Stigmo

eta|stigmo de hibisko-floro sur stigmaj branĉoj (stilodioj) de stigmo, kiu estas ĉirkaŭita de stamenotubo 
eta|makrofoto de stigmo de Tulipo
eta|fendita verdeca stigmo kun ankoraŭ fermita stigmolobo ĉe Echinocereus scheeri var. obscuriensis.
La stigmo estas la supra parto de pistilo de la karpelo de floro. Ĝi estas plej ofte humida kaj glua, sed povas esti ankaŭ seka ofte papiloza kaj havas la celon kapti polenojn.K. R. Shivanna, Rajesh Tandon: Reproductive Ecology of Flowering Plants: A Manual. Springer, 2014, ISBN 978-81-322-2002-2, S. 51 ff.A. J. Richards: Plant Breeding Systems. Second Edition, Chapman & Hall, 1997, ISBN 0-412-57440-3, S. 57.Valayamghat Raghavan: Molecular Embryology of Flowering Plants. Cambridge Univ. Press, 1997, ISBN 0-521-55246-X, S. 182.Nedividita stigmo estas nomata kapa aŭ fadena. Se la stigmo estas dividita aŭ plurdividita, ĝi nomiĝis plurloba (ekzemple ĉe Brasikacoj) aŭ plurfenda (ekzemple ĉe Krokusoj kaj Kampanulacoj). Se la dividado estas ĝis la pistilo, se ĉeestas pluraj stigmoj. Se ne estas stigmo, tiam la stigmo estas sidanta (ekzemple ĉe papavo). Malofte la stigmoj estas kaŝitaj ĉe la fino de la stigmo; tuba, (tubaj stigmoj; Paulownia).Peter K. Endress: Diversity and Evolutionary Biology of Tropical Flowers. Cambridge Univ. Press, 1994, 1998, ISBN 0-521-42088-1, S. 73. La stigmoj povas esti ankaŭ disbranĉitaj, ekzemple ĉe kelkaj Begonioj aŭ plumaj, ekzemple ĉe rizo, kaj funeloformaj, kiel ĉe Crocus sativus.

Se sidas pluraj stigmoj (ofte brile) kunigitaj, oni nomas tion stigmodiskon, ekzemple ĉe papavo aŭ nimfeacoj.

En kelkaj familioj de la lamiacoj ekzistas tuŝsensivaj stigmoj. Ili fermiĝas per tuŝo.Paul Simons: Pflanzen in Bewegung. Springer, 1994, 2014, ISBN 978-3-0348-6184-7 (Reprint), S. 69.Xiao-Fang Jin, Zhong-Ming Ye, Grace M. Amboka et al.: Stigma Sensitivity and the Duration of Temporary Closure Are Affected by Pollinator Identity in Mazus miquelii (Phrymaceae), a Species with Bilobed Stigma. In: Front Plant Sci. 8, 2017, S. 783, .F. C. Newcombe: Significance of the Behavior of Sensitive Stigmas. In: American Journal of Botany. Vol. 9, No. 3, 1922, S. 99–120, , online (PDF; 1,4 MB) bei Deep Blue, U-M Library - University of Michigan Library.

Malofta formo estas la hiperstigmo de tre malmultaj specioj (ekzemple Tambourissa religiosa). Ĉi tie la polenado ne okazas direkte sur la stigmo, sed sur antaŭe staranta, ŝlima „buŝo“ de la malvastiĝantaj petaloj, kiuj komplete kovras la karpelojn.Heinz Ellenberg, Karl Esser, Klaus Kubitzki u. a. (Hrsg.): Progress in Botany / Fortschritte der Botanik. Springer, 1980, ISBN 978-3-642-67875-2 (Reprint), S. 51.

 Literaturo 
 Werner Rothmaler: Exkursionsflora von Deutschland Gefäßpflanzen.'' Band 2, 15. Aufl., Volk und Wissen Verlag GmbH, Berlin 1990, ISBN 3-06-012563-5, S. 28.

 Eksteraj ligiloj 

 Morphologie und Anatomie von Blüten und Blütenständen. Veit M. Dörken , auf uni-konstanz.de.

 Referencoj 

Kategorio:Plantomorfologio