Evoluisma biologio

Evoluisma biologio estas subfako de biologio kiu studas la evoluajn procezojn kiuj produktis la diversecon de vivo sur la Tero, starte el unusola komuna praulo, tio estas la ŝanĝojn de la vivaj estaĵoj laŭlonge de la tempo (biologia evoluo), Morrone, Juan J. (30a de junio 2004). Homologia biogeografica / Biogeographic homology: Las Coordenadas Especiales De La Vida. UNAM. ISBN 9789703216406. Konsultita la 1an de Novembro 2018.  same kiel la parencajn rilatojn inter la specioj (filogenetiko).

Tiuj evoluaj procezoj estas natura selektado, komuna deveno, kaj speciigo.

La fako aperis tra tio kion Julian Huxley nomis la modernan sintezon (de la 1930-aj jaroj) de subkompreno el kelkaj antaŭe nerilataj kampoj de la biologia esplorado, kiel genetiko, ekologio, sistematiko kaj paleontologio.

Lastatempa esplorado pliampleksiĝis ĝis kovri areojn de genetika arkitekturo de adaptado, molekula evoluismo, kaj la diferentajn fortojn kiuj kontribuas al la evolucio kiel seksa selekto, genetika drivo kaj biogeografio. La plej ĵusaj kampoj de evoludisvolviga biologio ("evo-bio") esploras kiel embriona disvolvigo estas kontrolita, tiele kreante pli ampleksan sintezon kiu integras disvolviĝ-biologion kun la kampoj kovritaj de la pli fruaj evoluaj sintezoj.

 Gravaj evoluismaj biologoj 
eta|170px|dekstre|J.S.Haldane
Sciencistoj kiuj ege kontribuis al la fako:

 Charles Darwin
 Erasmus Darwin
 Richard Dawkins
 Stephen Jay Gould
 Ernst Haeckel
 William Donald Hamilton
 Willi Hennig
 Jean-Baptiste Lamarck
 Lynn Margulis
 Ernst Mayr
 Gregor Mendel
 Fritz Müller
 George Gaylord Simpson
 John Maynard Smith
 Pierre Teilhard de Chardin
 Alfred Russel Wallace
 George Christopher Williams
 Edward Osborne Wilson

Aliaj kiuj klopodis popularigi la evoluismon en ĝenerala konsidero:

 Daniel Dennett
 Steven Pinker

 Notoj 


Kategorio:Filozofio de biologio