Forest Whitaker

Forest Steven WHITAKER (naskiĝis la 15-an de julio 1961 en Longview, Teksaso) estas usona aktoro, kinproduktoro, reĝisoro. Krom multaj nomumoj, li ricevis Oskar-premion en 2007 en filmo The Last King of Scotland (La lasta reĝo de Skotlando) pro la rolo Idi Amin, kiel plej bona ĉefrolanto.

 Biografio 
Junaĝe, li ricevis stipendion de usona piedpilkado, ŝanĝis poste al la Universitato de Suda Kalifornio en Los Angeles, kiu li sukcese studis muzikon kaj pli poste ektuŝis lin la aktorado en la Universitato de Kalifornio (Berkeley). Lia malleviĝanta maldekstra palpebro (palpebra ptozo) iĝis rapide lia persona karakterizaĵo. Whitaker debutis en 1982 en roleto en kineja filmo, trilero T.A.G. de Nick Castle kaj en mezlernejana komedio Amy Heckerling Fast Times at Ridgemont High kiel usona piedpilkisto, kiu filmo servis por Sean Penn kiel karieron baziga filmo. En la sekvaj jaroj, Whitaker ludis epizodajn rolojn en sukcesaj filmoj kiel en la vjetnama dramo de Oliver Stone (Platoon, (1986), The Color of Money de Martin Scorsese (1986) kaj en tragikomedio Good Morning, Vietnam de Barry Levinson.

Lia unua pli aprezata ĉefrolo estis en 1988 la legenda saksofonisto Charlie Parker en filma biografio fare de Clint Eastwood, Bird. Pro tiu ludo, Whitaker ricevis premion en Cannes kiel plej bona aktoro kaj nomumon por Golden Globe kiel plej bona drama aktoro.

Post diverstemaj filmoj kaj du sukcesaj roloj en trileroj, Whitaker ricevis sian plej gravan rolon de la uganda diktatoro Idi Amin en ludfilma debuto de Kevin Macdonald, The Last King of Scotland (La lasta reĝo de Skotlando). Tiu ludo alportis por li en 2007 Oskar-premion kaj premion de Golden Globe kiel plej bona ĉefrolanto en dramo, krom tiuj premioj de filmaj asocioj de Los Angeles kaj Novjorko, de National Board of Review kaj de British Academy Film Award. Post ĉ. du monatoj de la Oskarpremio, li ricevis sian stelon sur Hollywood Walk of Fame.

Krom ludoj por kinofilmoj, li ofte aperis en diversaj televidaj serioj, tiel li havis gasorolojn en ER (televida serio), Hill Street Blues kaj Trapper John, M.D.. Lia televida filmo De pordo al pordo (2002) estis premiita per Emmy. En The Twilight Zone, li ricevis la rolon de moderatoro kaj rakontisto.

 Privata vivo 
Forest Whitaker geedziĝis en 1996 kun aktorino Keisha Simone Nash, ili havas du filinojn (Sonnet kaj True). El pli frua amrilato, li havas filon Ocean. Krom tio, li estas duonpatro de filino de Keisha, Autumn. Whitaker mem havas du pli junajn fratojn, Kenn kaj Damon Whitaker, kiuj same aktoras.

 Filmaro 
 Kiel aktoro 
 Jaro  Titolo  Rolo 1982  Tag: The Assassination Game  Gowdy's Bodyguard 1982  Fast Times at Ridgemont High  Charles Jefferson 1985  Vision Quest  Balldozer 1985  North and South  Cuffey 1986  The Color of Money  Amos 1986  North and South, Book II  Cuffey 1986  Platoon  Big Harold 1987  Stakeout  Jack Pismo 1987  Good Morning, Vietnam  Edward Garlick 1988  Bird  Charlie "Bird" Parker, Jr. 1988  Bloodsport  Rawlins 1989  Johnny Handsome  Dr. Steven Fisher 1990  Downtown  Dennis Curren 1991  Diary of a Hitman  Dekker 1991  A Rage in Harlem  Jackson 1992  Article 99  Dr. Sid Handleman 1992  The Crying Game  Jody 1992  Consenting Adults  David Duttonville 1993  Bank Robber  Officer Battle 1993  Body Snatchers  Major Collins 1994  Blown Away  Anthony Franklin 1994  Prêt-à-Porter de Robert Altman  Cy Bianco 1994  Jason's Lyric  Maddog 1995  Species  Dan Smithson, Empath 1995  Smoke  Cyrus Cole 1996  Phenomenon  Nate Pope 1998  Body Count  Crane 1999  Ghost Dog: The Way of the Samurai filmo de Jim Jarmusch  Ghost Dog 1999  Light It Up  Officer Dante Jackson 1999  Witness Protection  US Marshal Steven Beck 2000  Battlefield Earth  Ker 2000  Four Dogs Playing Poker  Mr. Ellington 2001  The Fourth Angel  Agent Jules Bernard 2001  Jew Balloons  Jeremiah Shultze 2001  The Hire: The Follow  The Employer 2001  Green Dragon  Addie 2002  Panic Room  Burnham 2002  Phone Booth  Captain Ed Ramey 2004  First Daughter  Narrator 2005  A Little Trip to Heaven  Abe Holt 2005  American Gun  Carter 2005  Mary  Ted Younger 2006  Even Money  Clyde Snow 2006  The Marsh  Geoffrey Hunt 2006  Everyone's Hero  Lonnie Brewster 2006  The Last King of Scotland  Idi Amin 2007  The Air I Breathe  Happiness 2007  Ripple Effect  2007  The Great Debaters  James L. Farmer, Sr. 2008  Vantage Point  Howard Lewis 2008  Street Kings  Capt. Jack Wander 2008  Dragon Hunters  Lian Chu 2008  Winged Creatures  Charlie Archenault 2009  Powder Blue  Charlie 2009  Where the Wild Things Are  Ira 2009  Hurricane Season  Al Collins 2010  Repo Men  Jake Freivald 2010  Lullaby for Pi  George 2010  My Own Love Song  Joey 2010  The Experiment  Barris 2010  Our Family Wedding  Bradford Boyd 2011  Catch .44  Ronny 2012  Freelancers  Dennis LaRue 2012  A Dark Truth  Francisco Francis 2012  Ernest & Celestine  Ernest 2013  Fruitvale Station  2013  The Last Stand  Agent John Bannister 2013  Zulu  Ali Sokhela 2013  Pawn  Will 2013  Lee Daniels' The Butler  Cecil Gaines 2013  Black Nativity  Reverend Cornell 2013  Out of the Furnace  Wesley Barnes 2014  Repentance  Angel Sanchez 2014  Two Men in Town  William Garnett 2015  Taken 3  Franck Dotzler 2015  Dope  Narrator 2015  Southpaw  Titus "Tick" Wills 2016  Songs My Brother Taught Me  2016  Arrival (filmo)  Colonel Weber 2016  Rogue One  Saw Gerrera 2018  Sorry to Bother You  First Equisapien/Demarius 2018  Burden  Reverend Kennedy 2018  Black Panther  Zuri 2018  The Forgiven  Archbishop Desmond Tutu 2018  How It Ends  Tom 2018  City of Lies  Jack Jackson 2019  Finding Steve McQueen  Howard Lambert 2020  Jingle Jangle  Jeronicus Jangle

 Kiel reĝisoro 
 1993: Strapped
 1995: Waiting to Exhale
 1998: Dua ŝanco
 1998: Black Jag
 2004: First Daughter

 Televido 
 Jaro  Titolo  Rolo 1982  Making the Grade  1983  Cagney & Lacey  Nokta manaĝero 1984  Trapper John, M.D.  Lewis Jordan 1984  Hill Street Blues  Floyd Green 1985  Diff'rent Strokes  Herman 1985  The Grand Baby  Herman 1985  The Fall Guy  Friend 1986  Amazing Stories  Jerry 1987  Hands of a Stranger  Delaney 1990  Criminal Justice  Jessie Williams 1993  Lush Life  Buddy Chester 1993  Last Light  Fred Whitmore 1994  The Enemy Within  Kolonelo MacKenzie 'Mac' Casey 1996  Rebound: The Legend of Earl "The Goat" Manigault  Mr. Rucker 1999  Witness Protection  Steven Beck 2001  Feast of All Saints  Daguerreotypist Picard 2002  Door to Door  2003  Deacons for Defense  Marcus Clay 2002–2003  The Twilight Zone  Invitito / Rakontisto 2006–2007  ER  Curtis Ames 2006–2007  The Shield  Leŭtenanto Jon Kavanaugh 2007–2009  American Dad!  Daniel Turlington 2010  Criminal Minds  Sam Cooper 2010  Brick City  2011  Criminal Minds: Suspect Behavior  Sam Cooper 2012  Serving Life  Rakontisto 2013  Africa  Rakontisto 2016  Roots  Henry (Fiddler) 2017  Star Wars Rebels  Saw Gerrera 2017–present  Empire  Eddie Barker

 Distingoj 
 1988: Aktora premio dum Internacia Filma Festo de Cannes 1988, por Bird
 2004: Twilight-Tyler Award por lia vivplenumo
 2006: Por la ĉefrolo en The Last King of Scotland, premio de National Board of Review, de Los Angeles Film Critics Association, de New York Film Critics Circle Award, de Satellite Award.
 2007: Golden Globe Award por ludo en The Last King of Scotland
 2007: British Academy Film Award en kategorio Plej bona ĉefrolanto
 2007: Oskar-premio en kategorio plej bona aktoro pro ludo en The Last King of Scotland

 Eksteraj ligiloj 






Kategorio:Usonaj aktoroj
Kategorio:Usonaj televidaktoroj
Kategorio:Usonaj voĉaktoroj
Kategorio:Naskiĝintoj la 15-an de julio
Kategorio:Usonaj kinproduktoroj
Kategorio:Usonaj reĝisoroj