Mirinda Amo

Mirinda Amo Stojan, Petro 1929 : Bibliografio de Internacia Lingvo numero 4842, paĝo 406  tiele literumita ĉe Sutton, Geoffrey 2008 : Original Literature of Esperanto, Mondial, New York, paĝo 63, ISBN 978 1 59569 090 6; en Historio de Esperanto (Léon Courtinat) kaj en Enciklopedio de Esperanto  estas romano, originale Esperantlingve verkita de Heinrich August Luyken. La 295-paĝa libro estas eldonita en la jaro 1913 ĉe Brita Esperanto-Asocio en Londono. 

Ĝi estis "Kronita verko de la Akademio".

Intriga resumo

La romano "Mirinda Amo" komenciĝas en la angla kamparo, kie naŭjara knabineto, Flora Broadbent, renkontas dektrijaran knabon, Vilfridon Gallimore, ludantan violonon en forlasita ŝtonminejo p. 18, "Sur tiu ĉi vojeto ekvidiĝis figuro de infano, naŭjara knabineto..." p. 20, "Post mallonga ĉirkaŭrigardo la infanoj trovis la objekton de la serĉo, la violonludanton. Tiu ĉi estis dektrijara knabo...". Flora, sentante sin soleca hejme pro sia malsanema duonpatrino kaj forestantaj fratoj p. 24, "la patrino ĉiam suferas kapdoloron kaj . . . . tre ofte . . . ŝi ne povas toleri mian kuneston en la ĉambro." p. 24-25, "La du pli junaj knaboj estis nun kadetoj en markolegio... La plej aĝa frato, Leo, estis fininta universitatan kurson...", rapide amikiĝas kun la talenta kaj pensema Vilfrido. Vilfrido loĝas kun sia onklo (fakte, kiel poste montriĝos, amiko de lia mortinta patro), D-ro Silaso Hutton, la vilaĝa lernejestro, kiu estas klera sed agnostika viro p. 23, "la lernejestro, sinjoro Hutton estas via onklo ; ĉu ne ?" p. 26, "Unu rigardeto sufiĉus por diveni, ke la okupanto de tiu ĉambro estas muzik-entuziasmulo kaj sciencamanto.". Ili ankaŭ ambaŭ amikiĝas kun Fraŭlino Lambert, mistera, litkuŝanta virino de granda pacienco kaj pieco, kiu fariĝas spirita gvidantino, precipe por Vilfrido p. 37-38, "Mi diros al vi, fraŭlino Lambert, pri kio temas : La patrino de Flora ne permesas al ŝi ludi kun la vilaĝaj infanoj..." p. 40, "De tiu tempo Flora Broadbent fariĝis ofta kaj tre bonvena vizitantino ĉe fraŭlino Lambert...".

La amikeco inter Vilfrido kaj Flora sekrete kreskas dum la jaroj p. 34, "eble pli bone estos ne babili pri nia amikeco.". Vilfrido komencas metilernadon ĉe la arĥitekturisto Sinjoro Billing p. 49 kaj estas influita de loka estetika societo, kio kaŭzas internan konflikton kun la pli piaj instruoj de Fraŭlino Lambert p. 54, "Sed lian fantazieman kaj ankoraŭ nematuran kapon sorĉis la belsonaj, rapsodiaj, sed grandaparte malmultsignifaj kaj ofte sensencaj diroj de tiuj ĉi afektemaj, kvankam ĉarmaj kaj senkulpaj sinjorinoj." p. 64, "Kion, do, vi pensas pri la origino de la malbono ?". Kiam Vilfrido estas preskaŭ deksepjara, lia rilato kun la dekdujara Flora profundiĝas al juna amo, kvankam la socia distanco restas obstaklo p. 60-61, "Karese li metis la alian manon sub la mentonon de la knabino, suprenturnis ŝian vizaĝon kaj premis longan kison sur ŝiajn lipojn".

Kiam Vilfrido fariĝas 21-jara, li loĝas kaj studas en Londono p. 65. Li ricevas leteron de sia onklo Silaso, informante lin pri modesta heredaĵo kaj ke li nun estas plenaĝa p. 65, "Je tiu ĉi tago vi estos plenaĝa...". Samtempe, letero de Fraŭlino Lambert (skribita de Flora) esprimas zorgon pri lia spirita stato kaj avertas lin pri la elekto de amikoj p. 67, "...tamen, mia amo —nia amo—instigas min diri : —estu singarda rilate la elekton de viaj intimuloj.". En Londono, Vilfrido amikiĝis kun Karlo Parkinson, gaja sed supraĵa junulo, kaj la pli profunda sed melankolia muzikisto Alfredo Brent p. 73, "priparolu Karlon Parkinson. Lia estas la plej malpeza senzorga koro, kiun mi iam renkontis." p. 86, "Ho, Vilfrido,—li diris,—ne ofte okazas, ke oni kaptas vin nenionfaranta.". Li ankaŭ ofte vizitas la familion Parkinson, kie li renkontas diversajn intelektulojn kaj artistojn, inkluzive de la hinda princo Sri Kunwar Kriŝna kaj la fraton de Flora, Leo Broadbent p. 82, 85.

Sri Kunwar Kriŝna, klera sed mistikema nobelo, konvinkiĝas per astrologio kaj intuicio, ke Vilfrido estas la perdita posteulo de sia prapatro Kuŝika p. 109, "Mi kredas je astrologio, ĉar ĝi montras al mi mian propran ecaron..." p. 115, "Tiel venis al mi la revelacio... ke vi, Vilfrido, vi estas la persono, kiun mi tiel korpremate serĉas.". Li rakontas al Vilfrido longan historion pri sia familio, la malbeno pri lepro, kaj lia serĉado por trovi la posteulon, kiu povus nuligi la malbenon p. 111-112. Li vidas Vilfridon kiel tiun savonton kaj deziras ke Vilfrido akompanu lin al Hindujo p. 120, 133.

Dume, Leo Broadbent, la frato de Flora, kiu ankaŭ vizitadas la Parkinson-an domon, malamas Vilfridon pro ĵaluzo (eble pri Doroteo Parkinson, fratino de Karlo) kaj pro socia fiereco p. 82, 102-103. Sri Kunwar Kriŝna estas kliento de Leo en jura proceso kontraŭ la Pentuki'a Kompanio, kaj la rezulto dependas de perdita geografia karto p. 118-119. Kiam la princo ricevas la karton kaj aliajn gravajn dokumentojn, Leo, kiu scias pri tio, vidas ŝancon por gajni monon kaj samtempe ruinigi Vilfridon p. 120, 137. Li sekrete interkonsentas kun la direktoroj de la Pentuki'a Kompanio, Sinjoroj Kettle kaj Tritton p. 137-141, kaj dungas komizon, Georgo Stubbs, por falsi leterojn kaj ŝteli la dokumentojn el la domo de la princo, samtempe kreante falsajn pruvojn kiuj kulpigas Vilfridon p. 145, 155-156.

Vilfrido, ĵus plenaĝiĝinta kaj ricevinta princan donacon (oran horloĝon) de Sri Kunwar Kriŝna p. 87, estas konsternita kiam la princo subite malakceptas lin kaj la familio Parkinson same forpuŝas lin p. 160-161. Li ekscias pri la akuzo per letero de Doroteo Parkinson, kiu sola kredas je lia senkulpeco p. 162-163. Vundita kaj seniluziigita, kaj ankaŭ afliktita pro la subita morto de sia onklo Silaso p. 165, Vilfrido sentas sin izolita. Kvankam li suspektas Leon, li decidas ne serĉi venĝon nek publikan senkulpigon pro amo al Flora kaj pro konsiloj de Fraŭlino Lambert pri rezignacio p. 167, 171. Li decidas forlasi Anglion kaj studi arĥitekturon en Germanujo, esperante trovi novan vivon kaj spiritan klarecon p. 171, 175. Antaŭ foriro, li vizitas Fraŭlinon Lambert kaj Floran en Long-Seaton, kaj diras al Flora, ke ŝi estas libera de ilia ampromeso dum la makulo restas sur lia nomo, kion ŝi rifuzas akcepti p. 171-172.

Flora, malespera sed kuraĝa, decidas pruvi la senkulpecon de Vilfrido. Kun la helpo de sia onklo, Doktoro Graham, ŝi fariĝas flegistino en la hospitalo Guy en Londono p. 199-201. Providenco intervenas: la kripla filineto de Georgo Stubbs (la falsinto) estas akceptita en la hospitalon post akcidento, kaj Flora fariĝas ŝia flegistino p. 218. Vidante la penton kaj amon de Stubbs al sia filino, kaj uzante sian mildan influon, Flora sukcesas eligi konfeson de li. Li rakontas pri la intrigo de Leo Broadbent p. 227-228.

Tamen, Leo ekscias, ke Flora malkovris la veron, eble per Stubbs mem. Li renkontas ŝin sekrete kaj minacas ŝin por certigi ŝian silenton, kaŭzante al ŝi tian teruron, ke ŝi forkuras kaj perdas sian memoron p. 231-232. Ŝi vagas sencele dum tagoj, ĝis ŝi estas trovita en malproksima vilaĝo (Grinstead) de Doroteo Parkinson, kiu persisteme serĉis ŝin p. 245-246. Doroteo flegas Floran ĝis ŝia memoro kaj sano iom post iom revenas p. 247, 251.

Dume, Vilfrido estas en Germanujo, studante kaj laborante kiel arĥitekturisto en Frankfurto p. 259. Li renkontas nobelon, Grafon von Schwalbach, kiu montras grandan intereson pri li pro lia simileco al iama angla amiko, Leslie Morton p. 264, 267-268. La grafo invitas Vilfridon al sia hejmo apud Darmstadt p. 275. Tie, post profundaj konversacioj pri vivo kaj spiriteco, kaj vidinte portreton, la grafo malkaŝas la veron: Fraŭlino Lambert estas Grafino Alvino von Rothenfels, la patrino de Vilfrido; lia patro estis Leslie Morton; kaj la grafo mem estas ŝia kuzo p. 279-282. Li rakontas la tutan tragedian historion pri la juneco de lia patrino, ŝia malfeliĉa edziĝo, la duelo, kaj kiel Vilfrido estis konfidita al Sinjoro Hutton p. 281-282.

Superfortita de emocio kaj ĝojo pro la retrovo de sia patrino kaj sia vera identeco (kiel Vilfrido Morton, heredonto de la Rothenfels-bieno), Vilfrido tuj decidas reveni al Anglujo p. 282-283. Li havas kortuŝan reunuiĝon kun sia patrino en Long-Seaton, finfine povante nomi ŝin "Patrino" p. 286-287. Li ankaŭ renkontiĝas kun Flora, kiu resaniĝis kaj ĝojas pro lia reveno kaj la malkovro p. 288. Vilfrido tiam oficiale petas la manon de Flora de ŝia patro. Sinjoro Broadbent, nun konanta la kulpon de sia filo Leo (kiu estis devigita forlasi la landon) kaj profunde respektante la noblecon de Vilfrido, kore donas sian konsenton p. 290-291.

La romano finiĝas feliĉe. Vilfrido kaj Flora estas gefianĉitaj. Lia patrino, Grafino Morton, planas forlasi sian izolecon kaj loĝi en nova domo konstruota de Vilfrido. Ankaŭ Sri Kunwar Kriŝna planas viziti Anglujon por persone peti pardonon. La estonteco aspektas plena de espero kaj "mirinda amo" p. 293-295.

 Roluloj 

 Vilfrido Gallimore (poste Morton): La ĉefrolulo; juna, sentema, talenta arĥitekturisto kaj muzikisto serĉanta sian identecon kaj veron p. 20, "Tiu ĉi estis dektrijara knabo..." p. 291, "Cu vi scias, ke vi povos esti al mi utila.".
 Flora Broadbent: La ĉefrolulino; dolĉa, lojala, kaj fine kuraĝa juna virino, kiu fariĝas flegistino kaj senkulpigas Vilfridon p. 18, "Sur tiu ĉi vojeto ekvidiĝis figuro de infano, naŭjara knabineto..." p. 201, "Mi ne nur priploras kun vi la perdon de l'onklo, sed ankaŭ mi . . . ho \!".
 Fraŭlino Lambert (Grafino Alvino von Rothenfels/Morton): La kaŝita patrino de Vilfrido; nobelino vivanta kiel pia, suferanta invalido en Long-Seaton, havanta grandan spiritan influon p. 41, "la malfeliĉulinon, kiu donis al si la nomon 'fraŭlino Lambert'..." p. 280, "Jes, mia knabo, ni estas gekuzoj, via patrino kaj mi.".
 D-ro Silaso Hutton: La kvazaŭ-onklo kaj gardanto de Vilfrido; klera lernejestro, muzikemulo, sed skeptikulo p. 23, "...la lernejestro, sinjoro Hutton estas via onklo ; ĉu ne ?" p. 26, "Unu rigardeto sufiĉus por diveni, ke la okupanto de tiu ĉambro estas muzik-entuziasmulo kaj sciencamanto.".
 Leo Broadbent: La frato de Flora; aroganta, ambicia advokato, la ĉefa maliculo de la rakonto p. 82, "...Leo Broadbent, kies vizaĝo ekmontris grandan malplezuron..." p. 163, "...malnoblan, abomenindan hipokritulon, perfidulon \!".
 Sinjoro Broadbent: Patro de Flora kaj Leo; juristo en Long-Seaton, fiera sed poste pentema p. 23, "Kaj via patro estas sinjoro juristo Broadbent...".
 Sinjorino Broadbent: Duonpatrino de Flora; nervoza, plendema malsanulino, kiu malmulte zorgas pri Flora p. 24, "...ŝi ne povas toleri mian kuneston en la ĉambro." p. 32, "...ŝi estas iluziema, plendema malsanulino...".
 Sri Kunwar Kriŝna: Hinda princo; klera, nobla, mistika, kredanta je astrologio kaj teozofio p. 85, "Tio estis Sri Kunwar Kriŝna, dua filo de Maharajaho de Pentuki..." p. 108, "Mi kredas je astrologio...".
 Alfredo Brent: Pli aĝa amiko de Vilfrido en Londono; talenta sed melankolia kaj pasia muzikisto kaj instruisto p. 86, "Tio estis sinjoro Alfredo Brent, filo de lia luigantino...".
 Karlo Parkinson: Amiko kaj kunstudento de Vilfrido en Londono; gaja, ŝercema, iom supraĵa p. 73, "...juna gajmiena sinjoro envenis.".
 Doroteo Parkinson: Fratino de Karlo; inteligenta, komence estetike ema sed evoluanta al pli profunda karaktero, helpanta Vilfridon kaj Floran p. 81, "...fraŭlino, vestita per rozkolora, silka vesto..." p. 163, "...sed, volu kredi, sinjoro, ke mi tute ne partoprenas ilian senpripensan juĝon.".
 Gesinjoroj Parkinson: Gepatroj de Karlo, Doroteo, kaj Filipo; gastamaj, artemaj, sed influemaj kaj juĝemaj p. 82, 85.
 Filipo Parkinson: Pastro, frato de Karlo kaj Doroteo; sincera, laboranta en malriĉa kvartalo, kiu donas spiritan konsilon al Vilfrido p. 85, "Mia frato Filipo estas hejme." p. 90, "... Filipo Parkinson subtenis malan opinion.".
 Georgo Stubbs: Komizo, kiu laboris en Hindujo; drinkemulo kun kripla filino (Marinjo), li falsis la leterojn por Leo sed poste konfesis al Flora p. 215-216, "La nomito Stubbs estis pli elegante, sed iom malzorge vestita..." p. 228, "Mi ne povas, mi ne volas mensogi al vi, fratino Flora...".
 Sinjorino Jenkins: Dommastrumistino de D-ro Hutton; fidela sed iom kolerema kaj scivolema pri la deveno de Vilfrido p. 26, "...envenis lia domistino, portante plenbrakon da knabaj vestoj.".
 Grafo von Schwalbach: Germana nobelo, kuzo de la patrino de Vilfrido; profunda, pia, mistikema viro kaj lerta violonisto, kiu malkaŝas al Vilfrido lian devenon p. 268, "Grafo von Schwalbach, kiu ankaŭ bone konis sinjoron Leslie Morton." p. 280, "Jes, mia knabo, ni estas gekuzoj, via patrino kaj mi.".
 Sinjoro Billing: Arĥitekturisto, la unua majstro de Vilfrido en Long-Seaton p. 49, "...Vilfrido eniris la oficejon de sinjoro Billing kiel profesio-lernanto de arĥitekturo.".
 Eleonoro Billing: Filino de Sinjoro Billing; sekretariino de la estetika societo p. 56, "...fraŭlino Eleonoro Billing.".
 Doktoro Graham: Onklo de Flora (frato de ŝia mortinta patrino); bonkora kuracisto, direktoro de la hospitalo Guy p. 200, "...mia onklo, doktoro Graham.".
 Sinjorino Gadd: Bonkora vidvino, kiu loĝigas kaj flegas Fraŭlinon Lambert p. 40-41, "...la bonkora vilaĝanino ne sentis tion." p. 42, "...translokita en tre malgrandan, sed komfortan ĉambron en la domo de la bonkora vidvino Gadd.".
 Sinjoroj Kettle kaj Tritton: Direktoroj de la Pentuki'a Kompanio; ruzaj komercistoj implikitaj en la intrigo de Leo p. 137, "...mi prezentu vin al sinjoro Harold Kettle, estro de la direkcia komitato...".
 Sinjoro Eldridge: Bankisto, filo de amiko de la patro de Vilfrido, prizorganta lian heredaĵon p. 65, "...sinjoro Johanon Eldridge, unu el la nunaj kompanianoj...".
 Roŝan: La ĉefservisto de Sri Kunwar Kriŝna p. 144, "Kiu sinjoro ? Mi sendis neniun viron por skribaĵoj, Roŝan.".
 Klaro: Servistino ĉe Sinjorino Brent, simplanima knabino, kiun Karlo Parkinson ŝatas inciteti p. 77, "En tiu momento envenis la priparolita juna servistino...".

Recenzoj

Referencoj

Eksteraj ligiloj

 Enciklopedio de Esperanto/M en sia originala formo en la Interreto
 Katalogo de Heredaĵbiblioteko Hendrik Conscience
 Katalogo "Erfgoedbib" en LibraryThing

Kategorio:Verkoj el la originala esperantlingva literaturo
Kategorio:Esperantlingvaj romanoj
Kategorio:Antverpena Fikcio-libraro
Kategorio:Katalogo de Esperantomuzeo kaj Kolekto por Planlingvoj
Kategorio:Katalogo de Heredaĵbiblioteko Hendrik Conscience