99942 Apofiso

99942 Apofiso estas tre malgranda, hela venusrenkonta kaj terrenkonta atona asteroido rigardita kiel potence danĝera, tamen, pluaj eksploroj konfirmis ke ĉi tiu asteroido ne trafos la teron nek 2029, nek 2036.

 Malkovro 
Ĝi estis malkovrita la  de la usonaj astronomoj Roy A. Tucker kaj David J. Tholen kaj de la itala astronomo Fabrizio Bernardi elde la Nacia Observatorio de Kitt Peak (Tucson, Arizono, Usono).

Ĝi estigis en decembro 2004 mallongtempan maltrankvilon ĉar komencaj observaĵoj indikis malgrandan verŝajnecon (ĝis 2.7%) ke ĝi trafus la Teron la .

 Ecoj 
 Spektra tipo 
Ĝi estas spektre klasifikata kiel "Sq": "ŝtonan" asteroidon, konsistanta ĉefe el silikatoj de fero kaj de magnezio, kun ĉeesto de olivino kaj pirokseno. Ĝia komponiĝo similas tiun de la kondritoj LL.Surfaca Komponiĝo de (99942) Apophis, Vishnu Reddy kaj aliaj, el The Astronomical Journal, Vol. 155, N° 3 2018 

 Grando 
Ĝis januaro 2013, ĝia diametro estis taksata je 270 ± 60 m, ĝia maso inter 21 kaj 28 milionoj da tunoj (por estimata denso de 2,7) kaj ĝia albedo ĉirkaŭ de 0,33. Okaze de paso proksime de la Tero en januaro 2013, ĝia diametro estis rekalkulata je 325 ± 15 m. La maso estis reestimata inter 40 kaj 50 milionoj da tunoj (4 kaj 5 x 1010 kg). Ĝia albedo estis reestimata je 0,23.

 Orbito 
Ĝia orbito estas tre proksima de tiun de la Tero, kaj krucas ĝin po dufoje ĉiuj jaroj. Ĝi ankaŭ ekstere tanĝas la orbiton de Venuso sub febla orbita klineco.

 Ĝia tera MOID estas 0,000315683 astronomia unuo, tie esta nur 47 200 kilometroj.
 Ĝia venusa MOID estas 0,06955 astronomia unuo, tie esta 10,4045 milionoj da km.
 La , ĝi pasis al 0,0755281346450907 astronomia unuo (11,299 milionoj da km) de Venuso.
 La , ĝi pasis al 0,124434807879482 astronomia unuo (18,615 milionoj da km) de Venuso.
 La , ĝi pasis al 0,0279769 astronomia unuo (4,185 milionoj da km) de la Tero.
 La , ĝi pasos al 0,000252173 astronomia unuo (37 700 km) de la Tero kaj, la , al 0,000646359 astronomia unuo (‭96 700 km) de la Luno.

Okaze de ĉi tiu proksima paso, la asteroido suferos orbitan perturbon, kaj iĝos apolona asteroido kun granda duonakso de 1,1 astronomia unuo.Radaraj Observoj Pliprecizigas la Estontan Movon de la Asteroido 2004 MN4; el la paĝaro de Center for Near Earth Object Studies de la NASA 

 Danĝero de alfrapo 
La unuaj observoj de Apofiso donis neneglektindan probablon de alfrapo al la Tero la vendredon . La asteroido estis tiam klasigita je la nivelo 4 de la Torina skalo, tiu, kiu estas ununura kazo. Tamen, novaj observoj pliprecizis ĝian orbiton kaj forplis eblecon de alfrapo kun la Tero aŭ la Luno en 2029. La asteroido tiam pasos al ĉ. 38 000 km de la Tero kaj iĝos videbla nudokule.

Je la fino de junio 2006, NASA taksis la probablon de tera alfrapo far Apofiso por la 100 venontaj jaroj je proksimume 1/45 000, la dato malplej malverŝajna estas ĉirkaŭ la . En oktobro 2009 NASA publikigis komunikaĵon, asertante, ke ĝi taksas la danĝeron nur al 1/250 000.La NASA Precizas la Vojon de la Asteroido Apofiso Ĉe la Tero, el la paĝaro de la NASA  

La , post proksima paso de la 9-an de januaro, la NASA taksis, laŭ radaraj observoj, ke nenia alfrapo okazos en 2029. La asteroido estas nun klasifikata al nivelo 0 de la Torina skalo.

 Danĝero por 2036 
Tamen, se Apofiso pasus la 13-an de aprilo 2029, tra preciza regiono de la kosmo, larĝa de 600 metroj tiel nomata "Gravita serurtruo", ĝi minacus alfrapi la Teron dum sia venonta paso la . Laŭ fakuloj de la programo NEO de la JPL, la probablo de alfrapo estas 1/233 000, preskaŭ nula, tie estas 0 sur la Torina skalo.

300px|eta|Areo de ebla alfrapo en 2023, antaŭ ol la NASA forigis iun ajn probablon de alfrapo

 Efiko de hipoteza alfrapo 
Antaŭ ol la NASA forigis iun ajn probablon de alfrapo por 2013, multenombraj simuloj estis faritaj pri la efikoj de hipoteza alfrapo. Se Apofiso estus sekvinta kolizian trajektorion, ĝia rapido ĉe la momento de la alfrapo estus ĉ. 12,62 km/s, astronomoj taksas, ke la alfrapo ellasus energion ekvivalenta al 750 megatunoj da TNT (13-oble la energio de la Caro-bombo, la plej potenca atombombo iam eksplodita de homoj).

Se ĝi falus en maron, ĝi estigus cunamon de 170 m de alto, kiu superakvus la marbordon sur 1000 km.Asteroida alfrapo: kroma danĝero pro cunamo, de Michael P. Paine; el Science of Tsunami Hazards, Vol 17, No. 3 (1999) 

Se ĝi falus sur grundon, ĝi estigus gravajn damaĝojn en radiuso de centoj da kilometroj kaj mortigus milionojn da homoj. Pro la polvo ellasita en la Teran atmosfero rezultigus alfrapa vintro, kiu povus daŭri plurajn monatojn.

 Pripenso pri metodoj de devojiĝo 
Okaze de la malkovro de tiu asteroido, scienculoj proponis rimedojn por devojiĝi ĝin, se ĝi minacus trafi Teron. Krom la abrupta metodo de eksplodigi atombombojn ĉe ĝi, estis imagita fiksi al ĝi ; varmigi ĝin per lasero por estigi ellason da gaso; sendi apud ĝin mashavan kosmoveturilon, kies gravita altiro devojiĝos la asteroidon; farbi ĝin (blanke aŭ nigre) por ke la efiko Yarkovsky ŝanĝu ties orbiton.Astéroido Apofiso: ses solvoj por sendanĝerigi la Teron, de Vincent Olivier, el L'Express; 9-a de januaro 2013 

 Nomo 
Ĝi ricevis la nomo de Apofiso dio de la ĥaoso kaj de la malbono en la Egipta mitologio. Ankaŭ estas la nomo de malica eksterterano en la sciencfikcia televida serio Stargate SG-1.

 Notoj kaj referencoj 


 Eksteraj ligiloj 





  99942 Apophis (2004 MN4); Antaŭdiro de Teraj Proksimiĝo; el la paĝaro de Center for Near Earth Object Studies de la NASA
  Asteroido (99942) Apophis: novaj antaŭdiroj pri Tera renkonto por tiu potence danĝera asteroido, de D. Bancelin, F. Colas, W. Thuillot, D. Hestroffer kaj M. Assafin, 19-a de Julio 2012; el Astronomy & Astrophysics

Kategorio:Atonaj asteroidoj
Kategorio:Terrenkontaj asteroidoj
Kategorio:Venusrenkontaj asteroidoj
Kategorio:Apolonaj asteroidoj
Kategorio:Potence danĝeraj objektoj
Kategorio:Malkovrita de Roy A. Tucker
Kategorio:Malkovrita de Fabrizio Bernardi
Kategorio:Malkovrita de David J. Tholen
Kategorio:Astronomiaj objektoj malkovritaj en 2004