Vicio

alternative=Ilustracja|eta|Morfologia gatunku typowego – wyki siewnej
alternative=Illustration Vicia sativa0.jpg|eta|Illustration Vicia sativa0
Vicio (Vicia) estas genro de unu- kaj plurjaraj herboj kun plume kunmetaj folioj, kies finfolieron anstataŭas ĉiro aŭ mukro, kaj kun ofte okulfrape koloraj floroj unuopaj, duopaj aŭ en grapoloj; subkosmopolita genro de ĉirkaŭ 140 specioj, pluraj kultivataj por ornamo, furaĝo (kultiva vicio) aŭ legomo.PIV2, p. 1232.

Unu el la plej gravaj specioj de vicio kiel legomo estas fabo, kiel planto ĝi estas unujara herbo, specio de vicio (Vicia faba), nomdonanto de la planta familio fabacoj. Ĝi havas pli ol 1 m altan, staran, kavan, angulecan tigon, grandajn pinatajn foliojn, purpure makulitajn blankajn florojn kaj larĝajn guŝojn, kiuj enhavas grandajn platajn grajnojn de medoleca konsisto, kiujn oni manĝas kiel legomon. Iuj varioj estas uzataj kiel furaĝo.

Fabo estas ankaŭ la grajnoj de faba planto, sed oni nomas ankaŭ la similaspektajn grajnojn fabo, precipe tiujn de fazeolo. Legu ankaŭ la artikolojn kafofabo, kakaofabo, sojfabo, tonka fabo.

La fabismo estas malsano, karakterizita per hemoliza iktero kun anemio kaj hemoglobinurio, per febro kaj digestaj perturboj. Ĝin kaŭzas substanco, entenata en la floro de fabo, se tiun englutas aŭ enspiras iuj predispoziciaj individuoj.

La interno de faboguŝo estas uzata kontraŭ verukoj. Se oni frotas ĝin plurfoje sur veruko tiu malaperus baldaŭ laŭ iuj.

250ra|maldekstra|eta|faboj kun flava hilumo en guŝo
La nutra valoro de 100 g freŝaj faboj estas:

 Energia valoro  163 kĴ Karbonhidrato  4 g Proteino  5 g Graso  0,3 g Vitamino C  80 mg Karoteno  0,16 mg Vitamino B1  0,10 mg Vitamino B2  0,15 mg Kalcio  20 mg Fero  1 mg

 Vidu ankaŭ 
 Faba kurbo
 Rizobio

eta|maldekstra|La vicio kaj la formiko (printempfablo)

 Elektitaj specioj 
eta|dekstra|Birda vicio
 Birda vicio Vicia cracca (vidu la apudan foton)
 Fabo Vicia faba (vidu la apudan foton)
 Hungara vicio Vicia pannonica
 Kaŝuba vicio Vicia cassubica
 Kultiva vicio Vicia sativa
 vicio mallarĝfolia Vicia tenuifolia
 Vicia ervilia
 vicio mola Vicia villosa
 vicio arbara Vicia sylvatica
 vicio bluviola Vicia dumetorum
 vicio pizoforma Vicia pisiformis
 vicio heĝa Vicia sepium
 vicio kuŝanta Vicia lathyroides
 vicio staranta Vicia orobus
 vicio vila / vicio dusema Vicia hirsuta
 vicio kvarsema Vicia tetrasperma
 vicio svelta Vicia tenuissima
 vicio flava Vicia lutea
 vicio fortika Vicia bithynica
 vicio larĝfolia / vicio franca Vicia narbonensis

 Notoj kaj referencoj 


Kategorio:Faboideoj