Urbo de Literaturo (Unesko)

Urbo de Literaturo estas koncepto ene de la UNESKO-programo Reto de Kreemaj Urboj de Unesko(fr, en) Réseau des Villes créatives, Unesko (), kiu estis lanĉita en 2004 por antaŭenigi kunlaboron inter urboj, kiuj uzas krepovon kiel gravan faktoron por sia urba disvolviĝo. 

Diversaj literaturrilataj instancoj (ekz. PEN-sekcio, bibliotekoj, libroeldonejoj) povas kandidatiĝi por fariĝi Urbo de Literaturo.
eta|330x330ra|Biblioteko Clementinum en Prago, Ĉeĥio.
La ideo de internacia reto de literaturaj urboj ekestis en Edinburgo en la fruaj 2000-aj jaroj.

La Reto havas membro-urbojn rilate al diversaj kreivaj kampoj: krom pri Literaturo ankaŭ pri Vidaj artoj, Metiaj kaj popolaj artoj, Dezajno, Gastronomio, Muziko, Kino .

 Kriterioj por fariĝi Urbo de Literaturo 
Por esti aprobita kiel Urbo de Literaturo, urbo devas plenumi kelkajn kriteriojn difinitajn de Unesko. 

Literaturaj urboj agnoskitaj de Unesko havas similajn karakterizaĵojn, kiel:

 Kvalito, kvanto kaj diverseco de publikaĵoj en la urbo
 Kvalito kaj kvanto de edukaj programoj celante enlandan aŭ eksterlandan literaturon je diversaj niveloj
 Literaturo, teatro kaj/aŭ poezio ludas gravan rolon en la urbo
 Organizado de literaturaj eventoj kaj festivaloj, kiuj akcelas enlandan kaj eksterlandan literaturojn.
 La ekzisto de bibliotekoj, librovendejoj kaj publikaj aŭ privataj kulturaj centroj, kiuj konservas, akcelas kaj disvastigas enlandan kaj eksterlandan literaturojn
 Implikiĝo de la eldona industrio en tradukado de literaturaj verkoj el diversaj lingvoj kaj fremda literaturo
 Aktiva partopreno de tradiciaj kaj novaj amaskomunikiloj por akceli literaturon kaj plifortigi la merkaton por literaturaj produktoj

 Elektitaj Urboj de Literaturo 
Akceptitaj urboj estas kontrolataj kaj retaksitaj ĉiun kvaran jaron. Kiam Barcelono (Hispanio) kandidatiĝis oni ankaŭ menciis la fakton, ke, ekde 2007, Barcelono estas rifuĝejo por persekutitaj verkistoj. La 11an de decembro 2015, la ĝenerala direktoro de Unesko, anoncis la nomumon de 47 urboj en 33 landoj kiel novaj membroj de la Reto de Kreemaj Urboj de Unesko, el kiuj 9 aliĝis al la kategorio de Literaturaj Urboj, Barcelono inter ili. 

 Edinburgo, Skotlando, UR (2004) 
 Melburno, Aŭstralio (2008)
 Iowa City, Usono (2008)
 Dublino, Irlando (2010)
 Rejkjaviko, Islando (2011)
 Norwich, Unuiĝinta Reĝlando (2012)
 Krakovo, Pollando (2013)
 Heidelberg, Germanio (2014)
 Dunedin, Nov-Zelando (2014)
 Granado, Hispanio (2014)
 Prago, Ĉeĥio (2014)
 Bagdado, Irako (2015)
 Barcelono, Hispanio (2015)
 Ljubljano, Slovenio (2015)
 Lvivo, Ukrainio (2015)
 Montevideo, Urugvajo (2015)
 Nottingham, Unuiĝinta Reĝlando (2015)
 Óbidos, Portugalio (2015)
 Tartu, Estonio (2015)
 Uljanovsk, Rusio (2015)
 Buĉon, Sud-Koreio (2017)
 Durbano, Sud-Afriko (2017)
 Lillehammer, Norvegio (2017)
 Manĉestro, Unuiĝinta Reĝlando (2017)
 Milano, Italio (2017)
 Kebekurbo, Kanado (2017)
 Seatle, Usono (2017)
 Utrecht, Nederlando (2017)
 Angoulême	 Francio	(2019)
 Bejruto	 Libano	(2019)
 Exeter	 Unuiĝinta Reĝlando	(2019)
 Kuhmo	 Finnlando	(2019)
 Lahore	 Pakistano	(2019)
 Leeuwarden	 Nederlando	(2019)
 Nankingo	 Ĉinio	(2019)
 Odesa	 Ukrainio	(2019)
 Sulajmanija	 Irako	(2019)
 Vonĝu	 Korea Respubliko	(2019)
 Vroclavo	 Pollando	(2019)
 Göteborg	 Svedio	(2021)
 Ĝakarto	 Indonezio	(2021)
 Vilno	 Litovio	(2021)
 Bremeno	 Germanio	(2023)
 Bufalo-urbo	 Sud-Afriko	(2023)
 Hobarto	 Aŭstralio	(2023)
 Iași	 Rumanio	(2023)
 Kalikuto	 Hindio	(2023)
 Kutaiso	 Kartvelio	(2023)
 Liono	 Francio	(2023)
 Okajama	 Japanio	(2023)
 Rio-de-Ĵanejro	 Brazilo	(2023)
 Taif	 Sauda Arabio	(2023)
 Tukums	 Latvio	(2023)

 Referencoj 

 Vidu ankaŭ 
 Itala Nacia Biblioteko de Esperanto
 Heredaĵbiblioteko Hendrik Conscience
 Urbo de Metiaj kaj Popolaj Artoj (Unesko)
 Urbo de Filmo (Unesko)
 Urbo de Gastronomio (Unesko)
 Urbo de Muziko (Unesko)
 Urbo de Dezajno (Unesko)

 Eksteraj ligiloj 
 (en, fr) Oficiala UNESKO-retejo pri la Reto de Kreemaj Urboj
 (en, fr) Mapo kun indiko kie troviĝas la Kreemaj Urboj de Unesko
 Eŭropaj verkistoj en diversaj tradukoj: ES PL NL CZ SL IT PT RO SR, CELA-EU

Kategorio:Unesko
Kategorio:Listoj de urboj