Layana

Layana [laĜAna] estas municipo de Hispanio, en la centrokcidento de la komarko Cinco Villas apartenanta al la norda parto de la Provinco Zaragozo (regiono Aragono).

 Geografio 
Ĝia malgranda (3,7 km²) municipa teritorio estas en la centrokcidento de la komarko Cinco Villas, tiel ke ĝi estas praktike ĉirkaŭita de la teritorio de Uncastillo, kvankam same limas iomete sudokcidente kun Sádaba. Trapasas ĝin la rivero Riguel, alfluanto de la rivero Arba de Luesia, unu de la du brakoj de la rivero Arba.

La loĝloko Layana (486 msm) estas je 102 km de Zaragozo. Ĝi estas komunikata per ŝoseo A-1202 kun Uncastillo nordoriente kaj kun Sádaba sudokcidente.

 Historio 
En la areo estis loĝado de romianoj, kiel atestas la restaĵoj de la urbo en la arkeologia kuŝejo Los Bañales. Poste ĝi estis dum kelkaj jarcentoj loĝata de araboj kaj kristanoj rekonkeris la areon en la 10-a jarcento. Ekde tiam ĝi dependis de pli grava urbo Uncastillo. Nur komence de la 20-a jarcento ĝi sendependiĝis kiel municipo.

Multaj loĝlokoj de la areo perdis loĝantaron laŭlonge de la 20-a jarcento pro rura elmigrado, kaj ankaŭ ĉe Layana: oni malaltiĝis el 479 loĝantoj en 1930 ĝis nunaj 96 loĝantoj; do, oni perdis pli ol tri kvaronojn de la loĝantaro.

 Ekonomio 
La loka ekonomio evoluis el la tradiciaj agrikulturo kaj brutobredado al kultura kaj rura turismo. Pro relativa proksimeco al la komarka ĉefurbo, Ejea de los Caballeros, parto de la laboristaro estas dungata tie.

 Demografio 
Demografia evoluo de Layana inter 1842 kaj 2022:INE - Instituto Nacional de Estadística de España

 Vidindaĵoj 
Inter vizitindaĵoj menciendas jenaj:
 Preĝejo kun tritrua sonorilmuro.
 Mezepoka trietaĝa gotika turo en la centro de la loĝloko 20 metrojn alta. Nune interpretejo "DE AGRI CULTURA",​ pri la rura vivo en romia epoko en la medio de la romia urbo kiu iam okupis la kuŝejon Los Bañales (en la municipa teritorio de Uncastillo).Layana estrena un centro de interpretación sobre la vida rural en la época romana​

 Vidu ankaŭ 
 Municipoj de la provinco Zaragozo

 Referencoj 

 Bibliografio 
 Ubieto Arteta, Antonio (1981-1989). Historia de Aragón. 6 vol. Zaragoza: Anubar.

 Eksteraj ligiloj 

 Municipo de Layana
 Layana en komarko Cinco Villas

Kategorio:Loĝlokoj de provinco Zaragozo
Kategorio:Municipoj de la provinco Zaragozo