Arabskriba kaligrafio

Arabskriba kaligrafio estas arto skribi per arabaj literoj. Kaligrafio estas unu el la plej elstaraj artoj en islama mondo.

Prezentita en la bildo dekstre estas divana stilo, populara en Turkio en la 14-17 jarcentoj, interalie por administraj dokumentoj.

 Historio 
La araba skribo, kreita ĉirkaŭ 500,
rapide vastiĝis kun islamo ekde la 600-kelkaj jaroj. De
norda Afriko ĝis norda Hindio ĝi estas uzata en
administro, kulturo kaj ĉiutaga vivo por noti en la araba,
persa kaj aliaj lingvoj. Ke islamo malrekomendas bildigon de
homoj aŭ bestoj probable kontribuis al ĉiaspeca uzo de
ornamaj skribaĵoj, ne nur en libroj, sed ankaŭ sur vazoj,
monumentoj kaj aliaj aĵoj.

Ĉirkaŭ 900, la persdevena ministro Abû 'alî ibn Muqlah
normis ses bazajn stilojn de araba skribarto.
Iuj el tiuj stiloj nun eksuziĝis. Aliaj aperis.

La kufa stilo – nomata laŭ la urbo Kufo en Irako
– estas la plej frua stabila stilo de la araba
belskribo. Ĝi havas dikajn, rondajn kaj rektajn formojn.
Ĝin oni multe uzis por fruepokaj kopioj de la Korano.
Nuntempe ĝi funkcias kiel grafike impona stilo kun arkaisma
nuanco, ŝatata por titoloj aŭ anoncoj, simile al la gotika
stilfamilio en latinidaj skriboj.

La kopia stilo (nasĥî) aspektas flua kaj simpla.
Ĝi restas ĝis hodiaŭ la precipa bazo de ordinaraj
tipografiaj stiloj.

La triona stilo (thuluth) havas altajn rektojn,
ampleksajn kurbojn. Ĝi aperas en titoloj, kaj ofte en
densaj ornamaĵoj sur monumentoj.

Iuj landoj disvolvis proprajn stilojn. La persa stilo
(fârsî aŭ nastaliĥ), kreita ĉirkaŭ
1400 en Irano, estas iu el la plej sukcesaj. Ĝiaj mildaj,
sampezaj formoj estas konataj en la tuta arab-skriba mondo.

 Moderna situacio 
En la 20-a jarcento, Turkio ŝanĝis la ortografion de la
turka lingvo de la araba al latina skribo. Tio ŝrumpigis
iun el la plej brilaj skoloj de araba belskribo.

En ceteraj arabskribaj landoj kaligrafio restas populara.
Ĝiaj bazoj estas instruataj en lernejoj. Ĝi rolas en
konstruaĵa ornamo, en grafikaj artoj, kaj homoj volonte
pendigas pli aŭ malpli bonkvalitan belskribaĵon en siaj
hejmoj.

 Materialo 
La tradicia materialo de araba skribarto restas preskaŭ
senŝanĝa ĝis hodiaŭ. Ĝi konsistas el kalamo, papero
kaj precipe nigra inko. la kalamoj estas laŭ la landoj el
diversaj specoj de kanoj. La ĝusta angulo por la
eltranĉado de la beko iom varias laŭ la stilo, per kiu oni
skribos.

 Bildgalerio 

 Vidu ankaŭ 
Araba alfabeto

Araba lingvo

Araba skribmaniero

Hassan Massudy

Sadequain

Persa belskribo

 Eksteraj ligiloj 
(eo) Terminaro de persa kaj araba belskribo

(en) Historia eseo pri kaligrafio

(en) Arto de arabskriba kaligrafio

Kategorio:Kaligrafio