Waldeck

Waldeck, , aŭ pli poste Waldeck kaj Pyrmont (ebla esperantigo estus: "Valdeko-Pirmonto"), estis historia ŝtateto en meza Germanio. Ekde la 14-a jarcento ĝi estis memstara graflando en la Sankta Romia Imperio, ekde 1815 kiel princlando Waldeck-Pyrmont membro-ŝtato de la Germana Federacio kaj poste de la Germana Imperiestra Regno kaj de la Vajmara Respubliko. Rezidejo kaj administrejo estis unue la kastelo Burg Waldeck apud Eder kaj poste Arolsen. La princlando konsistis ekde 1625 el du geografie disaj partoj: la iama graflando Waldeck (en la nordo de la hodiaŭa federacia lando Hesio) kaj la multe malpli granda graflando Pyrmont (en la sudo de la hodiaŭa Malsupra Saksio).

Ekde 1868 la princlando havis kontrakton kun la reĝlando Prusio, laŭ kiu la multe pli granda reĝlando administris la etan najbaran princlandon, kiu tamen formale plu restis suverena ŝtato. Tiu kontrakto estis renovigita ĉiun dekan jaron, ankaŭ post la Novembra Revolucio en 1918, kiam kaj Prusio kaj Waldeck iĝis "liberaj ŝtatoj" (= respublikoj). La ŝtateto tamen ne sukcesis resti memstara, kaj fine plene iĝis parto de Prusio: unu en 1921 la eta norda parto Pyrmont, kaj en 1929 fine la restanta parto Waldeck.

La nigra-ruĝa-ora flago de Waldeck iĝis flago de la Vajmara Respubliko kaj pli poste de la Federacia Respubliko Germanio.

 Dinastio Waldeck-Pyrmont 
Dum preskaŭ 800 jaroj la landon regis la dinastio Waldeck, pli poste nomata dinastio Waldeck-Pyrmont. Ĝi estas proksime ligita al la reĝa familio de Nederlando. En 1879 la 20-jara princino Emma de Waldeck-Pyrmont (filino de princo Georgo Viktoro kaj fratino de la lasta reganta princo, Frederiko) edziniĝis kun reĝo Vilhelmo la 3-a de Nederlando kaj per tio fariĝis prapatrino de ĉiuj nederlandaj reĝoj kaj reĝinoj ĝis hodiaŭ.

eta|maldekstra|300ra|

 Regantoj de Waldeck kaj Pyrmont 
Princoj (Fürsten):

 1712–1728: Frederiko Antono Ulriko, rangaltigita 1712 al hereda princo
 1728–1763: Karolo Aŭgusto
 1763–1812: Frederiko Karolo Aŭgusto
 1812–1813: Georgo la 1-a
 1813–1845: Georgo la 2-a
 1845–1893: Georgo Viktoro
 1893–1918: Frederiko, frato de Emma

 Eksteraj ligiloj 

 Princlando Waldeck  

 Militaj dekoraĵoj de la princlando Waldeck 


Kategorio:Germanaj princlandoj
Kategorio:Historiaj germanaj teritorioj
Kategorio:Eksaj landoj de Eŭropo
Kategorio:Historio de Hesio
Kategorio:Historio de Malsupra Saksio
Kategorio:Distrikto Waldeck-Frankenberg