Liptovský Hrádok

Liptovský Hrádok, hungare Liptóújvár, germane Neuhäusel in der Liptau estas urbo en Slovakio, en Regiono Žilina, en Distrikto Liptovský Mikuláš.

 Situo 
La urbo situas en valo de Váh, laŭ la dekstra bordo de Váh, laŭ la ĉefvojo kaj fervojo Poprad-Martin. Liptovský Mikuláš troviĝas en distanco de 10 km.

 Historio 
La loko estis loĝata dum la bronzepoko. En la 13-a jarcento fortikaĵo konstruiĝis. La unua mencio skribe okazis en 1262 en formo castro Lippo. La fortikaĵo komence apartenis al reĝo, poste la posedantoj ofte ŝanĝiĝis, fine en 1709 ĝi tute ruiniĝis. La komunumo naskiĝis en la 18-a jarcento, unue estis tie deponejo pri salo, fero kaj kupro. En 1768 faklernejo pri forstrumado ekfunkciis, la unua en Eŭropo. Ekfunkciis ankaŭ fandejo pri kupro ekde 1792. La komunumo ricevis urborangon kun tutlanda foirorajto en 1805. La urbo iĝis elirpunkto de flosado sur rivero Váh. Oni liveris lignojn, ercojn, fromaĝojn. En 1910 en la urbo loĝis 667 loĝantoj (351 slovakoj kaj 256 hungaroj). Ĝis 1919 ĝi apartenis al Hungario, al Liptó, al la distrikto de Liptóújvár, kies distriktejo estis. En 2001 loĝis en la urbo 8232 homoj (7994 slovakoj).

 Esperanto 
En 2019 en Liptovský Hrádok okazis la 75-a Internacia Junulara Kongreso.

 Vidindaĵoj 
 klasikisma romkatolika preĝejo omaĝe al Serpa Beata Damo de 1790
 ruinaĵo de fortikaĵo apud la rivero
 renesanca burgo el 1802, nun muzeo

 Bildaro 

 Famuloj 
Naskiĝis:
 Alajos Stróbl, hungara skulptisto
 Géza Csorba, hungara skulptisto
 János Baintner, juristo
 Alajos Grynaeus, hungara katolika pastro
 Ármin Kern, aŭstrohungara pentristo

 Eksteraj ligiloj 



Kategorio:Urboj de Slovakio
Kategorio:Municipoj en distrikto Liptovský Mikuláš
Kategorio:Liptov