Olympia de Parizo

Olympia (L’Olympia) de Parizo, en la numero 28 de la Boulevard des Capucines, estas teatro kiu akiris famon internacie el la 1960-aj jaroj pro la prezentado de muzikistoj kaj kantistoj de multaj landoj kaj de stiloj tre diferencaj, kaj ankaŭ pro sia akustikaj kondiĉoj kiuj faris ĝin tre taŭga loko por la registrado de koncertaj ludoj.

 Historio 
La teatro estis fondita en 1888 de la hispana Josep Oller, kiu estis ankaŭ la kreinto de la Moulin Rouge. La Olympia estis inaŭgurita per ludado de La Goulue, unu de la dancistinoj de Kankano plej popularaj siaepoke.

Ĝis komenco de la 1950-aj jaroj la spektakloj estis tre diversaj (prezentadoj de kantistoj, baledo, cirko, opereto, kinprojekcioj, inter aliaj). La komponisto Bruno Coquatrix estis dungita kiel direktoro, posteno en kiu li restos ĝis sia morto en 1979. En 1961, Édith Piaf, je peto de Bruno Coquatrix, faris serion de koncertoj, eble la plej memorindaj kaj emociaj de sia kariero, en la Olympia, lokalo kiu estis minacata je malapero pro financaj problemoj. Tie ŝi prezentis sian un ege faman kanton Non, je ne regrette rien, kiu ege adaptiĝis al ŝia personeco kaj kiun Charles Dumont estis komponinta por ŝi. Tiel ŝi savis la Olympia kaj Bruno Coquatrix restis eterne dankema.

Bruno Coquatrix dungis kantistojn ne tre konatajn kiuj poste famiĝis el sia ludado en la Olympia, kiel Georges Brassens aŭ Jacques Brel, kaj ankaŭ aliajn kiuj jam estis famaj kiel la portugala fadistino nome Amália Rodrigues, Frank Sinatra aŭ la egipta kantistino Umm Kalzum, kiu estis praktike nekonata en la okcidentaj landoj, sed tre populara en la araba mondo (ŝiaj koncertoj en Parizo en 1967 estis la nuraj en okcidenta lando). En la Olympia ankaŭ The Beatles kaj The Rolling Stones, ambaŭ en 1964, faris siajn unuajn gravajn koncertojn ekster Anglio. Bruno Coquatrix estis kritikita tiam ĉar li montris preferon por la brita pop-muziko kaj ne por la franca, laŭ li pli ene de la chanson kaj ne de la pop.

En la 1960-aj jaroj la Olympia iĝis nepra trapasejo por la kariero de kantisto aŭ muzika grupo. Tio pluis ĝis fino de la 1970-aj jaroj, kiam la amasaj koncertoj estis ege oftaj, ĉar la Olympia havas nur 2000 sidlokojn. Tamen plue estis grandaj koncerto kiel tiu de The Rolling Stones en 1995. En 1993, la franca ministro de kulturo Jack Lang inkludis la teatron en la franca Kultura heredo. En 2007 Paul McCartney kaj lia bando faris memorindan koncerton en la mita teatro kaj en 2008 Madonna prezentis sian spektaklon "Hard Candy".

 Kelkaj muzikistoj kaj kantistoj kiuj ludis en la Olympia 
eta|175px|Astor Piazzolla
eta|Khaled
eta|175px|Leonard Cohen
eta|235x235px|Silvio Rodríguez
eta|175px|Julio Iglesias
eta|175px|Chuck Berry
eta|175px|Madonna
eta|175px|Georges Brassens
eta|175px|Édith Piaf
eta|175px|Salvatore Adamo
eta|175px|The Beatles
eta|175px|Umm Kalzum
 Alĝerio
 Idir, kantaŭtoro.
 Khaled, kantaŭtoro.
 Matoub Lounès, kantaŭtoro.
 Argentino
 Los Cinco Latinos, pioniroj de Pop & Rock and Roll en Argentino
 Los Calchakis, bando de muziko el Andoj.
 Alberto Cortez, kantisto de baladoj.
 Astor Piazzolla, bandoneonisto kaj komponisto de tangoj
 Belgio
 Jacques Brel (1929-1978), franclingva kantaŭtoro.
 Kanado
 Paul Anka
 Leonard Cohen
 Céline Dion
 Diana Krall
 Natasha St-Pier
 Ĉilio
 Quilapayún, muzika grupo de muziko el Andoj.
 Los Jaivas, bando de progresiva roko.
 Kubo
 Buena Vista Social Club, muzika grupo de tradicia kuba muziko.
 Celia Cruz, popolkantistino.
 Pablo Milanés, kantaŭtoro.
 Silvio Rodríguez, kantaŭtoro.
 Hispanio
 José Menese
 Camarón de la Isla
 Maria del Mar Bonet
 Los Bravos
 Pablo Guerrero
 Paco Ibáñez
 Julio Iglesias
 Pablo Alborán
 Lluís Llach
 Lola Flores
 Luz Casal
 Raquel Meller
 Ovidi Montllor kaj Toti Soler
 Francesc Pi de la Serra
 Raphael
 Raimon
 Mari Trini
 Joan Manuel Serrat
 Joaquín Sabina
 Usono
 Yeah Yeah Yeahs
 Louis Armstrong
 Lana Del Rey
 Sidney Bechet
 Chuck Berry
 James Brown
 Ray Charles
 Sammy Davis Jr.
 Marlene Dietrich, usona aktorino kaj kantistino germandevena.
 Bob Dylan
 Aretha Franklin
 Judy Garland
 Bill Haley
 Jimi Hendrix
 Billie Holiday
 Janis Joplin
 Nat King Cole
 Mario Lanza
 Madonna
 Lady Gaga
 Liza Minnelli
 Otis Redding
 Lou Reed
 Steven Seagal, aktoro, muzikisto kaj fakulo pri batalartoj
 Nina Simone
 Frank Sinatra
 Ike & Tina Turner
 Stevie Wonder
 Taylor Swift
 Francio
 Grégory Lemarchal
 Édith Piaf
 Charles Aznavour, franca kantaŭtoro de armena deveno.
 Joséphine Baker, franca "vedette" kaj kantistino de usona deveno.
 Barbara
 Gilbert Bécaud
 Georges Brassens
 Jane Birkin
 Christophe
 Dalida, franca kantistino de egipt-itala deveno.
 Arielle Dombasle, aktorino, kantistino kaj "vedette".
 Juliette Gréco
 Johnny Hallyday
 Marie Laforêt
 Mano Negra
 Mireille Mathieu
 Mistinguett, "vedette" kaj kantistino.
 Yves Montand, franca kantisto de itala deveno.
 Georges Moustaki, franca kantaŭtoro de greka deveno.
 Vanessa Paradis
 Michel Polnareff
 Serge Reggiani, franca aktoro kaj kantaŭtoro de itala deveno.
 Renaud
 Alizée
 Émilie Simon
 Alain Souchon
 Alan Stivell
 Charles Trenet
 Sylvie Vartan
 Guy Béart
 Italio
 Salvatore Adamo
 Zucchero Fornaciari
 Mina
 Mia Martini
 Laura Pausini
 Patty Pravo
 Gigliola Cinquetti
 Meksiko
 Chavela Vargas, kantaŭtorino de kostarika deveno.
 Carlos Santana, rok-gitaristo.
 Portugalio
 Amália Rodrigues
 Unuiĝinta Reĝlando
 Black Sabbath
 Eric Burdon
 The Beatles
 David Bowie
 David Gilmour
 Petula Clark
 Simple Minds
 Arctic Monkeys
 Led Zeppelin
 Paul McCartney
 Mika
 Yes
 King Crimson
 Deep Purple
 The Rolling Stones
 Wings
 The Shadows
 Aliaj landoj
 Alla Pugaĉova, kantistino de Rusio
 Vinícius de Moraes, de Brazilo.
 Cesária Évora, kantistino de Kaboverdo
 Manu Dibango, saksofonisto, dirigento kaj kantistino de Kameruno
 Umm Kalzum, kantistino egipta.
 Fairuz, kantistino libana.
 Léo Ferré, de Monako
 Miriam Makeba, kantistino sudafrika.

Multaj el tiuj kantistoj nomis kiel "En la Olympia" sian diskon registrintan la koncerton en la teatro.

 Literaturo 
 Olympia, Bruno Cocatrix, 50 ans de music-hall - estrado de Gilles Verlan (Éditions Hors Collection, 2003, ISBN 2-258-06234-9).

Kategorio:Kulturo de Francio
Kategorio:Koncertejoj
Kategorio:Konstruaĵoj en la 9-a arondismento de Parizo
Kategorio:Vizitindaĵoj en Parizo
Kategorio:Kantistoj
Kategorio:Kantaŭtoroj