Panteono de Parizo

La Panteono de Parizo (}) estas granda monumento, kiu staras sur Monteto Sainte-Geneviève (), en la 5-a arondismento de Parizo.

 Historio 
La konstruadon oni komencis en 1764 (arkitekto Soufflot) kaj la Panthéon estis unue granda pariza preĝejo. La Franca Revolucio transformis ĝin al templo dediĉita al gravaj personaĵoj de Francio. La monumento ricevis sian nunan nomon "Panthéon" tiuokaze.

La 30an de majo 1791, jariĝo de la morto de Voltaire, la Konstitucifara Asembleo, spite fortajn kontraŭojn (la membroj de la pastraro konstituis kvaronon de la deputitoj) decidis transmeti liajn restaĵojn al ĵus starigita Panteono. La 4an de aprilo, post la morto de Mirabeau okazinta la 2an, la Asembleo dekretis, ke la nova konstruaĵo de Sankta Ĝenoveva estos destinita al ricevo de la cindrojn de la granduloj. Mirabeau estis la unua «panteonigita». Voltaire sekvis la 11an de julio. Ĉar la korpo de Mirabeau estis retirita el tiu monumento je la sekvoj de la malkovro de la fera kaŝejo (kun sekreta korespondado inter la reĝo kaj Mirabeau inter aliaj), Voltaire iĝis la plej antikva gasto de la Panteono.

Ĝi denove estis preĝejo post la Revolucio (1814-1830), poste Templo de Gloro (1830-1848), denove preĝejo dum la regno de Napoleono la 3-a (1852-1870), kaj fine la respubliko decidis redoni la monumenton al la kulto de francoj, kiuj ludis gravan rolon en la historio (ekzemple militistoj, verkistoj kaj sciencistoj).

 Arkitekturo 
La Panthéon karakteriziĝas per larĝa kaj monumenta kolonaro sub la frontono kaj alta, impona kupolo, kiu videblas de ĉiuj partoj de Parizo.

 Listo de eminentuloj entombigitaj tie 

 Marcelin Berthelot
 Sophie Berthelot, edzino de Marcelin Berthelot, unua virino tie entombigita
 Marie François Xavier Bichat
 Louis Antoine de Bougainville (lia koro ripozas en Tombejo Calvaire)
 Louis Braille
 Sadi Carnot
 René Cassin
 Marie Curie
 Pierre Curie
 Georges Cuvier
 Jacques-Louis David
 Alexandre Dumas
 François Fénelon
 Maurice Genevoix
 Victor Hugo
 Jean Jaurès
 Joseph-Louis Lagrange
 Paul Langevin
 Marquizo de Laplace
 Chrétien Guillaume de Lamoignon de Malesherbes
 André Malraux
 Mélinée kaj Missak Manouchian
 Jean-Paul Marat
 Gabriel de Riqueti de Mirabeau
 Gaspard Monge
 Jean Monnet
 Jean Moulin
 Jean-Jacques Rousseau
 Simone Veil
 Voltaire
 Jean Zay
 Émile Zola

 Bildaro 

Kategorio:Monumentoj de Parizo
Kategorio:Historio de Francio