Ousmane Sembene

Ousmane SEMBÈNE (n. 1-an de januaro 1923 en Ziginĉor; m. 9-an de junio 2007 en Dakar) estis senegala verkisto, reĝisoro, aktoro kaj scenaristo. Li estas rigardata kiel unu el la plej eminentaj verkistoj de Afriko kaj kiel „la patro de la afrika kinoarto" sude de la Saharo. Liaj filmoj ofte traktas socie engaĝitajn temojn kiel ekzemple koloniismon, rasismon kaj virinajn rajtojn. Li gajnis premiojn en la festivaloj de Berlino, Cannes kaj Venecio.

 Pri lingvoj 
Sembène verkis romanojn en la franca kaj la volofa(en) Ousmane Sembene, 84; Sengalese hailed as «the father of African film» Arkivita de la originalo la 8-an de marto 2014 pere de Wayback Machine. Los Angeles Times, la 14-an de junio 2007.

Demandinte de ĵurnalisto ĉu liaj filmoj estas komprenataj en Eŭropo, li respondis jene: "Por klareco iomete. Post 100 jaroj en mia lando, ĉu ili parolas mian lingvon? Mi parolas ilian (lingvon). Kial esti sunfloro kaj turni sin al la suno anstataŭ esti la suno?"(nl) Wanneer ik zelf de zon ben (Kiam mi mem estas la suno), 2Doc.nl, la 9-an de oktobro 2023.

 Verkaro 

 Romanoj 
 1956 : Le Docker noir, (reeldonita Présence africaine), 2000, ISBN 2-7087-0293-9)
 1957 : Ô pays, mon beau peuple
 1960 : Les Bouts de bois de Dieu
 1962 : Voltaïque
 1964 : L'Harmattan
 1965 : Le Mandat
 2000 : Vehi-Ciosane, aŭ, Blanche-Genèse ;
 1973 : Xala, Présence Africaine, reeldonita 1995
 1981 : Le Dernier de l'Empire
 1987 : Niiwam
 2000 : Vehi-Ciosane, aŭ, Blanche-Genèse ; reeldonita 2000, ISBN 2-7087-0170-3

 Filmografio 
 1963 Borom Sarret, kurtfilmo
 1963 L’Empire songhay, dokumentada kurtfilmo
 1964 Niaye
 1966 La Noire de... (scenaristo, reĝisoro)
 1968 Le Mandat (Mandabi) (scenaristo, reĝisoro)
 1970 Taaw, kurtfilmo
 1971 Emitaï (Dieu du tonnerre) (scenaristo, reĝisoro)
 1974 Xala (scenaristo, reĝisoro)
 1976 Ceddo (scenaristo, reĝisoro, aktoro)
 1987 Le Camp de Thiaroye (scenaristo, reĝisoro)
 1992 Guelwaar
 2000 Faat Kiné
 2003 Moolaadé (scenaristo, reĝisoro)

 Bibliografio 

 Verkoj pri Sembène 
 france: Samba Gadjigo, Ousmane Sembène: Une conscience africaine, Paris, Homnisphères (collection Lattitudes noires), 2007
 angle: Samba Gadjigo, Ousmane Sembène: Dialogues with Critics and Writers, Amherst, University of Massachusetts Press, 1993
 germane: Pierre Haffner, « Der Widerstandskämpfer: Sembène Ousmane », en Revue pour le cinéma français (CICIM), n° 27-28, Institut français de Munich, 1989, p. 76-92 (laŭ intervjuo de 1977)
 france: Martin T. Bestman, Sembene Ousmane et l'esthétique du roman negro-africain, Sherbrooke, Éditions Naaan, 1981
 france: Khonde Bonfenda, Le néo-bourgeois de Dakar, d'après Sembene Ousmane, Université de Montréal, 1991 (M.A.)
 france: Marie A. Lanthiez-Schweitzer, Ousmane Sembène, romancier de l'Afrique émergente, University of British Columbia, 1976 (disertacio)
 angle: David Murphy, Imagining Alternatives in Film and Fiction - Sembene, Oxford, Africa World Press Inc., 2001
 angle: Sada Niang et Samba Gadjigo, « Intervjuo kun Ousmane Sembene », Research in African Literatures, 26:3 (aŭtuno 1995), p. 174-178
 angle: Françoise Pfaff, The Cinema of Ousmane Sembène, New York, Londres, 1984
 france: « Sembène Ousmane », CinémAction, n° 34, 1995
 france: Sada Niang, Littérature et cinéma en Afrique francophone : Ousmane Sembène et Assia Djebar, Paris, L’Harmattan, 1996
 france: Ahmed Rufa'i, L'image de la femme africaine dans l'œuvre d'Ousmane Sembene, Université de Sherbrooke, 1983 (M.A.)
 france: Paulin Soumanou Vieyra,  Ousmane Sembène : cinéaste. Unua periodo 1962-1971, Paris, Présence Africaine, 1972, 244 p.

 Referencoj 

 Eksteraj ligiloj 
 oficiala retpaĝo 
 La paĝo dediĉita al Ousmane Sembène sur la retpaĝo Senegalaisement.com 
 Portrait d'Ousmane Sembène 
 Omaĝo al Ousmane Sembène sur la retpaĝo Senegalpass.net 
À propos « de Moolaadé » :
 Intervjuo kun Ousmane Sembène en Humanité de la 15-a de majo 2004.
 Konversacio kun la aktorino Fatoumata Coulibaly, sur la retpaĝo Africultures

Kategorio:Senegalaj verkistoj
Kategorio:Senegala kino