Nikolaus von Amsdorf

Nikolaus von AMSDORF (* Torgau, la 3-an de decembro 1483 - Eisenach, la 14-an de majo 1565) estis germana teologo kaj reformisto kaj la unua luterana episkopo en Germanio apartenante al la movado de la Gnesioluteranoj.

 Vivo 
Li studis en la universitatoj de Wittenberg kaj Lepsiko kie li ricevis sian diplomon pri magistreco en 1502. Baldaŭ li konkeris plurajn akademiajn honoraĵojn kaj fariĝis profesoro pri teologio en 1511. Kiel Andreas Karlstadt (1486-1541)Global Anabaptist Mennonite Encyclopedia Online, li estis grava rolulo pri la malnova teologia skolastiko, sed dank'al la influo de Marteno Lutero li forlasis la aristotelajn vidpunktojn interŝanĝe de la teologio surbaze de la graca doktrino de Sankta Aŭgusteno.

Dum sia tuta vivo li estis unu el la plej senlacaj apogantoj de Lutero, kiun li akompanis dum la Konferenco de Lepsiko (1519) kaj en la Dieto de Worms (1521). Li kunhelpis ĉe la unuaj klopodoj de la Reformo en Magdeburgo (1524), Goslar (1531) kaj Einbeck (1534) kaj aktive partoprenis en la debatoj de Ŝmalkaldo (1537), kie li defendis la uzon de la sakramentoj pri malkredo, kaj (1539) predikis kontraŭ la bigamion de la Landgrafo de HesioPersonensuche.

Post la morto de Filipo de Palatinato (1480-1541)Bibliothèque Nationale de France li instaliĝis kiel episkopo de Naumburg-Zeitz la 20-an de januaro 1542 apogita de princo-elektisto de Saksio (1503-1554)Personensuche kaj Lutero, malgraŭ la malvolo de la ĉapitro. Lia ofico estis peniga kaj li deziregis reiri al Magdeburg, sed Lutero konvinkis lin resti. Post la morto de Lutero (1546) kaj la batalo de Mühlberg (1547) li devis cedi al sia rivalo, Julius von Pflug, kaj retiriĝi sub la protektado de la juna duko de Weimar (1530-1573)Allgemeine Deutsche Biographie.

Tie li partoprenis en la fondado de la Universitato de Jena (1558), opoziciis al la Provizora Deklaracio de Aŭgsburgo (1548) kaj fariĝis superintendanto pri la publikaĵoj de la eldono de la verkoj de Lutero en la Universitato de Jena. Li defendis la libervolon, la koncepton pri originala peko, kaj pli rimarkenda, la kristanan valoron de la bonaj verkoj, kiujn li konsideris ne nur senutilaj sed ankaŭ pereigaj. Li predikis la tujan apartigon de la alta luteranismo de Melanktono (1557), kunvokis la dukojn de Saksio por opozicii al la Dekreto de Frankfurt (1558) kaj daŭre batalis por la pureco de la luterana doktrino. Li mortis en Eisenach kaj estis sepultita en la Preĝejo de Sankta Georgo.

 Literaturo 
 Virtual International Authority File
 WorldCat Identities
 Personensuche
 Allgemeine Deutsche Biographie
 Deutsche Biographie
 Melchior Adam 
 Grosses vollständiges Universal-Lexicon Aller Wissenschafften und Künste
 Contemporaries of Erasmus: A Biographical Register of the ..., Volumes 1-3, Peter G. Bietenholz, Thomas Brian Deutscher

 Vidu ankaŭ 
 Wenzeslaus Linck (1483-1547)
 Johannes Bugenhagen (1485-1558)
 Melchior Hofmann (1495-1543)
 Julius von Pflug (1499-1563)
 Nikolaus Medler (1502-1551)
 Nikolaus Gallus (1516-1570)
 Johannes Aurifaber (Vimariensis) (1519-1575)
 Johann Dölsch (1486-1523)
 Johann von Staupitz (1465-1524)
 Andreas Bodenstein (1486-1541)

 Referencoj 

Kategorio:Luteranaj teologoj
Kategorio:Germanaj reformistoj
Kategorio:Germanaj luteranaj episkopoj
Kategorio:Episkopoj de Naumburg