Tegueste

Tegueste [teGESte] estas urbo kaj municipo en la nordoriento de la insulo Tenerifo apartenanta al la provinco Sankta Kruco de Tenerifo, en la regiono Kanarioj.«Datos del Registro de Entidades Locales». Ministerio de Hacienda y Administraciones Públicas. Konsultita la 23an de aŭgusto 2021. Ĝi etendiĝas sude de la nomita metropola zono de la insulo Tenerifo.

La municipa ĉefurbo estas Tegueste Centro, je 550 m.s.m. Tegueste estas municipo tre aparta en la senco, ke ĝi estas tute ĉirkaŭita per alia municipo nome tiu de San Cristóbal de La Laguna, kiel la nura en la tuta regiono kaj insularo kiu posedas tiun trajton. La municipo formas parton de la Metropola areo de Sankta Kruco de Tenerifo kun San Cristóbal de La Laguna, El Rosario, Tacoronte, El Sauzal kaj Santa Cruz de Tenerife mem. Tiu metropola areo havas pli ol 449 472 loĝantojn. Krome ĝi estas unu el nur tri municipoj en la insulo, kiuj ne havas marbordon, kune kun El Tanque kaj Vilaflor de Chasna.

La loknomo Tagueste estas devena de la pasinteco de guanĉoj kaj estas supozeble tradukebla kiel "malsekejo".Reyes García, Ignacio (16a de septembre 2012). «Tegueste». Ínsuloamaziq. Diccionario histórico-etimológico del amaziq insular (Canarias). Konsultita la 1an de majo 2015.Pérez Pérez, Buenaventura (2007). La Toponimia Guanche (Tenerife). Nueva aportación a la lingüística aborigen de las Islas Canarias. Santa Cruz de Tenerife: Ediciones Idea. ISBN 978-84-83823-28-6.

Geografio
Tegueste estas en la nordorienta parto de la insulo Tenerifo interne de la municipa teritorio de San Cristóbal de La Laguna. La urba kerno koncentriĝas ĉe la ŝoseo al Punta del Hidalgo, krom disaj domaroj tra la tuta municipa teritorio.

Tegueste posedas areon de 26,41 km², okupante la 22an plej grandan teritorion de la insulo kaj la 42an de la provinco.Población, superficie y densidad por municipios Arkivita la 7an de marto 2016 en Wayback Machine. Fonto: Instituto Nacional de Estadística. Ĝi havas averaĝan altitudon de 545 m.s.m. kun pli montara areo oriente kaj pli ebena okcidente.Infraestructura de Datos Espaciales de Canarias Fonto: Consejería de Educación, Universidades y Sostenibilidad. Gobierno de Canarias.

La municipo enhavas parton de la natura loko Rura Parko Anaga,Red Canaria de Espacios Naturales Protegidos - Tenerife  Fonto: Consejería de Obras Públicas, Transportes y Política Territorial. Gobierno de Canarias. kiu estas ankaŭ Speciala Konservozono kaj Zona de Especial Protección para las Aves (Birdoprotekta Zono), inkludita en la Reto Natura 2000.Los espacios protegidos Natura 2000 en España   Fonto: Ministerio de Agricultura, Alimentación y Medio Ambiente, Gobierno de España.

Tegueste havas ankaŭ Monton de Publika Utileco nomita La Goleta y Pedro Álvarez.

Historio
En la areo estis setlado de guanĉoj, precize en la regno Tegueste. Tion pruvas nombraj arkeologiaj restaĵoj ĉefe el torentejo Agua de Dios, precize en la loko konata kiel Los Cabezazos. Tiuj guanĉoj estis de la tendaro kiu tute kontraŭis la konkeron fare de hispanoj.Rumeu de Armas, Antonio (1975). La Conquista de Tenerife (1494-1496) (1a eldono). Aula de Cultura de Tenerife. ISBN 84-500-7108-9. Post la konkero la tero estis disdonita al konkerintoj, inter kiuj registriĝis Fernando de Llerena, Guillén Castellano, Juan de Almansa, Francisco Melián, Gonzalo del Castillo, Fernando de Molina kaj Juan Zapata."Historia" en la  municipa retejo, arkivita, konsultita la 23an de julio 2023.

En la 16-a jarcento estis ermitejo dediĉita al Sankta Marko (ĉirkaŭ 1530). Meze de tiu jarcento jam estis urbestraro.Rosa Olivera, Leopoldo de la (1958). «Catálogo del archivo municipal de La Laguna (continuación)». Revista de historia 24 (123-124). ISSN 0213-9464.

En 1813 oni akiris municipecon laŭ la nova reĝimo de la Hispana konstitucio de 1812.​Luis Yanes, María Jesús; León Santana, de, Juan Elesmí (2010). Ilustre Ayuntamiento de la Villa de Tegueste, eld. Boletín del archivo municipal de Tegueste. ISBN 978-84-930723-9-1.

Demografio
La municipo havis 11 359 loĝantojn je 2022, estante la 19a plej loĝata municipo de la provinco kaj la 17a de la insulo Tenerifo.«Nomenclátor: Población del Padrón Continuo por Unidad Poblacional». Instituto Nacional de Estadística. Konsultita la 8an de aŭgusto 2021.

Historie la loĝantaro regule kreskiĝis laŭlonge de la 20-a jarcento kaj ĉefe pro disvolvigo de irigacio kaj proksimeco al la provinca kaj insula ĉefurbo ĝis nunaj pli ol 11 000 loĝantoj profite de la servoj al la ĉefurbo.

Teritoria organizado
Tegueste dividiĝas en la jenaj entoj kaj loĝlokoj kun korespondaj kernoj:
eta|Urbodomo de Tegueste.
+ Distribuado laŭ loĝlokoj (2020) Loĝloko Loĝantoj Las Canteras 432 Pedro Álvarez 1421 El Portezuelo 1571 El Socorro 1470 Tegueste Centro 4067 Las Toscas 2136 TOTALO 11 097

Ekonomio kaj vidindaĵoj
Tegueste bazis sian ekonomion en agrikulturo (ĉefe por vitejoj). Estas ankaŭ brutobredado de bovoj, kaproj, ŝafoj, porkoj, kunikloj kaj kokoj.Infraestructura de Datos Espaciales de Canarias Fuente: Consejería de Educación, Universidades y Sostenibilidad. Gobierno de Canarias. Sed lastatempe loka komerco, servoj por la metropola areo Santa Cruz-La Laguna kaj turismo iĝis ĉefaj ekonomiaj rimedoj.​

Turismo
La turisma disvolviĝo okazis el la dua duono de la 20-a jarcento. Eblas montara piedirado, kultura turismo, kaj aliaj okupitecoj.

Estas multaj vidindaĵoj en la municipo.«Tegueste».  Patrimonio Histórico del Cabildo de Gran Canaria. Konsultita la 26an de novembro 2018.

 Arkeologiaj aĵoj de guanĉoj, en grotoj de Agua de Dios.
 Preĝejo de Sankta Marko kaj antikva kerno de Tegueste.
 Fontoj kaj akvostokejoj.
 Aliaj naturaj lokoj.
 Riĉaj domegoj.
 Tradicia arkitekturo estas bone konservita en domaroj La Padilla, San Luis, Pedro Álvarez kaj El Palomar. 
 Etnografia Muzeo Casa de los Zamorano
 Muzeo de La Romería
 Ekspoziciejo Prebendado Pacheco
 Agrikultura kaj Artmetia Bazaro de Tegueste

 Bildaro 

Referencoj

Vidu ankaŭ
 Municipoj de provinco Sankta Kruco de Tenerifo

 Literaturo 
 VVAA (1985). Geografía de Canarias. Editorial Interinsular Canaria. ISBN 84-85543-66-1.

 Eksteraj ligiloj 


 Tegueste en la oficiala retejo de Turismo de Tenerife


Kategorio:Municipoj de Tenerifo