Lyssach

Lyssach (prononcu lisaĥ) estis ĝis la 31-a de decembro 2009 komunumo de la distrikto Burgdorf kaj ekde la 1-a de januaro 2010 komunumo de la administra distrikto Emme-Valo en Kantono Berno, Svislando. Ĝi havis 1449 loĝantojn je la 31-a de decembro 2010.

 Geografio 
Lyssach situas en la Svisa Mezlando, norde de la urbo Burgdorf sur la flotebenaĵo de la rivero Emme, kiu formas la orientan limon de la komunumo. La komunumo konsistas el la vilaĝoj Lyssach kaj Schachen kaj la industriaj setlejoj Schachenguet (apud la rivero Emme), Brämacher, Chappeli kaj Grossmatt (la tri lastaj rekte sude de la aŭtovojo).

La teritorio de la komunumo etendiĝas sur areo de 6,06 km², de kiuj 31,6% estas kovritaj de arbaro, 53,0% servas por agrikulturo kaj 14,7% por setlado.
Fonto: Komunumdatumoj de la retejo de la Svisa Federacia Oficejo pri Statistiko, retejo konsultita la 5-an de novembro 2011

 Najbaraj komunumoj 
La komunumo Lyssach limas en nordo al Rüdtligen-Alchenflüh, en nordoriento aliflanke de Emme al Kirchberg, en sudoriento al Burgdorf, en sudo al Rüti ĉe Lyssach, en sudsudokcidento al Mötschwil, en sudoriento al Hindelbank, en oriento al Kernenried, kaj en nordoriento al Fraubrunnen.

 Trafiko 
La kantona ĉefvojo n-ro 1 de Berno al Zuriko kaj la svisa aŭtovojo A1 pasas norde de la komunumo. Tra la okcidenta flanko de la komunumo pasas la kantona ĉefvojo n-ro 23 de Burgdorf al Fraubrunnen. La alveturejo Kirchberg al la aŭtovojo situas unu kilometron norde de la komunumo en Rüdtligen-Alchenflüh. En la centro de la komunumo troviĝas stacidomo de la trajnlinio de Svisaj Federaciaj Fervojoj de Burgdorf al Berno. La nordaj komunumpartoj (Schachenguet kaj Schachen) estas servataj de buslinio de Burgdorf al Fraubrunnen.

 Historio 
La unua dokumenta mencio de Lyssach datiĝas el la jaro 894 kiel Lihsacho. Dum mezepoko la Grafoj de Kiburgo kaj diversaj monaĥejoj estis bienposedantoj kaj senjoroj de Lyssach. Post la reformacio en la jaro 1528 la eklezia kaj politika kontrolo pri Lyssach transiris al la urbo Berno. Jam ek de 1471 Lyssach apartenis al la Voktejo Burgdorf, kiu post la Helveta Revolucio fariĝis la distrikto Burgdorf, al kiu Lyssach apartenis ĝis ties malfondo kaj integriĝo al la nova administra distrikto Emme-Valo je la 1-a de januaro 2010.
Fonto: Anne-Marie Dubler: Lyssach en Historia Leksikono de Svislando (2010-09-15)

 Notoj kaj referencoj 


 Vidu ankaŭ 
 Lyssach (stacidomo)

 Eksteraj ligiloj 

 Oficiala retejo de la komunumo Lyssach

 Bildoj