Funkcia grupo

En ĥemio oni nomas funkcia grupo la atomgrupojn specife en organikaj kombinaĵoj, kie ili forte karakterizas trajtojn de la materialo kaj la ĥemiajn reakciajn ecojn. La kombinaĵoj, kiuj portas la saman funkcian grupon grupiĝas pro la similaj ecoj
en materialgrupoj.

 Nomenklaturo 

La funkcia grupo troviĝas aŭ en la prefikso aŭ en la sufikso, se ne ekzistas malnova nomo por la kombinaĵo.

StrukturoNomoPrefiksoSufiksoReprezentanto<span style="text-shadow:gray 4px 4px 2px;"><big><big>R-OH</big></big></span>hidroksila grupo"Hidroksi-""-olo "Metanolo|40ra Fenolo|40ra<span style="text-shadow:gray 4px 4px 2px;"><big><big>R-SH</big></big></span>tiola grupo"Tio-""-tiolo"Metanotiolo|40ra Tiofenolo|40ra<span style="text-shadow:gray 4px 4px 2px;"><big><big>R-C=OH</big></big></span>aldehida grupo "-alo"Formaldehido|60raAcetono|90rakarbonila grupo, ketogrupo"Okso-", "Keto-""-ono"Acetofenono|70raAcetono|90rakarbonila grupoEstearato de n-ilaEtila acetato|80ra<span style="text-shadow:gray 4px 4px 2px;"><big><big>R-X</big></big></span>halogenido(F, Cl, Br, J)"Halogen- " Acetila jodido|80raAcetila klorido|90raacetila grupo"Acetil-"acetil-koenzimo A, acetil-ĥolinoAcetila klorido|80ra<span style="text-shadow:gray 4px 4px 2px;"><big><big>R-COOH</big></big></span>karboksila grupo"Karboksi-""-acido"Formiata acido|80ra<span style="text-shadow:gray 4px 4px 2px;"><big><big>R1-C=C=R2</big></big></span>duobla ligo "-eno" Etileno|80ra<span style="text-shadow:gray 4px 4px 2px;"><big><big>R1-CΞC-R2</big></big></span>triobla ligo  "-in" Acetileno|80ra<span style="text-shadow:gray 4px 4px 2px;"><big><big>R-SO3H</big></big></span>"-sulfonata acido"Metanosulfonata acido|80ra<span style="text-shadow:gray 4px 4px 2px;"><big><big>R-CΞN</big></big></span>Nitrilgrupo"ciano-""-nitrilo"Acetonitrilo|80ra<span style="text-shadow:gray 4px 4px 2px;"><big><big>R-NH2</big></big></span>aminogrupo"Amino-""-amino"Metilamino|80ra<span style="text-shadow:gray 4px 4px 2px;"><big><big>R-NO2</big></big></span>Nitrogrupo"Nitro-" Nitrometano|80ra<span style="text-shadow:gray 4px 4px 2px;"><big><big>R1-N=N=R2</big></big></span>Azogrupo"Azo-" Duazometano|80ra<span style="text-shadow:gray 4px 4px 2px;"><big><big>R1-N=O</big></big></span>Nitrozogrupo  Nitrozila jodido|80ra<span style="text-shadow:gray 4px 4px 2px;"><big><big>R1-O-O-R2</big></big></span>peroksido"Peroksi-" Hidrogena peroksido|80raFosfata acido|90rafosfato  Trietila fosfato|80ra

 Ecoj 

Plimulto de la alligitaj funkciaj grupoj forte influas la ĥemiajn kaj fizikajn ecojn de la fina materialo.

Ĉi-sube prezentiĝas en komparo la 2 derivaĵoj de (alkano) butano:

DerivaĵoĤemia kombinaĵoDuon-strukturaj formulojEcojFina kombinaĵon-butanosenodorakarboksila kombinaĵoButanata acido ankaŭ butirata acidoacida, fiodoraAmina kombinaĵo2-butanamino ankaŭ sek-butilaminobaza, fiŝodora

La funkciaj grupoj sen aliatomoj kiel C=C kun duobla aŭ triobla ligo ne estas veraj funkciaj grupoj; ili estas strukturaj grundoj de la ĥemiaj konmbinaĵoj, kaj mem ne estas tre reakciemaj.

Ĉe benzolo oni parolas nur malofte pri funkcia grupo de duoblaj ligoj, kvankam tio karakterizas la ĥemiajn ecojn de tiu kombinaĵo (funkcia grupo: aromata sistemo).

 Eksteraj ligiloj 

 http://www.iupac.org/reports/provisional/abstract04/RB-prs310804/TableVII-3.04.pdf 
 http://www.iupac.org 
 http://www.acdlabs.com/iupac/nomenclature