Hieronymus Brunschwig

Hieronimo Brunsvigo (1450-1512) estis germana alkemiisto, botanikisto, apotekisto kaj kirurgo. Li notindiĝis pro siaj metodoj je traktado pri vundoj de fajrokugloj kaj pro siaj fruaj laboroj pri distiladoteknikojDistilado estas fizika tekniko kaj procezo kie du aŭ pli da substancoj estas separitaj pere de frakcia varmigo.. Lia ĉefa "Liber de arte distillandi de simplicibus" estis tre influhava, ĉar ĝi estas unu el la plej antikvaj verkoj pri distilmetodoj.

 Biografio 
Li studis Medicinon en Bolonjo, Padovo kaj Parizo. Post studi teknikojn pri kirurgio, Brunsvigo vaste vojaĝis tra Alzaco, Ŝvabio, Bavario, Frankonio, kaj Rejnlando, ĝis Kolonjo, praktikante kirurgion kaj akirante sperton en la preparado de kuraciloj, ĉefe rilate al distiltekniko. Brunsvigo neniam menciis siajn studojn sed li ĉiam diferencigis sian agadosferon el tiu de la kuracistoj.
350px|eta|maldekstra|Alambiko por distilado
La verkaro de Brunsvigo rilatis ĉefe al anatomio, vundotraktadoj, apoteko, preparado de medicinaĵoj kaj medicinaj herboj. Germane verkitaj, ili unue celas la barbiro-kirurgojn, barbirojn, kaj kirurgojn. Tamen, liaj kirurgiaj tekstoj ankaŭ celas la laikojn. Ili elmontras grandan zorgon pri la medicina tradicio de Lanfranko de Milano (1250-1306), Vilhelmo de Saliceto (1210-1277), Gi de Ŝaŭliako (1300-1368), Henri de Mondeville (1260-1320), kaj pere de ili, la influoj de Klaŭdo Galeno (121-216), Aviceno (980-1037), Johano Mezuo la maljuna (777-857), Abul-Kazimo (940-1013), ĉiuj ili menciitaj de Brunsvigo.

Surbaze de siaj spertoj, Brunsvigo same kritikis ilian laboron. Dank'al sia profunda konado, kritika spirito kaj zorgaj notoj, lia "Cirurgia" (1497) estas malsimila ol tiu libroj de siaj germanparolaj antaŭuloj, tiel kiel Buch der Bündth-Ertznei (ca. 1460) de la empiriisto Heinrich von Pfalzpaint (1400-1465), aŭ la "Chirurgia Magistri Johannis Herbipolis" (1481) de Johano Ŝenko de VircburgoAus der Vergangenheit der Universität Würzburg: Festschrift Zum 350 Jährigen ..., Max Buchner. En la traktado de vundoj, frakturoj, luksacioj, kaj en la trepanado kaj amputo li vaste uzis la tradiciajn metodojn. Aliflanke, en sia publikaĵo Anathomia (1497), li elmontris kelkan familiarecon pri dissekcado, kaj en sia traktaĵo pri la pesto "Liber pestilentialis de venenis epidemie" (1500), enhavas unu el la fruaj priskriboj de la sifiliso.

 Graveco de distilo 
Esploristoj tiel kiel Brunsvigo kondukis, per siaj libroj, la disvolviĝon pri la bazaj principoj de distilado. La distilaplikado per humidavojo al spicaĵoj kaj aromataj drogoj rezultis en la produktado de esencoleoj, kie la odoro kaj gusto de la originala drogo troviĝas koncentritaj. Tiam disvolviĝis ideo pri la ebleco je drogoekstratado kiel aktiva principo aŭ esenco, koncentriĝante ties kvalitojn kaj terapeŭtikan agadon, forigante la superfluajn komponaĵojn kaj pligrandigante ties farmakologiajn efektojn.

 Elektita verkaro 

 Das buch der cirurgia: hantwirckung der wundarztny, unua eldono 4-a de julio 1497Fifteenth-Century Studies, Volume 35, Matthew Z. Heintzelman, Barbara I. Gusick, Martin W. Walsh
 The Book of Cirurgia, 1497
 Haußarzney-Büchlein, 1497
 "Anathomia ossium corporis humani", 1497
 Liber de arte distillandi de simplicibusm, 1500
 Liber pestilentialis de venenis epidemie. 1500
 De compositis, 1500
 Medicinarius, 1505
 Medicinarius: Das buch der Gesuntheit Liber de arte distillandi Simplicia et ..., 1505
 Apoteck für den gemainen Man (Strasburgo, 1507)
 Liber de arte distilandi de Compositis, 1512
 Das Buch zu Distilieren die zusamen gethonen Ding : composita genant : durch ..., 1532
 Thesaurus pauperum oder Hausapotheke, 1537
 De vita libri tres de Marsilio Fiĉino
 De Quinta essentia

 Literaturo 
 Book of Distillation
 Personensuche
 Great Ideas in the History of Surgery, Leo M. Zimmerman, Ilza Veith
 WorldCat Identities
 Allgemeine Deutsche Biographie
 Neue Deutsche Biographie
 Ars curandi
 The Scientist
 The Four Horsemen of the Apocalypse: Religion, War, Famine and Death in ..., Andrew Cunningham, Ole Peter Grell
 Encyclopedia.com

 Vidu ankaŭ 

 Referencoj 

Kategorio:Alkemiistoj
Kategorio:Botanikistoj
Kategorio:Kirurgoj
Kategorio:Germanaj alkemiistoj
Kategorio:Germanaj botanikistoj
Kategorio:Germanaj kirurgoj