Makedonio (Grekio)

Tiu ĉi artikolo temas pri la norda regiono de Grekio. Vidu ankaŭ apartigilon Makedonio.

 Makedonio  Μακεδονία   130px|Flago de Grekio 130px|Flago de Makedonio 100px|Makedonio (Grekio)  200px|imperio de Aleksandro la Granda   Ĉefurbo  Tesaloniko (Θεσσαλονίκη) Religio(j)  Ortodoksismo Loĝantaro  2 625 681 (2005) Areo  34 177 km² Loĝdenso  77/km²
Makedonio aŭ Makedonujo (greke: Μακεδονία) estas kultura landoparto de Grekio, kiu baziĝas sur tiu parto de la antikva regno Makedonio kiu nun troviĝas sur la teritorio de la ŝtato Grekio. La landoparto politike konsistas el la tri administraj regionoj Okcidenta, Meza kaj Orienta Makedonio.

 Bazaj informoj 
 Regionkodo: GR-MAK.
 Areo: 34.177 km²
 Loĝantaro: 2.625 mil (2001) – inter ili Grekoj-Makedonoj – 98,6 %.
 Monunuo: Eŭro EUR (= 100 leptoj: greke λεπτό [lepto], plurale λεπτά [lepta])
 Eksporto: vesto, olivoleo, frukto, tabako, naftoproduktoj
 Ŝtata lingvo: Greka.
 Kredantoj: Ortodoksuloj.
 Administra divido: 3 regionoj kaj 13 provincoj.
 Ĉefurbo: Tesaloniko (706 mil).

 Historio 
La antikvaj makedonoj frutempe troviĝis sub la kultura influado de la grekoj, sed sukcesis teni sian kulturon kaj lingvon dum pluraj jarcentoj. La pramakedonoj ankaŭ influis krekan kulturon; ekz. en greka mitologio aperas kelkaj makedonoj. Tamen, ĉar la pramakedonoj ne parolis la grekan, la grekoj rigardis ilin kiel sovaĝulojn. La grekoj komencis fondi koloniojn en Makedonio en la 12-a jarcento a.K.

La tradicia dato por la fino de la periodo estas la morto de Filipo la 2-a de Makedonio kaj Aleksandro la Granda en 323 a.K.. La sekvinta periodo estas nomata la Helena periodo.

Post la 3-a Makedonia milito, Makedonio falis sub la rego de la Romia imperio. Makedonio restis provinco de Romio ĝis ties disfalo. Poste, Makedonio troviĝis sub la rego de la Bizanca imperio.

Bizancio perdis plejan parton de Makedonio al Bulgario en la 9-a jarcento, regajnis ĝin in 972, kaj reperdis ĝin en la 12-a jarcento. Dum la 13-a kaj 14-a jarcentoj, la regiono estis prenita kaj reprenita de Bulgario kaj Bizancio.

Finfine la tutan Makedonion la Osmanida imperio konkeris en la 14-a jarcento, kaj ĝin regis dum kvin jarcentoj.

Makedonio denove dividiĝis inter Grekio, Bulgario, kaj Jugoslavio post la Unua mondmilito kaj la disfalo de la Osmanida imperio. La jugoslava parto sendependiĝis en la 1990-aj jaroj, kun la nomo Nord-Makedonio, kiu post la protestoj de la greka registaro ricevas internacie ankaŭ la nomon Iama Jugoslavia Respubliko Makedonio.

 Vidu ankaŭ 
eta|dekstra|200px|Vergina Suno
190px|dekstra|eta|Sanktaj Cirilo kaj Metodo
 Antikva Grekio
 Helena mitologio
 Helena civilizo
 Bizanca imperio
 Cirilo kaj Metodo
 Osmanida imperio
 Greka-turka milito (1919-1922)
 Eŭropa Futbal-Ĉampionado 2004
 Esperanto en Grekio
 Greka lingvo
 Makedonio (regiono)

 Eksteraj ligiloj 

 Macedonian information center 
 The truth about Macedonia 
 Museums of Macedonia
 Region of Central Macedonia 
 Region of Eastern Macedonia and Thrace 
 City of Thessaloniki
 City of Edessa
 University of Macedonia
 University of Western Macedonia
 Macedonian Press Agency 
 An online review of Macedonian affairs, history and culture
 Map of Macedonia
 Pan-Macedonian Network
 Macedonia, The Historical Profile of Northern Greece 
 Macedonia guide for visitors 
 Macedonia On The Web
 Historical infos on Macedonia
 Site of Prof. Kapetanopoulos (CCSU) with infos about Macedonian history 
 Articles about Macedonia through ages