Aŭtonoma respubliko

La aŭtonoma respubliko aŭ respubliko estas politika ento ene de la respubliko kun enverguro de mem-regado, ofte inkluzive de siaj propraj konstitucio, registaro kaj parlamento. La termino estis precipe ofta en la antaŭa Orienta Bloko.

En Sovetunio tiuj entoj nomiĝis aŭtonoma soveta socialisma respubliko. Post disfalo de Sovetunio kaj apero de Rusia Federacio ili plejparte ricevis statuson de respublikoj ene de Rusio.

 Respublikoj en Sovetunio 
Ekde 1964 ĝis decembro 1991 en Sovetunio ekzistis 21 aŭtonomaj sovetaj socialismaj respublikoj (ASSR). Ili estis establitaj en teritorioj, loĝataj de naciaj malplimultoj.

 En RSFSR 

Adigea ASSR
Respubliko Altajo
Baŝkira ASSR
Burjata ASSR
Dagestana ASSR
Kabardio-Balkara ASSR
Kalmuka ASSR
Karaĉajio-Ĉerkesa ASSR
Karelia ASSR (ne konfuzu kun la samnoma regiono, parte lokita en Finnlando)
Komia ASSR
Krimea ASSR (1921-1945)
Maria ASSR
Mordva ASSR
Jakuta ASSR
Nord-Oseta ASSR
Tatara ASSR
Tuva ASSR
Udmurta ASSR
Ĥakasa ASSR
Ĉeĉena-Inguŝa ASSR (la  dividita je Ĉeĉenio kaj Inguŝio)
Ĉuvaŝa ASSR

 En Kartvela SSR 
Abĥaza ASSR

 En Uzbeka SSR 
Karakalpaka ASSR

 En Ukraina SSR 
Moldava ASSR (1924-1940)
Krimea ASSR (ekde februaro 1991)

Aŭtonomaj respublikoj havis pli altan statuson ol aŭtonomaj provincoj kaj aŭtonomaj distriktoj. Ili sendis po 11 deputitojn al la Soveto de la Nacioj de la Supera Soveto de Sovetunio dum aŭtonomaj provincoj nur po 5 kaj aŭtonomaj distriktoj po 1. Prezidanto de la Konsilio de ministroj de aŭtonoma respubliko estis ano de Konsilio de ministroj de respektiva SSR.

Tamen statuso de aŭtonomaj respublikoj estis malpli alta ol tiu de SSR. Ili ne estis subjektoj de USSR kiel federacio, ne estis konsiderataj suverena ŝtato (malsame ol SSR), ne havis rajton eliri Sovetunion aŭ eĉ transiri de unu SSR al alia.

 Jugoslavio 
dekstra|300x300ra

La Socialisma Federacia Respubliko de Jugoslavio (1943-1992) estis formale federacio de ses socialismaj respublikoj. Ene de la plej granda de tiuj ĉi aŭtonomaj respublikoj (Serbio) estis du aŭtonomaj provincoj. La federacia ĉefurbo estis Belgrado.
Aŭtonoma respublikoĈefurbo Flago BlazonŝildoSocialisma Respubliko Bosnio kaj HercegovinaSarajevo70x70ra48x48raSocialisma Respubliko KroatioZagrebokadra|70x70ra52x52raSocialisma Respubliko MakedonioSkopjokadra|70x70ra43x43raSocialisma Respubliko MontenegroPodgoricokadra|70x70ra49x49raSocialisma Respubliko Serbio
 Socialisma Aŭtonoma Provinco Kosovo
 Socialisma  Aŭtonoma Provinco VojvodinoBelgrado
 Prištino
 Novi Sadkadra|70x70ra52x52raSocialisma Respubliko SlovenioLjubljanokadra|70x70ra41x41ra

 Aliaj landoj 

 Naĥiĉevano, eksklavo kaj aŭtonoma respubliko de Azerbajĝano.
 Kartvelio havas du aŭtonomajn respublikojn :
 Abĥazio, oficiale aŭtonoma, estas fakte sendependa.
 Aĝario, aŭtonoma respubliko (antaŭe kiel aŭtonoma respubliko de Sovetunio).

 Referencoj 
Tiu ĉi artikolo estas traduko de la artikolo en la nederlandlingva versio de Vikipedio je la 28-a de julio 2018.