Scienculoj inter la katolikaj monaĥoj kaj pastroj

Scienculoj inter la katolikaj monaĥoj kaj pastroj trovas sian ekmarŝon kaj puŝon kaj kaj avvio en la fakto ke la samo ne troviĝas inter la porkultaj ministroj de aliaj religioj. La atento kuras tuj al la aliaj du abrahamaj religioj, nome judismo kaj islamismo kune kun regantoj de aliaj religioj.

 Katolikaj monaĥoj kaj pastroj scienculoj 
(Precipe de la itala zono, sed la samo povas esti farita por aliaj landoj kie libere agas kristanoj).
.
 Katolika monaĥo Johann Gregor Mendel patro de la Genetiko
 Katolika episkopo Nikolao Stenono, iniciatinto de la moderna geologio
 Katolika pastro Nikolao Koperniko teoriulo de la moderna heliocentrismo
 Franciskana Roger Bacon unu el la kreintoj de la scienca metodo
 Katolika pastro Georges Lemaître kreinto de la teorio pri la praeksplodo ("Big Bang")
 Katolika pastro Luigi Borello kiu enkondukis, kaj ankaŭ nun daŭridas esplori, “kronovizion”, nome vido kaj aŭskultado (per taŭgaj instrumentoj) kion memorigis la partetoj de la senorganika materio. 
 Milana sacerdoto Giuseppe Mercalli (1850- 1914), vulkanolo kaj sismologo, universitata profesoro, direktoro de Vezuvia Observatorio, publikigis verkojn koncernantajn sciencajn novaĵojn rilate sismologion kaj vulkanologion.
 Katolika sacerdoto Lazzaro Spallanzani (1729-1799), biologo kiu antaŭvidis modernajn sciencajn malkovrojn.
 Katolika dana episkopo, Nikolao Stenono (1638 1686). kiu estas konsiderata la patro de la geologio kaj de la stratigrafio.
 Montokasina monaĥo Bernardo Paoloni (1881-1944), metereologo kaj pioniro en la radiatmosferaj elsendoj, kreinto de la montokasina observatorio (1913), estimata de Guglielmo Marconi. Li estis membro de la CNR (Nacia Konsilio por la Esploroj.
 Se plukonsideri meteologion, oni trovas fratulon de la ordeno de Sankta Barnabaso Francisko Denza (1834-1894), kiu en tiu scienco estis lumo por multaj registaroj.
 Jezuita Angelo Secchi (1818-1878), direktoro de la Vatikana Observatorio.
 Kardinalo Pietro Maffi (1858-1931), ĉefepiskopo de Pizo, instruisto pri fiziko, matematiko kaj naturaj sciencoj antaŭ sacerdotiĝi. En 1904 li akceptis estre esplori tra la Vatikana Observatorio. Li estis esploristo pri la falsteloj, kreinto de la Meteorologia Globo, reproduktanta la stelplenan ĉielon iluminitan el interno de kolora lampo.
 Paleontologo ankoraŭ vivanta estas la bolonja sacerdoto Fiorenzo Facchini (1929), diplomita pri naturaj sciencoj, docento pri antropologio kaj, poste, pri homa paleontologio, membro de multaj sciencaj societoj naciaj kaj internaciaj. Okupiĝis pri la homa adaptiĝo en la alto kaj pri fosilaj trovitaĵoj.
 Por la instrua kaj scienca disvastigo, en la lastaj du jarcertoj, brilas la nomo de toskana pastro Raffaello Caverni (1837-1900), kiu publikigis enorman verkon, ekde 1890 ĝis 1900, la kvinvoluman “Storia del metodo sperimentale in Italia” (Historio de la eksperimenta metodo en Italio), vastege legita kaj plurfoje eldonita- Li estis ankaŭ spertiĝis pri la novaĵo de evoluismo de Darwin kiu, spite de sia neadhero al ĝiaj konkludoj, pruvis kiel la biblia koncepto pri kreo ne kontraŭdiras le spertojn priskribitajn de evoluismo de la specioj.
 Pasie interesito por naturaj sciencoj kaj antropologio estis fratulo Tommaso Catani (1858-1925), docento pri sciencaj materioj, verkisto pri bestoscienco kaj profunda disputanto pri la teorio de Charles Darwin.
 Aparta homo de kulturo kaj scienco estis la aleksandria patro Francesco Faà di Bruno (1825-1888), milita kapitano, kartografo, muzikisto, arkitekto, inventisto, matematikisto. Li estis beatproklamita de Johano Paŭlo la 2-a la 25-an de septembro de 1988.Eble oni notis ke en iujn medioj de la scienca esploro, kiel medicino kaj farmakologio kaj hodiaŭ en ĉelbiologio ne estis prerogativo de ekleziuloj; kaj tio ĉar la vivo de ekleziulo, devigita al fiksa rezidejo kaj paŝtista taskoj, ne konsentis kaj ne konsentas konstantan engaĝon ĉe malsanulejoj, kuracdomoj kaj laboratorioj. Kompense tiuj pastroj ofte kulta kaj verkas literature kaj teologie… 
 Nehazarde inter la ekleziuloj dediĉaj al la scio kaj al la science estas grandaj figuroj de esploristoj – kiel Guglielmo Massaja, poste kardinalo, apostolo de la Galla; don Federico Lunardi, etnologo kaj arkeologo esploristo inter la Majaoj de Honduro — kaj elstaraj arkeologoj de la Norda Polo, Afriko, Azio… ĉiam informantaj ne nur pri geografiaj kaj etnologiaj malkovroj.

 Ĉu eblas esplori la kaŭzojn? 
 Tio ĉar – estas subintencite – nur la kristana Dio estas “Logos, do racio, kaj nur la kristana kredo estas konformigebla kun la homa racio.
 Ĉar la biblia Saĝo de la libro de la Saĝo estas tiom personigita ke malkovrigante la ordon en la universa kaoso prezentiĝas altira kaj ludanta antaŭ la dia kortego kaj homo.
 Ĉar la enkarniĝo de la Difilo igas nobla kaj aminda la tutan kreaĵaron. Krome, la Eŭkaristio ĉeesto altiras al la estimo pri la universo kreita ĉiam loĝata de la Difilo.

 Notoj 

 Bibliografio 
 Francesco Agnoli e Andrea Bartelloni, Da Copernico, padre dell’eliocentrismo, a Lemaitre, padre de Big Bang, La fontana di Siloe, 2013.

 eksteraj ligiloj 
  biloj de katolikaj pastroj scienculoj

 Vidu ankaŭ 
 Prisaĝaj libroj
 Komunio
 Logos
 Praeksplodo ("Big Bang")

Kategorio:Katolikismo
Kategorio:Scienco kaj kredo