Χιου Γκρίφιθ

Ο Χιου Έμρις Γκρίφιθ (Αγγλικά: Hugh Griffith, 30 Μαΐου 1912 – 14 Μαΐου 1980) ήταν Ουαλός ηθοποιός.  Έχοντας περιγραφεί από το BFI Screenonline ως άτομο «με άγριο βλέμμα, τρομερό χαρακτήρα»,  ο Γκρίφιθ εμφανίστηκε σε περισσότερες από 100 θεατρικές, κινηματογραφικές και τηλεοπτικές παραγωγές σε μια καριέρα που διήρκεσε πάνω από 40 χρόνια.  Ήταν ο δεύτερος ηθοποιός ουαλικής καταγωγής που κέρδισε Όσκαρ (μετά τον Ρέι Μίλαντ για Το χαμένο Σαββατοκύριακο), λαμβάνοντας Όσκαρ Β' Ανδρικού Ρόλου για τον ρόλο του στην ταινία Μπεν Χουρ (1959), με μια ακόμη υποψηφιότητα για το Τομ Τζόουνς (1963).

Ως ηθοποιός του θεάτρου, ήταν φημισμένος σαίξπηρικός ερμηνευτής και μέλος του Βασιλικού Θιάσου Σαίξπηρ, και ήταν υποψήφιος για Βραβείο Τόνυ Καλύτερου Ηθοποιού σε Θεατρικό Έργο για την πρωτότυπη παραγωγή Look Homeward, Angel. Ήταν επίσης υποψήφιος για βραβείο BAFTA και τρεις φορές για Χρυσή Σφαίρα Β' Ανδρικού Ρόλου, για τις ταινίες Τομ Τζόουνς (1963), Όλιβερ! (1968) και Ο άνθρωπος από το Κίεβο (1968), ενώ έλαβε και βραβείο Clarence Derwent.

 Τα πρώτα χρόνια 
Ο Γκρίφιθ γεννήθηκε στο Μάριαν-γκλας, στο Άνγκλεσι της Ουαλίας. Ήταν ο μικρότερος γιος της Μαίρης και του Γουίλιαμ Γκρίφιθ.  Η ηθοποιός Έλεν Ρότζερ Τζόουνς ήταν αδελφή του. Σπούδασε στο σχολείο της κομητείας Λάνγκεφνι και προσπάθησε να μπει στο πανεπιστήμιο, αλλά απέτυχε στις εξετάσεις γλώσσας. Στη συνέχεια, παρακινήθηκε να γίνει τραπεζικός υπάλληλος και να μετακομίσει στο Λονδίνο για να είναι πιο κοντά σε θεατρικές ευκαιρίες. 

Ακριβώς τη στιγμή που σημείωνε πρόοδο και έγινε δεκτός στη Βασιλική Ακαδημία Δραματικής Τέχνης του Λονδίνου, αναγκάστηκε να αναστείλει τα σχέδιά του για να καταταγεί στον Βρετανικό Στρατό Ξηράς, όπου υπηρέτησε έξι χρόνια στην Ινδία και στην Εκστρατεία της Βιρμανίας στη διάρκεια του Δευτέρου Παγκοσμίου Πολέμου. Συνέχισε την υποκριτική του καριέρα το 1946, εντασσόμενος στον Βασιλικό Θίασο Σαίξπηρ. 

 Καριέρα 

 Θέατρο 
Μεταξύ 1946 και 1976, ο Γκρίφιθ κέρδισε επαίνους για πολλούς θεατρικούς ρόλους, ιδιαίτερα για τις ερμηνείες του ως Φάλσταφ, Ληρ και Πρόσπερο.  Ο Γκρίφιθ εμφανίστηκε και στις δύο πλευρές του Ατλαντικού, αναλαμβάνοντας πρωταγωνιστικούς ρόλους στο Λονδίνο, τη Νέα Υόρκη και το Στράτφορντ. Το 1952, πρωταγωνίστησε στην διασκευή του Legend of Lovers στο Μπρόντγουεϊ  μαζί με τον επίσης Ουαλό ηθοποιό Ρίτσαρντ Μπάρτον. 

Το 1958, επέστρεψε στη Νέα Υόρκη, αυτή τη φορά αναλαμβάνοντας πρωταγωνιστικό ρόλο στην παράσταση του Look Homeward, Angel, δίπλα στον Άντονι Πέρκινς.  Τόσο αυτός όσο και ο Πέρκινς ήταν υποψήφιοι για βραβείο Τόνι Καλύτερου Ηθοποιού σε Θεατρικό Έργο.

 Κινηματογράφος 
Ο Γκρίφιθ ξεκίνησε την κινηματογραφική του καριέρα σε βρετανικές ταινίες στα τέλη της δεκαετίας του 1940 και μέχρι τη δεκαετία του 1950 εργαζόταν και στο Χόλιγουντ. Κέρδισε Όσκαρ Β' Ανδρικού Ρόλου για τον ρόλο του στην ταινία Μπεν Χουρ (1959) και προτάθηκε για το ίδιο βραβείο για την ερμηνεία του στην ταινία Τομ Τζόουνς (1963). Το 1968, εμφανίστηκε ως δικαστής στην ταινία Όλιβερ! Η μετέπειτα καριέρα του συχνά σημαδεύτηκε από τον χρόνιο αλκοολισμό του.  

Έπαιξε τον εργολάβο κηδειών Caradog Lloyd-Evans στην κωμωδία Grand Slam του δικτύου BBC Ουαλία το 1978. Αν και ήταν εμφανώς άρρωστος τη στιγμή των γυρισμάτων (χρόνια κατάχρησης αλκοόλ είχαν επηρεάσει την κατάσταση), η ερμηνεία του Γκρίφιθ έλαβε ευρεία αναγνώριση και βοήθησε την ταινία να αποκτήσει καλτ χαρακτήρα.

Ο Γκρίφιθ εργάστηκε στην ανέκδοτη μεταφορά του Νησιού των θησαυρών του Όρσον Γουέλς τη δεκαετία του 1960.

 Τηλεόραση 
Στην τηλεόραση, ο Γκρίφιθ έπαιξε σημαντικούς ρόλους στο Quatermass II (1955), μια μίνι σειρά που διασκευάστηκε από τα έργα του Τζόζεφ Κρόνιν Το κάστρο (1960), και Clochemerle (1972). Εμφανίστηκε επίσης σε ένα επεισόδιο της σειράς Colonel March of Scotland Yard με τίτλο «The Talking Head».

 Τιμητικές διακρίσεις 
Ο Γκρίφιθ έλαβε τιμητικό πτυχίο από το Πανεπιστήμιο της Ουαλίας, στο Μπάνγκορ, το 1965. 

 Προσωπική ζωή 
Ο Γκρίφιθ νυμφεύθηκε την Αντελγκούντε Μάργκαρετ Μπίατρις φον Ντέχεντ το 1947. Ήταν φίλος και σύντροφος στο ποτό του ποιητή Ντίλαν Τόμας σε όλη του τη ζωή.

 Θάνατος 
Ο Γκρίφιθ, αφού ήταν άρρωστος περίπου ένα χρόνο, πέθανε το 1980 στο σπίτι του στο Κένσινγκτον του Λονδίνου,  σε ηλικία 67 ετών. 

 Φιλμογραφία 
ΈτοςΠρωτότυπος τίτλοςΤίτλος στα ΕλληνικάΡόλοςΣκηνοθέτης1940Night Train to MunichΝυκτερινό τρένοναύτηςΚάρολ ΡιντNeutral PortΙσπανόςΜαρσέλ Βαρνέλ1947The Silver DarlingsΠάκμανΚλάρενς Έλντερ1948The Three Weird SistersΜάμπλι ΧιουζΝτάνιελ ΜπερτSo Evil My LoveΔιαβολικοί ερασταίιατροδικαστήςΛιούις ΆλενThe First Gentlemanεπίσκοπος του ΣαλισμπέριΑλμπέρτο ΚαβαλκάντιLondon Belongs to MeΧέντλαμ ΦινΣίντνεϊ Γκίλιατ1949The Last Days of DolwynυπουργόςΈμλιν ΓουίλιαμςKind Hearts and CoronetsΟ 13ος κληρονόμοςλόρδος Χάι ΣτιούγουορντΡόμπερτ ΧέιμερDoctor MorelleΜπένσολΓκότφρι ΓκρέισονA Run for Your MoneyΧιου ΠράιςΤσαρλς Φρεντ1950Gone to EarthΑκατανίκητοι πόθοιΆντριου ΒέσονςΜάικλ Πάουελ,
Έμερικ Πρεσμπέργκερ1951The Galloping MajorΧάρολντ ΤεμπλΧένρι ΚορνίλιουςLaughter in ParadiseΧένρι Ογκάστους ΡάσελΜάριο Τσάμπι1953The Titfield ThunderboltΝταν ΤέιλορΤσαρλς ΚράιτονThe Beggar's OperaΗ όπερα του ζητιάνουζητιάνοςΠίτερ Μπρουκ1954The Million Pound NoteΓια ένα εκατομμύριο λίρεςΠότερΡόναλντ ΝιμThe Sleeping TigerΈξαλλη από πόθοεπιθεωρητήςΤζόζεφ Λόουζι1955Passage HomeΠαράξενο κορίτσιΠέτιγκρουΡόι Γουόρντ Μπέικερ1957The Good CompanionsΜόρτον ΜίτσαμΤζέι Λι ΤόμσονLucky JimΟ τυχεράκιαςκαθηγητής ΓουέλςΤζον Μπάουλτινγκ1959Ben-HurΜπεν Χουρ σεΐχης ΊλντεριμΓουίλιαμ ΓουάιλερThe Story on Page OneΗ ιστορία της πρώτης σελίδοςδικαστής Έντγκαρ ΝίλσενΚλίφορντ Όντετς1960The Day They Robbed the Bank of EnglandΟ άνθρωπος που λήστεψε την Τράπεζα της ΑγγλίαςΟσίΤζον ΓκίλερμινExodusΈξοδοςΜανδρίαςΌτο Πρέμινγκερ1962The Counterfeit TraitorΟ μεγάλος κατάσκοποςΚόλινςΤζορτζ ΣίτονThe InspectorΛίζα, το κορίτσι με το σκοτεινό παρελθόνΒαν ντερ ΠινκΦίλιπ ΝτανTerm of TrialΟ άνθρωπος με το στίγμαΟχάραΠίτερ ΓκλένβιλMutiny on the BountyΗ Ανταρσία του ΜπάουντιΑλεξάντερ ΣμιθΛιούις Μάιλστοουν1963Tom JonesΤομ ΤζόουνςγαιοκτήμοναςΤόνι Ρίτσαρντσον1964Hide and SeekΟ κατάσκοπος με τα γκρίζαΓουίλκινςΣάι ΈντφιλντThe BargeeΤζο ΤέρνμπουλΝτάνκαν Γουντ1965The Amorous Adventures of Moll FlandersΚαθωσπρέπει κυρίαδιευθυντής φυλακώνΤέρενς Γιανγκ1966How to Steal a MillionΠώς να κλέψετε 1.000.000 δολάρια ΜπόνετΓουίλιαμ Γουάιλερ1967Oh Dad, Poor Dad, Mamma's Hung You in the Closet and I'm Feelin' So SadΟ καημένος ο μπαμπάςΡόουζαμποβΡίτσαρντ ΚουάινThe Sailor from GibraltarΟ ναύτης του ΓιβραλτάρΛουέλινΤόνι ΡίτσαρντσονLa cintura di castitàΗ ζώνη της αγνότητοςΙμπν-ελ-ΡασίντΠασκουάλε Φέστα ΚαμπανίλεBrown Eye, Evil EyeΤαντέους ΜπρίτζεςΡόμπερτ Άνγκους1968Oliver!Όλιβερ!δικαστήςΚάρολ ΡιντIl marito è mio e l'ammazzo quando mi pareΙγκνάτσιοΠασκουάλε Φέστα ΚαμπανίλεThe FixerΟ άνθρωπος από το ΚίεβοΛέμπεντεβΤζον Φρανκενχάιμερ1970Start the Revolution Without MeΑρχίστε την επανάσταση χωρίς εμέναΛουδοβίκος ΙΣΤ΄ της ΓαλλίαςΜπαντ ΓιόρκινCry of the BansheeΚραυγές που σκοτώνουνΜίκιΓκόρντον ΧέσλερWuthering HeightsΑνεμοδαρμένα ύψηδρ ΚένεθΡόμπερτ Φουέστ1971Whoever Slew Auntie Roo?Ποιος σκότωσε τη θεία Ρου; ΧάρισονΚέρτις ΧάρινγκτονThe Abominable Dr. PhibesΟ σατανικός δόκτωρ ΦάιμπςραββίνοςΡόμπερτ Φουέστ1972Dr. Phibes Rises AgainΟ δρ Φάιμπς επιστρέφειΧάρι ΆμπροουζThe Canterbury TalesΘρύλοι του Καντέμπουρι σερ ΤζένιουαριΠιερ Πάολο ΠαζολίνιWhat?Τι;Τζόζεφ Νόμπλαρτ Ρόμαν Πολάνσκι1973Crescete e moltiplicateviΑυξάνεστε και πληθύνεστεΚαζαντέιΤζούλιο ΠετρόνιThe Final ProgrammeΣατανικός εγκέφαλοςκαθηγητής ΧάιραΡόμπερτ ΦουέστTake Me Highσερ Χάρι ΚάνιγχαμΝτέιβιντ Άσκι1974LutherΛούθηροςΓιόχαν ΤέτσελΓκάι ΓκρινCugini carnaliΟ πρωτάρης και η εξαδέλφη τουβαρόνος ΡοκαντούραΣέρτζιο ΜαρτίνοCrazeΑμόκ και μαύρη μαγεία δικηγόροςΦρέντι Φράνσις1975Legend of the WerewolfΛυκάνθρωποςΠαμπόνι1976The Passover PlotΚαϊάφαςΜάικλ Κάμπους1977Casanova & Co.Ένας τρελός, πολύ τρελός ΚαζανόβαςχαλίφηςΦραντς ΆντελJoseph AndrewsγαιοκτήμοναςΤόνι ΡίτσαρντσονThe Last Remake of Beau GesteΤα δίδυμα της λεγεώναςδικαστήςΜάρτι Φέλντμαν1978The Hound of the BaskervillesΟι τρελές τρελές περιπέτειες του Σέρλοκ ΧολμςΦράνκλαντΠολ Μόρισεϊ1979A Nightingale Sang in Berkeley SquareΣιντ ΛάρκινΡαλφ Τόμας

 Παραπομπές 

 Εξωτερικοί σύνδεσμοι 



 Hugh Griffith at Theatricalia

Κατηγορία:Βραβευμένοι με Όσκαρ Β' Ανδρικού Ρόλου
Κατηγορία:Απόφοιτοι της Βασιλικής Ακαδημίας Δραματικής Τέχνης
Κατηγορία:Βρετανοί ηθοποιοί θεάτρου
Κατηγορία:Βρετανοί ηθοποιοί κινηματογράφου
Κατηγορία:Βρετανοί ηθοποιοί τηλεόρασης
Κατηγορία:Σελίδες με μη επιθεωρημένες μεταφράσεις