Ciklopentano

|-style="background: green; color: white"
|colspan="2" style="text-align: center;"|Ciklopentano
|-
|colspan="2" style="text-align: center;"|<center>200ra|Ciklopentano
|- style="background: green; color: white"
|colspan="2" style="text-align: center;" |Plata kemia strukturo de la Ciklopentano
|-
|colspan="2" style="text-align: center;"|<center>200ra|Ciklopentano
|- style="background: green; color: white"
|colspan="2" style="text-align: center;" |Tridimensia strukturo de la Ciklopentano
|- style="background: green; color: white"
|colspan="2" style="text-align: center;" |Alternativa(j) nomo(j)
|-
|colspan="2" style="text-align: center;" |
 Kvinmetileno
|-
||Kemia formulo||{{KemiaFormulo|C|5|H|10}}|-
|CAS-numero-kodo||287-92-3
|-
|ChemSpider kodo||8896
|-
|PubChem-kodo||9253
|-
|Merck Index||15,2736
|- style="background: green; color: white"
|colspan="2" style="text-align: center;" |Fizikaj proprecoj|-
|Aspekto||senkolora likvaĵo kun milda odoro
|-
|Molmaso||70.1 g·mol−1
|-
|Denseco||0,751 g cm−3
|-
|Fandpunkto||
|-
|Bolpunkto||
|-
|Refrakta indico||
|-
|Ekflama temperaturo||
|-
|Solvebleco||Akvo:156 mg/L
|-
|Mortiga dozo (LD50)||11400 mg/kg (buŝe)
|- style="background: yellow; color: black"
|colspan="2" style="text-align: center;" |Sekurecaj Indikoj
|-
|Risko||R11 R52/53
|-
|Sekureco||S9 S16 S29 S33 S61
|- style="background: yellow; color: black"
|colspan="2" style="text-align: center;" |Pridanĝeraj indikoj
|-
|colspan="2" style="text-align: center;" | Danĝero 
|- style="background: yellow; color: black"
|colspan="2" style="text-align: center;" |GHS etikedigo de kemiaĵojPubChem
|-
|GHS Damaĝo-piktogramo||
|-
|GHS Signalvorto||Damaĝa substanco
|-
|GHS Deklaroj pri damaĝoj||
|-
|GHS Deklaroj pri antaŭgardoj|| 
|-style="background: yellow; color: black"
|colspan="2" style="text-align: center with=50%;"|Escepte kiam indikitaj, datumoj estas prezentataj laŭ iliaj normaj kondiĉoj pri temperaturo kaj premo( kaj 100 kPa)
|}Ciklopentano estas alte brulema alicikla hidrokarbonido konsistante je kvinkarbonatoma ringo ĉiu ligita la du hidrogenatomoj super kaj malsuper la plano. Ĝi okazas kiel senkolora linkvaĵo kun kvazaŭa naftodora. Ciklopentano estas klaso da cikloalkanoj, kaj alkanoj estas hidrokarbonidoj kiuj posedas saturitajn karbonatomoj. La ciklopentano uzatas en manufakturo de sintezaj rezinoj kaj kaŭĉukaj gluaĵoj.

 Sintezoj 
La ciklopentano estis unue preparita en 1893 far la germana kemiisto Johannes Wislicenus (1835-1902) ekde la ciklopentanono kiu siavice estis produktita per cikligo de la baria adipato''' laŭ la jena skemo:
 1a: Sintezo de la ciklopentanono per varma cikligo de la baria aŭ kalcia adipato.
500ra|eta|centre|<center>Sintezo de ciklopentanono per cikligo de la baria adipato.<center>

 1b: Sekve la ciklopentano estiĝas per reduktado de la ciklopentanono.Aromatic Organic Chemistry, Amit Arora
500ra|eta|centre|<center>Sintezo de ciklopentano per reduktado de la ciklopentanono.<center>

 2:Per kataliza reduktado de la ciklopentadueno:
500ra|eta|centre|<center>Sintezo de ciklopentano per kataliza hidrogenigo de la ciklopentadueno.<center>

 3: Per kataliza interagado de la 1,5-dubromopentano kun magnezio kaj zinko:
400ra|eta|centre|<center>Kataliza sintezo de la ciklopentano.<center>

 4: La metil-ciclopentano estiĝas laŭ la reakcio de Marcellin Berthelot (1827-1907) en ĉeesto de jodida acido:
500ra|eta|centre|<center>Kataliza sintezo de la metil-ciklopentano.<center>

 Literaturo 
 Chemical Book
 NIST Chemistry WebBook
 Toxnet
 Organic Chemistry Portal
 Modern Physical Organic Chemistry, Eric V. Anslyn,Dennis A. Dougherty
 Royal Society of Chemistry

 Kunrilataj kemiaĵoj 

 Vidu ankaŭ 
 Cikloalkanoj
 Cikloheksano
 Ciklohekseno
 Pentano
 Ciklopropeno

 Referencoj