Clara Schumann

Clara SCHUMANN , origine: Clara Josephine WIECK  (naskiĝis la 13-an de septembro 1819, mortis la 20-an de majo 1896) estis germana pianistino kaj komponistino. Ŝi estis la edzino de Robert Schumann.

Clara Schumann naskiĝis en Lepsiko. Ŝia patro, la pianoinstruisto Friedrich Wieck, donis al ŝi ekde ŝia kvina vivojara striktajn pianolecionojn, krome li instruis al ŝi komponi. Kvankam ŝi en la jaro 1830 (kiel 11-jarulino) publikigis sian unuan komponaĵon (opus 1), ŝi poste ĉefe koncentriĝis al la pianludo, dononte koncertojn en tuta Eŭropo.

Kun Robert Schumann ŝi konatiĝis, kiam li kiel lernanto de ŝia patro venis al Lepsiko. Kontraŭ la volo de ŝia patro ili geedziĝis en la jaro 1840. Ekde tiam ŝi ĉefe subtenis la karieron de sia edzo kaj esence kontribuis al ties sukceso. La paro havis ok gefilojn.

Clara Schumann mortis en Frankfurto ĉe Majno, 40 jarojn post sia edzo.

 El Serio Virinoj en Muziko 
Clara (Wieck) Schumann (1819-1896) estis germana virtuoza pianisto kaj komponistino naskita en Leipzig. Ŝiaj gepatroj estis la pianistoj kaj pianinstruistoj Mariane kaj Friedrich Wieck. Ŝi estis edukita de la rigora patro kiu sukcese prezentis ŝin kiel mirinfano ekde la dekunua jaraĝo, en ĉiuj grandurboj de Eŭropo. Kiam ŝi estis 14-jaraĝa, ŝi premieris sian propran Pianokonĉerton en La minora kun orkestro direktita fare de Mendelssohn.

Je sia 18 jaraĝo, ŝi fariĝis unu el la ĉefaj virtuozoj de Eŭropo. Anonima recenzisto raportis: "En ŝiaj kreivaj manoj la plej ordinara trairejo, la plej rutina motivo alprenas specialan signifon, koloron, kiun povas doni nur tiu kun la plej aŭtenta arto."

Kiel parto de la ampleksa muzika edukado de ŝia patro, Clara Wieck lernis komponi, kaj de infanaĝo ĝis mezaĝo ŝi havis bonan produktadon. Clara skribis: "komponado donas al mi grandan plezuron... estas nenio kiu superas la ĝojon de kreado”.

Ŝi renkontis Robert Schumann je la aĝo de 11, kiam li venis por studi kun ŝia patro en 1830. Dek jarojn poste, Clara kaj Robert geedziĝis, super la forta rifuzo de Wieck kaj la permeso de la Tribunalo, antaŭ kiu la paro prezentis demandon.

Dum la fruaj jaroj de sia geedziĝo, ili verkis kaj publikigis komunan komponaĵon “Printempo de Amo en dekdu kantoj”. Clara sukcesis komponi kelkajn pianpecojn, lidojn kaj korusverkojn. Ŝiaj ĉambraj verkoj inkludis “Piantriopon en Sol minoro” (Op.17) kaj “Tri romancojn por violono kaj piano” (op.22), inspirita de la naskiĝtago de ŝia edzo.

Ŝi produktis unu ĝis ok komponaĵojn ĉiun jaron de la aĝo de 11, ĝis kiam ŝia produktado ĉesis en 1848. Tamen, kvin jarojn poste, kiam la familio translokiĝis al Duseldorfo ŝi iĝis signife pli produktiva komponante plurajn gravajn verkojn, inkluzive sia op.20 “Variaĵojn pri Temo de Robert Schumann” kaj “Ses Kantojn” op.23. Tiuj verkoj estis publikigitaj jaron poste.

Sed la ŝarĝo de familiaj devoj, kun la kreskanta nombro da gefiloj (la paro havis ok) reduktis ŝian kapablon kiel kreinto. Ŝi estis la ĉefsubtenanto de la familio, ŝi devis gajni monon instruante kaj prezentante koncertturneojn tra Eŭropo. Clara estis internacie fama pianisto, dum Robert, estis apenaŭ konata kiel komponisto. La prezentadoj de Clara ĉiam inkludis verkojn de Robert, kaj tio famigis lin internacie. Ĉar Robert bezonis trankvilon por komponi, Clara devis redukti sian praktikon.

Robert esprimis sian zorgon: “(La verko de Clara) montras teneran kaj muzikan eltrovemon kiel neniam antaŭe. Sed havi infanojn kaj edzon ne iras man en mano kun komponado. Kiom da profundaj ideoj perdiĝas!”. Clara frustrita skribis: "Mi iam pensis, ke mi posedas kreivan talenton, sed mi rezignis pri ĉi tiu ideo; virino ne devus deziri komponi. Se neniu povis, kial mi povus?”

Clara Schumann pianludis sian verkon “Tri Romancoj por violono kaj piano” (op.22), akompanita de la violonisto Joseph Joachim, antaŭ la reĝo Georgo la 5-a de Hanovro, kiu estis "tute ekstaza" aŭdinte ilin. Recenzisto de la “Nova Berlina muzikgazeto” (Neue Berliner Musikzeitung) laŭdis ilin, deklarante: "Ĉiuj tri pecoj elmontras individuan karakteron sincere kreitan kaj skribitan de delikata kaj ĉarma mano." Stephen Pettitt por The Times, skribis, " Ĉarma kaj kortuŝa, oni bedaŭras ke la kariero de Clara kiel komponistino iĝis dependa de tiu de ŝia edzo."

La plej granda parto de la muziko de Clara Schumann neniam estis ludita fare de iu ajn alia kaj estis plejparte forgesita ĝis reviviĝo de intereso en la 1970-aj jaroj. Hodiaŭ, ŝiaj komponaĵoj estas pli kaj pli prezentitaj kaj registritaj.

Clara Schumann, estis unu el la plej gravaj pianistoj de la 19-a jarcento. Estis konservitaj pli ol 1300 koncertprogramoj de ŝiaj prezentadoj en Eŭropo dum 58 jaroj. Komponado estis nur malgranda parto de ŝia rimarkinda arta vivo, lasante al ni nur 23 publikigitajn verkojn. Sed ĝi estas la ĉefa maniero kiel la hodiaŭa publiko povas esplori ŝian riĉan heredaĵon.

 Verkaro 
{| class="wikitable sortable" style="text-align: left"
! width="9%" class="unsortable" |Opus/
WoO
! width="51%" class="unsortable" |Titolo
! width="8%" class="unsortable" |Instr
! width="10%" data-sort-type="text" |Komp
Dato
! width="7%" class="unsortable" |Eldon
Dato
! width="15%" class="unsortable" |Notoj
|- style="vertical-align: top"
| colspan="6" data-sort-value="z" |

 Orkestro 
|- style="vertical-align: top"
|
|Overture
|orch
| data-sort-value="1832a" |1830–32
|
|maltrovita
|- style="vertical-align: top"
|
|Scherzo
|orch
| data-sort-value="1833a" |1830–33
|
|maltrovita
|- style="vertical-align: top"
| colspan="6" data-sort-value="z" |

 Koncerto 
|- style="vertical-align: top"
|Op. 7
|Piano Concerto in A minor
 3 mvts
|pf orch
| data-sort-value="1835a" |1833–35
|1836
|
|- style="vertical-align: top"
|Op. 18
|Piano Concerto No. 2 in F minor
|pf orch
|1847
|1994
|celita kiel Op. 18 sed nefinita;Koch, Paul-August. "Clara Wieck-Schumann: (1819-1896): Kompositionen: eine Zusammenstellung der Werke, Literatur und Schallplatten". Frankfurt am Main: Zimmermann, 1991, p. 24. Unua movo nur, publ. 1994 kiel Konzertsatz
|- style="vertical-align: top"
| colspan="6" data-sort-value="z" |

 Ĉambro 
|- style="vertical-align: top"
|Op. 17
|Piano Trio in G minor
 4 mvts
|pf vn vc
| data-sort-value="1846c" |by 1846
|1846
|
|- style="vertical-align: top"
|Op. 22
|(3) Romanze für Clavier und Violine
|vn pf
| data-sort-value="1853b" |1853
|1855
|
|- style="vertical-align: top"
| colspan="6" data-sort-value="z" |

 Piano 
|- style="vertical-align: top"
|
|Variationen über ein Tyroler Lied
|pf
| data-sort-value="1830a" |1830
|
|maltrovita
|- style="vertical-align: top"
|
|Variationen über ein Original-Thema
|pf
| data-sort-value="1830b" |1830
|
|maltrovita
|- style="vertical-align: top"
|Op. 1
|4 Polonaises

|pf
| data-sort-value="1830c" |1830
|1831
|
|- style="vertical-align: top"
|
|Phantasie-Variationen über ein Wieck Romanze
|pf
|1831
|
|maltrovita
|- style="vertical-align: top"
|Op. 2
|(9) Caprices en forme de valse

|pf
| data-sort-value="1832b" |1831–32
|1832
|
|- style="vertical-align: top"
|WoO 4
|Etude in A
|pf
| data-sort-value="1832c" |1832
|
|
|- style="vertical-align: top"
|Op. 3
|Romance variée in C major
|pf
| data-sort-value="1833b" |1833
|1833
|
|- style="vertical-align: top"
|
|Rondo in B minor
|pf
| data-sort-value="1833d" |1833
|
|maltrovita
|- style="vertical-align: top"
|Op. 4
|Valses romantiques
|pf
|1835
|1835
|
|- style="vertical-align: top"
|Op. 5
|4 Pièces caractéristiques

|pf
| data-sort-value="1835b" |1835
|1836
|
|- style="vertical-align: top"
|Op. 6
|(6) Soirées musicales

|pf
|1836
|1836
|
|- style="vertical-align: top"
|Op. 8
|Variations de concert sur la cavatine du Pirate de Bellini
|pf
|1837
|1837
|
|- style="vertical-align: top"
|Op. 9
|Souvenir de Vienne, Impromptu in G minor
|pf
|1838
|1838
|
|- style="vertical-align: top"
|Op. 10
|Scherzo (No. 1) in D minor
|pf
| data-sort-value="1838a" |1838?
|1839
|
|- style="vertical-align: top"
|Op. 11
|3 Romances

|pf
|1839
|1840
|
|- style="vertical-align: top"
|
|Piano Sonata in G minor

|pf
| data-sort-value="1842" |1841–42
|1991
|movoj I & III origine verkitaj en decembro 1841 kiel Sonatine. Allegro kaj Scherzo, mvts II & IV aldonis en Jan.1842;
movo III eld. 1845 kiel Op. 15 No. 4
|- style="vertical-align: top"
|
|Impromptu in E major
|pf
| data-sort-value="1844" |ĉ.1844
|1885
|eldonita kiel n-ro 17 en Album du Gaulois
|- style="vertical-align: top"
|Op. 14
|Scherzo No. 2 in C minor
|pf
| data-sort-value="1844a" |after 1840
|1845
|Uzas temojn de Lied Op. 12, Ne. 2, "Li venis en ŝtormo kaj pluvo"
|- style="vertical-align: top"
|Op. 15
|4 Flüchtige Stücke ("4 Fleeting Pieces")

|pf
| data-sort-value="1844b" |1840–44?
4. 1841
|1845
|N-ro 4 origine parto de Sonatine / Sonata
|- style="vertical-align: top"
|Op. 16
|3 Praeludien und Fugen

|pf
| data-sort-value="1845" |by 1845
|1845
|
|- style="vertical-align: top"
|
|Praeludium und Fuga a 4 voci in F minor
|pf
| data-sort-value="1845a" |1845
|2015
|
|- style="vertical-align: top"
|
|Praeludium in F minor
|pf
| data-sort-value="1845b" |1845
|
|listigita erare en iuj katalogoj kiel neeldonita enkonduko al la "facila" Praeludien für Schüler de 1895, sed fakte verkita 50 jarojn antaŭe
|- style="vertical-align: top"
|
|3 Fugen über Themen von J. S. Bach

|pf
| data-sort-value="1845c" |1845
|
|
|- style="vertical-align: top"
|Op. 20
|Variationen über ein Thema von Robert Schumann in F minor
|pf
|1853
|1854
|
|- style="vertical-align: top"
|Op. 21
|3 Romanzen

|pf
| data-sort-value="1853a" |1853
|1855
|
|- style="vertical-align: top"
|WoO 28
|Romanze in A minor
|pf
| data-sort-value="1853e" |1853
|neeld.
|
|- style="vertical-align: top"
|
|Romanze in B minor
|pf
|1855?
|postmort
|
|- style="vertical-align: top"
|
|Geburstagmarsch ("Wedding Anniversary March") in E major
|pf4h
|1879
|neeld.
|
|- style="vertical-align: top"
|
|(6) Praeludien
|pf
| data-sort-value="1895a" |ĉ.1895
|neeld.
|notataj pianimprovizoj
listigita en iuj katalogoj kiel Vorspiele
|- style="vertical-align: top"
|
|Einfach Praeludien für Schüler ("Easy Preludes for Students")
|pf
| data-sort-value="1895c" |1895
|neeld.
|notataj pianimprovizoj
|- style="vertical-align: top"
| colspan="6" data-sort-value="z" |

 Cadenza 
|- style="vertical-align: top"
|
|Cadenzas for Beethoven: Piano Concerto No. 4 in G major (Op. 58) Mvts 1 and 3
|pf
|1846
|
|
|- style="vertical-align: top"
|
|Cadenza for Beethoven: Piano Concerto No. 3 in C minor (Op. 37) Mvt 1
|pf
|1868
|
|
|- style="vertical-align: top"
|
|Cadenzas for Mozart: Piano Concerto No. 20 in D minor (K. 466) Mvts 1 and 3
|pf
| data-sort-value="1891" |by 1891
|
|
|- style="vertical-align: top"
| colspan="6" data-sort-value="z" |

 Aranĝoj 
|- style="vertical-align: top"
|
|William Sterndale Bennett: Andante cantabile, from Three Diversions (for four hands, Op. 17) (arr. ĉ. Schumann)
|pf
| data-sort-value="1841a" |ĉ.1841
|2012
|
|- style="vertical-align: top"
|
|Robert Schumann: Symphony No. 1 in B major (Op. 38) (arr. ĉ. Schumann)
|pf4h
| data-sort-value="1842b" |ĉ.1842–57
|
|
|- style="vertical-align: top"
|
|Robert Schumann: Das Paradies und die Peri (oratorio, Op. 50) (piano reduction of orchestral score by ĉ. Schumann)
|pf
| data-sort-value="1843c" |ĉ.1843–57
|
|
|- style="vertical-align: top"
|
|Robert Schumann: Symphony No. 2 in C major (Op. 61) (arr. ĉ. Schumann)
|pf4h
| data-sort-value="1846d" |ĉ.1846–57
|
|
|- style="vertical-align: top"
|
|Robert Schumann: Genoveva (opera, Op. 81) (piano reduction of orchestral score by ĉ. Schumann)
|pf
| data-sort-value="1848a" |ĉ.1848–57
|1880
|
|- style="vertical-align: top"
|
|Robert Schumann: Piano Quintet in E major (Op. 44) (arr. ĉ. Schumann)
|pf4h
|1857
|
|reverkado de aranĝo forlasita de Brahms
|- style="vertical-align: top"
|
|Robert Schumann: Scenen aus Göthe's Faust (oratorio, WoO 3) (piano reduction of orchestral score by ĉ. Schumann)
|pf
|1858
|
|
|- style="vertical-align: top"
|
|Johannes Brahms: Serenade No. 1 in D Major (for orchestra, Op. 11) Mvt 4 Menuetto I/II (arr. ĉ. Schumann)
|pf
|1858 aŭ poste
|2012
|
|- style="vertical-align: top"
|
|Johannes Brahms: Serenade No. 2 in A Major (for orchestra, Op. 16) (arr. ĉ. Schumann)
|pf
|1859 aŭ poste
|2012
|
|- style="vertical-align: top"
|
|30 mélodies de Robert Schumann (30 Lieder und Gesänge von Robert Schumann, für Clavier übertragen)
{{Ordigita listo|Widmung (Op. 25 No. 1)|17=Volksliedchen (Op. 51 No. 2)|29=Helft mir, ihr Schwestern (Op. 42 No. 5)|28=Frühlingsnacht (Op. 39 No. 12)|27=In der Fremde (Op. 39 No. 1)|26=Sonntags am Rhein (Op. 36 No. 1)|25=Sehnsucht (Op. 51 No. 1)|24=Die Lotosblume (Op. 25 No. 7)|23=Der Knabe mit dem Wunderhorn (Op. 30 No. 1)|22=Dem rothen Röslein gleicht mein Lieb''' (Op. 27 No. 2)|21=Intermezzo: Dein Bildniss (Op. 39 No. 2)|20=Er, der Herrlichste von Allen (Op. 42 No. 2)|19=Du bist wie eine Blume (Op. 25 No. 24)|18=Nichts Schöneres (Op. 36 No. 3)|16=Philinen's Lied (Op. 98 No. 7)|Freisinn (Op. 25 No. 2)|15=Rose, Meer und Sonne (Op. 37 No. 9)|14=Der Nussbaum (Op. 25 No. 3)|13=Geständniss (Op. 74 No. 7)|12=Die Stille (Op. 39 No. 4)|11=Mit Myrthen und Rosen (Op. 24 No. 9)|10=An den Sonnenschein (Op. 36 No. 4)|9=Er ist's (Op. 79 No. 24)|8=Mondnacht (Op. 39 No. 5)|7=Burg' und Burgen (Op. 24 No. 7)|6=Märzveilchen (Op. 40 No. 1)|5=Ich wand're nicht (Op. 51 No. 3)|4=Dein Angesicht (Op. 127 No. 2)|Schöne Fremde (Op. 39 No. 6)|30=Ständchen (Op. 36 No. 2)}}
|pf
|1872–74
|ĉ.1874
|
|- style="vertical-align: top"
|
|(11) Lieder by Robert Schumann

|pf
| data-sort-value="1874" |1872–74
|2012
|
|- style="vertical-align: top"
|
|Robert Schumann: Etuden in kanonischer Form für Orgel oder Pedalklavier (Op. 56) (arr. ĉ. Schumann)
|pf
| data-sort-value="1887" |ĉ.1887?
|
|
|- style="vertical-align: top"
|
|Robert Schumann: Skizzen für Orgel oder Pedalklavier (Op. 58) (arr. ĉ. Schumann)
|pf
| data-sort-value="1887a" |ĉ.1887?
|
|
|- style="vertical-align: top"
| colspan="6" data-sort-value="z" |

 Koruso 
|- style="vertical-align: top"
|
|Schwäne kommen gezogen (partsong)
|ch
|1830
|
|
|- style="vertical-align: top"
|
|Wenn ich ein Vöglein wär (3-part canon)
|3v
| data-sort-value="1840c" |1840
|
|
|- style="vertical-align: top"
|Op. 19
|3 Gemischte Chöre (partsongs)

 text: Geibel

|ch
|1848
|
|Komponita por la 38-a naskiĝtago de Robert Schumann;
celita kiel Op. 19 sed retenita 
|- style="vertical-align: top"
| colspan="6" data-sort-value="z" |

 Lied 
|- style="vertical-align: top"
|
|Alte Heimat text: Kerner
|v pf
| data-sort-value="1831a" |1831
|
|maltrovita
|- style="vertical-align: top"
|
|Der Traum von Tiedge|v pf
| data-sort-value="1831b" |1831
|
|maltrovita
|- style="vertical-align: top"
|
|Der Wanderer text: Kerner
|v pf
| data-sort-value="1831c" |1831
|
|aŭtentikeco dubinda
|- style="vertical-align: top"
|
|Der Wanderer in der Sägemühle text: Kerner
|v pf
|1832?
|
|aŭtentikeco dubinda
|- style="vertical-align: top"
|
|An Alexis|v pf
| data-sort-value="1833c" |1833
|
|antaŭe opiniita esti maltrovita pianpeco verkita en 1832, malkovrita ĉ.1990
|- style="vertical-align: top"
|
|Walzer text: Lyser
|v pf
|1834?
|
|
|- style="vertical-align: top"
|
|Der Abendstern|v pf
| data-sort-value="1834a" |1834?
|
|
|- style="vertical-align: top"
|
|Am Strande text: Burns
|v pf
|1840
|
|
|- style="vertical-align: top"
|
|Ihr Bildnis text: Heine
|v pf
| data-sort-value="1840a" |1840
|
|revised 1843 as Ich stand in dunklen Träumen Op. 13 No. 3
|- style="vertical-align: top"
|
|Volkslied text: Heine
|v pf
| data-sort-value="1840b" |1840
|
|
|- style="vertical-align: top"
|Op. 12
|(3) Gedichte aus Rückerts Liebesfrühling (songs)

 text: Rückert

|v pf
| data-sort-value="1840d" |1840
|1841
|
|- style="vertical-align: top"
|
|Die gute Nacht, die ich dir sage text: Rückert
|v pf
|1841
|1992
|
|- style="vertical-align: top"
|
|Sie liebten sich beide text: Heine
|v pf
| data-sort-value="1842a" |1842
|neeld.
|revised as Op. 13 No. 6
|- style="vertical-align: top"
|Op. 13
|6 Lieder|v pf
| data-sort-value="1843" |1842–43
1,5. 1843

2. 1843?

3-4,6. 1842
|1843
|1. 2nd version of Ihr Bildnis2. 2nd version
|- style="vertical-align: top"
|
|Lorelei text: Heine
|v pf
| data-sort-value="1843a" |1843
|1990
|
|- style="vertical-align: top"
|
|Oh weh des Scheidens, das er tat text: Rückert
|v pf
| data-sort-value="1843b" |1843
|
|
|- style="vertical-align: top"
|
|Mein Stern text: Serre
|v pf
| data-sort-value="1846a" |1846
|
|
|- style="vertical-align: top"
|
|Beim Abschied text: Serre
|v pf
| data-sort-value="1846b" |1846
|
|
|- style="vertical-align: top"
|Op. 23
|6 Lieder aus "Jucunde" von Hermann Rollet|v pf
| data-sort-value="1853c" |1853
|1855
|
|- style="vertical-align: top"
|
|Das Veilchen text: Goethe
|v pf
| data-sort-value="1853d" |1853
|
|
|}

 Referencoj 

 Literaturo 
 Beer, Anna: Sounds and Sweet Airs: The Forgotten Women of Classical Musiĉ. Chapter 6: "Schumann", pp. 205–41. Oneworld Publications (2016). .
 Boyd, Melinda: "Gendered Voices – The Liebesfrühling Lieder of Robert and Clara Schumann". In 19th-Century Music, Vol. 39 (Autumn 1975), pp. 145–62.
 Burstein, L. Poundie: "Their Paths, Her Ways – Comparison of Text Settings by Clara Schumann and Other Composers". In Women and Music: A Journal of Gender and Culture, Vol. 6 (2002), pp. 11ff.
 Gates, Eugene. "Clara Schumann: A Composer's Wife as Composer." Kapralova Society Journal 7, no. 2 (Fall 2009): 1–7.
 Gould, John: "What Did They Play? The Changing Repertoire of the Piano Recital from the Beginnings to 1980". In The Musical Times Vol. 146 (Winter 2005), pp. 61–76.
 Kühn, Dieter: Clara Schumann, Klavier. Fischer Taschenbuch Verlag (March 2009). . .
 Mäkelä, Tomi: "Den Lebenden schulden wir Rücksichtnahme, den Toten nur die Wahrheit. Eine Einführung in Friedrich Wiecks Welt der philisterhaften Mittelmäßigkeit und besseren Salonmusik". In Friedrich Wieck: Gesammelte Schriften über Musik und Musiker [...], pp. 15–49. Frankfurt am Main: Peter Lang (2019). . .
 Rattalino, Piero: Schumann. Robert & Clara. Varese, Italy: Zecchini Editore (2002). . .
 Sémerjian, Ludwig. "Clara Schumann: New Cadenzas for Mozart's Piano Concerto in D Minor. Romantic Visions of a Classical Masterpiece." Kapralova Society Journal 17, no. 2 (Fall 2019): 1–9.
 Vloed, Kees van der: Clara Schumann-Wieck. De pijn van het gemis. Soesterberg, Netherlands: Aspekt (2012). . .

 Vidu ankaŭ 
 Amkanto (filmo)

 Eksteraj ligilo 


 The Creative Art of Clara Schumann, by Claire Flynn, National University of Ireland thesis, August 1991
 Clara Schumann: A Composer’s Wife as Composer – by Eugene Gates, Kapralova Society Journal''
 Clara Schumann website at Geneva College
 Clara Schumann pages at Schumann Portal website (German and English versions)
 , for piano duet, Clara Schumann's last work



Kategorio:Germanaj romantikaj komponistoj
Kategorio:Germanaj klasikaj komponistoj
Kategorio:Germanaj klasikaj pianistoj
Kategorio:Germanaj muzikpedagogoj
Kategorio:Robert Schumann
Kategorio:Personoj sur germanaj monbiletoj