Γκουίντο Καβαλκάντι

Ο Γκουίντο Καβαλκάντι () (περίπου το 1255 -  Αύγουστος 1300) ήταν Ιταλός ποιητής. Υπήρξε στενός φίλος του Δάντη και μία από τις πιο αξιοσημείωτες πνευματικές επιρροές του. 

Θεωρείται ένας από τους μεγαλύτερους Ιταλούς λυρικούς ποιητές κατά την ανάπτυξη της ιταλικής λογοτεχνίας τον 13ο αιώνα. Η ερωτική του ποίηση χαρακτηρίζεται από συναισθηματικό βάθος και περίπλοκη εξερεύνηση του έρωτα, συχνά συνυφαίνοντας θέματα αγωνίας, απελπισίας και θανάτου. 

 Βιογραφία 
Ο Γκουίντο Καβαλκάντι γεννήθηκε μεταξύ 1255 και 1258 στη Φλωρεντία και ήταν γιος μιας πλούσιας εμπορικής οικογένειας. Ο πατέρας του, ο Καβαλκάντε ντε Καβαλκάντι - τον οποίο ο Δάντης απεικονίζει στη Θεία Κωμωδία του να ανήκει στον κύκλο της Κόλασης, τον κύκλο των αιρετικών - ήταν μέλος του κόμματος των Γουέλφων και εξορίστηκε στη Λούκα μετά τη νίκη των Γιβελλίνων το 1260. Το 1266, ο πατέρας επέστρεψε στη Φλωρεντία και ανέκτησε την εξέχουσα κοινωνική και πολιτική του θέση. Το 1267 πάντρεψε τον γιο του Γκουίντο με τη Βεατρίκη, από την οικογένεια των Γιβελλίνων τους Φαρινάτα ντέλι Ουμπέρτι, με την οποία απέκτησαν δύο παιδιά.

Από τη δεκαετία του 1280 και μετά, ο Γκουίντο Καβαλκάντι συμμετείχε ενεργά στις πολιτικές συγκρούσεις στη Φλωρεντία, εκπροσωπώντας, όπως και ο πατέρας του, τα συμφέροντα των Γουέλφων και της «Λευκής» φατρίας τους. Το 1284, συμμετείχε στο Γενικό Συμβούλιο του Δήμου της Φλωρεντίας. Το 1294, του απαγορεύτηκε προσωρινά η πολιτική δραστηριότητα και τον Ιούνιο του 1300, εξορίστηκε από τη Φλωρεντία, όπως και ο στενός φίλος του Δάντης, μαζί με άλλους κορυφαίους εκπροσώπους των Λευκών και Μαύρων φατριών. Ενώ βρισκόταν στην εξορία στη Σαρτζάνα, αρρώστησε, πιθανώς από ελονοσία, και όταν η εξορία άρθηκε αργότερα εκείνο το έτος, επέστρεψε στη Φλωρεντία σοβαρά άρρωστος, όπου πέθανε τον Αύγουστο του 1300.

Οι σύγχρονοι χρονικογράφοι Τζοβάννι Βιλλάνι και Ντίνο Κομπάνι τον περιγράφουνi ως έναν «εξαιρετικά μορφωμένο και καλλιεργημένο κύριο», αλλά σημειώνουν ότι κατά καιρούς ήταν «ευαίσθητος και ευερέθιστος» και «υπεροπτικός και μοναχικός».

 Λογοτεχνικό έργο 
αριστερά|μικρογραφία|Ο Δάντης και ο Καβαλκάντι σε πίνακα του Ντάντε Γκάμπριελ Ροσέτι (1851)
Ως ποιητής, ο Γκουίντο Καβαλκάντι, μαζί με τους Δάντη, Ντίνο Φρεσκομπάλντι και Τσίνο ντα Πιστόια, θεωρείται μία από τις κορυφαίες φυσιογνωμίες του κινήματος Dolce Stil Novo (Γλυκό νέο ύφος), λογοτεχνικό κίνημα που ανύψωσε την εμπειρία του έρωτα σε εξιδανικευμένο πνευματικό επίπεδο. Πενήντα τρία από τα ποιήματά του - σονέτα, καντσονέτες και μπαλάντες - έχουν διασωθεί. Αυτά τα ποιήματα αναπτύσσουν την αυλική αντίληψη του έρωτα, που προέρχεται από την ποίηση των Οξιτανών τροβαδούρων, μια εξύμνηση της μοιραίας δύναμης του έρωτα επικαλυμμένη με φιλοσοφικό περιεχόμενο. Ο Καβαλκάντι, επηρεασμένος από τη σκέψη του Αβερρόη, έδωσε περισσότερο από τους συγχρόνους του έμφαση στις παθολογικές και καταστροφικές πτυχές του έρωτα με μια απαισιόδοξη άποψη. Η ποίησή του κυριαρχείται από τόνους έντονου πόνου, αγωνία και την επιθυμία για θάνατο. Παρά τις σκοτεινές αποχρώσεις και τη βαθιά απαισιοδοξία του, ο Καβαλκάντι τονίζει ότι η αληθινή αγάπη είναι μια εκστατική εμπειρία, κεντρικής σημασίας για την ανθρώπινη υπόσταση. 

Από τα πιο διάσημα έργα του είναι η μπαλάντα Donna mi prega (Μια κυρία με ρωτάει), με επιρροή από τον Κρετιέν ντε Τρουά και αρκετές νύξεις στη Μυθιστορία του ρόδου, που τότε θεωρούνταν η «Βίβλος» του αυλικού έρωτα. Συνοδεύονταν από λατινικά σχόλια και παραμένει ένα από τα πιο σημαντικά έργα για την έκφραση του έρωτα στην ιταλική λογοτεχνία του 13ου αιώνα. 

Με τη γλωσσική και ρητορική τους πολυπλοκότητα, τα ποιήματα του Καβαλκάντι γράφτηκαν σκόπιμα όχι για ευρεία απήχηση, αλλά για αποδοχή από έναν ελίτ κύκλο ομοϊδεατών ποιητών και λογίων. Η ποίησή του άσκησε διαρκή επίδραση όχι μόνο στον Δάντη, ο οποίος του αφιέρωσε τη Νέα Ζωή (La Vita Nuova, 1295) τον χαρακτήρισε «πρώτο φίλο» του και τον επαίνεσε ως τον κορυφαίο των «διάσημων τροβαδούρων» και άλλους ποιητές της εποχής του, αλλά και αργότερα στον Πετράρχη και τον Μαρσίλιο Φιτσίνο.

 Μεταφράσεις στα ελληνικά 

 Σονέτα και μπαλάντες, μτφρ. Ρήγας Καππάτος, εκδ. Εκάτη, 2001 
 Παραπομπές 

Κατηγορία:Ιταλοί ποιητές
Κατηγορία:Μεσαιωνικοί ποιητές