IARU

La IARU (Internacia Amatora Radia Unio)  estas la internacia unuiĝo de la radioamatoroj. Ĝi estis fondita la  dum sia unua kongreso en Parizo.
La protokolo de tiu kongreso estis skribita en tri lingvoj: angla, franca, esperanta. Ĝi reprezentas radioamatorajn membrojn de landaj asocioj, ordigas kaj harmoniigas la uzon de la radioamatoraj bendoj. Ĝi ankaŭ reprezentas la radioamatoran komunumon ĉe Internacia Telekomunika Unio.

 Lingvo por internaciaj kontaktoj 
Inter aliaj la kongreso laŭ la protokolo "decidis rekomendi la uzadon de Esperanto..." por internaciaj kontaktoj.

Tiu decido estis logika el la vidpunkto de la 271 partoprenantoj, kiuj venis el 26 landoj, plimulto el Eŭropo. El Usono ĉeestis nur 6 partoprenantoj.
En la praktiko la granda plimulto de la radioamatoroj estis usonanoj, kiuj faris siajn radiokontaktojn en la angla. Tial la angla lingvo superis kaj nun la plimulto de internaciaj radioamatoraj kontaktoj estas farata en angla.

Dum la komencaj jaroj oni nur povis uzi la morsan kodon, ne parolan transsendon. En morsa kodo oni uzas laŭeble mallongajn esprimojn kaj mallongigojn por savi tempon. Por tio oni inventis specialan Q-kodon. Ekzemploj: QSL = konfirmkarto, QTH = loko, QRZ? = kiu vokas?, QSY = ŝanĝas frekvencon.

Ankaŭ ĵargonaj esprimoj estis evoluitaj, ekzemple
 cq (= ĝenerala alvoko) el la angla "seek you" = (mi) serĉas vin, por ĝenerala alvoko,
 yl = young lady = juna virino,
 xyl = eks-juna virino = edzino,
 73! = ĝis!

Poste oni abunde uzis la Q-kodon kaj la ĵargonajn esprimojn ankaŭ en voĉaj kontaktoj. Tiel evoluis speciala radioamatora dialekto de la angla.

La koda dialekto helpas en simplaj, normigitaj kontaktoj, sed ne povas anstataŭi bonan scion de lingvo. La esperantistoj provas eviti la kodajn esprimojn kaj uzi bonan Esperanton. KH6GT kaj la pacifika rondo ĉirkaŭ 1970 evoluis liston de taŭgaj fakvortoj kaj praktike uzis ilin dum miloj da eterkontaktoj. KH6GT eldonis vortaron kun radioamatoraj fakvortoj. En tiu vortaro ankaŭ estis literuma alfabeto.

Vidu la artikolon radioamatora vortaro

 Estraro 
IARU havas prezidanton, vicprezidanton, sekretarion kaj aliajn estraranojn (inkludante reprezentantojn laŭ regionoj) kiuj estas parto de la administra konsilio. La Internacia Sekretariado de IARU (IARUIS  IARU International Secretariat) estas gvidata de nacia radioamatora asocio elektita de la naciaj ligitaj asocioj. Nuntempe tiu asocio estas Amerika Radio-Relajsa Ligo (ARRL) kiu atentas pri IARUIS ekde siaj oficejoj en Usono.

 Diplomo WAC 
Dum multaj jaroj IARU esponsoras la radioamatoran diplomon WAC (Worked All Continents) por radioamatoroj kiuj konfirmis ambaŭdirektajn kontaktojn kun radioamatoroj en ĉiuj el la plentempe loĝataj kontinentoj. Specialaj aldonoj ekzistas por kelkaj bendoj kaj elsendmodoj.

 Regionoj 
IARU estas dividita en 3 grandaj regionoj, ili estas:
 Regiono 1, Europo, Afriko kaj Norda Azio. Regiono 1
 Regiono 2, Ameriko. Regiono 2
 Regiono 3, Azio kaj Pacifiko. Regiono 3

 Regiono 1 
eta|300px|dekstra|IARU Regiono 1 Asociaj Membroj.
LandoAsocia membroMallongigo  Albanian Amateur Radio Association AARA  Amateurs Radio Algeriens ARA  Unió de Radioaficionats Andorrans URA  Federation of Radiosport of the Republic of Armenia FRRA  Österreichischer Versuchssenderverband OEVSV  Amateur Radio Association of Bahrain ARAB  Belarussian Federation of Radioamateurs and Radiosportsmen BFRR  Royal Union of Belgian Radio Amateurs UBA  Asocijacija Radioamatera u Bosne i Hercegovine ARABH  Botswana Amateur Radio Society BARS  Bulgarian Federation of Radio Amateurs BFRA  Association des Radioamateurs du Burkina Faso ARBF  Association des Radio Amateurs du Cameroun ARTJ  Qatar Amateur Radio Society QARS  Association Des Radio Amateurs Ivoiriens ARAI  Hrvatski Radioamaterski Savez HRS  Cyprus Amateur Radio Society CARS  Experimenterende Danske Radioamatører EDR  Egypt Amateurs Radio Assembly EARA  Emirates Amateur Radio Society EARS  Slovenský Zväz Rádioamatérov SZR  Zveza Radioamaterjev Slovenije ZRS  Unión de Radioaficionados Españoles URE  Eesti Raadioamatööride Ühing ERAU  Ethiopian Amateur Radio Society EARS  Føroyskir Radioamatørar FRA  Suomen Radioamatööriliitto SRAL  Réseau des Émetteurs Français REF  Association Gabonaise des Radio-Amateurs AGRA  Radio Society of The Gambia RSTG  National Association Radioamateurs of Georgia NARG  Deutscher Amateur-Radio-Club DARC  Ghana Amateur Radio Society GARS  Gibraltar Amateur Radio Society GARS  Radio Amateur Association of Greece RAAG  Association des Radioamateurs de Guinea ARGUI  Magyar Rádióamatõr Szövetség MRASZ  Íslenskir Radíóamatörar IRA  Iraqi Amateur Radio Society IARS  Irish Radio Transmitters Society IRTS  Israel Amateur Radio Club IARC  Associazione Radioamatori Italiani ARI  Royal Jordanian Radio Amateur Society RJRAS  Kazakhstan Federation of Radiosport and Radio Amateur KFRR  Amateur Radio Society of Kenya ARSK  Kuwait Amateur Radio Society KARS  Latvijas Radio Amatieru Līga LRAL  Radio Amateurs of Lebanon RAL  Lesotho Amateur Radio Society LARS  Liberia Radio Amateur Association LRAA  Amateurfunk Verein Liechtenstein AFVL  Lietuvos Radijo Mėgėjų Draugija LRMD  Réseau Luxembourgeois des Amateurs d'Ondes Courtes RL  Radioamaterski Sojuz na Makedonija RSM  Club des Radioamateurs et Affilies du Mali CRAM  Malta Amateur Radio League MARL  Mauritius Amateur Radio Society MARS  Asociatia Radioamatorilor din Moldova ARM  Association des Radio-Amateurs de Monaco ARM  Mongolian Radio Sport Federation MRSF  Montenegrin Amateur Radio Pool MARP  Association Royale des Radio Amateurs du Maroc ARRAM  Liga dos Rádio Emissores de Moçambique LREM  Namibian Amateur Radio League NARL  Vereniging voor Experimenteel Radio Onderzoek Nederland VERON  Nigeria Amateur Radio Society NARS  Norsk Radio Relæ Liga NRRL  Royal Omani Amateur Radio Society ROARS  Polski Związek Krótkofalowców PZK  Rede dos Emissores Portugueses REP  Radio Society of Great Britain RSGB  Český Radioklub CRK  Association des Radio Amateurs du Congo ARAC  Federaţia Română de Radioamatorism FRR  Russian Amateur Radio Union SRR  Associazione Radioamatori della Repubblica di San Marino ARRSM  Association des Radio-Amateurs du Senegal ARAS  Savez Radio-Amatera Srbije SRS  Sierra Leone Amateur Radio Society SLARS  South African Radio League SARL  Radio Society of Swaziland RSS  Föreningen Sveriges Sändareamatörer SSA  Union of Swiss Short Wave Amateurs USKA  Syrian Scientific Technical Amateur Radio Society SSTARS  Tajik Amateur Radio League TARL  Tanzania Amateur Radio Club TARC  Association Tunisienne des Radioamateurs ASTRA  Telsiz ve Radyo Amatörleri Cemiyeti TRAC  Liga Radiolyubiteley Turkmenistana LRT  Uganda Amateur Radio Society UARS  Ukrainian Amateur Radio League UARL  sen reprezento, amatora radio malpermesite  Association des Radioamateurs de Djibouti ARAD  Radio Society of Zambia RSZ  Zimbabwe Amateur Radio Society ZARS

 Regiono 2 
eta|300px|dekstra|IARU Regiono 2 Asociaj membroj.
LandoAsocia membroMallongigo  Anguilla Amateur Radio Society AARS  Antigua and Barbuda Amateur Radio Society ABARS  Vereniging voor Experimenteel Radio Onderzoek in de Nederlandse Antillen VERONA  Radio Club Argentino RCA  Aruba Amateur Radio Club AARC  Bahamas Amateur Radio Society BARS  Amateur Radio Society of Barbados ARSB  Belize Amateur Radio Club BARC  Radio Society of Bermuda RSB  Radio Club Boliviano RCB  Liga de Amadores Brasileiros de Rádio Emissão LABRE  British Virgin Islands Radio League BVIRL  Radio Amateurs of Canada RAC  Cayman Amateur Radio Society CARS  Radio Club de Chile RCCH  Liga Colombiana de Radioaficionados LCRA  Radio Club de Costa Rica RCCR  Federación de Radioaficionados de Cuba FRC  Dominica Amateur Radio Club DARCI  Radio Club Dominicano RCD  Guayaquil Radio Club GRC  Club de Radio Aficionados de El Salvador CRAS  Grenada Amateur Radio Club GARC  Club de Radioaficionados de Guatemala CRAG  Guyana Amateur Radio Association GARA  Radio Club d'Haïti RCH  Radio Club de Honduras RCH  Jamaica Amateur Radio Association JARA  Federación Mexicana de Radio Experimentadores FMRE  Montserrat Amateur Radio Society MARS  Club de Radioexperimentadores de Nicaragua CREN  Liga Panameña de Radioaficionados LPRA  Radio Club Paraguayo RCP  Radio Club Peruano RCP  Vereniging van Radio Amateurs in Suriname VRAS  Trinidad and Tobago Amateur Radio Society TTARS  Turks and Caicos Amateur Radio Society TACARS  American Radio Relay League ARRL  Radio Club Uruguayo RCU  Radio Club Venezolano RCV

 Regiono 3 
eta|300px|dekstra|IARU Regiono 3 Asociaj Membroj.
LandoAsocia membroMallongigo/retejo  Wireless Institute of Australia WIA  Bangladesh Amateur Radio League BARL  Burma Amateur Radio Transmitting Society BARTS  Brunei Darussalam Amateur Radio Association BDARA  Chinese Radio Sports Association CRSA  Chinese Taipei Amateur Radio League CTARL  sen reprezento, amatora radio malpermesite  Korean Amateur Radio League KARL  Fiji Association of Radio Amateurs FARA  Hong Kong Amateur Radio Transmitting Society HARTS  Amateur Radio Society of India ARSI  Organisasi Amatir Radio Indonesia ORARI  Japan Amateur Radio League JARL  Associação dos Radioamadores de Macau ARM  Malaysian Amateur Radio Transmitters' Society MARTS   Association des Radio-Amateurs de Nouvelle-Calédonie ARANC  New Zealand Association of Radio Transmitters NZART  Pakistan Amateur Radio Society PARS  Papua New Guinea Amateur Radio Society PNGARS  Philippine Amateur Radio Association PARA  Pitcairn Island Amateur Radio Association PIARA  Club Oceanien de Radio et d'Astronomie CORA  Samoa Amateur Radio Club SARC  Singapore Amateur Radio Transmitting Society SARTS  Solomon Islands Radio Society SIRS  Radio Society of Sri Lanka RSSL  Radio Amateur Society of Thailand RAST  Amateur Radio Club of Tonga ARCOT  Radio Society of Great Britain RSGB  American Radio Relay League ARRL  Vanuatu Amateur Radio Society VARS  Vietnam Amateur Radio Club VARC

 Referencoj 

 Literaturo 
 Premier CONGRES INTERNATIONAL DES RADIO-AMATEURS, first international Radio-Amateur Congress, Unua Internacia Kongreso de Radio Amatoroj, 1926, eld. Étienne CHIRON, Paris, protokolo en la 3 lingvoj franca, angla, Esperanto.

 Vidu ankaŭ 
 Internacia Telekomunika Unio

Kategorio:Amatora radio
Kategorio:Internaciaj organizaĵoj
Kategorio:Mallongigoj
Kategorio:Telekomunikado