Nyon

Nyon (esperante Niono, homonimo de urbo en Malio: Niono) estas la ĉefurbo de la samnoma distrikto de Kantono Vaŭdo en Svislando. Ĝi havis 17 916 loĝantojn je la 31-a de decembro 2007.
 Geografio 
eta|maldekstra|260ra|
La urbo Nyon situas ĉe la norda bordo de Lago Lemano meze inter Laŭzano kaj Ĝenevo.

 Najbaraj komunumoj 
La urbo limas en nordo al Trélex kaj Duillier, en oriento al Prangins, en sudo al la lago kaj aliflanke de ĝi al la franca komunumo Messery, en sudokcidento al Crans-près-Céligny, kaj en okcidento al Eysins, Signy-Avenex kaj Grens.

 Trafiko 
Nyon situas ĉe la trajnlinio de Svisaj Federaciaj Fervojoj de Ĝenevo al Laŭzano. Mallarĝŝpura fervojo kondukas de Nyon tra Saint-Cergue al La Cure ĉe la franca landlimo.

La urbo ankaŭ disponas pri propra aliro al la nacia aŭtoŝoseo A1 de Ĝenevo tra Laŭzano, Berno, Zuriko, Sankt-Galo al Sankt-Margreto.

 Historio 
eta|maldekstra|150px|Romiaj ruinoj en Nyon
La urbo estis fondita inter la jaroj 44 kaj 46 antaŭ kristo, kiam la romianoj koloniigis la regionon. La unua dokumenta mencio de Nyon tekstas civitas Equestrium id est Noiodunus kaj troviĝas en la dokumento Notitia Galliarum el la jaro
396 post Kristo.

Dum mezepoko Nyon supozeble unue apartenis al la grafejo de Ĝenevo kaj poste formis parton de Burgonjo kaj poste de Savojo. De la savojoj Nyon ricevis en la 13-a jarcento la urborajton. Kiam la bernanoj en 1536 konkeris Vaŭdon, Nyon fariĝis la sidejo de berna vokto, tamen gardis parton de siaj privilegioj.

Per la Helveta Revolucio en la jaro 1798 Nyon fariĝis ĉefurbo de la nove kreita samnoma distrikto.

 Ekonomio 
La urbo estas grava regiona industricentro, kiu profitas de sia bona trafik-situo inter Laŭzano kaj Ĝenevo. Tradicie ĉe la deklivoj norde de la Lago Lemano ekzistas grandaj vitejoj. La urbo estas la sidejo de UEFA, la Unio de Eŭropaj Futbal-Asocioj.

 Vidindaĵoj 
 La romia anastilozo kun du kaj duono kolonoj estas la simbolo de la urbo.
 La romia muzeo
 La kastelo, en kiu videblas la muzeo pri historio kaj porcelano.

 Atrakcio 
En la lasta semajno da julio, Nyon aranĝas festivalon, la Paléo Festival, unu el la plej grandaj muzikaj festivaloj en Svislando.

 Ĝemelurboj 
  Nyons, Francio

 Famuloj 
 Alfred Cortot (1877-1962), dirigento
 Jean-Luc Godard (1930-2022), kinisto

 Vidu ankaŭ 
 Distrikto Nyon
 Nyon (stacidomo)
 L'Asse (stacidomo)
 La Vuarpillière (stacidomo)
 Les Plantaz (stacidomo)

 Eksteraj ligiloj 

 Oficiala retejo de la urbo Nyon
 Nyon en la Historia Leksikono de Svislando

Kategorio:Urboj de Svislando