Karl Friedrich Mohr

Karl Friedrich MOHR (1806-1879) estis germana kemiisto, apotekisto, naturalisto kaj mineralogo, patro de la volumenometra analizo, unu el la tiamaj plej grandaj analizo-kemiistoj. Li aktivis en pluraj fakoj de la sciencoj: li elpensis la korko-borilon, la kondensilon de Liebig, kelkajn listerojn aluditajn kiel salojn de Mohr[(NH4)2Fe(SO4)2.6H2O: duobla salo de fera kaj amonia sulfato] kaj la ŝraŭbokrampon. Li disvolvis, ekzemple, kvantan metodon por determinado de la dissolvita oksigeno. Oni ankaŭ kreditas al li la Leĝon pri EnergikonservadoOceanographic History: The Pacific and Beyond, Keith Rodney Benson,Philip F. Rehbock. En 1867 li fariĝis Profesoro pri Farmacio de la Universitato de Bonn.

 Biografio 
250px|eta|maldekstra|Bureto de Mohr
Frederiko Moro estis filo de prospera apotekisto en Koblenco. Kiel sindediĉa infano kaj pro delikata sano, la juna Moro ricevis hejme sian unuan edukon, plejparte en la laboratorio de sia patro. Ĉi-sperto eble multe respondecas por la estontaj kapabloj de Moro ĉe la kreado de instrumentoj kaj metodoj pri kemia analizo. Kiam li estis 21-jara li komencis studi kemion orientita de Leopoldo Gemelino (1788-1853), kaj post kvin jaroj li studis botanikon, kemion kaj mineralogion en Hajdelbergo (1828), Berlino kaj Bonn, kie Heinrich Rose (1795-1864) estis lia profesoro. En Hajdelbergo i ricevis sian diplomon je Doktoreco pri Kemio kaj revenis al la laboratorio de sia patro.

La patro de Moro mortis en 1840, kaj li devis ekpreni sur sin la kontrolon de la familiaj negocoj. En 1857 li foriĝis pri sia privata laboro kaj sin dediĉis al scienca vivo, tamen, estante 57-jara, seriozaj financaj problemoj kondukis lin al Bonno kiel privatdocento. En 1867, li estis indikita, per senpera influo de la registaro, kiel eksterordinara profesoro pri apoteko1911 Encyclopædia Britannica en la Rejna Frederiko Vilhelmo Universitato de Bonn.

 Kariero 
Moro donis grandegajn kontribuojn al la analiza kemio, inter kiuj ni devas reliefigi:

 Li kreis metodologion por determinado de halogenidoj, uzante kalian dukromiaton kiel indikanto.
 Analiza pesilo por ekzakteco
 Kondensilo de Liebig-tipa
 Metodo por faldo de filtrilopapero
 Forno por sekigo de materialoj
 Diversaj vitraĵoj, inter ili la Bureto de MoroHistoire des pédologues et de la science des sols, Jean Boulaine
 Salo de MoroSoil Organic Matter: Its Nature, Its Role in Soil Formation and in Soil ..., M. M. Kononova: (NH4)2Fe(SO4)2.6H2O: sulfato de fero kaj amonio
 Li ankaŭ sin dediĉis al alkalometrio, Jodometrio, oksidometrio kaj kvanta kemio

Lia kontribuado por la disvolviĝo de la farmacia fako kaj la analiza kemio restis registrita en sia libro titolita "Kompendio pri Tritrometodo en la analiza kemio.germane: "Lehrbuch der chemisch-analytischen Tritiermethode", publikigita en 1855. En tiu verko Karlo Frederiko Moro priskribas la metodologion pri volumenometra analizo de solvaĵoj kaj proponas plurajn plibonigaĵojn en la analizoprocedoj. Aliaj metodoj ekaperis, inter ili unu nomata Jodometrio, kiu estis enkondukita de Robert Bunsen (1811-1899) ekde 1853, por la kvanta determiniĝo de oksidigaj agentoj.

En sia dokumento "Pri la varmonaturo" (1837)germane: Über die Natur der Wärme., Frederiko Moro faris unu el siaj unuaj deklaroj pri la energikonservado:

 Elektita verkaro 
 Über die Natur der Wärme, 1837
 Pharmacopoea universalis, 1845, Philipp Lorenz Geiger, Friedrich Mohr
 Commentar zur Preußischen Pharmacopoe] nebst Übersetzung des Textes : nach der 6-a eldono der Pharmacopoea Borussica bearbeitet ; für Apotheker, Aerzte und Medicinal-Beamte. – Brunsvigo : Vieweg, 1848. 2 volumoj [http://nbn-resolving.de/urn:nbn:de:hbz:061:2-8329 (1) – (2) –
 Practical Pharmacy: the Arrangements, Apparatus, and Manipulations, of the ..., 1849, Friedrich Mohr,Theophilus Redwood
 [http://nbn-resolving.de/urn:nbn:de:hbz:061:2-33580 Commentar zur preussischen Pharmacopoe] nebst Übersetzung des Textes : nach der sechsten Auflage der Pharmacopoea Borussica ; für Apotheker, Ärzte und Medicinal-Beamte. 2. verm. u. verb-a eldono in zwei volumojn. Vieweg, Brunsvigo 1854
 Lernolibro de kemianalizoj pri tritrometodoj, 1855, 1877
 [http://nbn-resolving.de/urn:nbn:de:hbz:061:2-169953 Commentar und erklärendes Wörter-Buch zu allen Pharmacopöen] (Austriaca, Bavarica, Borussica, Saxonica etc.) : ein unentbehrliches Hülfsbuch für Ärzte und Apotheker, so wie für Studirende der Medicin und Pharmacie zum richtigen Verständniss jeder Landes-Pharmacopöe. Polet, Leipzig 2-a eldono 1859
 [http://nbn-resolving.de/urn:nbn:de:hbz:061:2-27395 Lehrbuch der pharmaceutischen Technik]: nach eigenen Erfahrungen ; für Apotheker, Chemiker, chemische Fabrikanten und Medicinal-Beamte. Vieweg, 3-a eldono Brunsvigo 1866, 3-a eldono Vieweg, Brunsvigo 1870
 Geschichte der Erde, eine Geologie auf neuer Grundlage. 1866.
 Mechanische Theorie der chemischen Affinität und die neuere Chemie, 1868
 [http://nbn-resolving.de/urn:nbn:de:hbz:061:2-10852 Lehrbuch der chemisch-analytischen Titriermethode]: für Chemiker, Ärzte u. Pharmaceuten, Berg- und Hüttenmänner, Fabrikanten, Agronomen, Metallurgen, Münzbeamte etc. ; nach eigenen Versuchen und systematisch dargestellt. Vieweg, Brunsvigo 3-a eldono 1870.
 Chemische Toxicologie: Anleitung zur chemischen Ermittlung der Gifte. (Nachdr. der Ausg. Brunsvigo, Vieweg, 1874), Saarbrücken: VDM, Müller, 2006.

 Literaturo 

 Allgemeine Deutsche Biographie
 Personensuche
 WorldCat Identities
 Neue Deutsche Biographie
 1911 Encyclopædia Britannica
 Four Centuries of Clinical Chemistry, Louis Rosenfeld
 The Grape Vine: A Practically Scientific Treatise on Its Management ..., Friedrich Mohr
 ''Geschichte%20der%20Erde%2C%20eine%20Geologie%20auf%20neuer%20Grundlage&f=false Geschichte der Universität in Europa: Vom 19. Jahrhundert zum Zweiten ..., Walter Rüegg
 The Development of Modern Chemistry, Aaron J. Ihde
 Justus Von Liebig: The Chemical Gatekeeper, William H. Brock
 Dictionary of Weighing Terms: A Guide to the Terminology of Weighing, Roland Nater, Arthur Reichmuth, Roman Schwartz, Michael Borys, Panagiotis Zervos
 Entropic Creation: Religious Contexts of Thermodynamics and Cosmology, Helge S. Kragh
 Popular Science jul. 1880
 William Robertson Smith: His Life, His Work and His Times, Bernhard Maier
 Important Figures of Analytical Chemistry from Germany in Brief Biographies ..., D. Thorburn Burns, R. Klaus Müller, Reiner Salzer, Gerhard Werner
 Origins of Clinical Chemistry: The Evolution of Protein Analysis, Louis Rosenfeld
 The Chemical History of Color, Mary Virginia Orna
 Popular Science fev. 1880
 and Urdang's History of Pharmacy, Edward Kremers,Glenn Sonnedecker
 Instruments of Science: An Historical Encyclopedia, Robert Bud,Deborah Jean Warner
 Bureto de Mohr

 Vidu ankaŭ 

<center>'''Pri la varmo-naturo
Krom la 54 konataj kemiaj elementoj, ekzistas, en la fizika mondo, nur unu agento, kies nomo estas Kraft (energio). Ĝi apereblas, laŭ la cirkonstancoj, kiel movo, kemia afinecoResearches Into the Laws of Chemical Affinity, Claude-Louis Berthollet, kohera aŭ kuniga fortoCohesion: A Scientific History of Intermolecular Forces, J. S. Rowlinson, elektro, lumo kaj magnetismo, kaj elde ajna ĉi-formo tiu energio transformiĝeblas en ajnan alian.Karlo Frederiko Moro

 Referencoj 

Kategorio:Germanaj kemiistoj
Kategorio:Germanaj apotekistoj
Kategorio:Germanaj mineralogoj
Kategorio:Germanaj fizikistoj