Sofio

Sofio ( [sofija]) estas ĉefurbo kaj plej granda urbo de Bulgario.
Ĝi krome estas administra centro de la du provincoj (oblastoj) Sofio-urbo kaj Sofia provinco.

 Geografio 
maldekstre|eta|Distriktoj de Sofio
eta|Placo de sofia parlamentejo
Sofio situas sub monto Vitoŝa.

La "ĉefurba komunumo" (obŝtina) dividiĝas al 24 kvartaloj; ĝi konsistas krom el Sofio el tri pliaj urboj, Bankja, Buĥovo kaj Novi Iskur.

 Nomo 
La nomo de la urbo estas de greka origino kaj signifas "saĝo". La urbo ricevis tiun nomon en la 14-a jarcento laŭ la kirko "Sv. Sofija". Antaŭe ĝi estis nomata "Triadica", pli frue "Sredec".

 Historio 
Sofio estis loĝata jam antaŭ Kristo 8 jarcentojn. Baldaŭe la loko nomiĝis Serdica. Dum la romianoj la urbo estis administra centro, kiun la hunoj detruis. En 809 bulgaroj alvenis. Inter 1382-1878 daŭris la turka dominado. Poste la urbo iĝis ĉefurbo. Dum la socialismo multe da betonaj loĝdomoj konstruiĝis.

 Vidindaĵoj 
 Katedralo de Aleksandro Nevski estime al Aleksandr Nevskij kaj al 200.000 rusaj falintoj pro liberigo de Bulgario el la Otomana Imperio.
 moskeo
 nacia teatro de 1907
 kultura palaco de 1981
 preĝejo omaĝe al Sankta Georgo
 parlamentejo
 rusa preĝejo
 skulptaĵo pri Sankta Sofia
 operdomo
 Nacia biblioteko “Sanktaj Cirilo kaj Metodo” de Bulgario
 Monumento de la soveta armeo, kiu tamen estis parte malkonstruita en 2023

 Servoj 
 Internacia Akademio de Arkitekturo
 Universitato de nacia kaj monda ekonomioj

 Trafiko 
Sofio havas internacian flughavenon kaj stacidomon. En la urbo metroo, tramoj, troleoj kaj aŭtobusoj liveras la pasaĝerojn.

 Partneraj urboj 
Sofio havas partnerajn rilatojn kun la sekvaj urboj:
 20ra|Usono Ĉikago (Usono)
 20ra|Ĉeĥio Prago (Ĉeĥio)
 20ra|Ukrainio Kievo (Ukrainio)
 20ra|Germanio Berlino (Germanio)
  Ankaro, Turkio
  Ateno, Grekio
  Bruselo, Belgio
  Budapeŝto, Hungario
  Bukareŝto, Rumanio
  Bursa, Turkio
  Helsinko, Finnlando
  Londono, Britio
  Madrido, Hispanio
  Milano, Italio
  Maras, Turkio
  Parizo, Francio
  Pittsburgh, Usono
  Skopjo, Nord-Makedonio
  Sankt-Peterburgo, Rusio
  Tel Aviv, Israelo
  Tirano, Albanio
  Varsovio, Pollando

Krome la urbodistrikto Oboriŝte aparte havas partnerajn rilatojn kun
 20ra la urbodistrikto Friedrichshain-Kreuzberg de Berlino en Germanio

 Sporto 
En Sofio aktivas interalie la futbalkluboj CSKA Sofija, Levski Sofija kaj Slavija Sofija.

 Esperanto en Sofio 
 En Sofio okazis la 48-a Universala Kongreso de Esperanto en 1963.

 Sofiaj Esperantistoj 
 Georgi Aktarĝiev
 Miĥail ARNAUDOV
 Georgi Nikolov
 Jean Plouy

 Famuloj 
En Sofio naskiĝis:
 politikisto Klára Dobrev.

 Bildaro 

 Koantaj sofianoj 
 Beloslava Borislavova Jonova, pop-kantistino (1974-)
 Elisaveta Bagrjana, verkistino (1893-1991)

 Eksteraj ligiloj 
  ()


Kategorio:Provincoj de Bulgario
Kategorio:Milionurboj
Kategorio:Ĉefurboj de Eŭropo