Vestfalia Paco

eta|250ra|<center>Informfolio pri la Vestfalia Paco de 1648
eta|maldekstra|<center>la urbodomo de Münster
eta|250ra|<center>La Sankta Romia Imperio en 1648 post la ratifiko de la Vestfalia Paco
La Vestfalia Paco aŭ jure pli precize la Vestfalia Pac-Traktato, estis packontrakto subskribita je la 24-a de oktobro 1648 en la vestfaliaj urboj Münster kaj Osnabrück. Ĝi finis la Tridekjaran Militon (1618-1648).

Per la paco finiĝis ankaŭ la Okdekjara Milito, la batalo de Unuiĝinta Nederlando pri sendependeco de Hispanio, kaj komenciĝis la ekzisto de la Svisa Konfederacio. Ĝenerale ĝi estis paco inter katolikismo kaj protestantismo.

La pac-interkonsento malgrandigis la potencon de la germana imperiestro favore al la imperiaj statoj; ĝi signifis la disigon de la regno al pli-malpli suverenaj ŝtatetoj kaj per tio la finon de unuece regata Germanio.

La pac-traktado komenciĝis en 1641 en Hamburgo; dum tiuj antaŭ-traktadoj oni precipe decidis pri la loko kaj la partoprenantoj de la finaj pac-konferencoj. Tiuj dividiĝis al du lokoj:
 En Osnabrück traktis komisiitoj de la imperiestro, de la imperiaj statoj kaj de Svedio;
 En Münster traktis komisiitoj de la imperiestro kaj de Francio sub perado de la papo kaj de Venecio.
La divido celis eviti rivalecon inter Francio kaj Svedio kaj rektan kontakton inter Svedio kaj la papa ambasadoro (nuncio).

Estis antaŭkonsentite, ke decidoj validu nur post akcepto en ambaŭ lokoj. Ĉiutage rajdistoj transportis protokolojn inter la du urboj per distanco de 50 kilometroj.

Resume la plej gravaj internaciaj sekvoj de la traktato estis:
 la sendependeco de Unuiĝinta Nederlando
 la sendependeco de la konfederacio de la svisaj kantonoj
 aligo al Francio de Messo, Toul kaj Verduno
 aligo al Svedio de Antaŭpomerio kaj najbaraj teritorioj
 aligo de Supra Palatinato al la elektoprinclando Bavario
 fakta disiĝo de la Sankta Romia Imperio
 Potencoperdo de la papo

Por la regiono de Osnabrück estis decidita: La regado ŝanĝiĝas inter katolika kaj protestanta reganto. La alia rezidu dume en ekstera urbeto.

Religie la traktato agnoskis katolikismon, protestantismon kaj kalvinismon kaj donis al regantaj princoj la rajton, decidi pri la religio de siaj subuloj (cuius regio, eius religio = latine, "kies regiono, ties religio").

Kategorio:Tridekjara milito
Kategorio:Historio de Eŭropo
Kategorio:Packontraktoj de la 17-a jarcento
Kategorio:Vestfalio
Kategorio:Monastero
Kategorio:1648

hu:Harmincéves háború#A vesztfáliai béke