Teritoria kolektivumo en Francio

En Francio, teritoria kolektivumo estas publikjura persono kiu plenumas sur sia teritorio iujn kompetentecojn, kiuj estis donitaj al ĝi de la ŝtato. Oni parolas ankaŭ pri loka kolektivumo.

Ekzisto de teritoriaj kolektivumoj estas antaŭvidita per la konstitucio de la kvina Franca Respubliko en ĝia ĉapitro 12.

 Karakterizoj 
La artikolo 72 de la konstitucio de la kvina Franca Respubliko antaŭvidas ekziston de teritoriaj kolektivumoj por .

Tiu sama artikolo antaŭvidas ke la teritoriaj kolektivumoj mem libere administros sin per elektitaj konsilioj. Ili ankaŭ disponas pri jura kaj bienara aŭtonomeco.

La francaj teritoriaj kolektivumoj disponas nur pri administraj kompetentecoj kaj tiuj kompetentecoj estas atribuitaj per la leĝo. La povo de Parlamento estas tamen limigita per la principo de libera administrado de la teritoriaj kolektivumoj, agnoskita de la Konstitucia Konsilio ekde 1979. Tiu principo de libera administrado validas ankaŭ por la rilatoj inter la teritoriaj kolektivumoj, ĉar la Konstitucio diras ke 

 Tipoj de kolektivumo 
La artikolo 72 de la Konstitucio de la Kvina Franca Respubliko antaŭvidas ekziston de diversaj tipoj de teritoriaj kolektivumoj : la komunumoj, la departementoj, la regionoj, la kolektivumoj je aparta statuto, la transmaraj kolektivumoj. Ĝi antaŭvidas ankaŭ ke leĝo povus krei aliajn tipojn de kolektivumoj, inkluzive de kolektivumoj, kiu anstataŭus iun aŭ plurajn el ili.

Plie, Nov-Kaledonio estas aparta kazo, en la ĉapitro 13 de la Konstitucio. Ĝi estas kelkfoje konsiderata kiel teritoria kolektivumo sui generis.

Teritoriaj kolektivumoj en FrancioTipo de kolektivumoNombroInterkonsiliĝa AsembleoPovoKomunumojMunicipa KonsilioUrbestroDepartementoj96 en la ĉeflando
4 transmarajLa transmaraj departementoj kaj regionoj estas regataj per la artikolo 73 de la Konstitucio de la Kvina Franca Respubliko : kvankam similaj al la ĉeflandaj departementoj kaj regionoj, ili havas apartajn kompetentecojn.Departementa KonsilioLa franclingva  nomo ŝanĝiĝos al  ekde 2015.Prezidanto de Departementa KonsilioRegionoj22 en la ĉeflando
4 transmarajRegiona KonsilioPrezidanto de Regiona KonsilioTeritoria kolektivumo de Korsiko1Asembleo de KorsikoPlenuma Konsilio de KorsikoUnika teritoria kolektivumo1 (MajotoMalgraŭ sia nomo , la Departementa Konsilio de Majoto plenumas ankaŭ kompetentecojn de Regiona Konsilio)Ekde 2015, la Franca Gujano kaj Martiniko estos ankaŭ unikaj teritoriaj kolektivumoj.Departementa KonsilioPrezidanto de la Departementa KonsilioTransmaraj kolektivumoj5 :Franca Polinezio
Saint-Barthélemy
Saint-Martin
Sankta-Piero kaj Mikelono
Valiso kaj Futuno Asembleo de la Franca Polinezio
Teritoria Konsilio de Saint-Barthélemy
Teritoria Konsilio de Saint-Martin
Teritoria Konsilio de Sankta-Piero kaj Mikelono
Teritoria Asembleo de Valiso kaj Futuno Prezidanto de la Franca Polinezio
Plenuma Konsilio de Saint-Barthélemy
Plenuma Konsilio de Saint-Martin
Prezidanto de Teritoria Konsilio
Prezidanto de Teritoria AsembleoNov-Kaledonio1Kongreso de Nov-KaledonioRegistaro de Nov-KaledonioProvincoj de Nov-Kaledonio3Asembleo de provincoPrezidanto de provinco

Ekde la  estos kreita nova teritoria kolektivumo, kun aparta statuto : la metropolo de Lyon.

 Reformoj 
La francaj teritoriaj kolektivumoj travivis serion de reformoj en laŭlonge de la malcentralizo :
 en 1982-1983, la leĝoj Defferre kreis la regionojn kaj ĉesigis la aprioran povon de la prefektoj super la decidoj de la kolektivumoj ;
 en 2003-2004, la 2-a akto de la malcentralizo transdonis iujn kompetentecoj de la ŝtato al la regionoj kaj departementoj ;
 en 2008-2012, reformoj celis forigi la klaŭzon de ĝenerala kompetenteco kaj ŝanĝi la balotsistemon de la departementaj kaj regionaj konsilianoj ;
 ekde 2012, la 3-a akto de la malcentralizo parte reskribis la antaŭan reformon kaj celis modifi la balotsistemon, redukti la nombron de regionoj kaj transdoni pliajn kompetentecojn.

 Notoj kaj referencoj 

 Vidu ankaŭ 

 Bibliografio 
 Politikoj kaj publika regado
 jarlibro de la lokaj kolektivumoj

 Eksteraj ligiloj 
 Portalo de la registaro pri lokaj kolektivumoj
 La reformoj validaj en la teritoriaj kolektivumoj en la oficiala interretejo de la registaro

*