Leopold Stokowski

Leopold Anthony Stokowski (18a de aprilo 1882 - 13a de septembro 1977) estis brita dirigento de pola kaj irlanda devenoj. Unu el la ĉefaj dirigentoj de la komenco kaj mezo de la 20a jarcento, li estis plej bone konata pro sia longa asocio kun la Filadelfia Orkestro kaj pro sia apero en la filmo Fantasia. Li elstaris speciale pro sia manlibera dirigenta stilo kiu rifuzis la tradician taktobastonon kaj por akiri karakteran majestan sonon el la orkestrojn kiujn li dirigentis.

 Kariero 
En Usono, Stokowski dirigentis kun la Cincinnati Symphony Orchestra, la Filadelfia orkestro, la NBC Symphony Orchestra, la Novjorka Filharmonio, la Houston Symphony Orchestra, la Symphony of the Air kaj multaj aliaj. Li estis ankaŭ la fondinto de la All-American Youth Orchestra, la New York City Symphony, la Hollywood Bowl Symphony Orchestra kaj la American Symphony Orchestra. Li dirigentis la muzikon por kaj aperis en kelkaj holivudaj filmoj, kiaj ĉe la filmo de Disney nome Fantasia, kaj estis longdaŭra defendanto de nuntempaj komponistoj, farante multajn premierojn de nova muziko dum sia 60-jara dirigenta kariero. Stokowski, kiu faris sian oficialan dirigentan debuton en 1909, aperis en publiko por la lasta fojo en 1975 sed plue faris registraĵojn ĝis Junio 1977, kelkajn monatojn antaŭ sia morto je aĝo de 95.

 Elstaraj koncertopremieroj 
 Edgard Varèse, Ameriques, Filadelfia orkestro, Filadelfio, 9a de aprilo 1926
 Sergei Rachmaninoff, Kvara Pianokonĉerto, komponisto kiel soloisto, Filadelfia orkestro, 1927
 Sergei Rachmaninoff, Rhapsody on a Theme of Paganini, komponisto kiel soloisto, Filadelfia orkestro, Baltimore, 7a de novembro 1934
 Sergei Rachmaninoff, Tria Simfonio, Filadelfia orkestro, 1936
 Arnold Schoenberg, Violonkonĉerto, Louis Krasner kiel soloisto, Filadelfia orkestro, 6a de decembro 1940
 Arnold Schoenberg, Pianokonĉerto, Eduard Steuermann kiel soloisto, NBC Symphony Orchestra, Novjorko, 16a de februaro 1944
 Nathaniel Shilkret, Konĉerto por Trombono, Tommy Dorsey kiel soloisto, New York City Symphony Orchestra, 15a de februaro 1945
 Alan Hovhaness, Simfonio No. 2, Mysterious Mountain, Houston Symphony Orchestra, Houston (Teksaso), 1955
 Charles Ives, Kvara Simfonio, American Symphony Orchestra, Carnegie Hall, Novjorko, 26a de aprilo 1965

 Elstaraj registropremieroj 
 Jean Sibelius, Kvara Simfonio, Filadelfia orkestro, 23a de aprilo 1932, Victor
 Dmitrij Ŝostakoviĉ, Sesa Simfonio, Filadelfia orkestro, aŭgusto de 1940, Victor
 Ralph Vaughan Williams, Sesa Simfonio, Philharmonic Symphony Orchestra of New York, 21a de februaro 1949, Columbia

 Referencoj 

 Bibliografio 
 Daniel, Oliver (1982). Stokowski: A Counterpoint of View
 Rollin Smith (2005) Stokowski and the Organ
 Paul Robinson (1977) Stokowski: The Art of the Conductor
 Abram Chasins (1979) Leopold Stokowski: A Profile
 Preben Opperby (1982) Leopold Stokowski
 William Ander Smith (1990) The Mystery of Leopold Stokowski
 Leopold Stokowski (1943) Music for All of Us
 Herbert Kupferberg (1969) Those Fabulous Philadelphians

 Eksteraj ligiloj 

 Leopold Stokowski papers, 1916-1994, Kislak Center for Special Collections, Rare Books and Manuscripts, University of Pennsylvania
 Leopold Stokowski Papers - Special Collections in Performing Arts at the University of Maryland
 Leopold Stokowski Discography
 Leopold Stokowski CD Discography
 František Sláma Archive . More on the history of the Czech Philharmonic between the 1940s and the 1980s: Conductors
 Stokowski/Philadelphia Orchestra Discography and selected (RCA) Victor recordings, 1917-1940

Kategorio:Britaj dirigentoj
Kategorio:Enmigrintoj en Usono