Silezia-pola lingvo

La silezia-pola lingvo (propralingve ślōnskŏ gŏdka, ślōnski, kelkfoje ankaŭ po naszymu, en Esperanto preferate nomata silezia-pola kontraste al la silezia-germana lingvo, propralingve Schläsisch, Schläsch, kelkfoje ankaŭ Schläs'sch, dialekto de la germana, kiun en 1945 parolis 7 milionoj da homoj) estas okcidentslava lingvo respektive dialekto, kiu apartenas al la leĥa grupo.
eta|200ra|maldekstra|La silezia dialekto sur la mapo de dialektoj de la pola lingvo
eta|200ra|maldekstra|La malaperado de la dialekto dum la 18-a kaj 19-a jarcentoj kaj reapero de ĝi en la 20-a en Malsupra kaj Supra Silezio
eta|dekstra|epitafo sur tombo en la silezia dialekto en la tombejo de Trzycież ĉe Teŝino (Czeski Cieszyn)
 EkzemploÔjcze nasz, świynte durś miano Wasze,
Wasze Krōlestwo niychej tyż nasze.
Niych wola Waszo ciyngym sie dzieje,
w niebie, na ziymi, kej ćmi, kej dnieje.

Dejcie nōm dzisioj chycić sie chleba,
kej co dziyń przeca jeść go nōm trzeba.
I nōm wyboczcie w Swyj łaskawosci,
te grzychy nasze, jako my, prości,
nōm winowatym tyż wyboczōmy,
ze wolny woli co ôd Wos mōmy.
Amyn. Patro nia

eta|dekstra|pridisputata mapo pri la lingvoj kaj dialektoj en orienta kaj centra Eŭropo, „G1“ indikas la dialekton
Ĝi estas parolata en la Suprasilezia regiono de Pollando, sed ankaŭ per malplimultoj en la Ĉeĥa respubliko kaj Germanio. En la jaro 2011 ĉirkaŭ 509 000Narodowy Spis Powszechny Ludności i Mieszkań 2011. Raport z wyników - Centra Statistika Oficejo de Pollando homoj en Pollando konsideris la silezian-polan kiel sian gepatran lingvon.

La silezia-pola estas proksime parenca al la norma pola lingvo, tiel ke plej multaj lingvistoj konsideras ĝin kiel dialekton de la pola lingvo.

 Alfabeto 
La lingvo ĝis la demokratiiĝo de Pollando post 1990 estis preskaŭ nur parole praktikata, kaj nur en la lastaj jaroj aperis pluraj sistemoj de silezia ortografio. Kompromisa variaĵo inter la pluraj ortografioj estas uzata en la interreto, ekz. en la silezia-pola Vikipedio.

A aÃ ãB bC cĆ ćD dE eF fG gH hI iJ jK kL lŁ łM mN nŃ ńO oŎ ŏŌ ōÔ ôÕ õP pR rS sŚ śT tU uW wY yZ zŹ źŻ ż

 Komparo inter la germana kaj pola sileziaj dialektoj 
 silezia-germana silezia-pola germana pola Esperanto Jungaohs  huncwot, rojber  Hundsfott (ungezogener Junge)  łobuz, huncwot  fripono kascheln  klojzdnōnć  auf dem Eis ausrutschen  pośliznąć się  akcidente gliti sur glacio Kastrull  kastrol  großer Topf, Kasserolle  sagan  kaserolo Nudelkulle  nudelkula  Nudelholz  wałek do ciasta  rulbastono (por platigi paston) Ritsche  ryczka  Hocker / Schemel  taboret  seĝeto / tabureto Wurscht  wuszt  Wurst  kiełbasa  kolbaso rumurbern  rōmplować/sznupać  rumwühlen  myszkować  movi aferojn sen videbla celo (eble serĉante ion) Pfusch  fucha  Schwarzarbeit, mangelhafte Arbeit, Pfusch  praca na czarno, neformale robota na czarno, fucha  fuŝo, laboraĉo Morast  maras  Schlamm, Morast  błoto  ŝlimo Kokott  kokot  Hahn  kogut  koko Kreppel  krepel  Krapfen / Berliner (Kreppel en Hesio kaj Frankonio)  pączek  gistopasta bakaĵo (speco de benjeto) Wasserwaage  waserwoga  Wasserwaage  poziomica, waserwaga  nivelilo Mostrich  zynft, mostrich  Senf, Mostert, Mustard, Mostrichhttp://synonyme.woxikon.de/synonyme/mostrich.php  musztarda  mustardo

 Referencoj 

 Vidu ankaŭ 
 Silezia-germana lingvo
 Silezoj

 Eksteraj ligiloj 

 Silezia-pola Vikipedio