Ĥajfo

Ĥajfo (ankaŭ Hajfo, , ) estas la 3-a plej granda urbo de Israelo post Tel-Avivo kaj Jerusalemo. Ĝi estas la administra, kultura kaj ekonomia centro de samnoma distrikto Ĥajfo, unu el ses administraj dividaĵoj de la lando.

Laŭ la stato de  en Ĥajfo vivis  sur areo de  kvadrataj kilometroj, kio rezultigas loĝdenson de  loĝantoj/km².

Krome, ĝi ankaŭ estas konsiderita la regiona "ĉefurbo" de la nordo de Israelo, nome la Galileo.
eta|maldekstre|Maŭzoleo de Báb sur la Monto Karmel

 Ĝeneralaj informoj 
Ĥajfo situas en norda Israelo ĉe la norda deklivo de Karmel-montaro, ĉe la Mediteranea maro: ĝi estas la plej granda havenurbo de Israelo, pere de la Haveno de Ĥajfo.

Pro la situo de Ĥajfo, la urbopartoj troviĝas ĝis ĉirkaŭ 400 metrojn super la marnivelo. Oni povas dispartigi la urbojn je 3 partoj:
 ĉe la maro troviĝas la industria areo, haven-, fervojoinstalaĵoj. La plej granda parto de la araba loĝantaro loĝas tie.
 Duonalte (80-120 metrojn super la maro) troviĝas la vendejegoj, amuzejoj. Tiu parto (Hadar Ha'Carmel) estiĝis en 1920.
 En la plej alta parto de la urbo (Central Carmel) troviĝas la hoteloj, restoracioj, domoj de riĉuloj. Ĉe la suda urba elirvojo kaj tiel ĉe la plej alta parto (super 400 m) de la urbo troviĝas la Universitato de Ĥajfo kun karakteriza turdomo. La diversaj niveloj de Ĥajfo interligiĝas per la sola (dentorela) metroo de Israelo, la t.n. Carmelit.

Vidindaĵoj
 En Hajfa troviĝas la Monda Centro de la Bahaa kredo, la Ĥajfa Muzeo de Arto...

 Esperantistoj 
 Aleksander Mikiŝev
eta
eta|<center>Ĥajfo kun sanktejo de Báb kaj Haveno
maldekstra|eta|<center>vidaĵo de Ĥajfo rigardate de la monto Monto Karmel, kun la Monda Bahá'í-Centro centre de la bildo.

 Partneraj urboj 
Ĥajfo havas partnerajn rilatojn kun la sekvaj urboj:

 20ra|kadra Marsejlo (Francio), ekde 1962
 20ra Portsmouth (Britio), ekde 1962
 20ra Hackney (Britio), ekde 1968
 20ra Manilo (Filipinoj), ekde 1971
 20ra San-Francisko (Usono, Kalifornio), ekde 1973
 20ra Aalborg (Danio), ekde 1973
 20ra Kaburbo (Sud-Afriko), ekde 1975
 20ra Bremen (Germanio), ekde 1978
 20ra Newcastle (Britio), ekde 1979
 20ra Antverpeno (Belgio), ekde 1986
 20ra Mainz (Germanio), ekde 1987
 20ra Düsseldorf (Germanio), ekde 1988
 20ra Rosario (Argentino), ekde 1988
 20ra Odeso (Ukrainio), elde 1992
 20ra Ŝanhajo (Ĉinio), ekde 1994
 20ra|kadra Limassol (Kipro), ekde 2000
 20ra Fort Lauderdale (Usono, Florido), ekde 2002
 20ra Erfurt (Germanio), ekde 2005
 20ra Mannheim (Germanio), ekde 2005
 Ŝenzhen, Ĉinio (2012)
 Ŝantou, Ĉinio (2015)
 Bakuo, Azerbajĝano

 Amikeckonsento 
 20ra Boston (Usono, Masaĉuseco), ekde 1999
 Porto-Alegro, Brazilo

 Kooperacikonsento 
 Torino, Italio
 Dayton Ohio, Usono
 Sankt-Peterbugo, Rusio

 Historio 
Ĥajfo menciiĝas jam en la Biblio...

La Monton Karmel' oni povas rigardi kvazaŭ "spiritan lumturon" por la Homaro tra la jarcentoj.  

 Famuloj 
En Hajfo mortis:
 hungardevena juda arkitekto Tibor Schön
 hungardevena juda hebreisto Salamon Widder
 hungardevena juda verkisto János Giszkalay.

 Eksteraj ligiloj 

 http://www.haifa.muni.il 
 http://www.haifa.ac.il  
 http://www.haifa.muni.il/English/Default.htm 
 http://www.technion.ac.il/english/index.html  


Kategorio:distrikto Ĥajfo
Kategorio:Marhavenaj urboj