Geografia informsistemo

Geografia informa sistemo (angle Geographic information system), mallonge GIS estas je komputiloj bazita informa sistemo por kolektado, analizado kaj vizualiĝado de datumoj, kiuj havas spacan rilaton al surfaco de tero. Datumoj, kun kiuj GIS laboras, estas difinitaj per geometrio, topologio, atributo kaj dinamiko.

 Partoj de GIS 
GIS konsistas el jenaj partoj:
 Aparataroj (aŭ hardvaro)
 Softvaro (programoj, regaj datenoj)
 Datumoj - ofte plej grava kaj plej multekosta parto
 Uzantoj
 Metodoj de laboro kaj organizado de GIS

 5 etapoj de evoluo de GIS 
 Komenco de 60-aj jaroj de 20-a jarcento - 1973
En fino 60-aj jaroj de 20-a jarcento evoluigis la kanada registaro la unuan geografian informsistemon CGIS (Canada Geographical Information System). En jaro 1969 fondis Jack Dangermond usonan kompanion ESRI.
 1973 - komenco de 80-aj jaroj 20-a jarcento
En tiu ĉi tempo estis evoluigitaj unuaj personaj komputiloj, kio gvidis al tio, ke uzantoj povis labori kun GIS hejme.
 1982 - ĝis fino 80-aj jaroj de 20-a jarcento
En tiu ĉi tempo oni ĉefe plibonigadis datumbazojn, ĉefe rilato inter datumbazoj kaj grafiko.
 90-aj jaroj de 20-a jarcento
Aperas pli kaj pli novaj programoj por laboro kun GIS, kiujn povas uzantoj ŝanĝi laŭ iliaj bezonoj. En nordamerikaj kaj okcidenteŭropaj landoj oni precizigas kolektadon, analizadon de datumoj kaj kreadon de datumbazoj.
 Nuntempo
En jaro 2007 aperis direktivo de Eŭropa Komisiono INSPIRE (INfrastructure for SPatial InfoRmation in Europe), kies celo estas krei eŭropan leĝdonan kardon, kiu estas bezonata por konstruado de eŭropa infrastrukturo de spacaj informoj.http://geoportal.gov.cz/web/guest/uvod

 Datumaj modeloj en GIS 
eta|Ekzemplo de simpla vektora mapo kun bazaj topologiaj elementoj - Punktoj por putoj, rektoj por riveroj kaj plurlatero por lagoPor reprezento de spacaj datumoj estas plej ofte uzataj vektora kaj rastruma modeloj. Geobjektoj, kiuj priskribas saman temon, estas en projektoj ofte en unu tavolo. Tio signifas, ke uzantoj laboras laŭ bezono samtempe kun pliaj tematikaj tavoloj (ekz. tavolo de riveroj, lagoj, ŝoseoj, trajnaj haltejoj ks.).

 Aplikado de GIS 
GIS povas esti uzita en multaj fakoj:
 Kriminologio
 Transporto
 Merkatiko
 Loĝistiko
 Statistiko
 Kartografio
 Arkeologio
 Urboplanado
 Turismo
kaj multaj aliaj fakoj...

 Softvaro por GIS 
Ekzistas programoj kun malfermita kodo (plej konataj estas GRASS GIS, Quantum GIS aŭ SAGA GIS) kaj programoj komercaj (ekzemple ArcGIS de Esri).

 Ligiloj 
 GIS Lounge - paĝaro en la angla pri GIS
 Reta kurso "Enkonduko al la Geografia Informprilaborado per la Geografiaj Informsistemoj GRASS kaj Quantum GIS" 

 Vidu ankaŭ 
 Listo de programoj por GIS
 2GIS
 Kartografia ĝeneraligo
 Matematika geografio

 Referencoj 

 Bibliografio 


Kategorio:Geografio
Kategorio:Kartografio
Kategorio:Geografia informsistemo