Oswald Spengler

Oswald Arnold Gottfried SPENGLER (29-a de majo 1880 – 8-a de majo 1936) estis germana historiisto kaj filozofo, kiu ankaŭ interesiĝis pri matematiko, scienco kaj arto. Oni konas lin bone pro lia verko La Subiro de la Okcidento (Der Untergang des Abendlandes), en kiu li proponis teorion pri la cikla naturo de kreskado kaj malkreskado de civilizacio. Post la eldonado de La Subiro, Spengler okupiĝis ekde 1920 pri la verko Preußentum und Sozialismus (Pruseco kaj Socialismo). Li verkis abunde dum kaj post la Unua Mondmilito kaj subtenis germanan hegemonion super Eŭropo. La Nazia partio konsideris lin sia idea antaŭulo, sed poste lian ideon subpremis pro lia pesimisma vidpunkto pri eŭropa kaj germania estonteco, lia nesubtenado de la Nazia partio, kaj lia kritika verko Jahre der Entscheidung (Jaroj de la Decidado).

 Verkoj 
 Der metaphysische Grundgedanke der Heraklitischen Philosophie, 1904
 Der Untergang des Abenlandes: Umrisse einer Morphologie der Weltgeschichte, 1918-22 (2 vols.: Gestalt und Wirklichkeit; Welthistorische Perspektives) - La Subiro de la Okcidento
 Preussentum und Sozialismus, 1920 - Prusismo kaj Socialismo
 Pessimismus?, 1922
 Die Revolution ist nicht zu Ende, c. 1924
 Neubau des deutschen Reiches, 1924
 Politische Pflichten der deutschen Jugend; rede gehalten am 26. februar 1924 vor dem Hochschulring deutscher art in Würzburg, 1925
 Der Mensch und die Technik, 1931 - Viro kaj Teĥnologio: Kontribuo al la filozofio de vivo (tr. by C.T. Atkinson)
 Politische schriften, 1932
 Die Revolution ist nicht zu Ende, 1932
 Jahre der Entscheidung, 1933 - Jaroj de la Decidado
 Reden und Aufsätze, 1937 (red. de Hildegard Kornhardt) - Elektitaj Eseoj
 Gedanken, c. 1941 (ed. by Hildegard Konrnhardt) - Aforismoj
 Briefe, 1913-1936, 1963 - Leteroj, 1913-1936
 Urfragen; Fragmente aus dem Nachlass, 1965 (red. de Anton Mirko Koktanek kaj Manfred Schröter)
 Frühzeit der Weltgeschichte: Fragmenten asu dem Nachlass, 1966 (red. de A.M. Kortanek kaj Manfred Schröter)
 Der Briefwechsel zwischen Oswald Spengler und Wolfgang E. Groeger: über russische Literatur, Zeitgeschichte und soziale Fragen, 1987 (red. de Xenia Werner)

 Tradukoj en la polan lingvon 
 Zmierzch Zachodu. Zarys morfologii historii uniwersalnej (mallongigo de Helmut Werner), traduko kaj antaŭdiro Józef Marzęcki, Warszawa 2001, Wydawnictwo KR, p. 466, ISBN 83-86989-95-5 (Der Untergang des Abendlandes. Umrisse einer Morphologie der Weltgeschichte, volumo 1, Vieno 1918, volumo 2, Munkeno 1922)
 Historia, kultura, polityka (wybór pism)), elekto kun enkonduko de Andrzej Kołakowski, tradukis Andrzej Kołakowski kaj Jerzy Łoziński, Warszawa 1990, PIW, serio Biblioteka Myśli Współczesnej (Biblioteko de Nuntempa Penso)– subserio (Mensch und die Technik. Breitrag zu einer Philosophie des Lebens 1931)

 Vidu ankaŭ 
 Carroll Quigley
 Fernand Braudel
 Feliks Koneczny

Kategorio:Germanaj filozofoj
Kategorio:Germanaj historiistoj