Grundakvejo

Grundakvejo estas tavolo da tereno, aŭ roko, sufiĉe porhava aŭ fendethava (por enteni grundakvon) kaj tralasiva (kie grundakvo povas traflui).

Grundakvejo estas natura ujo da nesala akvo, kiun oni povas ekspluati per putoj, boradoj au akvokolekto. La grundakvejo pli proksima de la grunda surfaco, estas la freatika tavolo. Estas tiuj, kiujn oni pli facile ekspluatas, sed ankaŭ la plej minacitaj de poluo.

 Klasifiko 
 Tipo 
Oni distingas la porhavajn, lamenaj kaj karstajn grundakvejojn

 En la porhavaj grundakvejoj (en sabloj, kreto, gruzoj, grejso, vulkana cindroj ktp). Akvo estas entenata en rokaj poro aŭ inter grajnoj, kaj fluas libere.

 En la lamenaj (aŭ fendhavaj) grundakvejoj (en granito aŭ vulkanaj rokoj). Akvo estas entenata en rokaj fendoj.

 En la krastaj grundakvejoj, estas superficia fendhava aŭ porhava tavolo, kiu situas supre de tavolo kun grotoj, kavernoj, en kiu akvo fluas tre rapide.

 Satureco 
 En saturita grundakvejo ĉiuj disponeblaj spaceroj (poroj, fendoj, kavernoj) estas tute plenaj je akvo. La akva premo estas pli granda ol la aerpremo (la nivelo, kie la aerpremo egalas la akvopremo estas la freatika nivelo).
 En nesaturita grundakvejo disponeblas libera spaco plenigita je aero, kaj ĝi povas akcepti plian akvon. La premo estas malpli granda ol la aerpremo, akvo "adheras" je la roko pro kapilareco. La kapilaraj fortoj povas levi akvon je inter 0,3 kaj 10 metroj.

 Poreco 
La kvanto da akvo, kiun povas enteni saturita grundakvejo dependas de sia kompono.

1 m3 da roko:entenas: litroj da akvoSablo kaj gruzo200 ĝis 400Fajna sablo300 ĝis 350Grejso50 ĝis 200kreto100 ĝis 400Kalkoŝtono fendhava10 ĝis 100Argilo400 ĝis 500Skisto10 ĝis 100Granito fendhava1 ĝis 50

 Tralasiveco 
Grundakvejo estas pli-malpli tralasiva.
 Plej tralasivaj grundakvejo estas tiuj el sablo, gruzo Aluvio aŭ fendhava roko.
 Tavolo el argilo aŭ malmulte fendhava roko povas enhavi akvon, sed tiu-ĉi trafluas malrapide.

 Tegateco 
Grundakvejo ofte estas netegata, tie estas ke supre de ĝi estas nur tralasiaj tertavoloj; estas la ĝenerala kazo de freatikaj tavoloj. Kiam supre de la tralasiva tavolo estas ne-tralasiva tavolo, la grundakvejo estas tegata. La akvo en tegata grundakvejo pova est premata kaj povas ŝpruci kiel arteza puto.

Kategorio:Geologio
Kategorio:Akvo
Kategorio:Hidrologio