Teleosteoj

alternative=Представители некоторых отрядов костистых рыб. 1-й ряд: королевский ангел (окунеобразные), Diodon nichthemerus (иглобрюхообразные); 2-й ряд: обыкновенная пиранья (харацинообразные), антенновая крылатка (скорпенообразные); 3-й ряд: Ictalurus furcatus (сомообразные), щука (щукообразные); 4-й ряд: нерка (лососеобразные), морской конёк-тряпичник (иглообразные).|eta|Alia bildo pri diverseco de Teleosteoj
eta|Fiŝaro de Teleosteoj predantaj ariĝintajn anĉovojn.
alternative=F de Castelnau-poissons - Diversity of Fishes (Composite Image).jpg|eta|Ilustraĵo pri diverseco de tiuj fiŝoj (1856) fare de Francis de Laporte de Castelnau
alternative=Teleosteoj (Teleostei) p.87|eta|Teleosteoj (Teleostei) p.87
Teleosteoj, Teleostei (el la greka: teleios, "kompleta" + osteon, "osto") estas pro multo la plej granda infraklaso en la klaso Aktinopterigoj, nome Actinopterygii, nome lini-naĝilaj fiŝoj, La aliaj du infraklasoj estas la Holosteoj kaj la parafiletikaj Ĥondrosteoj (acipenseroj).  kaj formas 96% el ĉiuj vivantaj specioj de fiŝoj.

 Priskribo 
Teleosteoj estas aranĝitaj en ĉirkaŭ 40 ordoj kaj 448 familioj. Ĉirkaŭ 26,000 specioj estis priskribitaj. Teleosteoj gamas el la Giganta rubandofiŝo kiu estas 7.6 m aŭ plie, kaj la Molao kiu estas ĉirkaŭ 2 tunojn peza; 2.2 mallongajn tunojn), ĝis la malgrandeta masklo de la Lophiiforma Photocorynus spiniceps, 6.2 mm longa. Inkludante torpedo-formajn fiŝojn kun konstruo por rapido, teleosteoj povas esti ebenaj vertikale aŭ horizontale, longecaj cilindroj aŭ havi specialigitajn formojn kiel ĉe hokofiŝoj kaj hipokampoj. Teleosteoj dominas la marojn el poluso al poluso kaj loĝas en oceanaj profundoj, estuaroj, riveroj, lagoj kaj eĉ marĉoj.

La diferenco inter teleosteoj kaj aliaj ostofiŝoj kuŝas ĉefe en siaj makzelostoj; teleosteoj havas moveblajn antaŭmakzelojn kaj respondajn modifojn en la makzelaj muskoloj kiuj ebligas, ke ili trudu siajn makzelojn ekster siaj buŝoj. Tio permesas grandan avantaĝon, ebligante al ili kapti predojn kaj treni ili en la buŝon. En pli derivitaj teleosteoj, la longecaj antaŭmakzeloj estas la ĉefa dento-porta osto, kaj la makzelo, kiu estas ligita al la malsupra mandiblo, funkcias kiel levilo, pelante la antaŭmakzelojn dum la buŝo fermiĝas kaj malfermiĝas. Aliaj ostoj reen en la buŝo utilas por maĉi kaj engluti manĝon. Alia diferenco estas ke la supra kaj malsupra loboj de la vosto (vosta naĝilo) estas ĉirkaŭ samgrandaj. La spino finas en la vosta pedunklo, distingante tiun grupon el aliaj fiŝoj en kiuj la spino etendiĝas en la supra lobo de la vosta naĝilo.

Teleosteoj estis adoptintaj gamon de diversaj reproduktaj strategioj. Plej uzas eksteran fekundadon: la ino demetas aron de ovoj, la masklo fekundas ilin kaj la larvoj disvolviĝas sen anja plua patra impliko. Grava proporcio de teleosteoj estas sekvencaj hermafroditoj, kiuj ekvivas kiel inoj kaj transiras al maskloj je ioma stadio, kaj kelkaj specioj reversas tiun procezon. Malgranda procento de teleosteoj estas vivonaskaj kaj kelkaj havigas patran zorgon en kiu tipe la maskloj zorgas la neston kaj ventumilas la ovojn por teni ilin bone oksigenitaj.

Teleosteoj estas ekonomie gravaj por homoj, kiel montras ties priskribon en arto laŭlonge de la jarcentoj. La komerca fiŝkaptado rikoltas ilin por manĝo, kaj fiŝhokistoj klopodas kapti ilin kiel sporto aŭ distro. Kelkaj specioj estas bredataj komerce, kaj tiu metodo de produktado ŝajne estos pli kaj pli grava en la estonteco. Aliaj estas tenataj en akvarioj aŭ uzataj en esplorado, speciale en la fakoj de genetiko kaj de disvolviĝ-biologio.

 Taksonomio 
(sub Neopterigoj por multaj sciencistoj)

AVERTO. Nur malmultaj familioj estas menciataj sube; kaj nur kelke da ĝenroj kiel ekzemploj de la anoj de ĉiu familio.

 Superordo Protacanthopterygii
 ordo Ezokoformaj Esociformes
 Ezokedoj Esocidae
 Ezoko Esox
 ordo Salmoformaj
 Salmonedoj
 Salmo

 Ciprinodontoformaj
 Peciliedoj
 Gambusia

 Ciprinoformaj
 Alburnus

 Osteoglosoformaj
 Mormiredoj aŭ elefantfiŝoj
 Katfiŝoj aŭ Siluroformaj
 Pleŭronektoformaj
 Soleo
 Klupeoformaj
 Klupeedoj
 Klupeoj
 Pacifika haringo
 Atlantika haringo

 Engrauledoj
 Argentina anĉovo
 Perua anĉoveto

 Perua peĥerejo

 Osmeroformaj
 Osmeredoj
 Plekoglosedoj
 Plekogloso
 Flugofiŝoj
 Barbus

 Sebastedoj
 Sebastes

 Kotedoj

 Perkoformaj
 Skombredoj
 Cikledoj
 Haplochromis
 Centrarkedoj

 Skorpenoformaj
 Kongiopodedoj
 Skorpenedoj
 Trigledoj
 Psychrolutidae
 Psychrolutes phrictus
 Triglo

 Belonoformaj
 Belono

 Aterinoformaj

 Miktoformaj - Myctophiformes
 Miktofedoj

 Sternoptiĥedoj

 Triĥiuredoj (Trichiuridae)
 Nigra sabrofiŝo (Aphanopus carbo)

 Argentinoformaj
 Opisthoproctus soleatus

 Angiloformaj
 Gasterosteoformaj
 Notakantoformaj
 Sinbrankoformaj

 Bibliografio 
 Helfman, G.; Collette, B. B.; Facey, D. E.; Bowen, B. W. (2009). The Diversity of Fishes: Biology, Evolution, and Ecology (PDF) (2a eld.). Wiley-Blackwell. ISBN 978-1-4051-2494-2.
 Wootton, Robert J.; Smith, Carl (2014). Reproductive Biology of Teleost Fishes. Wiley. ISBN 978-1-118-89139-1.

 Notoj