Don Quixote (Strauss)

La verko 
eta|Richard Strauss sur bildpoŝtkarto
Strauss komponis la verkon en 1897 je Munkeno. La unua prezentado okazis la 8-an de marto 1898 en Gürzenich je Kolonjo. Direktis ĝin Franz Wüllner.

Origine la partituro ne enhavas programon, sed la komponisto postatempe verkis pri la unuopaj partoj de la verko mallongajn programajn klarigojn por pli bona kompreno.

La dua variacio priskribas epizodon, en kiu Don Quijote renkontas ŝafogregon kaj imaginas ĝin alproksimiĝantan armeon. Strauss uzas disonancan flirtlangadon, por imiti la blekadon de la ŝafoj. Tio ĉi estas unu el la unuaj okazadoj de ĉi tiu ludoteĥniko.

 Instrumentado 
La verko estas jene instrumentita: fluteto, 2 flutoj, 2 hobojoj, angla korno, 2 klarnetoj en B♭ (2-a ankaŭ en E♭), basklarneto, 3 fagotoj, kontrafagoto, 6 kornoj en F, 3 trumpetoj en D, 3 trombonoj, tenortubjo (eŭfono) en B♭, bastubjo, timbaloj, triangulo, tamburego, cimbalo, tambureto, tamburino, ventmaŝino, harpo kaj arĉinstrumentoj.

 Movimentoj 
 Enkonduko: Modera tempomezuro – Don Quijote perdas super la legado de la kavalirromanoj sian racion kaj decidiĝas fariĝi mem vaganta kavaliro
 Temo. Modere – Don Quichotte, la kavaliro de la malĝoja staturo
 Maĵoro – Sancho Pansa
 Variacio 1: Senhaste – Aventuro ĉe la ventmuelejoj
 Variacio 2: Militeme – La venkoriĉa batalo kontraŭ la armeo de la granda imperiestro Alifanfaron
 Variacio 3: Modera tempomezuro – Interparolado inter kavaliro kaj paĝio
 Variacio 4: Iomete pli larĝe – Malbonŝanca aventuro kun procesio de pentofarantoj
 Variacio 5: Tre malrapide – La armogardo
 Variacio 6: Rapide – Renkontiĝo kun Dulcinea
 Variacio 7: Iomete pli trankvila ol antaŭe – La rajto tra la aero
 Variacio 8: Senhaste – La malbonŝanca veturado sur venecia boato
 Variacio 9: Rapide kaj impete – Batalo kontraŭ imagaj magiistoj
 Variacio 10: Multe pli larĝe – Duelo kun la kavaliro de la brila luno
 Finalo: Tre trankvile – Rekonsciiĝinte

 Literaturo 
 Alfred Beaujean: Don Quixote. En: Wulf Konold (eldoninto): Lexikon Orchestermusik Romantik S–Z. Schott/Piper, Majenco/Munkeno 1989, ISBN 3-7957-8228-7, S. 906–908.
 Mathias Hansen (eldoninto): Richard Strauss. Die Sinfonischen Dichtungen. Bärenreiter, Kassel 2003, ISBN 978-3-7618-1468-0.
 Rudolf Kloiber: Handbuch der Symphonischen Dichtung. 3-a eldono. Breitkopf & Härtel, Wiesbaden 1990 (1967), ISBN 3-7651-0018-8, pj. 166–173.
 Herwarth Walden: Don Quixote, op.35, erläutert. (= Musikführer; Nr. 148). Schlesinger, Berlino 1900 (Digitalisat)

Kategorio:Verkoj de Richard Strauss
Kategorio:Simfoniaj poemoj
Kategorio:Violonĉelo
Kategorio:Vjolo
Kategorio:Donkiĥoto