Hematopedoj

La birdoj de familio Hematopedoj estas el la ordo de Ĥaradrioformaj, inter kiuj nomiĝas ankaŭ vadbirdoj kaj tiu familio enhavas nur unu genron, nome Haematopus.

 Taksonomio 
La genro Haematopus estis enkondukita en 1758 fare de la sveda natursciencisto Carl Linnaeus en 1758 en la deka eldono de sia verko Systema Naturae kiel hejmo por unusola specio, nome la Eŭrazia hematopo Haematopus ostralegus. La genronomo Haematopus devenas el vortoj de Antikva greka haima αἳμα kun la signifo sango, kaj pous πούς kun la signifo piedo, reference al la ruĝaj kruroj de la Eŭrazia hematopo; ĝi estis uzita de Pierre Belon en 1555. La familion Haematopodidae enkondukis (kiel subfamilio Haematopodinae) la franca natursciencisto Charles Bonaparte en 1838.

 Priskribo 
maldekstre|thumb|Amerikaj hematopoj kun ido.
Ili estas grandaj, facile videblaj kaj bruemaj birdoj, kun fortaj bekoj kiujn uzas por premi aŭ malfermi moluskojn. En kelkaj specioj, la bekoformo ŝanĝas laŭ la dieto. Tiuj kun flankebenaj bekoj premas aŭ malfermas moluskojn kaj tiuj kun pli plintaj bekoj serĉas vermojn.

Ili troviĝas ĉe tutmondaj marbordoj escepte polusaj regionoj. Ili estas tute nigraj, nigroblankaj aŭ brunblankaj laŭ aspekto.

Iliaj ovoj estas demetataj en trua nesto surgrunde. Ili estas grizaj kaj makulete kamuflaj inter la griza ŝtona fono. Ili estas pli pintaj ĉe unu pinto por malhelpi ruliĝon kaj ne laŭ popola miskredo por lokigi la longajn bekojn, kiuj disvolviĝas nur post eloviĝo. La idoj elnestiĝas tuj post eloviĝo kaj ekplukas manĝaĵon tujtuje.

 Specioj 
 Magelana hematopo, H. leucopodus, Garnot, 1826, LC, Suda Sudameriko
 Nigra hematopo, H. ater, Vieillot & Oudart, 1825, LC, Sudameriko
 Nordamerika nigra hematopo, H. bachmani, Audubon, 1838, LC, okcidenta marbordo de Nordameriko
 Amerika hematopo, H. palliatus, Temminck, 1820, LC, Norda kaj Suda Ameriko
 † Kanaria nigra hematopo (formortinta), H. meadewaldoi, Bannerman, 1913, EX, Kanarioj
 Afrika nigra hematopo, H. moquini, Bonaparte, 1856, LC, Suda Afriko
 Eŭrazia hematopo aŭ simple Hematopo, H. ostralegus, Linnaeus, 1758, kvar subspecioj, NT, Eŭropo, Azio kaj Nordafriko
 Aŭstralia hematopo, H. longirostris, Vieillot, 1817, LC, Aŭstralio
 Sudinsula hematopo, H. finschi, Martens, 1897, LC, Novzelando
 Ĉathama hematopo, H. chathamensis, Hartert, 1927, EN, Ĉatham-insularo
 Unukolora hematopo, H. unicolor, Forster, 1844, LC, Novzelando
 Fulga hematopo, H. fuliginosus, Gould, 1845, LC, Aŭstralio

 Referencoj 

Kategorio:Ĥaradrioformaj