Newark (Nov-Ĵerzejo)

Newark estas urbo en kantono Essex, en membroŝtato Nov-Ĵerzejo (kies plej granda urbo ĝi estas), en Usono. Laŭ la stato de  en la areo vivis  sur areo de  kvadrataj kilometroj, kio rezultigas loĝdenson de  loĝantoj/km².
eta|280px|Golfo kaj ponto de Newark
eta|280px|Katedralo de Newark
eta|280px|Tramo de Newark
 Bazaj informoj 
 Alto super marnivelo: 0–83 m
 Horzono: UTC-5 (somere: UTC-4) 
 Poŝtkodo: 071xx
 Telefonkodo: +1 862, 973

 Situo 
Newark situas preskaŭ ĉe marbordo de Atlantika Oceano laŭ rivero Passaic, tial havanta apartan havenon.

 Historio 
Puritanoj fondis la komunumon en 1666. Newark, kiel urbo estiĝis en 1693. Ekde 1836 ĝi estas sidejo de Nov-Ĵerzejo. Tiutempe komenciĝis ankaŭ la industria evoluo kaj prospero de la urbo. Komence la ĉirkaŭaĵo estis marĉo, kiun paŝo post paŝo oni faris seka tero. Krom la industriaĵoj en la urbo funkcias ankaŭ universitatoj.

 Vidindaĵoj 
 novgotika katedralo omaĝe al Sankta Koro
 muzeo pri la regiono kaj Tibeto
 publika biblioteko
 nubskrapuloj el la 1920-aj jaroj
 sinagogo kaj muzeo pri judoj

 Klimato 
Newark havas humidan subtropikan klimaton. La proksimeco de la oceano havas moderigan efikon, tial la vintro estas pli varma (averaĝe 3-6 °C). Somere estas 27-32 °C, foje 38 °C. Ĉiumonate estas pluvo (70–110 mm), vintre neĝo.

 Trafiko 
Newark havas internaciajn flughavenon kaj havenon. La urbo estas atingebla ankaŭ laŭ aŭtovojoj kaj vagonare.

 Famuloj 
 naskiĝis en 1963 Whitney Houston, kantistino
 naskiĝis en 1943 Joe Pesci, aktoro
 naskiĝis en 1938 Connie Francis, kantistino
 naskiĝis en 1933 Philip Roth, verkisto
 naskiĝis en 1925 Bernard Golden, esperantisto
 naskiĝis en 1924 Sarah Vaughan, ĵazkantistino kaj pianistino
 naskiĝis en 1888 William Edward Baff, esperantisto
 naskiĝis en 1871 Stephen Crane, verkisto

 Ĝemelurboj 
  Freeport, Bahamoj
  Douala, Kameruno
  Ŝuĝoŭo (Xuzhou), Ĝjangsuo, Ĉinio
  Aveiro, Portugalio
  Belo Horizonte, Brazilo
  Banĝulo, Gambio
  Kumasi, Ganao
  Porto Alegre, Brazilo
  Monrovio, Liberio
  Ganĝo, Azerio
eta|750px|center|Larĝa panoramo de Newark de 2006
 Vidu ankaŭ 

 Port Authority Trans-Hudson

 Eksteraj ligiloj 
  ()

Kategorio:Urboj de Nov-Ĵerzejo
Kategorio:Havenurboj