San-Marino (urbo)

eta|maldekstra|250ra|Publika Palaco
eta|250ra|maldekstra|Baziliko de la Sanktulo
eta|maldekstra|250ra|Monto Titano
Urbo San-Marino () estas ĉefurbo de la samnoma respubliko, kaj unu el ties naŭ "kasteloj" (= komunumoj).

Ĝi situas en la centro de la lando sur Monto Titano (750 m).
El la montokresto elstaras kvar punktoj:
 La baziliko de S-ta Marino, nomata simple Baziliko de la Sanktulo;
 La "Unua Turo", fortikaĵo nomata Rocca (roko) aŭ Guaita; en ĝi troviĝas la ŝtata pinakoteko, muzeo de pentraĵoj;
 La "Dua Turo", fortikaĵo nomata Cesta (korbo) aŭ Fratta (vepro); en ĝi troviĝas muzeo de antikvaj kaj mezepokaj bataliloj;
 La "Tria Turo", unuopa kvinangula turo nomata "Montale", ne vizitebla.

La urbokerno ĉirkaŭ la Unua Turo estas ĉirkaŭata de urbomuro, kiu, kune kun la surmonta situo, estis bonega defendo kaj garantiis al San-Marino ĝian sendependecon ekde la legenda ŝtatfondo en 301.
Inter la vala urbo Borgo Maggiore kaj la urbocentro estas niveldiferenco de pli ol 50 metroj. Ĝi estas superebla per krutaj vojoj, per promenejo (Costa dell'Arnella) aŭ per telfero.

San-Marino estas, precipe somere, vizitata de multaj turistoj, kies plejparto tamen restas nur dum kelkaj horoj.
Vidindaĵoj, aldone al la jam menciitaj, estas
 Publika Palaco
 Kavo de la arbalestistoj
 Pordo de S-ta Francisko (en la urbomuro)
 Preĝejo de S-ta Francisko
 Preĝejo de la kapucenoj
 Teatro Titano
 Kongresa Palaco
 Muzeo de kuriozaĵoj

Dufoje jare (komence de marto kaj de septembro) okazas la solena transdono de la ŝtatestreco inter la du elektitaj "regantaj kapitanoj", kiuj alternas en tiu posteno.

 Vidindaĵoj 
 Statuo de Libereco

 Trafiko 
San-Marino ĝis la Dua mondmilito havis fervojon al Rimini, sed ĝi ne plu ekzistas. Ĉe la eksa stacidomo (Piazzale Lo Stradone) ankoraŭ videblas la enirejo de iama fervoja tunelo. Nun la publika trafiko okazas per busoj. Dumtage ĉirkaŭ ĉiuhore estas linia buso al Rimini.

Borgo Maggiore piede de la monto havas kvar-koridoran vojon al Rimini, sed la vojoj sur la monto estas krutaj kaj kurbaj; busoj ne povas uzi la saman vojon por alveni kaj foriri. Ĉiuj parkejoj sur la monto estas pagendaj.

 Esperanto-vivo 
En la 1980-aj jaroj la Registaro de San-Marino subtenis la fondon de AIS San-Marino; sekve de tio pluraj SUS-konferencoj (numeroj 1–7, 10–13, 15, 17–19, 21, 26) okazis tute aŭ parte en San-Marino aŭ en apuda Borgo Maggiore.

 Vidu ankaŭ 
 La tri turoj de San-Marino

 Eksteraj ligiloj 

 http://www.state.gov/www/background_notes/sanmarino_9811_bgn.html (informoj de la usona registaro, angle)

Kategorio:Municipoj de San-Marino
Kategorio:Ĉefurboj de Eŭropo