Pál Neményi

Pál Neményi [nemEnji], laŭ hungarlingve kutima nomordo Neményi Pál estis hungardevena usona fizikisto, matematikisto. Lia plena nomo estis en Usono Paul Felix Nemenyi.

Pál Neményihttps://science.sciencemag.org/content/116/3009/215 naskiĝis la  (laŭ alia informo la naskiĝtago estas la 6-a) en Fiume (eksterteriotoria parto de Hungara reĝlando, nuntempa Rijeka en Kroatio), li mortis la  en Vaŝingtono (Usono).

 Biografio 
Pál Neményi devenis el riĉa juda familio. Li komence lernis en sia naskiĝurbo, sed li maturiĝis en Budapeŝto. Li aĝis 17, kiam li estis la unua en tutlanda matematika konkurso. Li akiris sian doktorecon el matematiko en Berlino en 1922 kaj prelegis pri fluidodinamiko en la Teknologia Universitato Berlino. En 1926 li edziĝis, en la sekva jaro filo naskiĝis. En la fruaj 1930-aj jaroj li publikigis lernolibron pri matematika mekaniko kiu iĝis postulata en la germanaj universitatoj. Depost la nazioj prenis la potencon, li devis rifuĝi al Kopenhago, kie li trovis labororlokon por tempo. Antaŭ la 2-a mondmilito li translokiĝis al Vaŝingtono kaj partoprenis en hidraŭlika esplorado ĉe la Universitato de Iovao. Iom poste li havis postenojn en aliaj universitatoj. Pro ekstergeedzeca kontakto naskiĝis tiutempe mondfama ŝakisto Bobby Fischer. Pál Neményi estis protektanto de bestoj, li rifuzis uzi ion ajn faritan el lano. Li aperis ĉie sen kravato malelegante kaj li opiniis, ke en libera ŝtato oni aprezu la homojn laŭ siaj internaj valoroj kaj ne sia ekstera aspekto.

 Elektitaj kontribuoj 
 Vasbetonszerkezetek (1928)
 Die nordischen Wasserkräfte: Ausbau und wirtschaftliche Ausnutzung (1930)
 Wasserbauliche Strömungslehre (1933)
 Relation of the Statistical Theory of Turbulence to Hydraulics (1940)
 Some Geometric Properties of Plane Gas Flow (1948)
 The Main Concepts and Ideas of Fluid Dynamics in their Historical Development (1962)

 Fontoj 
 anglalingva biografio

 Referencoj 

Kategorio:Usonaj fizikistoj
Kategorio:Usonaj matematikistoj
Kategorio:Hungaraj judoj
Kategorio:Hungaraj fizikistoj
Kategorio:Hungaraj matematikistoj
Kategorio:Hungardevenaj usonanoj