Naturaj satelitoj de Haŭmeo

eta|La orbitoj de la lunoj ĉirkaŭ Haŭmeo

La nanoplanedo Haŭmeo havas du konatajn naturajn satelitojn : Hiiako kaj Namako, malkovrataj en 2005 de Michael E. Brown kaj lia teamo de la observatorio W.M. Keck de Mauna Kea.

Hiiako, plej granda kaj plej ekstera, havas preskaŭ cirklan orbiton dum Namako, pli malgranda kaj interna havas discentran orbiton, perturbatan de la alia luno.

Oni hipotezas, ke ili formiĝis sekve al kolizio, antaŭ miliardoj da jaroj, kio donis al Haŭmeo ĝian rapidan rotacion kaj ĝian longigitan elipsoidan formon.

 Malkovroj 
La plej grandan kaj eksteran sateliton malkovris Michael E. Brown kaj sia teamo la , okaze de observo de HaŭmeoIAUC 8577: 2003 EL_61, 2003 UB_313, 2005, FY_9; c/2005 N6 
per la sistemo de adaptiĝiva optikoLaser Guide Star Adaptive Optics (W. M. Keck Observatory)  de la observatorio W. M. Keck de Mauna Kea.

Ĉar la provizora nomo de Haŭmeo estis  2003 EL61, ĝia unua malkovrita satelito estis nomita S/2005 (2003 EL61) 1 aŭ S/2005 (2003 EL_61) 1.

Michael Brown malkovris la duan, internan sateliton la 8636: S/2005 (2003 EL_61) 2; N LMC 2005; 2005ky , tiu-ĉi ricevis la provizoran nomon S/2005 (2003 EL61) 2 aŭ S/2005 (2003 EL_61) 2.

 Nomoj 
Komence, oni kromnomis ilin "Rudolph" kaj "Blitzen", (nomoj de du boacoj de Patro Kristnasko). La , kiam Haŭmeo ricevis sian oficialan numeron (136108) 2003 EL_61, la satelitoj ricevis nomojn (136108) 2003 EL61 I kaj (136108) 2003 EL61 II.

La , laŭ konsilo de IAU ke la transneptunaj objektoj ricevu nomojn ligitaj al mito pri kreado, la planedo fine akiris sian nomon HaŭmeoAUC 8976: V1309 Sco; (136108); 201P, 202P, 203P, 204P, 205P , memorigante pri la havaja diino de la akuŝo: Haumea, ĝiaj satelitoj ricevis la nomon de du el ŝiaj filinoj: Hiiako, (laŭ Hiiaka, diino de la danco) kaj Namako (laŭ Namaka diino de la maro).

 Ecoj 
La spektroj de ilia surfacoj montras spektrajn liniojn de absorbo similaj al tiuj de la kristala akva glacio, ankaŭ karakterizantaj de la surfaco de Haŭmeo, tio, kio estas indikilo, ke Haŭmeo kaj ĝiaj satelitoj havas komunan devenonThe largest Kuiper belt objects Michael E. Brown California Institute of Technology (Haŭmeo tie montrita sub la nomo "2003 EL61") .

La grandoj de la lunoj estas kalkulitaj sur la hipotezo, ke ilia infraruĝa albedo estu la sama kiel tiu de Haŭmeo, mezurita per la infraruĝa kosmoteleskopo Spitzer. Oni hipotezas iliaj densoj al ĉirkaŭ 1 g/cm3, tiu de malpura glacioOrbits and Masses of the Satellites of the Dwarf Planet Haumea = 2003 EL61 (Darin Ragozzine, Michael E. Brown) .

Nun, en la 2010-aj jaroj, Tero situas en la orbitaj ebeno de ambaŭ lunoj de Haŭmeo : tio, kiu estas oportuna cirkonstanco por observi eklipsojn de unu satelito ekde la alia.

 Listo 
La orbitaj elementoj de Namako valoras por la epoko de 2008. Ili varias pro la perturbo kaŭzata de Hiiako.Orbitoj kaj masoj de la satelitoj de la nana planedo Haŭmeo 

 Ordo NomoPaĝaro pri planeda nomenklaturo - nanoplanedoj kaj ties satelitoj ĉe la retejo de la usona geologia agentejo USGS  Grando (km) Maso(1019 kg) Granda duonakso(136108) Haumea, Hi'iaka, and Namaka compiled by Wm. Robert Johnston last updated 1 April 2009 (km) Rivoluperiodo(tagoj) Discentreco Orbita inklinacio Dato demalkovro 1  Namako  ~ 170  0,179  25 657  18,2783  0,249 113,013°13,41° rilate al Hiiako   2  Hiiako  ~310  1,79  49 880  49,462  0,0513  126,356°  

 Notoj kaj referencoj 


 Eksteraj ligiloj 

 Animacio de la Haŭmeaj lunoj 
  Informoj pri la nanoplanedo Haŭmeo
  Haŭmeo, pli stranga objekto de la Kujperzono
  Partoj de nanplanedo disigataj en la ekstera sunsistemo
  2003 EL61 la nana planedo 
  La objekto (136108) 2003 EL61, el la paĝoj de Jean-Michel

Kategorio:Lunoj de Haŭmeo