Senvoĉa palatala frikativo

La palata frotsono senvoĉa estas senvoĉa konsonanto uzata en kelkaj lingvoj.  Ĝia IFA-simbolo estas []; en SAMPA, C.

 Priskribo 
 Ĝia artikulacio estas frota.
 Ĝiaj artikulaciaj organoj estas langodorso kaj la malmola palato, ĝi estas palata.
 Ĝi estas senvoĉa konsonanto.
 Ĝi estas buŝa (la aero eliras nur per la buŝo).
 Ĝi estas centra (la aerfluo pasas meze super la lango, ne flanke).
 Ĝi estas pulma (la aerfluon produktas la pulmoj).

 Uzado 
 La germana lingvo posedas la parolsonon [], nomatan  (ĉar, interalie, aperantan kiel ch en ich [iç], t.e. mi). Kvankam ĝi sonas alie ol la  vela frotsono senvoĉa [], tamen fonologie ĝi estas alofono de /x/, tiom pli, ke iuj dialektoj (ekz-e la svisgermana, jido) ankaŭ en la koncernaj dialektoj retenas la ĉefformon [].
 La japana lingvo havas  estkiel alofonon de /h/ en la silabo ひ aŭ ヒ (transskribata per hi).

En la norma Esperanto [] ne ekzistas; tamen imitante sian hejmlingvan kutimon, multaj esperantistoj (precipe la germanaj kaj slavaj) uzas [] kiel molan alofonon de /x/ (t.e. /ĥ/) antaŭ /e/ kaj /i/; ekz-e en ĥemio [], ĥimero [] ktp (laŭnorme estu [], []).

Kategorio:Konsonantoj
Kategorio:Frotsonoj
Kategorio:Palataj konsonantoj