Manuel Gutiérrez Aragón

Manuel GUTIÉRREZ ARAGÓN (Torrelavega, Kantabrio, 2a de januaro 1942) estas hispana kin-reĝisoro, scenaristo kaj verkisto, kiu ricevis per sia unua romano, nome La vida antes de marzo (La vivo antaŭmarte), la Premion Herralde 2009;Gutiérrez Aragón gana el Herralde con su primera novela, Público, 02.11.2009; alirita en 21.03.2012 ​ li estas membro de la Real Academia de Bellas Artes de San Fernando (ekde 24a de februaro 2004)Miembros de la Real Academia de Bellas Artes de San Fernando, retejo de la institucio; alirita en 21.03.2012  kaj de la Real Academia Española (ekde 24a de januaro 2016).«Gutiérrez Aragón ingresa en la RAE con un discurso sobre la escritura fílmica». 

Li ricevis la Ormedalon de la Kinakademio de Hispanio en 2012.​

 Biografio 
Li venis al Madrido por studi ĵurnalismon, sed ne estis akceptokvanto, kaj devis studi kinematografion.Antonio Lucas. Gutiérrez Aragón, cineasta y escritor: «El de los años 70 era un cine más impetuoso», El Mundo, 17a de junio 2012, p. 56  Li ekkarieris en 1973 per la filmo Habla, mudita, protagonistigita de José Luis López Vázquez kaj Kiti Mánver; ĝi ricevis la Premion de la Kritikistaro en la Berlinale, kaj montras la malajn mondojn de intelektulo kaj kamparanino kun tre diferencaj pensaroj. Poste, li kunlaboris en la scenaroj de Furtivos, de José Luis Borau kaj Las largas vacaciones del 36, de Jaime Camino.

Lia sekva filmo, Camada negra, temis pri la ekzistado de grupoj de perfortaj faŝistoj en la komenco de la Hispana transiro al la demokratio, kaj ĝi estis oficiale malpermesita, eĉ post la morto de la diktatoro Francisco Franco, ĝis 1977. Post ricevi en la Berlinalo la Arĝentan Urson al la plej bona reĝisorado, ĝi premieris en Madrido inter atakoj de ekstremdekstruloj. Tiu markis la komencon de fruktodona kunlaborado inter la reĝisoro kaj la aktorino Ángela Molina, protagonista ankaŭ de El corazón del bosque (1979), Demonios en el jardín (1982) kaj La mitad del cielo (1986), ŝlosilaj verkoj kiel alegorio de la frankisma Hispanio; la produktoro estis Luis Megino, kiu krome kunlaboras en la scenaroj.

En 1991 li filmis por TVE la serion El Quijote de Miguel de Cervantes laŭ scenaro de Camilo José Cela, kun Fernando Rey kaj Alfredo Landa en la ĉefroloj. Dek unu jarojn poste li filmis por kino novan version de El Quijote, tiam stelulita de Juan Luis Galiardo. Ankaŭ aliaj gravaj aktoroj kiel Ana Belén, Imanol Arias, Carmen Maura, Juan Diego, Emma Suárez kaj Marta Etura laboris por liaj filmoj. Manuel Gutiérrez Aragón ankaŭ aperis kiel aktoro en kelkaj filmoj, kaj reĝisoris teatraĵojn, verkis scenarojn ktp.

 Filmoj 
 Kino 
 Jaro  Filmo  Reĝisoro 2008 Todos estamos invitados (DG)  Manuel Gutiérrez Aragón 2005  Una rosa de Francia (DG)  Manuel Gutiérrez Aragón 2004  La vida que te espera (DG) Manuel Gutiérrez Aragón 2002  El caballero don Quijote (DG)  Manuel Gutiérrez Aragón 2001  Visionarios (DG) Manuel Gutiérrez Aragón 1999  Cuando vuelvas a mi lado (G)  Gracia Querejeta 1995  Los baúles del retorno (G) María Miró 1997  Cosas que dejé en La Habana (DG) Manuel Gutiérrez Aragón 1996  El rey del río (DG) Manuel Gutiérrez Aragón 1995  Cuernos de mujer (G)  Enrique Urbizu 1992  El largo invierno (G) Jaime Camino 1992  Semana Santa de Sevilla (DG) Manuel Gutiérrez Aragón kaj Juan Lebrón 1991  La noche más larga (G) José Luis García Sánchez 1988  Malaventura (DG)  Manuel Gutiérrez Aragón 1987  Jarrapellejos (G) Antonio Giménez-Rico 1986  La mitad del cielo (DG)  Manuel Gutiérrez Aragón 1984  La noche más hermosa (DG)  Manuel Gutiérrez Aragón 1984  Feroz (DG) Manuel Gutiérrez Aragón 1982  Demonios en el jardín (DG)  Manuel Gutiérrez Aragón 1981  Cuentos para una escapada (DG) Manuel Gutiérrez Aragón 1980  Maravillas (DG)  Manuel Gutiérrez Aragón 1979  El corazón del bosque (DG)  Manuel Gutiérrez Aragón 1978  Sonámbulos (DG)  Manuel Gutiérrez Aragón 1977  Camada negra (DG)  Manuel Gutiérrez Aragón 1976  Las largas vacaciones del 36 (G)  Jaime Camino 1975  Furtivos (G)  José Luis Borau 1974  Las truchas (G) José Luis García Sánchez 1973  Habla, mudita (DG)  Manuel Gutiérrez Aragón 1971  El Cordobés (DG)  Manuel Gutiérrez Aragón 1970  Cátedras ambulantes (DG)  Manuel Gutiérrez Aragón 1969  Jansel y Gretel (DG) Manuel Gutiérrez Aragón 1969  El último día de la humanidad (DG) Manuel Gutiérrez Aragón
 (DG) Reĝisoro kaj scenaristo
 (G) Nur scenaristo

 Televido 
 Jaro  Serio  Reĝisoro 2003  Andalucía es de Cine (DG)  Manuel Gutiérrez Aragón kaj Juan Lebrón 1991  El Quijote de Miguel de Cervantes (D)  Manuel Gutiérrez Aragón 1985  Los pazos de Ulloa (G)  Gonzalo Suárez
 (D) Reĝisoro
 (G) Scenaristo

 Dokumenta filmo 
 Jaro  Dokumenta filmo  Reĝisoro 1992  Semana Santa de Sevilla (DG)  Manuel Gutiérrez Aragón kaj Juan Lebrón

 Libraj verkoj 
 La vida antes de marzo, Anagrama, 2009
 Gloria mía, Anagrama, 2012
 Cuando el frío llegue al corazón, Anagrama, 2013
 Nocturnario (2016), kolektiva verko kun collages de Ángel Olgoso en kiu 101 hispanamerikaj verkistoj kontribuis per po unu teksto
 A los actores, Anagrama, 2017
 El ojo del cielo, Anagrama, 2018
 Rodaje, Anagrama, 2021

 Referencoj 

 Bibliografio 
 Marion Le Corre-Carrasco, Philippe Merlo-Morat, José Luis Sánchez Noriega (eld.). Manuel Gutiérrez Aragón. Mitos, Religiones y Héroes, Lyon, Grimh, 2019
 Vicente Molina Foix. Manuel Gutiérrez Aragón, Editorial Cátedra, Madrid, 2003
 Antonio Vallejo Chanal. Soñar de Cine. El cine de Manuel Gutiérrez Aragón, Cartagena, Semana Internacional de Cine Naval y del Mar de Cartagena, 2000
 Augusto M. Torres. Conversaciones con Manuel Gutiérrez Aragón, Fundamentos, Madrid, 1985
 Carlos F. Heredero. Historias de vida y de ficción. El cine de M. Gutiérrez Aragón, Editorial Alta Films, Madrid, 1988
 Miguel Juan Payán kaj José Luis López. Manuel Gutiérrez Aragón, Ediciones JC, Madrid, 1985
 Matías Antolín. Manuel Gutiérrez Aragón, Editorial Sombras Chinescas, 1983
 Maravillas, guion de Gutiérrez Aragón y Luis Megino; edición de Javier Marías, Ediciones JC, Madrid, 1981

 Eksteraj ligiloj 

 Gutiérrez Aragón en Club Cultura 
 Gutiérrez Aragón en Facebook
 Entrevista a Gutiérrez Aragón, video 2009; alirita 21.02.2012



Kategorio:Hispanaj reĝisoroj
Kategorio:Hispanaj verkistoj