Ĉangohungaroj de Moldavio

Ĉangohungaroj de Moldavio (csángó) estas etna grupo romkatolika vivanta inter la Orientaj Karpatoj kaj la rivero Prut.

 Historio 
La unuaj hungarlingvaj grupoj migris tien el Nord-Transilvanio verŝajne en la 12-a kaj 13-a jarcentoj. La teritorio estis la feŭdaĵo de Hungario. Dum la sekvaj jarcentoj ilia nombro kreskadis. En la 16-a jarcento ili suferis multe de turkaj-tataraj detruoj kaj devis forlasi la urbojn. Vatikano por kreskigi la nombron de la katolikoj inter ortodoksuloj fare de polaj kaj italaj pastroj gradece elpremis el la preĝejo la hungaran lingvon kaj oni uzis sole la rumanan lingvon. Nur inter 1947 kaj 1955 funkciis hungarlingvaj lernejoj. Tiel estas kompreneble, ke la dialekto kaj popolkulturo de la ĉangoj gardis multe da arkaismoj kaj estis forte influitaj de la lingvo kaj popolkulturo de la rumanoj. La nombro de ĉangolingvaj personoj estas ĉirkaŭ 62 mil. La unuaj esploristoj de ilia historio estis Péter Zöld, Mihály Petrás, János Petrás Ince.

 Fonto 
 Magyar nagylexikon, 1-19., 1993-2004, Budapest.

 Bibliografio 
 Ferdinand, Siarl, Situation of the Csángó dialect of Moldavia in Romania, Hungarian Cultural Studies, 2016 
 Domokos Pál Péter: A moldvai magyarság. Kolozsvár, 1941.
 Gábor Lükő: A moldvai csángók. Budapest, 1936.
 Mikecs László: Csángók. Budapest, 1941.
 Faragó József- Jagamas János: Moldvai csángó népdalok és népballadák. Bukarest, sen jaro (1954).
 Kallós Zoltán: Balladák könyve. Bukarest, 1971.
 Kallós Zoltán: Új guzsalyam mellett. Bukarest, 1973.
 Sylvester Lajos: Csupa csapás az élet. Az elsorvadt moldvai magyar oktatás és a csángó szétrajzások emlékkönyve. Sepsiszentgyörgy, 2000.
 Az aranyréce. Fabeloj el Moldovo. Kolektis Laura Iancu, red. Sára Dala, Hagyományok Háza, Budapest, 2004.
 Halász Péter: Nem lehet nyugtunk (Ni ne havas rajton esti trankvilaj), 2004
 Duma-István András: Csángó mitológia. Kézdivásárhely, 2005.
 Rozália Kóka: Hegyen s völgyön járogatok vala (Inter ĉangohungaroj) 2006.
 Pávai István: Zene, vallás, identitás a moldvai magyar népéletben. Hagyományok Háza, Budapest, 2005.
 Moldvai Magyarság
 Cságó Tükör 
 Halász Péter: A mondovai csángómagyarok hiedelmei. General Press Kiadó, 2006.
 Halász Péter: A moldvai magyarság hagyományos állattartása, General, Press Kiadó.
 Vilmos Tánczos: A moldvai csángók lélekszámáról 
 Zakariás Erzsébet: Miesnapok képei- Moldvai csángó hétköznapok 1991-1993 (Ĉiutaga vivo ĉe la ĉangohugaroj), Koinonia, Kolozsvár, 2006.(hungare, rumane kaj angle)

 Eksteraj ligiloj 

 Ilyés sándor: A moldvai csángók bibliográfiája 
 Retejo de Asocio de Ĉanghungaroj de Moldovo (hungare, rumane, angle) 
 Mapo de urboj kaj komunumoj
 Amikoj de ĉangoj 
 Popolmuziko de ĉangohungaroj 
 Interreta portalo hungarlingve
 Interreta popolmuzikradio .
 Muzikkolektaĵo.

Kategorio:Etnoj
Kategorio:Etnoj en Rumanujo