Normandio-Nemano

Normandio-Nemano (, ) estas franca aviada regimento batalinta dum la Dua Mondmilito kontraŭ la nazia Germanio kiel speciala ingredienco de la Ruĝa armeo de Sovetunio en 1943-1945 jaroj.

 Apero 
eta|seskopeka poŝtmarko de USSR emisiita en 1967 omaĝe al Normandio-Nemano

Laŭ propono de generalo Charles de Gaulle la ĉefo de la Libera Francio (eksterlanda rezista organizaĵo fondita en Londono), la 25-an de novembro 1942 aperis la sovetia-franca interkonsento pri formado de la franca aviada eskadro en Sovetunio. Ĝi estis establita la 4-an de decembro 1942 en urbo Ivanovo laŭ petoj de la francaj aviadistoj kiel "Normandio", ĉar samnoma provinco de Francio pleje suferis pro la nazia okupado.

 Personaro 
Personaron de la eskadro konsistigis 72 francaj volontuloj (14 pilotoj kaj 58 makanikistoj) kaj 17 sovetiaj specialistoj. En ilia dispono estis ĉasaviadiloj Jak-1, Jak-3 kaj Jak-9.

La eskadro prenis la blazonon de Normandio - ruĝa ŝildo kun du oraj leonoj. Poste ĝi estis replenigita per novaj volontuloj kaj la 5-an de julio 1943 aperis la regimento "Normandio", kiu konsistis el tri eskadroj portintaj la nomojn de tri ĉefaj tieaj urboj: "Rouen", "Le Havre" kaj "Cherbourg".

Ekde la 21-a de julio 1943 ĝis la 12-a de decembro 1944 la regimenton estris majoro Pierre Pouyade kaj poste ĝis la 20-a de junio 1945 majoro/subkolonelo Louis Delfino.

   pilotoj (fotoj kaj vivdatoj) 

 Bataloj 
eta|Francaj kaj sovetiaj aviadistoj de Normandio-Nemano
La regimento "Normandio" partoprenis en la Batalo ĉe Kursko okazinta somere de 1943, Belorusia Strategia Ofensiva Operacio aŭ "Operacio Bagration" (1944), frakaso de la germanaj milittrupoj en Orienta Prusio (1945) kaj en multaj ceteraj bataloj.

Dum la dujara batalado pilotoj de la regimento okazigis 5240 flugatakojn, inkluzive ĉ. 900 aerajn batalojn, venkis 309 fojoj (273 venkoj konfirmitaj kaj 36 nekonfirmitaj), vundis pli ol 80 germanajn aviadilojn. Pereis 42 francaj pilotoj.

La 29-a de novembro 1944 pro militaj meritoj kaj kuraĝo dum la bataloj por liberigo de Litovio kaj transiro de la rivero Nemano laŭ ordono de Josif Stalin - la Suprema komandanto de Sovetunio - la regimento ricevis la honoran nomon "Nemano" kaj ekde tiam, ĝi estis nomita: la regimento "Normandio - Nemano"

 Rekompencoj 
La Sovetia registaro dekoraciis la regimenton per Ordeno de Ruĝa Standardo kaj Ordeno de Aleksander Nevskij. Ĉiuj francaj pilotoj kaj aviadistoj estis dekoraciitaj per gravaj sovetiaj ordenoj. Kvar pilotoj: leŭtenantoj Marcel Albert, Roland de La Poype, Jacques André kaj (postmorte) la komandanto de la Tria eskadro "Cherbourg" ĉefleŭtenanto Marcel Lefèvre, ricevis la titolon Heroo de Sovetunio (la plej alta distingo}.

La Franca registaro aljuĝis al la regimento: ordenon La Honora Legio, la Ordenon de la Liberigo, Militan Medalo, Militkruco 1939-1945 (Francio) kun 6 palmaj branĉoj.

 Memoro 
eta|Tomboj de francaj kaj sovetiaj aviadistoj en Vvedenskoe tombejo (Moskvo)

 Normandie-Niémen (kuna franca-sovetia filmo) aperis en 1960 produktita far Jean Dréville kaj Damir Vjatiĉ-Bereĵniĥ;
 Monumentoj en: Moskvo, Kaliningrado, Polotnjannij Zavod (Kaluga provinco), vilaĝo Ĥatenki (Kaluga provinco), Ivanovo, flughaveno Le Bourget (Parizo, Francio);
 Muzeoj: en mezlernejo 9, Borisov, Minska regiono, Belorusio
 Tomboŝtono por la pereintaj pilotoj en Vvedenskoe tombejo (Moskvo);
 Tramhaltejo  en Bobigny, Francio.

 Literaturo 
  de Geoffre F. "Normandie Niemen.Souvenirs d'un pilote" — Paris: Editions Andre Bonne, 1952  - Жоффр Ф., де "Нормандия-Неман. Воспоминания военного летчика / Перевод с французского Г. П. Загревского".М.: Воениздат, 1960.
  libraro pri Normadio-Nemano 



 Eksteraj ligiloj 
  oficiala retejo 
  muzeo en flughaveno Le Bourget (Parizo, Francio)
  artikolo kaj fotoj pri la regimento , 
  "Rememoroj pri Normandio-Nemano" kantas Mark Bernes (video)
  Du tekstoj (ru + fr) de la kanto "Rememoroj pri Normandio-Nemano" far komponisto Mark Fradkin kaj poeto Evgenij Dolmatovskij en 1958

Kategorio:Sovetunio en la Dua Mondmilito
Kategorio:Francio en la Dua Mondmilito
Kategorio:Aviado en Sovetunio
Kategorio:Aviado en Francio
Kategorio:Armitaj fortoj de Sovetunio
Kategorio:Armitaj fortoj de Francio
Kategorio:Regimentoj