Enrique Bolaños

Enrique José BOLAÑOS Geyer [enRIke hoSE boLAnjos GEjer] (13-an de majo 1928 – 14-an de junio 2021) estis Nikaragva politikisto, kiu estis Prezidanto de Nikaragvo de la 10-a de januaro 2002 ĝis la 10-a de januaro de 2007.

De 1997 al 2002, Bolaños servis kiel vicprezidanto de Arnoldo Alemán. La 4-an de novembro 2001 li venkis Daniel Ortega, de la partio Sandinista Fronto de Nacia Liberigo, en la balotado por prezidanto kaj instaliĝis kiel prezidanto la 10-an de januaro 2002. Li membris en la Konstituciista Liberala Partio (PLC) ĝis li deŝiris sin por helpi fondi la Aliancon por la Respubliko (APRE). Komence de sia prezidanteco, li kondukis kontraŭkoruptan kampanjon kiu fine kondamnis Arnoldo Alemán, lian antaŭulon kaj la ĉefon de la PLC.

 Negoca kariero 
Bolaños naskiĝis en Masaya, Nikaragvo, la 13-an de majo 1928.  Li ricevis diplomon pri industria inĝenierarto ĉe Universitato de Saint Louis en Usono. Kun siaj fratoj Alejandro kaj Nicolás, li fondis entreprenon, kiu en la 1970-aj jaroj nomiĝis SAIMSA (Industria Agrikultura Servo de Masaya) kaj jam tiam estis unu el la plej grandaj produktantoj de kotono en Centra Ameriko. Li aliĝis al la influa negocistaro COSEP (Supera Konsilio de Privata Entrepreno), kaj prezidis ĝin de 1983 ĝis 1988. Sub lia ĉefado, COSEP vigle kontraŭis la Sandinistojn; Bolaños nomis sin kontraŭkomunisto kaj opiniis, ke investoj estas la eliro por la lando el sia malriĉeco. Li estis plurfoje arestita kaj en 1985 la registaro konfiskis SAIMSA kiel parto de sia agrikultura reformo, kaj, laŭ la asertoj de Bolaños, kiel puno al lia politika agado.

 Politika kariero 
Bolaños kandidatiĝis por vicprezidanto kun la Konstituciista Liberala Partio en 1996. La prezidanta kandidato estis Arnoldo Alemán. Ili venkis Daniel Ortega, la Sandinistan kandidaton, per 51% el la balotoj.

En la balotado de 2001 Bolaños mem fariĝis la Konstituciista Liberala kandidato por prezidanto. Li venkis per 56.3% el la balotoj kontraŭ 42.3% por Ortega. Li tuj komencis kampanjon por jure persekuti koruptajn ŝtatdungitojn. Tio rezultigis la kondamnon de la eksprezidanto Alemán pro fraŭdo, lavado de mono, kaj misuzo de publika mono, skandalo kiu populare nomiĝas la huaca.

Dum sia prezidanteco Bolaños alfrontis konstantajn kaj fortajn atakojn de siaj kontraŭantoj. La Supera Kortumo akuzis, ke li financis sian kampanjon por prezidanto per mono de la huaca, la Oficejo de la Aŭditanto provis demisiigi lin, kaj fine Ortega, Alemán, la PLC, la FSLN, kaj la Nacia Asembleo reformis la konstitucion por parte senigi lin je la povo nomumi ministrojn kaj oficialulojn, sed devis prokrasti la efektiviĝon de la ŝanĝoj pro premo de OAŜ, EU, kaj Usono. Li tamen atingis la aprobon de CAFTA en la Nacia Asembleo, kaj rapide kreskigis la tutlandan ekonomion per stimuloj al investo, kvankam Ortega riproĉis ke tiuj makroekonomikaj atingoj malhelpas malriĉulojn. Liaj sociaj politikoj fortigis mallibereman moralon; abortigo en ajna cirkonstanco estis krimigita kaj oni raportis, ke li farigis liston de oficialuloj kiuj povis esti parto de la "geja-lesbanina mondo."

La Nikaragva konstitucio malpermesis ke la prezidanto kandidatiĝu por reelekto, do en la balota kampanjo de 2006, la partio de Bolaños, Alianco por la Respubliko (APRE), aliĝis al la Nikaragva Liberala Alianco, kies kandidato, Eduardo Montealegre, atingis la duan lokon. Bolaños transdonis la prezidantecon al sia daŭra kontraŭulo Daniel Ortega la 10-an de januaro 2007.

 Eksprezidanteco 
Post sia retiriĝo de politiko Bolaños kreis la Fondaĵon Enrique Bolaños, neprofitocelan edukan fondaĵon kiu provizas aliron al dokumentoj de lia prezidanteco kaj multaj aliaj ciferecaj kolektoj pri Nikaragvaj historio, politiko, kulturo, kaj juro. Malgraŭ tio ke li ne plu estis politikisto, li ankoraŭ kritikis Ortega. Li mortis la 14-an de junio de 2021 en sia hejmo ekster Managua.

 Referencoj 

 Eksteraj ligiloj 

 Biografio kaj postena agado ĉe CIDOB (hispanlingva)

Kategorio:Prezidantoj de Nikaragvo