Prawo i Sprawiedliwość

eta|De maldekstre: Melania Trump, prezidanto de Usono Donald Trump, Prezidanto de Pollando Andrzej Duda, Agata Kornhauser-Duda en Varsovio (julio 2017)

Prawo i Sprawiedliwość (prononco:ˈpravɔ i spravjɛdˈlivɔɕtɕ, PiS), esperante "Rajto kaj Justeco", estas politike dekstrisma kaj popolisma politika partio en Pollando, fondita la 13-an de junio 2001 fare de Lech Kaczyński. Ekde 2007, post parlamentaj balotoj, ĝi estas partio kun la dua plej granda subteno en Pollando.

Juro kaj Justeco postulas pligrandigi rajtojn de viktimoj kaj plialtigi punojn por krimuloj. La partio proponis fondi "Centran Kontraŭkoruptan Buroon" kaj eniri la regulon de publikeco de havaĵaj deklaracioj de politikistoj kaj oficistoj. PiS kontraŭas laŭleĝigi eŭtanazion, aborton, registritan partnerecon por samseksaj paroj kaj molajn drogojn. La partio subtenas restituon de mortpuno.

La junulara organizo de la partio nomiĝas Forumo de Junuloj.

 Pola parlamento 
2001: 44 parlamentanojn en Sejmo, malsupera ĉambro de pola parlamento (9,6%).

2005: 153 parlamentanojn en Sejmo (33%) kaj 50 en Senato (50%). PiS kunkreas la registaron.

2007: 166 parlamentanojn en Sejmo (36%) kaj 39 en Senato (39%).

2015: 235 parlamentanojn en Sejmo (51,09%) kaj 61 Senato (61%). PiS sole kreas la registaron

[Informoj pri 2019 kaj 2023 mankas ĉi tie; ĉiukaze la partio en 2023 perdis registaran partoprenon]

 Ŝtata prezidanto 
En 2005 kandidato de PiS, Lech Kaczyński, venkis la prezidentajn balotojn kaj ekestis Prezidento de Pollando.

En 2015 kandidato de PiS, Andrzej Duda, venkis en la Prezidentaj balotoj en Pollando 2015 kaj ekestis Prezidento de Pollando.

 Eŭropa Parlamento 
En la Eŭropa Parlamento, la partio membris en frakcio Unio por Eŭropo de Nacioj (UEN) dum la oficperiodo 2004-2009. Ekde 2009 PiS membras en la frakcio de Eŭropaj Konservativuloj kaj Reformemuloj.

2004: Dum la eŭropaj balotoj 2004 PiS ricevis 12,67% voĉdonojn (la tria plej bona rezulto) kaj gajnis 7 mandatojn el 51.

2009: Dum la eŭropaj balotoj 2009 PiS ricevis 27,4% voĉdonojn (la dua plej bona rezulto) kaj gajnis 13 mandatojn el 51.

2014: Dum la eŭropaj balotoj 2014 PiS ricevis 31,78,4% voĉdonojn (la dua plej bona rezulto) kaj gajnis 19 mandatojn el 51, inter ili unu esperantisto Ryszard Czarnecki.

[Informoj pri 2019 kaj 2024 mankas ĉi tie]

 Prezidantoj 
 Lech Kaczyński - 2001-2003
 Jarosław Kaczyński - ekde 2003

 Interesaĵoj 
Kiel opozicia konservativa partio la 25-an de oktobro 2015 gajnis parlamentan voĉdonon en Pollando — duone de la kadenco realigis socian programon, Familio 500+ k.a., akirinta unuan lokon en la monda rangolisto por 2018

 Esperanto 
Jen partiaj politikistoj kiuj asertas esti favoraj al Esperanto kaj anoj de la Parlamenta Grupo de la Lingvo Esperanto (PGLE).

 Tadeusz Cymański
 Jan Maria Jackowski
 Piotr Polak

kaj eĉ unu esperantisto kiu estas eŭropdeputito Ryszard Czarnecki.

Krome pri Esperanto ekinteresiĝis la partia politikisto Mateusz Morawiecki, tiam la vic-Ĉefministro de Pollando, nun  Ĉefministro.

 Eksteraj ligiloj 
 Oficiala retejo ()

Kategorio:Konservativaj partioj
Kategorio:Politikaj partioj de Pollando
Kategorio:Politikaj partioj fonditaj en 2001