Agamedoj

La agamedoj (Agamidae) estas biologia familio de la skvamuloj. Ili vivas grandparte ekster Ameriko kaj en diversaj vivareoj, kio montras grandan alkutimiĝemon de la agamedoj. Krom la tre malvarmaj areoj kaj krom la akvo, ili vivas de la stepoj ĝis arbaroj, dezertoj.

 Anatomio, vivformo, vivkonduto 
Agamedoj alkutimiĝis al la plej diversaj vivkondiĉoj, tiel formiĝis diversa arto kaj formo de la skvamoj, la vostolongo, kruroj. Ĉiuj agamedoj tre bone vidas, la okulo estas ilia plej grava sensorgano. Gravas ankaŭ la aŭdkapablo, dum la gustuma senso estas malforta.

Preskaŭ ĉiuj agamedoj (krom la dornovostaj agamedoj kaj la Hydrosaurus-specioj) nutras sin ĉefe el bestaĵoj, malĉefe el plantaĵoj. La nutraĵo konsistas ĉefe el insektoj ĝis etaj mamuloj. Kelkaj specioj kiel dorna diablo (Moloch horridus) nutras sin nur per formikoj kaj termitoj. La trinkakvon ili prenas rekte aŭ tra la haŭto el la aera humido (artspecife), je vivareo.

La agamedoj aktivas dumtage, ili akumulas el la sunvarmo la necesas korpovarmon ĉar ili ne kapablas rezervi propran varmon. Tiel okazas, ke ili travintrumas de kelkaj semajnoj ĝis pluraj monatoj. La travintrumo estas ankoraŭ necesa por la sukcesa reproduktiĝo.

 Sistematiko 
Agamedoj apartenas al la leguanformaj kaj formas kun la kameleonoj la senrangan taksonon Acrodonta.

Subfamilioj kaj genroj de la agamedoj:
 Subfamilio Uromasticenoj
 dornovostaj agamedoj (Uromastyx) Merrem, 1820
 Subfamilio Leiolepidenoj
 papiliaj agamedoj (Leiolepis)
 Subfamilio Amfibolurenoj (Aŭstralio, Novgineo)
 Amphibolurus Wagler, 1830
 Caimanops
 Chelosania
 Kolumaj agamoj (Chlamydosaurus) Gray, 1827
 Soldataj agamoj (Ctenophorus)
 Diporiphora
 Hypsilurus Peters, 1867
 Lophognathus
 Dorna diablo (Moloch) Gray, 1841
 Akva agamo (Physignathus) Cuvier, 1829
 Barba agamo (Pogona) Ahl, 1926
 Rankinia
 Tympanocryptis
 Subfamilio Hiydrosaŭrenoj
 Hydrosaurus (Hydrosaurus) Kaup, 1828
 Subfamilio Drakonenoj (Sud-Azio)
 nukdornaj agamoj (Acanthosaura) Ahl, 1926
 Aphaniotis Peters, 1864
 Bronchocela
 belagamoj (Calotes) Cuvier, 1817
 dornaj agamoj (Ceratophora) Gray, 1834
 surdaj agamoj (Cophotis) Peters, 1861
 flugagamoj (Draco) Linnaeus, 1758
 angulkapaj agamoj (Gonocephalus) Kaup, 1825
 Japalura
 lirokapaj agamoj (Lyriocephalus) Merrem, 1820
 Otocryptis Wagler, 1830
 Pseudocalotes
 Ptyctolaemus
 Salea
 Sitana Cuvier, 1829
 Subfamilio Agamenoj (Afriko, okcidenta Azio)
 Agama Daudin, 1802  Etoŝa-salebenaĵaj halofitaroj 
 Bufoniceps
 Laudakia
 Phoxophrys
 bufokapaj agamoj (Phrynocephalus) Kaup, 1825
 Pseudotrapelus
 Trapelus
 Xenagama

 Referencoj 


Kategorio:Lacertuloj