Apokrifoj de la Nova Testamento

La apokrifoj de la Nova Testamento estas religiaj tekstoj apokrifaj, nome neakceptitaj en la kristana Biblia kanono kiuj pro enhavo aŭ fikcia atribuado referencas al la Nova Testamento.

La tri kriterioj uzataj de la antikva Kristana Eklezio por konsideri “kanona” ene de la Nova Testamento estis:
 Apostola patreco: atribuebla al la instruo aŭ al la senpera redakto de la apostoloj aŭ de iliaj plej proksimaj kunuloj;
 Liturgia uzo: nome tekstoj legitaj dum liturgiaj ritoj de la praaj kristanaj komunumoj;
 Ortodokseco: nome tekstoj kiuj respektu la dogmajn verojn (Unueco kaj Triunueco de Dio, Jesuo Kristo vera Dio kaj vera homo...).

La apokrifoj de la Nova Testamento estas katalogeblaj surbaze de ilia enhavo, ĝenro kaj origina fonto laŭ jenaj kategorioj.

 Apokrifaj Evangelioj 
Surbaze de la menciitaj kriterioj kutime la apokrifaj evangelioj dividiĝas tiel:

 Evangelioj de la infanaĝo
 Evangelioj jud-kristanaj
 Gnostikaj evangelioj
 Evangelioj de la pasio
 Kromaj apokrifaj evangelioj
 Fragmentoj de apokrifaj evangelioj
 Apokrifaj evangelioj perditaj aŭ anonimaj.

Vidu en Apokrifaj evangelioj

 Apokrifaj Agoj 
La ĝenro “Agoj” aplikiĝas al tekstoj referencantaj al personoj de la Nova Testamento kiuj ne estas Jesuo (por kiuj oni uzas la terminon "evangelioj"). La Agoj de la Apostoloj, kanona teksto en la kristana Biblio, referencas precipe al la apostoloj Petro kaj Paŭlo. Ankaŭ la plejgranda parto de la apokrifaj “Agoj” referencas al apostoloj, kun la pia intenco liveri al la kristanoj raportojn pri ilia predikado kaj morto, pri kio ofte silentas la kanonaj dokumentoj.

Pro la malfrua epoko de ilia redakto kaj ilia stilo tro fabeleca, la diversaj apokrifaj Agoj ne povas esti konsideritaj historienhavaj, kvankam ne eblas apriore ekskludi elementojn de antaŭa parola tradicio.

 Apokrifaj Agoj Titolo Protagonisto Lingvo Dato Enhavo Notoj Agoj de Andreo Andreo (apostolo) greka Dua duono de la 2-a jarcento / unua duono de la 3-a jarcento Predikado kaj mirakloj en Akaia (Grekio), martiriĝo per krucumado en Patraso Atribuita al Leŭkio Karino. Gnostikaj influoj. Alveninta al nia epoko kiel resumo, latina, de Gregorio el Tours Agoj de Andreo kaj Matiaso Andreo kaj Matiaso, apostoloj greka Post la 5-a jarcento Priskribas la alvenon de Matiaso ĉe urbon de kanibaloj el kiuj li estas mirakle savita intervene de Jesuo kaj Andreo apostolo Tradicie konsiderita parto de la Agoj de Andreo, nune konsiderita teksto sendependa Ĉapitro 29a de la Agoj de la Apostoloj Sankta Paŭlo apostolo Angla lingvo 1871 Priskribas la alvenon de Paŭlo en Britujon, kie li predikas al izraela komunumo Prezentita kiel traduko el greka manuskripto elfosita en Konstantinopolo en la 18-a jarcento pri kiu tamen ne restas spuroj Agoj de Barnabo Sankta Barnabo greka 5-a jarcento Priskribas predikadon kaj surŝtiparan martiriĝon ĉe insulo Kipro - Agoj de Bartolomeo aŭ Martiriĝo de Bartolomeo Bartolomeo, apostolo greka 4-a aŭ 5-a jarcento Priskribas predikadon kaj martiriĝon per senkapigo de Bartolomeo en Hindio - Agoj de Santipo kaj Poliseno Santipo kaj Poliseno iberaj kristaninoj greka 3-a aŭ 4-a jarcento 2 aŭtonomaj sekcioj: 1. Santipo kristaniĝas kune kun la edzo, spite de sia komenca kontraŭeco sed kun la mirakla helpo de Sankta Paŭlo; 2. Poliseno, fratino de Santipo, estas forkaptita kaj enboatigita en la direkto de Babilono; mirakle liberigita en Grekio helpe de Sankta Filipo (Apostolo) kaj, post kelke da fabelecaj peripetioj, ŝi sukcesas reveni al sia patrujo Ekzemplo de helenisma romano Agoj de Filipo Filipo, apostolo greka 4-a jarcento Heterogena kolekto priskribanta la predikadon de la apostolo Filipo en Grekio, Frigio, Sirio, Partio, kaj lian perkrucuman martiriĝon kapmalsupre en Hierapolis de Frigio Gnostikaj kaj enkratismaj influoj Agoj de Johano Johano, apostolo greka Dua duno de la 2-a jarcento Priskribas la alvenon, predikadon kaj miraklojn de la apostolo Johano en Efeso, post kiam li foriris el la urbo Mileto en kiu li rifuĝiĝis por eviti la persekutojn de la Jerusalema juĝistaro Atribuita al Leŭkio KarinoNekonata disĉiplo de Johano apostolo. docetismaj kaj gnostikismaj influoj Agoj de Marko Marko, evangeliisto araba, kopta, greka, amhara el kopta prateksto perdita 4-a aŭ 5-a jarcento Predikado kaj mirakloj de la apostolo en Cyrenaica kaj en Aleksandrio kaj martiriĝo de la evangeliisto lige posttrenita malantaŭ ĉaro tra la urbaj vojoj. - Agoj de Mateo Mateo, apostolo kaj evangeliisto greka 4-a/5-a jarcento Predikado kaj mirakloj de la apostolo Mateo en Mira de (Likio) - Agoj de Paŭlo Paŭlo greka Finiĝo de 2-a jarcento 4 diversaj sekcioj prezentiĝantaj kiel aŭtonomaj verkoj: Agoj de Paŭlo kaj Tekla; 2. Letero de la Korintanoj al Paŭlo; 3. Tria letero al la Korintanoj; 4. Martiriĝo de Paŭlo per pera ordono de Nerono Atribuita al Leŭkio Karino. Disvastiĝinta precipe inter manikeismanoj Agoj de Paŭlo kaj Tekla Sankta Paŭlo greka Finiĝo de la 2-a jarcento Sankta Paŭlo en Ikonio konvertas la belan Teklan kiu estas mirakle liberigota el la risko de martitiriĝo atribuita al Leŭkio Karino. Uzita precipe de manikeismanoj

 Pluaj Agoj 
 Agoj de Petro
 Ago de Petro
 Agoj de Petro kaj Andreo
 Agoj de Petro kaj de la dekdu
 Agoj de Petro kaj Paŭlo
 Agoj de Pilato
 Agoj de Simono kaj Judaso
 Agoj de Tadeo
 Agoj de Timoteo
 Agoj de Tito
 Agoj de Tomaso

 Apokrifaj leteroj de la Nova Testamento 
 Letero al la aleksandrianoj
 Letero de la apostoloj
 Letero de Barnabo
 Letero de la Korintanoj al Paŭlo
 Letero de Ignacio
 Letero al la Latakianoj
 Lateroj de Paŭlo al Seneko la pli juna
 Tria letero de Paŭlo al la Korintanoj
 Letero de Patro al Filipo
 Letero de Patro ala Jakobo la pli juna
 Letero de Pseŭdo-Tito
 Leteroj de Jesuo Kristo kaj de reĝo Abgar de Edeso
 Letero de Publio Lentulo

 Apokalipsoj de la Nova Testamento 
 Unua apokalipso de Jakobo
 Dua apokalipso de Jakobo
 Apokalipso de la Virgulino (etiopa)
 Apokalipso de la Virgulino (greka)
 Apokalipso de Petro (greka)
 Apokalipso de Petro (kopta)
 Apokalipso de Paŭlo (greka)
 Apokalipso de Paŭlo (kopta)
 Apokalipso de Stefano
 Apokalipso de Tomaso

 Ciklo de Pilato 
 Verdikto de Pilato
 Anaforo de Pilato
 Paradozo de Pilato (Aresto de Pilato)
 Leteroj de Pilato kaj Herodo
 Leteroj de Pilato kaj Tiberio
 Venĝo de la Savinto
 Morto de Pilato
 Saniĝo de Tiberio

 Kromaj apokrifaj tekstoj de la Nova Testamento 
 Subiro en la regnon de morto (de Jesuo)
 Doktrino de Addai
 Preĝo de la apostolo Paŭlo
 Du vojoj aŭ Juĝo de Petro
 Instruo de Paŭlo
 Instruo de Petro
 Martiriĝo de Andreo apostolo
 Martiriĝo de Mateo
 Resurekto de Jesuo Kristo (de Bartolomeo)
 Testamento de Jesuo
 Tradicio de Matiaso
 Dormiĝo de la beata Virgulino Maria aŭ forpaso de Maria de Johano la teologo
 Forpaso de la beata Virgulino Maria de Jozefo el Arimateo;
(Priritaj instruaĵoj)

 Libroj de Jeu
 Diagramo de Ofitoj

 Sub-apostola literaturo 
Iuj antikvaj kristanaj tekstoj ne estis inkluzivitaj en la biblia kanono, sed fakte estis kvazaŭigitaj kanonaj ĝis la 4-a jarcento. En la katolika tradicio kutime ne estas indikataj kiel “apokrifaj”, kiaj fakte ili estas, por ke ilin oni ne tro apudigu al la aliaj apokrifaj tekstoj kiuj ne ĝuis tian konsideron ĉe la unuaj kristanaj generacioj. La uzata titolo por ili estas “apostolaj skriboj” aŭ “skriboj de la apostolaj Patroj” aŭ subapostola literaturo, nome dateblaj ĉe la tujposta apostola epoko, nome de la 2-a jarcento. Ili estas:

 Didakeo
 Letero de Klemento el Romo al la Korintanoj
 Dua letero de Klemento
 Letero de Ignacio al la Efesanoj
 Letero de Ignacio al la Magnezianoj
 Latero de Ignacio al la Tralianoj
 Letero de Ignacio al la Romanoj
 Letero de Ignacio al la loĝantoj de Filadelfio
 Letero de Ignacio al la loĝantoj de Smirno (Izmiro)
 Letero de Ignacio al Polikarpo
 Letero de Polikarpo al la Filipianoj
 Dua letero de Polikarpo al la Filipianoj
 Martiriĝo de sankta Polikarpo
 Papia el Hierapolis (fragmentoj)
 Letero de Barnabo
 Homilio de Pseŭdo-Klemento
 Paŝtisto de Hermaso
 Letero al Diogneto

Inter apokrifaĵoj citindas ankaŭ verkoj entenantaj dialogojn aŭ dirojn de Jesuo, inter kiuj:
 Epistula apostolorum
 Sophia Iesu Christi
 Dialogus Redemptoris
 Pistis sophia
 Libri duo Ieu
 Apocryphon Iohannis
 Dialogus Iohannis et Iesu
 Apocryphon Iacobi
 Quaestiones Bartholomaei
 Interrogatio Mariae
 Interrogatio Iohannis

 Apokrifaj novtestamentaj mencioj ĉe Islamo 
Ankaŭ en la Korano ĉeestas apokrifaj atestaĵoj pri la Filo de Maria

 Vidu ankaŭ 
 Apokrifo
 Apokrifoj de la Malnova Testamento
 Apokrifaj evangelioj
 Apokrifoj pri la apostolo Petro
 Antilegomenoj
 Biblia kanono
 Kristana literaturo

 Bibliografio 
Luigi Moraldi, a cura di. Tutti gli apocrifi del Nuovo Testamento, Casale Monferrato 1994.

Mario Erbetta, Gli apocrifi del Nuovo Testamento,

 Referencoj