Ombroevitreakcio

eta|skemo de ombroevitreago: A: ĝermantoj havas dum ombroevitreago plifortigitan hipokotilan kreskon, hiponastion kaj malbonan evoluon de la kotiledonoj. Pli aĝaj plantoj ekzemple montras pli fortan kreskon de la internodoj kaj petioloj, apeksan dominadon (ĉi-tie ne montrata) kaj hiponstion.
eta|ekfunkciigado de la ombroevitreago: pro la ŝanĝo de fitokromo en sia neaktiva formo, transskribfaktoroj (PIF) aktiviĝas, kiuj ekas la sintezon de aŭksino. La fithormono respondecas pri la simptomoj de la ombroevitrego.

La ombroevitreago aŭ ombroevitreakcio priskribas diversajn adaptiĝojn de la planta kresko kiel reago al ombro de la ĉirkaŭanta vegetaĵo. Ili funkciado estas, maksimumigi la lumekspluantaĵon por la fotosintezo. La plej grava signalo por la ekiĝo de tiu evitreakcio estas la dominado de la malhelruĝa lumo kontraŭ la helruĝa lumo en la ombra ĉirkaŭo de pli grandaj plantoj. Depende de la plantspeco, ekotipo kaj evolufazo la ombroevitreago povas montri jenajn karakterizaĵojn:

 Subpremo de la ĝermproceso ĝis kompleta malhelpo de plantkresko en la ĉirkaŭo
 plifortigita kresko de la hipokotilo kaj malrapidigo de la kotiledonoj dum la ĝermado
 plifortigado de la kresko je la apoplekso per plilongigo de la internodaĵoj.
 pli malmultaj flankbranĉoj (Apeksa dominado) kaj ĉe Poacoj (tritiko kaj maizo) pli malmultaj stolonoj
 plilongigo de la petioloj
 suprenmoviĝo de la folioj (hiponastio)
 pli frua flortempo

 Apero kaj funkcio de la ombroevitreago 
Ombroevitreago precipe aperas ĉe malaltaj plantejoj ekster densaj arbaroj (ekzemple en herbejo, paŝtejo kaj kampoj). En arbaroj, kiuj havas pli aŭ malpli fermitan kronaron, la ombroevitreago ekzistas apenaŭ, ĉar plifortigitan alteckresko ne donus avantaĝon al la arboj. La koncernaj plantoj male fariĝas pli ombrotoleraj, formante pli grandajn kaj maldikajn foliojn por pli efike uzi la sunlumon. Kiel en densaj arbaroj ankaŭ plantoj en vegetaĵmalriĉaj areoj nur havas malfortan reagon eviti ombron, se ombrumado de altaj plantoj okazas malofte kaj se fortaj ventoj malebligas altan kreskon.
Se la ombroevitreago ne povas okazi ĉe ne ombrontoleraj plantoj, la bioamaso kaj la multigado povas esti reduktataj: Tiuj plantoj produktas malpli da fruktoj kaj semoj ol tiu kiuj povas reagi je ombro. DH Keuskamp, S Pollmann, LACJ Voesenek, AJM Peeters, R Pierik: Aŭin transport through PIN-FORMED 3 (PIN3) controls shade avoidance and fitness during competition. In: Proc. Natl. Acad. Sci. USA, 2010, doi:10.1073/pnas.1013457108 Ekzemple modernaj tritikaj kulturvarioj reagas al reciproka ombrumado per malmultigo de la nombro de grajnoj kaj reduktado de la grajnpezo..CC Ugarte, SA Trupkin, H Ghiglione, G Slafer, JJ. Casal: Low red/far-red ratios delay spike and stem growth in wheat. In: J Exp Bot., 61(11), 2010, p.3151–3162 Do, necesas ke la unuopa planto havas sufiĉe da kreskoloko. Krome plantoj, kiuj kreskas tro dense unu al la alia estas pli sentivaj al patogenoj kaj damaĝbestoj.DH Keuskamp, R Sasidharan, R Pierik: Physiological regulation and functional significance of shade avoidance responses to neighbors. In: Plant Signal Behav, 56, 2010, S. 655–662, doi:10.4161/psb.5.6.11401.

 Literaturo 
 J Casal: Shade Avoidance. In: The Arabidopsis Book, 10, 2012, S. e0157. , doi:10.1199/tab.0157

 Referencoj 

Kategorio:Plantfiziologio