2010

2010 estas normala jaro komenciĝanta je vendredo (vidu ĉi tie kalendaron).

Dum la jaro 2010 post Kristo okazis, interalie:

 Resuma listo de gravaj eventoj 
Jen resumo de gravaj eventoj de la jaro 2010:

1. Tertremo en Haitio: Devastis la landon, mortigante pli ol 200,000 homojn.

2. Erupcio de vulkano Eyjafjallajökull en Islando: Ĝi perturbis eŭropan flugtrafikadon.

3. Profunda Horizonto oleo-forkuro: Granda media katastrofo en Golfo de Meksiko.

4. Vintraj Olimpikoj en Vankuvero, Kanado.

5. Mondpokalo de futbalo en Sud-Afriko: Hispanio venkis.

6. Wikiliks publikigis sekretajn usonajn diplomatajn dokumentojn.

7. Arabaj Printempoj komenciĝis en Tunizio.

8. Minista savo en Ĉilio: 33 ministoj saviĝis post 69 tagoj sub tero.

9. Eŭropa ŝulda krizo: Grekio kaj Irlando ricevis financajn savpakaĵojn.

10. Lanĉo de Instagram.

11. Lanĉo de iPad de Apple.

12. Nuklea interkonsento inter Brazilo, Turkio kaj Irano.

13. Plejparto de eŭropaj flugspaco estis fermita pro vulkana cindro.

14. Granda inundo en Pakistano trafis 20 milionojn da homoj.

15. Morto de pluraj famuloj, inkluzive de J.D. Salinger kaj Alexander McQueen.

La jaro 2010 estis markita de signifaj naturaj katastrofoj, inkluzive de la tertremo en Haitio kaj la vulkana erupcio en Islando. La olea forkuro en Golfo de Meksiko estis grava media krizo. Politike, la komenco de la Arabaj Printempoj estis historia momento por la Mezoriento. La Wikileaks-afero montris la kreskantan influon de ciferecaj whistle-blowers. Teknologie, la lanĉo de Instagram kaj iPad montris daŭran evoluon en sociaj retejoj kaj tabulkomputiloj. La jaro ankaŭ vidis gravajn sportajn eventojn kun la Vintraj Olimpikoj kaj la Mondpokalo de futbalo.

 Eventoj 

 Esperantujo 
 La Azia Kongreso de Esperanto (6-a AK) okazis inter la 19-a ĝis la 23-a de junio en Ulanbatoro, ĉefurbo de Mongolio
 La 4-a Somera Esperanto-Studado okazis inter la 2-a kaj 10-a de julio en Piešťany, Slovakio
 La Universala Kongreso de Esperanto (95-a UK) okazis inter la 17-a ĝis la 24-a de julio en Havano, Kubo
 la Internacia Junulara Kongreso (66-a IJK) okazis inter la 24-a ĝis la 31-a de julio en Santa Cruz del Norte, Kubo
 La 83-a Kongreso de SAT okazis inter la 1-a kaj la 6-a de aŭgusto en Braŝovo, Rumanio.
 Konferenco pri Aplikoj de Esperanto en Scienco kaj Tekniko 2010 okazis inter la 18-a kaj la 21-a de novembro en Modra-Harmónia, Slovakio

 Mondo 
 2010 estas deklarata de UNO kiel Monda Jaro de la Biodiverseco
 Signuno estos donata al la surda komunumo.
 Monda Pokalo de Futbalo 2010 en Sudafriko.
 15-a de januaro: La plej daŭra ringa suneklipso en la 21-a jarcento.
 12-a ĝis 28-a de februaro: Vintra Olimpiko 2010 en Vancouver (Kanado).
 9-a de aprilo: Oni kalkulas tiam ke homaro nombros 7 000 milionoj.
 19-a de junio: Geedziĝo de sveda kronprincino Viktoria kaj Daniel Westling.
 11-a de julio: Plena suneklipso, nur videbla en la suda Pacifiko kaj la suda Sudameriko.
 16-a de septembro: Meksiko festos siajn unuajn du jarcentojn.
 Pro la 200-a datreveno de naskiĝo de Fryderyk Chopin kaj daŭronta en 2010 Internacia Piana Konkurso de Fryderyk Chopin en Varsovio fariĝos en Pollando kaj pove internacie la jaro de Chopin.

 Naskiĝoj 

 Mortoj 
 10-a de januaro: Mano Solo, franca kanzonisto (n. 1963)
 11-a de januaro: Éric Rohmer, franca reĝisoro (n. 1920)
 18-a de januaro: Kate McGarrigle, kanada kantistino (n. 1946)
 27-a de januaro: Jerome David Salinger, usona verkisto (n. 1919)
 16-a de februaro: Abdulĥakim Ismailov, soveta heroo dum Dua Mondmilito (n. 1916)
 22-a de marto: Valentina Tolkunova, sovetunia kaj rusia kantistino (n. 1946)
 27-a de marto: Vasilij Smislov, rusa grandmajstro de ŝako (n. 1921)
 8-a de aprilo: Higinio García, hispandevena Esperanto-verkisto vivanta en Kanado (n. 1938)
 10-a de aprilo: Viktimoj de la kraŝo de pola registara aviadilo Tu-154M super Smolensk (pro du eksplodoj pereis 96 homoj)
 Andrzej Błasik, armea generalo (n. 1962)
 Aleksander Fedorowicz, diplomato kaj tradukisto (n. 1971)
 Franciszek Gągor, ĉefo de la Ĝenerala Stabo de Pola Militistaro (n. 1051)
 Grażyna Gęsicka, sociologino kaj deputito al Sejmo (n. 1951)
 Paweł Janeczek, ĉefo de Protekto-Oficejo de Registaro (n. 1973)
 Maria Kaczyńska, unua damo de Pollando, edzino de prezidento Lech Kaczyński (n. 1943)
 Lech Kaczyński, prezidento de Pollando (n. 1949)
 Ryszard Kaczorowski, lasta prezidento de la pola ekzila registaro (n. 1919)
 Mariusz Kazana, ŝtata oficisto kaj diplomato (n. 1960)
 Janusz Kochanowski, ombudsmano (n. 1940)
 Stanisław Komornicki, brigada generalo, soldato de Pola Enlanda Armeo, historiisto pri militistaro (n. 1924)
 Zdzisław Król, pastro-mitrulo, kapelano de Varsovia Katina Familio (n. 1935)
 Janusz Kurtyka, historiisto, prezidanto de Instituto pri Nacia Memoro (n. 1960)
 Bożena Mamontowicz-Łojek, historiistino kaj teatrologo (n. 1937)
 Barbara Maciejczyk, stevardino (n. 1981)
 Stefan Melak, prezidanto de Komitato de Katin (n. 1946)
 Stanisław Mikke, pola juĝisto de Ŝtata Tribunalo, verkisto, ĉefredaktoro de monatrevuo Palestra (n. 1947)
 Miron, brigada generalo, ortodoksisma ĉefepiskopo (n. 1957)
 Izabela Jaruga-Nowacka, politikistino kaj feministino (n. 1950)
 Katarzyna Piskorska, artistino-skulptistino (n. 1937)
 Maciej Płażyński, juristo, politikisto, vicmarŝalo de Senato
 Arkadiusz Protasiuk, aviadisto, kapitano (n. 1974)
 Andrzej Przewoźnik, historiisto (n. 1963)
 Andrzej Sariusz-Skąpski, prezidanto de Federacio de Katinaj Familioj (n. 1937)
 Władysław Stasiak, ŝtatulo kaj aŭtonomia oficisto (n. 1966)
 Jerzy Szmajdziński, politikisto (n. 1952)
 Anna Walentynowicz, la patrino de sendependiga movado Solidareco (n. 1929)
 Zbigniew Wassermann, parlamentano, politikisto, juristo, akuzisto (n. 1949)
 27-a de junio: Antoine de La Garanderie, franca filozofo (n. 1920)
 29-a de aŭgusto: Appie Baantjer, nederlanda aŭtoro de krimfikcio (n. 1923)
 5-a de septembro: Shoya Tomizawa, japana motorciklisto (n. 1990)

 Vidu ankaŭ 
 Romano 2010: Odyssey Two de Arthur C. Clarke