Animala kognaro

La studo de la animala kognaro aŭ animala kognokapablo estas fako kiu okupiĝas pri la mensaj kapabloj de la nehomaj animaloj. Li studas la procezojn pere de kiuj animalo ricevas informon el sia medio tra siaj sensoj kaj ĝi procezas ĝin. Ĝi disvolviĝis el la kompar-psikologio, sed kun grandaj influoj de la etologio, la kondutekologio kaj la evolua psikologio. La alternativa nomo de kogn-etologio estas uzita foje kiel nova formulado de tio kio estas konata kiel animala inteligento. Shettleworth, Sara J (2010). 2a eld. Cognition, evolution, and behavior. Slipo en OpenLibrary: Oxford University Press. pp. 720. ISBN 978-0195319842. 

La esplorado en animala kognaro realiĝas ĉefe ĉe mamuloj, speciale primatoj, cetacoj kaj elefantoj, same kiel hundoj, katoj, lavursoj kaj roduloj. En la lastaj jardekoj, tamen, pliiĝis konsiderinde la studoj pri birdoj (papagoj, korvedoj kaj kolomboj). Estas amikemaj polemikoj pro la sana rivaleco inter primatologoj kaj ornitologoj rilate al la mensaj kapabloj de iliaj studobjektoj.Birds are more like "feathered apes" than "bird brains"Por qué los cuervos son las aves más inteligentes del planeta Oni esploras ankaŭ pri reptilioj (lacertoj, serpentoj), kaj fiŝoj, eĉ pri senvertebruloj (cefalopodoj, araneoj kaj insektoj).

 Historio 
Jam en la antikveco, la pensuloj ne interkonsentis pri la mensaj kapabloj de la animaloj. Aristotelo, sen malakcepti la biologian naturon kiun la homo havas komune kun la animaloj, diris, ke nur la homo estas racia, kio montriĝas per ties parolkapablo, kio ebligas esprimi sin pri ĉio ajn. Mosterín, Jesús (2006). Aristóteles : historia del pensamiento. Alianza Editorial. p. 279. ISBN 8420658367.  Descartes asertis, ke la nura diferenco inter la maŝinoj kaj la animaloj estas la komplekseco de la mekanismoj. Descartes y el dualismo cuerpo-mente Alonso, José Ramón. Tio estas, la animaloj estis laŭ li, ĉar ili ne havas animon, tio kio nuntempe estus nomitaj robotoj. Ne ĉiuj filozofoj samopiniis. Voltero opiniis, ke la animaloj havas ideojn, memoron kaj inteligenton. Laŭ li, se la animaloj estus simple maŝinoj, tio estus kroma tialo por pensi, ke ankaŭ la homo estas tio.

 Referencoj 

 Fonto 














 Eksteraj ligiloj 

 Animal Cognition Network
 Center for Avian Cognition
 Cognición animal
 Conciencia animal

Kategorio:Zoologio
Kategorio:Etologio
Kategorio:Kogno