Kilo (urbo)

Kilo, paĝo 62  (aŭ Kijlo, paĝo 552ankaŭ en PIV 2020, reta eldono vortaro.net, Kieloen la poŝatlaso de la mondo de 1971, la ĝis nun sola plene esperanta atlaso, la formo "Kielo" dokumentiĝas en la vasta, dupaĝa mapo 11 pri Mezeŭropo) respektive  , estas la ĉefurbo de la germania federacia lando Ŝlesvigo-Holstinio.

 Historio 
Fondita en la 13-a jarcento (iam inter la jaroj 1233 kaj 1242), Kilo ekde 1242 havas la rangon de urbo. En 1283 ĝi aliĝis al la Hansa Ligo, en 1665 fondiĝis la universitato kaj en 1895 finkonstruiĝis la Kila Kanalo inter la Balta maro kaj la Norda Maro. Nuntempe Kilo estas moderna havenurbo. En jaro 1917 strikis maristoj de imperiestra floto. Tiel komenciĝis la unua provo de revolucio en Germanio. Ĝi malsukcesis. 

Servoj
 Universitato de Kiel

 Ĝemelaj urboj 
Partneraj urboj de Kilo estas:

  Antakya, Turkio
  Arhuzo, Danio
  Brest, Bretonio, Francio
  Coventry, Britio
  Gdinio / Gdynia / historie Gdingen, Pollando
  Kaliningrado / historie Kenigsbergo (Königsberg), Rusio
  Moshi Rural, Tanzanio
  Samsun, Turkio
  San-Francisko, Usono
  Sovetsk / historie Tilsit, Rusio
  Stralsund, Germanio
  Talino, historie ankaŭ Reval, Estonio
  Vaasa / Vasa, Finnlando

 Iom da statistiko 
Germana nomo: Kiel 
Situo: 54°20’ NO, 10°08’OR
Loĝantaro: 230.000
Horzono: GMT+1h (+2h de aprilo ĝis oktobro)

 Lokaj eminentuloj 
En la Kila kastelo de duko Karl Friedrich von Schleswig-Holstein-Gottorf, edziĝinta al la rusa princino Anna Petrovna (filino de rusa imperiestro Petro la Granda), la 28-an de februaro 1728 naskiĝis ties filo Karl Peter Ulrich von Schleswig-Holstein-Gottorf, kiu poste estis imperiestro (caro) Petro la 3-a de Rusia Imperio en 1761-1762.
 August Leskien (1840-1916), lingvisto
 Eduard Schwartz (1858-1940), filologo
 Rune Dahmke (n. 1993), manpilkisto

 Esperanto en Kilo 
 Thomas Bormann, denaska esperantisto jam en tria generacio, en 1958 naskiĝis en Kilo, kvankam la plejparton de sia infaneco li pasigis en Hamburgo-Bergedorf. Tio signifas ke tiam ankaŭ la esperantistaj gepatroj Elsbeth kaj Werner Bormann (ekde 1970 estrarano de UEA, 1974-1977 vicprezidanto kaj 1977-1980 ĝenerala sekretario, krome membro kaj de 1995 ĝis 1998 prezidanto de la Akademio de Esperanto) vivis en Kilo.
 En 1964 en la urbo okazis la Ido-konferenco. 
 Ekde 1977 ankaŭ la origine franclingva svis-devena inĝeniero kaj esperantisto Christian Darbellay (n. en 1952) vivas kaj laboras en Kilo, kaj estas la centra kunordiganto de la landa sekcio Ŝlesvigo-Holstinio de Germana Esperanto-Asocio.
 En la jaro 1994 en Kilo okazis la 72-a Germana Esperanto-Kongreso.

 Notoj kaj referencoj 

 Galerio 

Kategorio:Urboj de Ŝlesvigo-Holstinio
Kategorio:Hansourboj