Ĝardena satureo

Nutraj valoroj 

eta
La ĝardena satureo (aŭ saturejo) (Satureja hortensis L.) estas spicplanto, kies aromo kaj odoro similas al tiuj de la pipro.

 Priskribo, kultivado 
eta|maldekstra|Ĝardena satureo kultivado (Castelltallat)
La planto estas unujara, 20–50 cm alta, forte disbranĉiĝanta, lumbezona, sektolera. Ĝia grundobezono similas al tiu de la majorano, sed bezonas malpli da irigacio.

Oni semas en la norda modera zono la grajnojn en fino de marto, komence de aprilo, post sterkado en profundon de 1–2 cm, en vicodistancon de 25–30 cm, en meze kompaktan grundon. Oni devas ĝin maldensigi post apero de la junplantoj je 8–10 cm, oni detranĉas dum florado ĉe la suba disbranĉiĝo, oni sekigas, diserigas, kribras ĝin. Simile al la bazilio, ĝi estas plurfoje detranĉebla. Oni sekigas la planton en bukedoj, pendigante.

 Uzado 
Ĝi entenas volatilan oleon, (ĉefe karvakrolon), tanaĵon, amaraĵojn. Ĝi estas malpli forta ol la pipro, tiel oni uzas ĝin por anstataŭigo de la pipro en dietaj nutraĵoj, salatoj. Ĝi malpliigas la estiĝon de intestaj gasoj, oni favore spicas per ĝi fazeolajn nutraĵojn.

Oni devas aldoni la spicaĵon nur fine de la kuirado, ĉar la forta aromo povas amarigi la kuiraĵojn.

 Nutrado 
Ĝardena satureo estas unu el la plej riĉaj fontoj de kalcio, po gramo. 100 gramoj enhavas 2132  miligramoj de kalcio, pli ol 18-oble de lakto. Ĝi ankaŭ estas riĉa fonto de fero.

Kategorio:Lamiacoj
Kategorio:Bulgara kuirarto
Kategorio:Rumana kuirarto
Kategorio:Spicplantoj