Juan Ruiz de Alarcón

Juan Ruiz de ALARCÓN y Mendoza [alarKON] (Taxco, 1572/1581? Peña, Margarita (2005). «Juan Ruiz de Alarcón: Reconstrucción biográfico-crítica». Actas del XV Congreso de la Asociación Internacional de Hispanistas. Alirita la 14an de aprilo 2020. Estas intensa debato pri lia nasko-loko kaj -dato. Laŭ deklaroj de la propra dramaturgo, li naskiĝis en Meksikurbo en 1583 aŭ 1581. Tamen, oni trovis baptatestilon datita en la 30a de decembro 1572 en Taxco, apartenanta al infano nome Juan, filo de Pedro Ruiz de Alarcón kaj Leonor de Mendoza, nome la gepatroj de la poeto. Spite tiujn deklarojn de Alarcón, la majoritato de la kritikistaro konsideras Taxco kiel lia naskoloko. Vidu Lola Josa, Juan Ruiz de Alarcón y su nuevo arte de entender la comedia, Madrid, Asociación Internacional de Hispanistas, 2008, pp. 7-14. -Madrido, 4a de aŭgusto 1639) estis novhispana verkisto de la Hispana ora epoko kiu kultivis diversajn variantojn de la teatra literaturo. Inter liaj verkoj elstaras "La verdad sospechosa" (La suspektinda vero), nome komedio kiu konstituas unu de la ŝlosilaj verkoj de la hispanamerika baroka teatro kaj estas komparebla al la plej bonkvalitaj teatraĵoj de Lope de Vega aŭ Tirso de Molina. «La verdad sospechosa posee una importancia capital en la historia del teatro español y aun del teatro europeo, por ser el primer campo de batalla donde triunfa definitivamente la comedia de carácter sobre la comedia de enredo», Castro Leal, Antonio (eld) , «Introducción», La verdad sospechosa, México, Porrúa, 1961, p. 58. Por aliaj similaj opinioj de aliaj kritikistoj, kiel Willard F. King kaj Ángel Valbuena, cfr. ibídem, p. 60. 

 Gravo de lia verkaro 
La pensaro de Alarcón estas moralema, kiel korespondas al la periodo de baroko. Josa, p. 7.  La mondo estas malamika kaj trompema spaco kie hegemonias la ŝajnoj kontraŭ la virto kaj la vero. Li atakis la sociajn kutimojn kaj malvirtojn de sia epoko, aspekto kiu distingis lin rimarkinde disde la teatro de Lope de Vega, kuo kiu li ne simpatiis. Li estis la plej psikologa kaj sociema de la barokaj dramaturgoj kaj la agado de liaj verkoj okazas ĉiam en urbaj medioj, kiel en Las paredes oyen kaj en Los pechos privilegiados. Lia produktaro, malabunda kvante komparita kun tiu de aliaj tiutempaj dramaturgoj, posedas grandan kvaliton kaj unuecon kiel aro kaj estis tre influa kaj imitita en la eksterlanda teatro, partikulare en el francés. Josa, pp. 8-9. 

 Teatraĵoj 
dekstra|eta|200px|Bildo de Juan Ruiz de Alarcón, de E. Gimeno, México a través de los siglos.Riva Palacio, Vicente. México a través de los siglos, t. II. México: Ballescá, 1884, p. 745. 
eta|Parte primera de las comedias de don Juan Ruiz de Alarcón. Unua parto de liaj komedioj.

 Unua parto (1628) 
 Los favores del mundo
 La industria y la suerte
 Las paredes oyen
 El semejante a sí mismo
 La cueva de Salamanca
 Mudarse por mejorarse
 Todo es ventura
 El desdichado en fingir

 Dua parto (1634) 
 Los empeños de un engaño
 El dueño de las estrellas
 La amistad castigada
 La manganilla de Melilla
 Ganar amigos
 El anticristo
 El tejedor de Segovia
 La prueba de las promesas
 Los pechos privilegiados
 La crueldad por el honor
 El examen de maridos

 Aliaj 
 Quien mal anda en mal acaba
 No hay mal que por bien no venga
 La verdad sospechosa

 Notoj 

 Bibliografio 
 JOSA, Lola, El arte dramático de Juan Ruiz de Alarcón, Madrid, Reichenberger, 2003. ISBN 978-3-935004-46-6.

Kategorio:Hispanlingvaj verkistoj
Kategorio:Hispanaj dramaturgoj
Kategorio:Meksikaj verkistoj