Ferdinand Verbiest

Ferdinand VERBIEST,  en Ĉinio li estas konata kiel Nan Huairen (南懷仁 (naskiĝis la  en Pittem; mortis la  en Pekino) estis flandradevena belga jezuito, misiisto kaj astronomo. Ekde 1666 li estis fakte estro de la jezuita misio en Ĉinio. Li kaj liaj amikoj estos la unuaj eŭropanoj, kiuj enkondukos la principojn de la ĉinaj medicino, kulturo kaj filozofio en Eŭropon(nl) Alles onder de hemel. Ferdinand Verbiest en de ontdekking van China, Passaporta, la 26-an de marto 2023..

 Biografio 
Li studis en Loveno (Leuven) kaj en Meĥleno (Mechelen); teologion en Romo kaj Sevilla. Li akceptiĝis en la ordenon de la jezuitoj en 1641. Kiel misiisto li estis sendita al Ĉinio (1659). Alia jezuito vokis lin al la imperiestra palaco por esti asistanto.

Verbiest estis tre estimata ĉe la imperiestra kortego en Ĉinio. Li konstruis instrumentaron por la observatorio en Pekino kaj kunrespondecis pri la reformo de la Ĉina kalendaro, bazita je propraj observoj. Li projektis etajn pafilegojn por la armeo de la imperiestro K'ang-si. Aliaj inventoj estis vapor-aŭtomobilo kaj termometro. Li ankaŭ desegnis alian mondomapon. Pro siaj meritoj li estis nomumita mandareno.

Li mortis pro falo de sia ĉevalo. La flandro ricevis ŝtatan entombigon en maŭzoleo pagita de la imperiestro.

 Diplomato kaj tradukisto 
Li ankaŭ laboris kiel diplomato kaj tradukisto danke al siaj ampleksaj lingvokapabloj. Ekzemple, li estis disponebla al la ĉina imperiestro kiel interpretisto dum intertraktado kun portugalaj kaj rusaj diplomatoj(nm) Kristien Bonneure, 400 jarojn de Ferdinand Verbiest, aŭ kiel okcidentflandra jezuito iĝis ĉefa astronomo de la Imperiestro de Ĉinio. VRT NWS , la 3-an de oktobro 2023. Alirita la 3-an de oktobro 2023 . Kiam Ĉinio kaj Rusio havis konflikton kaj poste militon, Verbiest kaj liaj kolegoj estis perantoj(nl + resumoj: zh, jp, kr, es, ru, tr) Stadskronieken, Oude stad, nieuwe ogen, p. 33, Antwerpen, 2024, eld. Stedelijk Volwassenenonderwijs CVO Encora, interkulturaj rakontoj de migrantoj en Antverpeno. En la periodo inter ĉirkaŭ 1670 kaj 1730 Antverpeno ludis gravegan rolon en la interkontinenta komunikado inter Ĉinio kaj Eŭropo. Danke ankaŭ al tiama antverpena eldonejo Plantin Moretus, la scio pri Ĉinio povis disvastiĝi tra tuta Eŭropo..

Verbiest skribis pli ol tridek librojn kaj majstris la latinan, la hebrean, la germanan, la hispanan, la nederlandan kaj la italan. Li ankaŭ studis la manĉuran lingvon, tradukante la unuajn ses librojn de Eŭklido de Aleksandrio.

 Honoro 
En 2005 li finis ĉe n-ro 79 en la "La plej granda belgo". En Pittem ekzistas muzeo dediĉita al Verbiest.

 Literaturo 

 (nl) Veerle DE VOS, Alles onder de hemel. Ferdinand Verbiest en de ontdekking van China, 2023. ISBN 9789464015676
 (nl) Noël GOLVERS, The "Astronomia Europea" of Ferdinand Verbiest, Nettetal, Steyler Verlag, 1993.

 Referencoj
Kategorio:Flandroj
Kategorio:Mezepokaj astronomoj
Kategorio:Belgaj jezuitoj
Kategorio:Kristanaj misiistoj en Ĉinio

 Vidu ankaŭ 

 Jezuita misio en Ĉinio
 Nicolas Trigault
 Martino Martini