Anda tinamo

La anda tinamoOrnitologia taksonomio. () estas birdospecio el la familio de Tinamedoj, komune troviĝanta en altaltitudaj arbustaroj, en Andoj de SudamerikoClements, J. (2007)..

Etimologio
Nothoprocta derivas el du grekaj vortoj, nothos signifanta falsa, kaj prōktos signifanta malantaŭo aŭ vosto. Tiu kombino de vortoj probable rilatas al la fakto ke la vosto estas malgranda kaj kovrita per korpaj plumoj, kaj tiele ŝajnas falsaGotch, A. F. (1995)..
La scienca epiteto pentlandii estas la latiniga formo de Pentland kiu rememoras la irlandan veturiston Joseph Barclay Pentland.

 Taksonomio 
Laŭ AviListAviList v2025, konsultita la 16-an de jan. 2026., jen ĉi-sube la listo de la akceptitaj taksonoj por tiu specio, kaj ties Esperantaj nomoj:

Tinamiformes - tinamoformaj
Tinamidae - tinamedoj
Nothoprocta Sclater, PL; Salvin, O, 1873
Nothoprocta pentlandii (Gray, GR, 1867) - anda tinamo
Nothoprocta pentlandii ambigua Cory, CB, 1915
Nothoprocta pentlandii niethammeri Koepcke, M, 1968
Nothoprocta pentlandii oustaleti Berlepsch, HHCL; Sztolcman, JS, 1901
Nothoprocta pentlandii fulvescens Berlepsch, HHCL, 1902
Nothoprocta pentlandii pentlandii (Gray, GR, 1867)
Nothoprocta pentlandii patriciae Hoy, G, 1987
Nothoprocta pentlandii mendozae Banks, RC; Bohl, WH, 1968
Nothoprocta pentlandii doeringi Cabanis, JL, 1878

Ĉiuj tinamoj estas el la familio tinamedoj, kaj en pli granda skemo estas ankaŭ paleognatoj. Malkiel la tre konataj neflugaj birdoj el paleognatoj kiaj la struto, la emuo kaj aliaj, la tinamoj povas flugi, kvankam ĝenerale ili ne estas fortaj flugantoj. Ĉiuj strutoformaj evoluis el prahistoriaj flugantaj birdoj, kaj la tinamoformaj estas la plej proksimaj vivantaj parencoj de tiuj birdojDavies, S. J. J. F. (2003)..

 Aspekto 
eta|maldekstre|240ra
La Anda tinamo estas proksimume 27 cm longa. Ties supraj partoj estas grizec-brunaj al olivec-brunaj kaj striecaj je blankanigra. Ties brusto estas griza kaj punkteca je blanka aŭ sablokolora, ties ventro estas sablokolora aŭ blankeca kaj ties krono estas nigra, la kapoflankoj kaj gorĝo estas makulecgrizaj, kaj ties kruroj estas flavaj.

 Teritorio kaj habitato 
eta|maldekstre|240ra|Ilustraĵo fare de Joseph Smit, 1895
La Anda tinamo troviĝas en Andoj de sudokcidenta Ekvadoro, okcidenta Peruo, norda Ĉilio, Bolivio kaj nordokcidenta Argentino. Ĝi havas 8 subspeciojn:
 N. p. ambigua loĝas en Andoj de suda Ekvadoro kaj nordokcidenta Peruo.
 N. p. niethammeri loĝas en marborda centra Peruo.
 N. p. oustaleti loĝas en okcidenta deklivaro de Andoj en centra kaj suda Peruo.
 N. p. fulvescens loĝas en Andoj de sudorienta Peruo.
 N. p. pentlandii, la nomiga subspecio, loĝas en Andoj de okcidenta Bolivio, nordokcidenta Argentino, kaj plej norda Ĉilio.
 N. p. patriciae loĝas en Andoj norduesta Argentino (uesta Salta)Birds of the World , Andean Tinamou..
 N. p. mendozae loĝas en Andoj de okcidenta centra Argentino (Neŭkeno kaj Mendoza).
 N. p. doeringi loĝas en centra Argentino (Sierras de Córdoba de San Luis kaj Kordobo).

La Anda tinamo preferas subtropikajn kaj tropikajn arbustarojn je 800 al 4 100 m de altitudo.

 Konservado 
La IUCN klasigas la andan tinamon kiel Malplej Zorgiga, kun loĝa teritorio de 550 000 km²BirdLife International (2008)(a).

Referencoj

Literaturo
 BirdLife International (2008(a)). "Andean Tinamou - BirdLife Species Factsheet". Data Zone. Konsultita 12 Feb 2009.
 Brands, Sheila (Aug 14 2008). "Systema Naturae 2000 / Classification, Nothoprocta pentlandii". Project: The Taxonomicon. Konsultita 12 Feb 2009.
 Clements, James (2007). The Clements Checklist of the Birds of the World (6 ed.). Ithaca, NY: Cornell University Press. ISBN 978-0-8014-4501-9.
 Davies, S.J.J.F. (2003). "Tinamous". In Hutchins, Michael. Grzimek's Animal Life Encyclopedia. 8 Birds I Tinamous and Ratites to Hoatzins (2 ed.). Farmington Hills, MI: Gale Group. pp. 57–59. ISBN 0-7876-5784-0.
 Gotch, A. F. (1995) [1979]. "Tinamous". Latin Names Explained. A Guide to the Scientific Classifications of Reptiles, Birds & Mammals. New York, NY: Facts on File. p. 183. ISBN 0-8160-3377-3.

 Eksteraj ligiloj 

 BirdLife Species Factsheet.
 Anda tinamo – Sanktaluisa Bestoĝardeno. 
 Anda tinamo, filmetoj, fotoj kaj sonoj.  ĉe Internet Bird Collection.

Kategorio:Tinamoformaj
Kategorio:Tinamedoj
Kategorio:Tinamoj
Kategorio:Birdoj de Ameriko
Kategorio:Neotropisa faŭno