Gyomaendrőd

Gyomaendrőd [djomaendrOd] estas unuigita urbo en Hungario, en regiono Suda Ebenaĵo, en departemento Békés, iam en subregiono de Békés (urbo), nun en Distrikto Gyomaendrőd, kies centro ĝi estas.
eta|maldekstra|Gyomaendrőd kaj rivero Körös
eta|dekstra|Katolika preĝejo en Gyomaendrőd

 Geografio 
Gyomaendrőd situas sur ebenaĵo, laŭ maldekstra bordo de Körös, laŭ ĉefvojo Törökszentmiklós-Békéscsaba, laŭ fervojo Budapeŝto-Arad. Szarvas troviĝas 24, Békés 32, Békéscsaba 41, Törökszentmiklós 45, Budapeŝto 164 km.

 Historio 
Gyomaendrőd estiĝis per kunfandiĝo de Endrőd (unua mencio en 1332) kaj Gyoma (unua mencio en 1417) en 1982. Ĝi estas urbo ekde 1989, kie nun funkcias cigana kaj germana aŭtonomioj. Ambaŭ iamaj vilaĝoj senhomiĝis dum la turka erao. Gyoma iĝis kampurbo en 1830. En 1858 la fervojo ektrafikis.

 Vidindaĵoj, vizitindaĵoj 
 Romakatolika Preĝejo de Emeriko de Hungario (Gyomaendrőd)
 Romakatolika Preĝejo de Koro de Jesuo (Gyomaendrőd)
 Kalvinana preĝejo (Gyomaendrőd)
 Luterana preĝejo (Gyomaendrőd)
 naturprotektaj areoj: Torzsás-zug, Népliget
 Preseja Muzeo Kner
 Urba Muzeo
 Urba pentraĵa galerio
 Motorcikla muzeo (ĉ. 180)
 loka tipdomo
 Termala banejo

 Famuloj 
 en Gyoma naskiĝis kaj mortis presisto Izidor Kner
 en Gyoma naskiĝis:
 advokato Zsigmond Gyomai
 aktoroj Ferenc Kállai kaj István Szilágyi
 fizikistoj Lénárd Pál kaj Ferenc Szabó
 grafikisto Albert Kner
 instruistoj Zsigmond Bánfi kaj Kálmán Vidovszky
 ministro Jánosné Keserű
 pentristo Béla Vidovszky
 politikisto Nándor Gellért Gorzó
 presisto Imre Kner
 poeto Győző Határ
 János Pásztor (skulptisto) (1881-1945)
 en Endrőd naskiĝis:
 aktoroj Andrea Balázs kaj Kálmán Rózsahegyi
 fotisto László Kunkovács
 ministro Béla Turi-Kovács
 poeto Ágnes Gergely
 reĝisoro Mátyás Giricz
 skulptisto Zoltán Bohus
 plie naskiĝis tie ĉi:
 Máté Tímár (1922-1999) poeto kaj verkisto
 vivis en la iama vilaĝo Margit Corini (1897-1982)

 Testvérvárosai 
  Aiud, Rumanio (1993)
  Schöneck, Germanio (2003)
  Pilzno, Pollando (2004)
  Vrútky, Slovakio

 Referencoj 

 Eksteraj ligiloj 

 oficiale
 mapo 
 distancoj