Konfisko

Konfisko (de la latina confiscatio, "interliganta al la fisko, t.e. translokigo al la fisko") estas laŭleĝa forkapto fare de registaro aŭ alia publika aŭtoritato. La vorto estas uzita, populare, ankaŭ por rabado sub laŭleĝaj formoj, aŭ de iu forkapto de posedaĵo kiel puno aŭ en devigo de la leĝo.

Kiel puno, ĝi devias de monpuno en tio ke ĝi ne estas ĉefe intencita por egali la krimon sed prefere kiel reatributojn de la figajnita akiro fare de la krimulo (ofte kiel komplemento al la fakta puno por la krimo mem; daŭre ofta kun diversaj specoj de kontrabando, kiel ekzemple ĉe protektitaj vivantaj organismoj) al la komunumo aŭ eĉ celoj elpreni ilin de ilia sociekonomia statuso, en la ekstrema kazo reduktante ilin por eldiri malriĉecon, aŭ se li estas kondamnita al morto eĉ neas al ili heredon al la laŭleĝaj heredantoj. Dume, limigita konfisko ofte estas en funkcio de la krimo, la racio ke al la krimulo devas esti neitaj la fruktoj de lia fiago, dum la krimo mem estas sufiĉe punita en iu alia, sendependa maniero, kiel ekzemple per fizikaj punoj aŭ eĉ konsenta monpuno.

Ofte, polico aŭkcios erojn konfiskitajn per policaŭkcio aŭ investaĵpuncedaĵo kaj konservas la enspezon. Teorie, estas eble ke posedantoj aĉetus reen konfiskitajn erojn.

En flughavenoj, eblaj danĝeraj eroj (kiel ekzemple danĝeraj kemiaĵoj, armiloj, kaj akraj objektoj) estas kutime konfiskitaj ĉe inspektadoj. Aliaj eroj, kiel ekzemple certa manĝaĵo, ankaŭ povas esti konfiskitaj, depende de importleĝoj. Depende de la naturo de la eroj, kelkaj povas esti resenditaj ĉe la fino de la flugo, dum la plej granda parto estas forĵetita aŭ foraŭkciita.

Origine, en romia juro, ĝi estis la forkapto kaj translokigo de privatproprieto al la fiscus fare de la imperiestro; tial la transpreno, sub leĝa aŭtoritato, de privatproprieto al la ŝtato.

En moderna tempo, ekz. angla juro, la esprimo apogas puncedaĵon koncerne varojn, kaj originposediĝon koncerne terojn, por krimo aŭ en foresto de heredantoj (vidu ankaŭ artikolon eksproprietigo). Varoj ankaŭ povas esti konfiskitaj fare de la ŝtato por rompoj de statutoj rilatigantaj al dogano, akcizo aŭ eksplodaĵoj. En Britio konfiskordo estas verdikto farita laŭ parto 2 (Anglio & Kimrio), parto 3 (Skotlando) aŭ parto 4 (Nord-Irlando) de la Leĝo pri Enspezo de Krimo de 2002 postulante kondamnitan akuziton pagi precizigitan monsumon al la ŝtato antaŭ precizigita dato.

En Usono inter la "militiniciatoj" dum la Usona Enlanda Milito, agoj kondukis en 1861 kaj 1862 en konfiskadon, respektive, kaj posedaĵo estis uzita por "insurekciaj celoj" kaj la posedaĵo ĝenerale de tiuj dediĉiĝis al ribelo.

Kategorio:Juro
Kategorio:Posedrajto
Kategorio:Ŝtatigo