Johano Stabo

Johann von Stöberer (ankaŭ Johann Stab) (1468-1522), estis aŭstra humanisto, genealogo, poeto kaj historiografo, profesoro pri matematiko en la Universitato de Ingolstadt kaj astronomio en la Universitato de Vieno. En 1515, kunlabore kun Alberto Durero (1471-1528), li dezajnis la unuan perspektivan vidaĵon de la tersurfaco vidatan el la ĉielo, nome, ĝi estis ia globobildo dediĉita al la imperiestro Maksimiliano la 1-a (1459-1519) al kiu li laboris dum pli ol dekses jaroj. Membro de la Danuba SocietoDanubaj Ŝvaboj aŭ Danuba Societo estis kolektiva esprimo uzata por la germanparola popolo vivantaj en la Sudorienta Eŭropo, speciale tiuj loĝantaj en la valo de la Rivero Danubo. La plejmulto devenis de 18-jarcenta imigrantaro varbitaj de koloniistoj por popoligi la regionon post la forpelo de la Otomana Imperio., li estis plurfaka geniulo kun rara erudicio. Astronomio estis lia speciala hobio kaj li estis talentoplena pri fabrikado de instrumentoj. Li faris parton de la humanisma rondo ligita al la kortego de Maksimiliano la 1-a.

 Biografio 
Johannes von Stöberer naskiĝis en Hueb, urbo identigita kiel Steyr en la Supra Aŭstrio, supozeble filo de arbaristo. En 1482 li enmatrikuliĝis en la Universitato de Ingolstadt, kie, en 1484, li ricevis sian bakalaŭrecon. Post multe da vagado li venis al Nurenbergo kaj Vieno, kaj, en 1498, li trovis laboron kiel profesoro pri matematiko en la Universitato de Ingolstadt. Kiel pastro li aktivis en la Paroĥejo de Karlstetten, en Malsupra Aŭstrio.

Konrad Celtis estis profesoro en Ingolstadt ekde 1492, kaj Stabo ekprenis katedron en 1502 en la Universitato de Vieno, kie Georgo Tannstetter, ankaŭ konata kiel Georgo Kolimito (1482-1535) estis lia lernanto. En 1514, Kolimito eldonis siajn Astronomiajn Tabelojn kaj ankaŭ unu historion pri vienaj matematikistoj kaj astronomoj sub la titolo "Viri Mathematici"Writing the History of Mathematics - Its Historical Development, Joseph W. Dauben, Christoph J. Scriba] kaj en tiu libro li priskribas sin kiel studento de Stabo, lia "gvidanto de matematikaj elpensoj".

En somero 1503, Stabo venis serve de la imperiestro Maksimiliano la 1-a, kiun li akompanas en vojaĝo kaj fariĝis konsilisto de la reganto pri sciencaj kaj beletraj demandoj.
250px|eta|maldekstra|Oronce Fine, korformata mondomapo montrante la Aŭstralan Teron, projekto origine disvolviĝinta de Johano Stabio

 La beletristo kaj la Triumfarko 
Stabo familiariĝis kun multaj erudiciaj humanistoj kaj poetoj, samkiel, Ladislaus Sunthaym (1440-1513), Jakobo Mennel (1460-1525) kaj sia granda amiko Alberto Durero. Durero kreis al li blazonon kaj plurfoje portretis lin. Li ankaŭ estis renoma poeto, kaj en 1502, Celtis omaĝis lin kiel laŭrokronitan poeton dank'al Odo kiun li faris al la imperiestro.
300px|eta|Collegium Poetarum et Mathematicorum, kreita en 1501, de la Imperiestro MaksimilianoLa Kolegio de la poetoj kaj matematikistoj estis intelektulara grupo kreita en 1501 de la imperiestro Maksimiliano por promocii la humanisman edukadon.

La plej polemika el la renesancaj akiraĵoj estas serio da ilustraĵoj preparitaj de Maksimiliano la 1-a. La imperiestro, ne povante konstruigi ŝtonan triumfarkonTriumfarko (gravuraĵo)., obstine kreigis paperajn arkojn, kiuj, pere de gravurtekniko, povus samtempe stariĝi en multaj lokoj, aŭ eĉ esti legataj kvazaŭ libroj. La teksto de la EhrenpforteThe Impact of Humanism on Western Europe During the Renaissance, A. Goodman, Angus MacKay estis preparita de Johano Stabo; alia humanisto, Willibald Pirckheimer (1470-1530) komponis la konfuzan kaprompilon, Georgo Kölderer (1465-1540)La mondo de la habsburgoj., la arkitekto, dezajnis la strukturon, kaj grupo da artistoj estritaj de Durero, kreis la blokojn. Fakuloj ne mankis, tamen la grandega kaj naŭziga amaso da kristanaj kaj paganaj simboloj, alegorioj kaj hieroglifoj; la sennombraj bildoj laŭdegante la kavalerion de Maksimiliano kaj la militajn ornamaĵojn, kaj la malbelega malformeco je la proporcioj, kaj la bizara muntado de turoj, kupoloj kaj pinakloj -- ĉio ariĝis por reprezenti la propran antitezon de iu roma triumfarko.

 La eldonisto kaj humanisto 
Stobio ankaŭ aktivis kiel eldonisto kaj kunlaboris kun amaso da humanismaj verkoj krom la eldono de iu kopio de la historiografo Jordaneso (m. 552). Kiel esploristo de nekritika historio li rifuzis eldoni la verkojn de Johannes Trithemius (1462-1516)White Magic, Black Magic in the European Renaissance, Paola Zambelli, kiun li konsideris fabloverkiston, kaj ne historiiston. Stabo laboris kune kun Ladislaus Sunthaym kaj Konrado Celtis kun kiuj li kunlaboris en la genealogio de la habsburgoj ekde ties origino.

Stabo laŭŝajne bonrilatis kun la Monaĥejo de Rajŝenao kiun li vizitis plurfoje. Iutempe, li prunteprenis de Johano Kuspiniano (1473-1529) manuskriptajn tekstojn de la Patroj de la Eklezio el la karolida epoko.

 La geografo kaj astronomo 
Johano Stobio rolis grave en la kampo de kartografio per la unua reprezentaĵo, kune kun Alberto Durero, de la tergloboMercator: The Man who Mapped the Planet, Nicholas Crane. Ĉi-projekto korformata estis poste publikigita de Johannes Werner (1468-1522), kaj ankaŭ estis uzata de Martin Waldseemüller (1470-1521) en lia mondomapo de 1507. Post du jaroj, Johano Skonero (1477-1547) sekvis lian ekzemplon kaj en 1523 -- okaze de la reiro de la supervivantoj en la ekspedicio de Ferdinando de Magelano (1480-1521) ĉirkaŭ la mondo -- Skonero produktis novan terglobon ĝisdatitan inkludante la insulojn kaj landojn ĵus malkovritajn instigita de la reĝo el Portugalio Johano la 3-a (1502-1557). La terglobo de Stobio estis vaste uzita en la unua duono de la 16-a jarcento, se poste ĝi estis anstataŭita de la Merkatora dezajno.

 Elektita verkaro 
 Figura Labyrinthi, 1504
 Messahalah De Scientia Motvs Orbis 1504, Māšāʾallāh Ibn-Aṯarī, Johannes Stabius, Gerardus (Cremonensis), Albrecht Dürer
 Horoscopion universale pro multiplci diversarum Gentium ritu, diei noctisque horas & momenta distinguens, 1512, 1781
 Divini Gregorii Nyssae episcopi qui fuit frater Basilii Magni libri octo: De Homine. De Anima. De Elementis. De Viribus Animae. De voluntario et involuntario. De Fato. De Libero arbitrio. De Providentia, Volume 6, 1512, Gregorius (Nyssenus.), Beatus Rhenanus, Johano Kuno, Johannes Stabius, Schürer, Matthias (Offizin, Strasbourg), Erzabtei St. Peter (Salzburg)
 In hoc opere haec continentur Nova translatio primi libri geographiæ Cl. Ptolomæi, 1514, Cl Ptolemaeus, Peter Chalybs, Johannes Cochlaeus, Conrad Heinfogel, Johannes Regiomontanus, Johannes Stabius, Joannes Werner
 Quadratum Geometricum praeclarissimi Mathematici Georgii Burbachii, 1516, Georgo de Purbako, Johannes Stabius, Stuchs, Johannes (Offizin, Nürnberg), Stadtbibliothek (Solothurn)
 V. Illustris Bilibaldi Pirckheimeri, Consiliarii Qvondam DD. Maximiliani I ... 1610, Willibald Pirckheimer, Melchior Goldast, Albrecht Dürer, Konrad Rittershausen, Konrad Celtis, Helius Eobanus Hessus, Johannes Stabius

 Literaturo 

 Personensuche
 WorldCat Identities
 Allgemeine Deutsche Biographie
 Bibliothèque Nationale de France
 Science Photo Library
 Contemporaries of Erasmus: A Biographical Register of the ..., Volumes 1-3, Peter G. Bietenholz, Thomas Brian Deutscher
 Geographical Imagination and the Authority of Images: Hettner-Lecture with ...
 Technology, Scientific Specutalion and the Great Discoveries, Campos, Carlos Alberto
 White Magic, Black Magic in the European Renaissance, Paola Zambelli
 Gothic and Renaissance Art in Nuremberg, 1300-1550
 The Copernican Question: Prognostication, Skepticism, and Celestial Order, Robert S. Westman
 Poets Laureate in the Holy Roman Empire: A Bio-bibliographical ..., Volume 1, John Flood
 Mercator: The Man who Mapped the Planet, Nicholas Crane
 The Curse of Ham in the Early Modern Era: The Bible and the Justifications ..., David Mark Whitford
 The Dream of the West, Pt II, Part 2, Brian Lasater
 Nuremberg, a Renaissance City, 1500-1618 , Jeffrey Chipps Smith
 Literary Remains of Albrecht Durer
 Terrestrial and Celestial Globes Volume 1: Their History and Construction ... , Edward Luther Stevenson
 Sacred History: Uses of the Christian Past in the Renaissance World, Katherine Van Liere, Simon Ditchfield, Howard Louthan
 Forgery, Replica, Fiction: Temporalities of German Renaissance Art, Christopher S. Wood
 The Camden House History of German Literature, Camden House Publishing
 Strămoşi pe alese: Călătorie în imaginarul genealogic al boierimii române, Filip-Lucian Iorga
 Understanding the Middle Ages: The Transformation of Ideas and Attitudes in ..., Harald Kleinschmidt
 Peasants, Warriors, and Wives: Popular Imagery in the Reformation, Keith Moxey
 Prints & People: A Social History of Printed Pictures, Alpheus Hyatt Mayor
 The Face of Immortality: Physiognomy and Criticism, Davide Stimilli
 An Historical Tour of the University of Vienna

 Vidu ankaŭ 

 Referencoj 

Kategorio:Aŭstraj humanistoj
Kategorio:Aŭstraj kartografoj
Kategorio:Aŭstraj historiistoj
Kategorio:Aŭstraj poetoj