Gertrud Fussenegger

Gertrud FUSSENEGGER (naskiĝinta la 8-a de majo 1912 en Plzeň, mortinta la 19-a de marto 2009 en Linz) estis aŭstra verkistino. Ŝi ankaŭ publikigis sub la nomoj Gertrud Dietz, Gertrud Dorn kaj la pseŭdonimo Anna Egger. Ŝi parte ankaŭ partoprenis la movadon de Renouveau catholique.

 Vivo 
La filino de la aŭstria oficiro Emil Fussenegger pasigis la junajn jarojn en Nowy Sącz, Dornbirn kaj Telfs (Distrikto Innsbruck Land).

Post la morto de la patrino ŝi reiris en Ĉeĥoslovakion kaj pasigis la abiturientan ekzamenon tie. Poste ŝi studis en Insbruko kaj en Munkeno arthistorion kaj filozofion. En 1934 ŝi doktoriĝis per laboraĵo pri Gemeinschaft und Gemeinschaftsbildung im Rosenroman von Jean Cloponel von Meun.

En 1937 edzinigis ŝin la skulptisto Elmar Dietz kaj en 1950 la skulptisto Alois Dorn. Ekde 1961 ŝi vivis en Leonding (Distrikto Linz-Land).

 Kiel verkistino 
Jam en la literatura premieraĵo de 1936 ( la historia familiromano Geschlecht im Advent) senteblis ŝia inkliniĝo antaŭ malmodernisma kaj mitiganta literaturo de la 1930-aj jaroj.

La rakonto Eines Menschen Sohn (1939) kaj la vojaĝtaglibro Böhmische Verzauberungen (1944) estas plenaj de glorigo de la germana raso kaj demonigo de judoj. Fussenegger ege favoris la t.n. Anschluss-on de Aŭstrio kaj kunlaboris por la de Heinz Kindermann eldonita libro Heimkehr ins Reich (1939).

Post 1945 Fussenegger kritikitis pro tia sinteno dum la nazia tempo. La cenzuro de la Aliancanoj malpermesis la vendadon de ŝiaj libroj kiuj enhave estis parte konsideritaj kiel nacisocialisma propagandaĉo. Por la nazioj tamen ne ĉio ĉe ŝi plaĉis: ili ekzemple kritikis troan kristanismon en la verko Mohrenlegende.

Post la Dua mondmilito Fussenegger mem ŝanĝis siajn poziciojn kaj konfrontiĝis ankaŭ al la temo de la kulpo de la germanoj. Per trilogio de bohemaj Buddenbrook-oj Fussenegger dediĉis sin artiste al Bohemio, la lando de la juneco. La en 1954 aperinta leterromano In Deine Hand gegeben priskribas la tempon militan kaj postmilitan; ĝi povas esti taksita porvirina literaturaĵo. En 2007 aperis So gut ich es konnte. Erinnerungen 1912-1948, versio kurta de la en 1978 sub la titolo Ein Spiegelbild mit Feuersäule aperintaj rememoroj.

Okaze de ŝia 90-a datreveno naskiĝtago publikigitis ampleksa biografio por la tempospaco inter 1930 ĝis decembro 2001. La registro havas pli ol 60 verkojn.

 Membrecoj 
Fussenegger estis membro de PEN-klubo, de "Humboldt-Gesellschaft", de "Sudetendeutsche Akademie" kaj honora membro de "Österreichischer Schriftstellerverband". En la jaroj 1977-79 kaj 1984-85 ŝi krome estis ĵurianino dum la aljuĝo de la Premio Ingeborg Bachmann en Klagenfurt. En 1991 ŝi kunkonsistigis la ĵurion de "Franz-Grillparzer-Preis" de la Fondaĵo Alfred Toepfer F.V.S.; tio maltrankviligis kelkajn krikantojn pro la pasintecoj ŝia kaj de la nomdoninto de la fondaĵo.

 Honoroj (elekto) 
 Adalbert-Stifter-Preis, 1951
 Adalbert-Stifter-Preis, 1963
 Johann-Peter-Hebel-Preis, 1969
 Andreas-Gryphius-Preis, 1972
 Österreichischer Staatspreis für Jugendbuch, 1972
 Großer Kulturpreis der Sudetendeutschen Landsmannschaft, 1972
 Verleihung des Professorentitels h.c., 1972
 Mozart-Preis der Alfred Toepfer Stiftung F.V.S., 1979
 Humboldt-Plakette, 1979
 Österreichisches Ehrenzeichen für Wissenschaft und Kunst, 1981
 Bundesverdienstkreuz 1. Klasse, 1984
 Weilheimer Literaturpreis, 1993
 Jean-Paul-Preis, 1993
 Kulturmedaille des Landes Oberösterreich, 1999
 Großes Goldenes Ehrenzeichen mit dem Stern für Verdienste um die Republik Österreich, 2003

 Veroj (elekto) 
 Romanoj 
 Geschlecht im Advent - Roman aus deutscher Frühzeit, 1936
 Trilogie der "böhmischen Buddenbrooks" (Die Brüder von Lasawa, 1948; Das Haus der dunklen Krüge, 1951; Die Pulvermühle, 1968)
 Zeit des Raben, Zeit der Taube, 1960
 Jirschi oder Die Flucht ins Pianino, 1995

 Rakontoj kaj prozaĵoj 
 Mohrenlegende, 1937
 Die Leute auf Falbeson, 1940
 Der Goldschatz aus Böhmen. Erzählungen und Anekdoten, 1989
 Frauen, die Geschichte machten, 1991
 Ein Spiel ums andere, 1999
 Shakespeares Töchter, 1999

 Aŭtobiografio 
 Ein Spiegelbild mit Feuersäule, 1979

 Porinfanaj/-junulaj libroj 
 Bibelgeschichten, 1991

 Literatur 
 C. Winkler, Die Erzählkunst G. Fusseneggers, 1972
 F. Denk, Die Zensur der Nachgeborenen. Zur regimekritischen Literatur im 3. Reich, 1996
 F.-L. Kroll (Hg.), Grenzüberschreitungen. Festschrift für G. Fussenegger, 1998.

 Eksteraj ligiloj 
 Biografio ĉe AEIOU
 Hejmpaĝo de Fussenegger
 Nekrologo en la gazeto Die Presse, 2009


Kategorio:Aŭstraj verkistoj
Kategorio:Virinoj
Kategorio:Germanlingvaj verkistoj