Diospyros montana

Diospyros montana ankaŭ nomata montara persimonujo aŭ tandamo estas specio el la genro diospiro, familio Ebonacoj.

 Priskribo 
 Habituso kaj Folioj 
Diospyros montana estas ĉiamverda, mezgranda arbo, kun alteco ĝis 15 m kaj trunka diametro ĝis 60 cm. La trunko estas dornhava kaj malhelgriza. La ekstera ŝeltavolo senŝeligas sin en neregulaj pecoj. La branĉoj estas rondaj kaj komence lanugaj.

La branĉoj havas alternsidajn kaj duvicajn foliojn. La lanuga folitigo havas kanelon kaj longas 0,5 ĝis 1,5cm . La folilimbo estas leda, brilanta kaj nedividita. Ĝi longas 3 ĝis 11 cm kaj larĝas 1,4 ĝis 5 cm. Ĝi estas ov-forma ĝis oblonga. la limbobazo estas nepinta ĝis korforma. Ambaŭ folisurfacoj komence estas lanugaj kaj poste kalvaj..

 Floraro kaj Floro 
Diospyros montana estas dioika . Tri ĝis dek masklaj floroj staras flanken. La floraro estas cumo . La floroj havas duoblan involukron. La masklaj floroj estas verdece blanka kaj kvar ĝis kvin opaj. La inaj floroj staras unuope en la foliakseloj. En la masklaj floroj estas 16 ĝis 20 stamenoj. la inaj floroj estas blankaj ĝis malhela rozkolora kaj aperas kvarope. ĉiu kun kvar stilusoj, kiuj finiĝas per duforkaj stigmoj.

 Frukto kaj Semoj 
La frukto (montara persimono) estas globeca, 1 ĝis 4cm dika bero. Maturaj ili estas oranĝkoloraj kaj havas dolĉ-acidan kaj fruktecan guston. kun kvar ĝis ok nigraj-brunaj semoj.

 Disvastigo 
Diospyros montana aperas en Hindi (ekzemple en la montaro Okcidentaj Gatoj), Srilanko, Nepalo, Birmo, Hindoĉinio , Tajvano, Malaja Insularo, Sulaveso kaj en la tropikaj regionoj de Aŭstralio (norda Kvinslando kaj nordorienta Okcidenta Aŭstralio).

En Hindio Diospyros montana bone kreskas en sekarbaroj kaj ĉiamverdaj arbaroj ĝis altitudo de 800m.

 Utiligado 
La fruktoj estas konsumataj freŝe. Ili ankaŭ estas uzataj en marmeladoj. Eblas ankaŭ fari el ili malfortan alkoholan trinkaĵon.

 Taksonomio 
La unua priskribo de Diospyros montana okazis en 1795 fare de William Roxburgh, en Plants of the Coast of Coromandel, 1, S. 37, tabulo 48. Homonyme sind Diospyros montana Pancher & Sebert (Notice sur les bois de la Nouvelle Calédonie, 1873, S. 197) und Diospyros montana B.Heyne ex A.DC. (Prodromus Systematis Naturalis Regni Vegetabilis, 8, 1844, S. 239). sinonimo por Diospyros montana Roxb. estas: Diospyros cordifolia Roxb., Diospyros montana var. cordifolia (Roxb.) Hiern.

 Fontoj 
 Diospyros montana Roxb. - Ebenaceae  bei BIOTIK.

 Referencoj 
Diospyros montana Roxb. - Ebenaceae  bei BIOTIK.

Erstveröffentlichung eingescannt bei biodiversitylibrary.org.

 Literaturo 
 Rolf Blancke: Farbatlas exotische Früchte: Obst und Gemüse der Tropen und Subtropen. Stuttgart 2000, ISBN 3-8001-3520-5.

 Eksteraj ligiloj 

Kategorio:Manĝeblaj sovaĝaj plantoj
Kategorio:Arboj