Krotonaldehido

|-style="background: green; color: white"
|colspan="2" style="text-align: center;"|Krotonaldehido
|-
|colspan="2" style="text-align: center;"|200px
|- style="background: green; color: white"
|colspan="2" style="text-align: center;" |Plata kemia strukturo de la Krotonaldehido
|-
|colspan="2" style="text-align: center;"|200px
|- style="background: green; color: white"
|colspan="2" style="text-align: center;" |Tridimensia strukturo de la Krotonaldehido
|- style="background: green; color: white"
|colspan="2" style="text-align: center;" |Alternativa(j) nomo(j)
|-
|colspan="2" style="text-align: center;" |
 Krotonata aldehido
 β-metakroleino
 β-metilakroleino
 2-Butenalo
 Propilena aldehido
|-
||Kemia formulo||{{KemiaFormulo|C|4|H|6|O}}|-
|CAS-numero-kodo||
 4170-30-3
 123-73-9
 15798-64-8
|-
|ChemSpider kodo||394562
|-
|PubChem-kodo||447446
|-
|Merck Index||15,2587
|- style="background: green; color: white"
|colspan="2" style="text-align: center;" |Fizikaj proprecoj|-
|Aspekto||senkolora likvaĵo kunakra sufokiga odoro
|-
|Molmaso||70.09 g·mol−1
|-
|Denseco||0.846 g cm−3
|-
|Fandpunkto||
|-
|Bolpunkto||
|-
|Refrakta indico||
|-
|Ekflama temperaturo||
|-
|Memsparka temperaturo||
|-
|Solvebleco||Akvo:18.1 g/100 ml
|-
|Mortiga dozo (LD50)||80 mg/kg (buŝe)
|- style="background: yellow; color: black"
|colspan="2" style="text-align: center;" |Sekurecaj Indikoj
|-
|Risko||R11 R24/25 R37/38R41 R48/22 R50 R61
|-
|Sekureco||S26 S28 S36/37/38/ S45 S61
|- style="background: yellow; color: black"
|colspan="2" style="text-align: center;" |Pridanĝeraj indikoj
|-
|colspan="2" style="text-align: center;" | Danĝero  
|- style="background: yellow; color: black"
|colspan="2" style="text-align: center;" |GHS etikedigo de kemiaĵojΑlfa Aesar
|-
|GHS Damaĝo-piktogramo||
|-
|GHS Signalvorto||Damaĝa substanco
|-
|GHS Deklaroj pri damaĝoj||
|-
|GHS Deklaroj pri antaŭgardoj|| 
|-style="background: yellow; color: black"
|colspan="2" style="text-align: center with=50%;"|Escepte kiam indikitaj, datumoj estas prezentataj laŭ iliaj normaj kondiĉoj pri temperaturo kaj premo( kaj 100 kPa)
|}Krotonaldehido estas kemia komponaĵo, larmiga likvaĵo malmulte solvebla en akvo kaj miksebla en organikaj solvantoj. Kiel nesaturita aldehido, la krotonaldehido estas multeuza peranto en organikaj sintezoj, kiel surfaktanto, paperfabrikado, insekticido, ledotanado, ktp.. Ĝi nature okazas en pluraj nutraĵoj tia kia la sojoleo.

Krotonata aldehido eksplode reakcias kun oksidigiloj: reakcio kun nitrata acido rezultas en spontanea sparkigo. Kontakte kun fortaj acidoj kaj bazoj, la krotonaldehido spertas ekzoterman kondensiĝan reakcion. Reakcio kun la 1,3-butadueno estas aparte eksplodema.

Kvankam milde malpli toksa, la krotonaldehido kemie kaj toksologie similas al akroleino, kiu estas taksata kiel ekstreme toksa per inhalado kaj irita al okuloj. Tiel kiel la akroleino, ĝiaj vaporoj kaŭzas seriozajn kaj dolorajn okuliritojn, damaĝo al korneo, larmigado, irito de la nazalaj membranoj, pulminflamo (plenigo de pulmoj kun fluidaĵoj) kaj gastrointestaj damaĝoj kiam ingestita.

 Sintezo 
 Preparado de krotoanaldehido ekde la acetaldehido en ĉeesto de natria hidroksido sub milda temperaturo. La 3-hidrokso-butanalo estiĝas per aldola kondensiĝo. En dua etapo, ĝi reakcias kun acetata acido kun akvoforigo por doni krotonaldehidon:Industrial Organic Chemistry, Klaus Weissermel, Hans-Jürgen Arpe
500px|eta|center|Sintezo de Krotonaldehido ekde aldola reakcio de la acetaldehido.

 Procezo de hidroformiligo de la miksaĵo konsistante je propileno, karbona unuoksido kaj hidrogeno.
CH3-CH=CH2 + CO + H2  H3C-CH=CH2-CH-OH

 Reakcio 
 Krotonata acido estiĝas per oksidado de la krotonaldehido:
500px|eta|center|Sintezo de Krotonata acido ekde la krotonaldehido .

 Krotila alkoholo prepareblas per hidrogenigo de la krotonaldehido''':
500px|eta|center|Sintezo de krotila alkoholo ekde la krotonaldehido .

 Literaturo 
 Chemical Book
 Acute Exposure Guideline Levels for Selected Airborne Chemicals, Volume 6, National Research Council, Board on Environmental Studies and Toxicology, Committee on Toxicology, Committee on Acute Exposure Guideline Levels
 Hamilton and Hardy's Industrial Toxicology, Raymond D. Harbison, Marie M. Bourgeois, Giffe T. Johnson
 Proctor and Hughes' Chemical Hazards of the Workplace, Nick H. Proctor, James P. Hughes, Gloria J. Hathaway
 Handbook of Polymer Synthesis, Hans R. Kricheldorf
 Handbook of Commercial Catalysts: Heterogeneous Catalysts, Howard F. Rase
 Cysteine Endopeptidases: Advances in Research and Application: 2011 Edition
 Chemicalland21

 Kunrilataj kemiaĵoj 

 Vidu ankaŭ 

 Akrilamido
 Akroleino
 Akrilata acido
 Natria metakrilato
 Natria akrilato
 Akrilonitrilo
 Krotila alkoholo

 Referencoj 

Kategorio:Hidrogenaj kombinaĵoj
Kategorio:Aldehidoj