Vaskulaj faskoj

Vaskulaj faskoj transportas akvon, solvitajn nutraĵojn kaj organikajn substancojn (Asimilaĵoj, ĉefe sukero) en tigo, en folio kaj radiko de  vaskulaj plantoj. Vaskulaj faskoj konsistas el ksilemo (lignopartol) kun ĉelopartoj por la akvotransporto (ekzemple trakeoj kaj  trakeidoj) kaj la  floemo (basta parto) por transporto de asimilaĵoj per kibrotuboj kaj akompanaj ĉeloj.

 Tipoj de la vaskulaj faskoj 
eta|tipoj de vaskulaj faskoj
(blua: ksilemo, verda: floemo, blanka: kambiumo)
A; koncentra, perifloema
B; koncentra, periksilema
C; radiara kuninterna ksilemo, ĉi tie kun kvar ksilempolusoj, maldekstre fermaj, dekstre malfermaj
D; kolateraj fermaj
E; kolateraj malfermaj
F; dukolareaj, malfermaj

Ekzistas diversaj tipoj de vaskulaj faskoj: 
 simplaj faskoj havas aŭ kibrotubon  aŭ lignoparton. 
 kompleksaj/kunmetitaj  faskoj havas kibrotubon kaj lignoparton. 
 Ĉe koncentraj vaskoj la kibrotubo sidas ĉirkaŭ la lignoparto (perifloema vaskulo), aŭ la ksilemo sidas ĉirkaŭ la floemo  (perikilema fasko).
 La plej ofta tipo estas la t.n. kolaera (ĉeflanka) fasko, . Ĉi tie ksilemo kaj floemo sidas vidalvide (la ksilempoluso situas direkte de la tiga mezo). 
 ĉe malfermaj kolateraj faskoj ankoraŭ estas kambiumo inter ksilemo kaj floemo. Tiu tipo ekzistas ĉe Dukotiledonaj plantoj (dukotiledonaj plantoj).
 ĉe malfermaj kolateraj faskoj mankas la kambiumo.  La fasko estas ĉirkaŭita de fermita  sklerenkima faskingo. Tiu tipo estas ĉe   unukotiledonaj plantoj  aŭ aliaj  herbaj plantoj.
 speciala formo de  kolatera tipo estas la duflanka fasko. Ĝi ekzistas ĉe kukurbacoj kaj solanacoj. Ĉi tie la ksilemo havas po unu floemon de ĉiu flanko de la ksilemo.
 En radikoj la faskoj  estas kunmetitaj al  radia vaska sistemo kie la ksilemo estas kiel spokoj de rado. la floemo situas inter la „spokoj“.

Bildaro

Kategorio:Planta fiziologio
Kategorio:Plantanatomio
Kategorio:Planthistoj