Granda Ursino (konstelacio)

La Granda Ursino estas la tria plej granda konstelacio de tera ĉielo kaj estas sufiĉe fama. Ĝi estas tre facile distingebla pro la formo de kulero, plugilo aŭ ĉaro, kiun konsistigas ĝiaj sep plej lumaj steloj. Populare, tiuj sep steloj estas foje konsiderataj kiel propra konstelacio, nomata en Usono "La granda kulero", en Britio nuntempe "La plugilo", antaŭe tie kaj ankoraŭ nun en Skandinavio "La ĉaro de Karlo", en Hindio "La sep saĝuloj".

 Sciencaj informoj 
 Latina nomo: Ursa Major
 Latina nomo (genitiva): Ursae Majoris
 Mallongigo: UMa
 Grandeco: 1280° kvadrataj
 Meridio: 21:00, 20 aprilo

 Steloj 
eta|maldekstra|180ra|Kiel trovi la Polusan Stelon kaj Arkturon per la Granda Ursino
La du plej brilaj steloj de la Granda Ursino (Dubhe kaj Merak, α kaj β Ursae Majoris) indikas la vojon al la Polusa Stelo, α Ursae Minoris, en la konstelacio Malgranda Ursino.

 Mitologio 
eta|maldekstra|180ra|La Granda Ursino, Johannes Hevelius, Uranographia, 1690
Laŭ la helena mitologioMythologies du monde entier (Mitologioj de la tuta mondo), eld. France Loisirs 1995, Kalisto estis unu el la preferitaj nimfoj de Artemiso. Kun la diino, ŝi ĉasadis.
Iun tagon, Zeŭso vidis ŝin dormantan en arbaro kaj perfortis ŝin. Ĉar Artemiso rekomendis ĉastecon, Kalisto provis kaŝi la aferon sed, post kelkaj monatoj, ŝia gravedeco videbliĝis. Tiom furioza estis Artemiso, ke ŝi ekzilis Kaliston.

Kiam Kalisto naskis sian filon, Arkason, Hera malkovris la trompadon de sia edzo Zeŭso. La diino ŝanĝis Kaliston en urson.

En la nokta ĉielo, la Granda Ursino rondiras ĉirkaŭ la Polusa Stelo.

eta|maldekstra|300ra|La Granda Ursino super la rivero Rhone, Vincent Van Gogh, 1888

 Referencoj 

 Eksteraj ligiloj 

 http://www.allthesky.com/constellations/ursamajor 
 http://www.alcyone.de/SIT/bsc 
 http://homepage.ntlworld.com/robin.gatter/data/UMa.htm 
 http://www.ianridpath.com/startales/ursamajor.htm


Kategorio:Konstelacioj
Kategorio:Ursoj en populara kulturo