Dialètt mudnés

Al dialètt mudnés l'è 'na varietê dialetèl dl'emiliàn, ch'la fà pert dal grópp linguìstich gàl-itàlich. L'è anca, insäm a tótt chi èter dialètt emiliàn, la léngua dla versiòun ed Wikipedia ch'a sî drê a lézer.

L'è ciacarê in dla zona cumprésa circa tra Vgnóla e Chèrp (a l'intéren dla Pruvèinsa ed Mòdna); cun 'na quèlca diferèinsa lesichèla al ciàpa al nöm ed dialètt mirandulés ed sóvra,  dialètt carbsàn a mansèina e frignanés ed sòt.

Al mudnés l'è ciacarê sovratótt da la gìnta pió vècia, pr'i quèl l'è la léngua prinsipèla, ma l'è pòch usèda dal generasiòun pió zóvni. Per furtónna lè adrê la gà un pòc ed risurgimèint gràsia anch a la selebritê mediàtica purtêda da Francesco Guccini, dai Modena City Ramblers, da Pierangelo Bertoli ed èter grópp musichel.

 Scritura 
An gh'è nisuna istitusiòun furmèla ch'la dégga cum a se scrévv al dialètt mudnés anch perchè l'è 'na léngua ech pió che scrétta l'è ciacarèda. 

 Alfabêt 
L'alfabèt mudnés al gh'à 21 lettri.

A a (a) B b (bi) C c (ci) D d (di) E e (e) F f (èfe) G g (gi) H h (àca) I i (i) J j (i lónga) [K k (càpa)] L l (èle) M m (ème) N n (ène) O o (o) P p (pi) Q q (qu o cu) R r (ère) S s (èse) T t (ti) U u (u) V v (vi o vu) Z z (zéda)

Alcuni lèttri i én cambièdi dai sègn diacrétich (o asèint).

 Vocheli 
Al mudnés al gh'a dimòndi pió vocheli dl'italiàn. Al mòd ed scrévver l'è cambiê in di secol, per cui a-s pól catèr un'istèss paròla scrétta in mòd advérs.

Grafìa  Nöm  Sòun (IPA)  Esèimp in mudnés  Esèimp in ètri lenguia - à  a curta  /a/  aqua  acqua â - àa a lònga  /a/  mâż  Sahne ä - ë  e dimòndi averta e curta  /æ/  pëss, päss  fat e - è  e averta /ɛ/  venerdè  zero e - é  e sreda  /e/  pē  meno ê - èe e lònga  /e:/  Pêder  Tee i - ì  i  /i/  fìn  indice î - ìi i lònga  /i:/  vistî  see o - ó  o demòndi averta e sreda  /ʊ/  cócc'  book ö - ä  o dimòndi averta e curta  /ɒ/  nömm, nämm  lot o - ò  o averta  /ɔ/  pòch  vuoto o - ó  o sreda  /o/  mói  ordine ô - òoo lònga  /o:/  fiō  Sohn u  u   /u/ urèccia  uso 

Consonanti
Gran pèrt d'al consonanti as  scréven cumpagn a l'italian. Ecesiòun:

 Grafìa  Nöm  Soun (IPA)  Esèimp in mudnés  Esèimp in ètri lènguic (1) - ch - ch' - cc (2) c dura /k/  cócch  chi  c - c' - cc' (3) c dòlsa  /ʧ/  cócc'  cera g (1) -  gh - ggh(2) g dura /g/  stàmmegh  gatto g (2) - g' - gg' g dolsa /ʣ/ curag' coraggio z   z dólsa  /z/znér rosa 

(1) Quand dòp a ghè a,o,u
(2) Quand dòp a da i,e;
(3) Sol a la fin ed la paròla

 El combinasiòuni sc e gl i-n esisten brisa.
 s'c a-s dis separê: s+c. Esèimp: s'ciop

 Fòunti 
 Sandro Bellei, "A m'arcòrd", Collezioni Modenesi, 1999
 Attilio Neri, "Vocabolario del dialetto modenese", Arnaldo Forni editōr, 1981
 Ernesto Maranesi, "Vocabolario modenese-italiano", Mucchi editōr,
 Giorgio Rinaldi, "Leggere e scrivere in dialetto modenese", ed. Il Fiorino, Mòdna, Mêrz 2017
 Luca Rognoni, "Il sistema fonologico del dialetto modenese", L'Italia Dialettale 74, pp. 135-148, 2013.

 Vóż culeghèdi 

Categoria:ER_DIALETTOLOGIA