Primiera dialekto

La dialekto de Primiero (aŭ Primieròt) estas variaĵo de la venecia lingvo parolata en la valo de Primiero. La dialekto havas latinan originon, sed ĝi havas kelkajn germanajn kaj ladinajn vortojn() Guida delle valli del Primiero, Enrico Taufer, paĝo 112. En la lastaj jaroj estis multaj variaĵoj pro la Tutmondiĝo kaj la alproksimiĝo de la itala lingvo.

 Gramatiko 
La dialekto ne havas kazojn, sed estas fleksia. Ĝi havas du genrojn: vira kaj ina.

Malsame ol venecia lingvo, la dialekto de Primiero havas fonemojn, kiujn venecia (aŭ itala) ne havas: θ (Ẑ), ð (Đ) kaj ɣ; sed ĝi ne havas ʎ kaj ʃ.

 Verboj 
 Prezenco 
 Verbo èser (esti)  Verbo aér (havi)  Verbo portàr (porti)  Verbo créđer (kredi)  Verbo dromìr (dormi) Mi son  Mi ò  Mi pòrte  Mi créđe  Mi dròme Ti ti se  Ti ti à  Ti ti pòrti  Ti ti cređi  Ti ti dròmi El/ela el/la é  El el à  El el pòrta  El el crét  El el dròm Noaltri son  Noaltri ón  Noaltri portón  Noaltri cređón  Noaltri dromión Voaltri sé  Voaltri é  Voaltri porté  Voaltri cređé  Voaltri dromì Lori i é  Lori i à  Lori i pòrta  Lori i cret  Lori i dròm
 Preterito 
 Verbo èser  Verbo aér  Verbo portàr  Verbo créđer  Verbo dromìr Mi ère  Mi é  Mi porté-e  Mi cređé-e  Mi dromìe Ti ti èri  Ti ti éi  Ti ti portéi  Ti ti créđi  Ti ti dromìi El/ela el/la èra  El el éa  El el portéa  El el cređéa  El el dromìa Noaltri arène  Noaltri ène  Noaltri portène  Noaltri cređène  Noaltri dromiène Voaltri arèđe  Voaltri èđe  Voaltri portèđe  Voaltri cređèđe  Voaltri dromièđe Lori i èra  Lori i éa  Lori i portéa  Lori i creðéa  Lori i dromìa

 Demandoj 
En la demandaj frazoj devas esti aldonata post la verbo sufikso. Ĝi ŝanĝiĝas laŭ persono, sed estas la sama en ĉiuj verbotempoj. Ĉi tie la ekzemploj èser kaj aér:

 Verbo èser  Verbo aér Son-e ... ?  Ò-(p)e ... ? Se-tu ... ?  a-tu ... ? E-lo ... ?  a-lo ... ? Son-e ... ?  On-e ... ? Se-u ... ?  E-u ... ? E-li ... ?  A-li ... ?

 Preteritaj participoj 
 Verbo èser  Verbo aér Stàt  Bù

 Vidu ankaŭ 
 Valo de Primiero.

 Notoj 

 Bibliografio 
 () Livio Tissot, Dizionario primierotto, 1996.
 () Primiero ieri e oggi.
 () Primiero - Storia e attualità, pluraj verkintoj, 1956.

Kategorio:Gaŭlo-itala lingvaro
Kategorio:Lingvoj de la Trentino-Sudtirolo/Supra Adiĝo