486958 Arrokoth

486958 Arrokoth estas malgranda ne tre hela transneptuna objekto de la klaso de la kubevanoj, tie estas, klasika objekto de la Kujper-zono,Kelkopeco de la Pluigita Misia Celo de New Horizons (486958) 2014 MU69, de Alex Harrison Parker kaj aliaj; American Astronomical Society, DPS meeting #49, id.504.04 oktobro 2017  kiuj ne estas en orbita resonanco kun planedoKlasikaj Kujper-zonaj objektoj, de David Jewitt  (precipe kun Neptuno); kvankam ĝi estas nemalproksima de la resonanco 5:9 kun Neptuno.

 Malkovro 
Ĝi estis malkovrita la  per la kosmoteleskopo Hubble kaj estis preterpasita la  de la kosmosondilo New Horizons, kaj tiuokaze neoficiale nomita Ultima Thule. La oficiala nomo Arrokoth estis elektata la 12-an de novembro 2019.

eta|maldekstre|200px|Foto de la malkovro, sur bildoj prenitaj kun intertempo de dek minutoj.

Ĝi estis malkovrita la  per la fotilo kun larĝa kampo WFC3 de Hubble, dum enketo celanta trovi kujper-zonan objekton taŭgan kiel celo por la kosmosndilo New Horizons. La uzo de la kosmoteleskopo Hubble estis nepra, ĉar, kun ŝajna magnitudo de ĉ. 27, la objekto estas nedetektebla far'de plejparto el la teleskopoj. La kosmoteleskopo Hubble estas krome kapabla fari tre precizajn astrometriajn kalkulojn, kaj do determini fideblan orbiton.Celo por la pluigita misio New Horizons selektita; 1-a de septembro 2015 el la paĝaro de Planetary Society Finfine ! New Horizons havas duan celon; 15-a de oktobro , ibidemLa Sukcesa Serĉo de Post-Plutona Kujpezona Preterpasa Celo por New Horizons per la Kosmoteleskopo Hubble el EPCS Abstract Vol. 10, 2015 Determino de Orbito de (486958) 2014 MU69 kun Altega Distingo: Antaŭdiri Kaŝadon kun 1% de Orbito, de Simon Bernard Porter kaj aliaj  Kvankam unuavide malpli interesanta ol 2014 PN70, ĝi estis elektita de la NASA ĉar pli facile atingebla, necesigante malpli da orbitaj ŝanĝoj, do malpli da brulaĵo.

 Nomo 
Kiam tiu objekto estis unuafoje observita, ĝi estis nomita 1110113Y (mallongigita en " 11 ")Kuiper Belt Object 1110113Y, el AstroPix Beta 2  . Kiam ĝi estis destinita de la NASA kiel ebla celo por la misio New Horizons en oktobro 2014 ĝi estis nomita PT1 (por « Potential Target 1 »). La oficiala nomo 2014 MU69 estis atribuita en marto 2015 far'de la Minor Planet Center post sufiĉa determino de orbito. Dank'al alia observoj, la definitiva nomo (486958) 2014 MU69 estis atribuita per la bulteno MPC 103886 de la .M.P.C. 103886 

De novembro ĝis decembro 2017, la NASA lanĉis mondan elektan kampanjon por trovi al ĝi nomon.Helpu NASA por nomi tiun mireblan asteroidon; el la paĝaro de Futura Science, 2-a de februaro 2017Elektu; New Horizons el la paĝaro de SETI Institute 
« Ultima Thule » estis elektita,New Horizons elektas kromonon por "Ultima" Celo de Preterpaso; el la paĝaro de la NASA; 13-a de marto 2018  laŭ la mita insulo Tuleo (Thule), norda limo de la mondo por la antikvuloj por marki, ke ĝi estas la plej malproksima objekto de la sunsistemo vizitata de kosmosondilo.. Tamen tiu nomo estigas polemikon: ĝi memorigus pri la okultisma nazia Thule-asocio, kaj la naziisma koncepto ke la insulo Tuleo estus la praa, legenda hejmo de la arja raso.Ultima Thule estas simbolo de kosma esploro, ne nazia referenco; el la paĝaro de Futura Science, 7-a de januaro 2019
"Ultima Thule", Kromono por la Celo de New Horizons celebras la esploron, ne la naziojn, diras la sciencistoj; el la paĝaro de Space.com; é-a de februaro 2018 

Por eviti polemikon kun la nazia kunsenco de tiu nomo ĝi estis renomata la 12-an de novembro 2018 Arrokoth, laŭ vorto signifanta "ĉielo"-n en indiana lingvo, la (jam formortinta) pouhatana el la algonkena lingvarohttps://www.lemonde.fr/sciences/article/2019/11/13/la-nasa-renomme-un-objet-celeste-apres-une-controverse-autour-de-connotations-nazies_6018931_1650684.html (franclingve).

 Ecoj 
Laŭ ĝia lumeco kaj ĝia distanco, estis ebla taksi la grandon de 486958 Arrokoth inter 18 kaj 41 km. Observoj montris, ke ĝi ne estas pli granda ol 30 km kaj havas longigitan formon: duopa korpo aŭ kontakta duopo. Stela kaŝado de la  montris duloban formon kun respektivaj diametroj de 20 kaj 14 km, tio signifas, ke 486958 Arrokoth estas primitiva duopa objekto de la Kujper-zono.

Ĝia orbita periodo estas ĉirkaŭ 298 jaroj kaj du monatoj, ĝiaj discentreco kaj orbita klineco estas malgrandaj rilate al tiuj de aliaj objektoj de la Kujper-zono, tiuj orbitaj ecoj montras klasikan objekton de la Kujper-zono: malvarman kubevanon kiu verŝajne ne suferis perturbojn.

La spektro de 486958 Arrokoth estas ruĝa: ĝi estas la plej malgranda objekto de la Kujper-zono, kies koloron oni mezuris.Sciencistojn Determinas la Koloron de la Kujper-Zonaj Objektoj JR1 kaj MU69; el Sci News 19-a de oktobro 2016 

La  Marc Buie anoncis dum la aŭtuna kongreso de la Usona Geofizika Unio, ke la objekto povus havi malgrandan lunon.la Kujper-Zona Objekto 2014 MU69 Povus Havi Malgrandan Lunon; ibidem, 29-a de decembro 2017 

 Esploro 
eta|maldekstre|200p|Trajektorio de New Horizons kaj la orbitoj de Plutono kaj 2014 MU69
Post sia superflugo de 134340 Plutono, la kosmosondilo New Horizons estis programita por esploro de 486958 Arrokoth, kiun ĝi devas trafi la , je 43,4  de la Suno, en la konstelacio Sagitario.Manovro Movas la Kosmoveturilon New Horizons al Venonta Celo; el la paĝaro de New Horizons, 23-a de oktobro 2015 New Horizons Pluiras al Ebla Kujper-Zona Celo; ibidem, 26-a de oktobro 2015 En Trako: New Horizons Sukcesas Trian Manovron Celante Kujper-Zonan Objekton; ibidem, 29-a de oktobro 2015 

486958 Arrokoth estas la unua objekto malkovrita post la lanĉo de New Horizons. Fotografioj prenitaj la  elde la kosmosondilo jam montras la objekton, kiu troviĝas precize en la antaŭkalkulita loko (kvankam ĝi estas ankoraŭ malproksima de pli ol 150 miliono da kilometroj)Ultima en Vido; ibidem, 28-a de aŭgusto 2018 

La  je 5 h 33 UTC, New Horizons pasas je iom pli ol 3500 km de Arrokoth,La Kosmosondiveturilo New Horizons preterfluga plej malproksiman objekton iam studita; el Le Parisien  tie estas la triono de la minimuma distanco de superflugo ĉe Plutono.

New Horizons plenumas mezurojn pri temperaturo, serĉi pri ringoj, , atmosfero, geologia aktiveco... Ĉirkaŭ 20 monatoj estos necesaj por analizi la datumojn senditajn: tiu analizo daŭros ĝis septembro 2020.Kion Atendi kiam New Horizons vizitos 2014 MU69 Ultima Thule; 15-a de decembro 2018 el la paĝaro de Planetary Society 

La fotoj senditaj la  montras tipan : Du kuntuŝiĝantaj sferaj korpoj de diametroj 31 kaj 14 km ligataj de gravita altiro, kies formo memorigas neĝhomon.New Horizons ekvidas la surfacon de Ultima Thule; el The New York Times, 2-a de januaro 2019  Ĉar estis elektita la kromnomon "Ultima Thule" por la korpo 2014 MU69, la pli granda sfero estis nomita "Ultima" kaj la pli malgrande "Thule".

 Bildaro 

 Referencoj 

 Vidu ankaŭ 

 New Horizons
 Kujper-zono

 Eksteraj ligiloj 




  Listo de la Konataj Transneptunaj Objektoj; el la paĝoj de Robert Johnston
  Pri Ultima Thule, el la paĝaro de New Horizons 
  Kosmoveturilo New Horizons de NASA proksima de plej malproksima modo iam studita; el thejournal.ie
  Ultima Thule: Nova rekordo por la kosmosondilo New Horizons; el la paĝaro de CNES
  2014 MU69 el la paĝaro de Futura Science
  New Horizons: Unuaj detalaj bildoj de Ultima Thule, plej malproksima objekto iam esplorata; ibidem

Arrokoth