Ĥamza Ĥakimzoda Nijazi

Ĥamza Ĥakimzoda NIJAZI () estis soveta kaj uzbeka verkisto, komponisto, dramisto, poeto, politika aktivulo kaj lingva reformisto(ru) Filip Noubel, Узбекистан: традиционный дизайн интерьера возрождается, благодаря домам-музеям (Uzbekio: Tradicia interna dezajno reviviĝas danke al dommuzeoj), Global Voices, la 10-an de aŭgusto 2023.. Nijazi, kune kun Gafur Gulom, estas vaste vidita kiel unu el la gvidaj figuroj en la frua evoluo de la moderna literatura tradicio de UzbekioMirbadaleva, A. S. "Gafur Gulyam" . Li estas ĝenerale konsiderita kiel la unua uzbeka dramisto, la fondinto de moderna uzbekaj muzikaj formoj, tiel kiel la fondinto de uzbeka socia realismo.

 Vivkuro 
Ĥamza Ĥakimzoda Nijazi estis naskita la 6-an de marto 1889 en Kokando al familio de resanigantoj. Ibn Yamin Niyoz-oʻgʻli (1840-1922), lia patro, sciis uzbekan kaj persan kaj estis fervora je literaturo. Lia patrino Jahonbibi Rabiboy-qizi (1858-1903) ankaŭ estis resaniganto. Ĥamza Nijazi unue estis edukita en maktab, tiam de 1899 ĝis 1906 en medreseo. Organizis liberan lernejon por la infanoj de la senhavuloj, Nijazi dediĉis sin al la projekto en la kapacito de instruisto. Li mem skribis enkondukojn por infanoj kiel ekzemple "Yengil adabiyot", "Oʻqish kitobi", kaj "Qiroat kitobi"Hamza Hakimzoda Niyoziy  . Liaj fruaj skribaĵoj elmontras fortajn soci-demokratajn tendencojn kaj akrajn kondamnojn de socia maljusto.

Nijazi entuziasme apogis la Oktobran revolucion de 1917. Li eniris la Ĉia-Rusa-Komunistan Partio De Alberton (La bolŝevikoj) en 1920 (post 1952 la organizo estis konata kiel la Komunista Partio de Sovetunio) kaj, inter aliaj aĵoj, organizis teatrotrupon por la distro de ruĝarmeaj soldatoj

Aldone al uzbeko, Nijazi sciis multajn aliajn lingvojn, kiel ekzemple la araba, la persa, la rusa kaj la turka. La verkoj de la verkinto ĝenerale donis al deziraj socialaferoj, kiel ekzemple la rajtoj de virinoj, socian malegalecon, kaj la tropezon de superstiĉo.

Entuziasma subtenanto de la revolucio, Nijazi estis ŝtonumita al morto en la urbo Ŝoĥimardon fare de islamaj fundamentistoj por siaj kontraŭreligiaj agadoj.

 Referencoj 

 Vidu ankaŭ 
 Aliŝer Navoi
 Gafur Gulom
 Ĉagataja lingvo
 Uzbeka lingvo

 Eksteraj ligiloj 

 Adeeb Khalid: Printing, Publishing, and Reform in Tsarist Central Asia. 1994
 Mark Dickens: Uzbek Music  . 1989
 Mark Dickens: The Uzbeks  . 1990
 Works of Niyazi in English, Russian, and Arabic at the Wayback Machine (archived March 25, 2008)

Kategorio:Naskiĝintoj en 1889
Kategorio:Mortintoj en 1929
Kategorio:Sovetiaj komunistoj
Kategorio:Sovetiaj poetoj