Abel-Premio

La Abel-Premio (aŭ Abela Premio) estas jara matematika premio.

 Kreaĵo 
En 2001, la norvega registaro anoncis, ke por celebri la naskiĝon de la norvega matematikisto Niels Henrik Abel, ĝi kreos novan premion por matematikistoj. Ĉi tiu premio celas kovri la mankon de Nobel-premio por matematiko, kvankam oni konsideris, ke la Medalo Fields estis jam ekvivalento.

 La premio 
La norvega akademio de scienco kaj literaturo konigas la laŭreaton, kiun komitato konsistanta el kvin internaciaj matematikistoj, elektas. Oni regule en novembro aljuĝas la premion, kiu valoras 6 milionojn da norvegaj kronoj.

 Listo de la laŭreatoj 
 2003: Jean-Pierre Serre (Francio, Collège de France)
 2004: Michael Atiyah (Unuiĝinta Reĝlando, Universitato de Edinburgo) kaj Isadore Singer (Usono, MIT)
 2005: Peter Lax (Hungario, Courant Institute of Mathematical Sciences de New York)
 2006: Lennart Carleson (Svedio, Reĝa Teknika Altlernejo)
 2007: S. R. Srinivasa Varadhan (Barato / Usono, New York University)
 2008: John G. Thompson (Usono, University of Florida) kaj Jacques Tits (Belgio / Francio, Kolegio de Francio)
 2009: Mikhail Gromov (Rusio / Francio, Institut des Hautes Études Scientifiques)
 2010: John Torrence Tate (Universitato de Teksaso, Usono)
 2011: John Milnor (Institute for Mathematical Sciences, Universitato de Stony Brook, Nov-Jorko.)
 2012: Endre Szemerédi (Alfréd Rényi Institute of Mathematics, Hungara Scienca Akademio, Budapeŝto, kaj Department of Computer Science, Rutgers, The State University of New Jersey, Usono)
 2013: Pierre Deligne (Institute for Advanced Study en Princeton, New Jersey, Usono)
 2014: Yakov G. SinaiAbelprisvinneren 2014
 2015: John Nash kaj Louis NirenbergAbelprisvinnerene 2015
 2016: Andrew Wiles 
 2017: Yves Meyer 
 2018: Robert Langlands 
 2019: Karen Uhlenbeck (Universitato de Teksaso en Aŭstino, Usono) https://www.bbc.com/mundo/noticias-47630429
 2020: Hillel Furstenberg kaj Gregory Margulis
 2021: László Lovász kaj Avi Wigdersonhttps://abelprize.no/winners
 2022: Dennis Sullivan
 2023: Luis Caffarelli
 2024: Michel Talagrandhttps://www.bbc.com/mundo/articles/cv2ykxegv44o
 2025: Masaki Kashiwarahttps://www.msn.com/es-xl/noticias/other/nobel-de-matem%C3%A1ticas-para-el-genio-que-aprendi%C3%B3-a-calcular-con-patas-de-grullas-y-tortugas/ar-AA1BGYp1?ocid=msedgdhp&pc=U531&cvid=30efb5a5ccdb4f2cb8704b93fafb3abb&ei=16

 Referencoj 

 Eksteraj ligiloj 

 () Oficiala TTT-ejo


Abel