Anomaliulo

Anomaliulo (slange Friko, kiel estas uzata en multaj lingvoj) estas termino uzata por priskribi homon, kies konduto, aspekto aŭ persona gusto signife devias de la kutimaj kaj akceptitaj sociaj kutimoj.

En kelkaj kuntekstoj la vorto friko estas uzata kiel malestima esprimo kun negativa signifo, sed en iom da aliaj kuntekstoj la vorto indikas devion de la ĉeftendenco, kiu manifestiĝas en originalaj kaj unikaj trajtoj kaj havas fakte tre pozitivan signifon. Lastatempa uzado de Friko estas kiel sinonimo por fervorulo, kiel sana Friko; aŭ plu-gvidanta al obsedanta konduto, kiel kontrola Friko. Ĉi tiu uzado devenita de "anomalia sceno" dum la 1960aj jaroj kaj 1970aj jaroj, plej fame antaŭenigita de la albuma Friko Ekstere! Farita de la roka bando The Mothers of Invention.eta|Joseph Merrick, c.1889

 Historio 
La vorto Friko venas de la angla lingvo, kie ĝi estis origine uzita por priskribi homojn kun videblaj fizikaj misformaĵoj. Tiaj homoj estis prezentitaj al publiko en "ekspozicioj", en vojaĝaj cirkoj, kiuj estis evoluigitaj antaŭ la invento de la kinejo kaj eĉ en bestoĝardeno, kaj en franĝaj spektakloj. Ili estis prezentitaj kune kun malsovaĝigitaj bestoj, spektaklobestoj, klaŭnoj kaj pupistoj. Kulturesprimo de tiuj strangaj prezentoj estis donita en la horora filmo Freaks de 1932.

Kun la valorrevolucio de la 1960-aj jaroj, la socia anomalio kaj kun ĝi la konceptoj kiuj priskribas ĝin komencis esti perceptitaj en malpli negativa maniero. La difino de la esprimo "friko" disetendiĝis kaj komencis inkludi ankaŭ sociajn deviojn. La esprimo "friko" estas uzita en pli kaj pli larĝa signifo, por priskribi grandan gamon da sociaj deviantoj de diversaj specoj, kaj sub tiu larĝa difino povas veni membroj de diversaj subkulturoj, kiel ekzemple hipioj, punkoj aŭ metalistoj.

La vorto estis komence uzata kiel malestima moknomo, sed kun la tempo, kiel okazis al multaj malestimaj moknomoj, ĝi estis adoptita de la publiko, al kiu ĝi estis direktita, kaj hodiaŭ multaj homoj, precipe infanoj kaj adoleskantoj, memstare identigas sin kiel frikoj-friponuloj kaj ne vidas la kromnomon kiel ofendo.

Nuntempe, la esprimo friko ĉefe rilatas al homoj kiuj portas ne-kutimajn vestaĵojn, kutime streĉajn nigrajn aŭ hipsterajn vestaĵojn, aŭskultas malsaman muzikon, kiel ekzemple ĵazo, K- popmuziko kaj metalo, korpa arto kiel ekzemple tatuoj kaj trapikiĝoj, nekutimaj hararanĝoj aŭ nekutimaj vidpunktoj pri la mondo kaj socio.

 En scienco 
Friko estas uzita en scienco por priskribi plantoj kaj bestojn kun genetika mutacio.

 Vidu ankaŭ 
 Anomalio-spektaklo
 Kapablismo
 Devianco (sociologio)
 Socia malakcepto
 Teratologio

Kategorio:Handikapoj
Kategorio:Subkulturoj