Βίντοβνταν

Το Βίντοβνταν (σέρβικα: Видовдан, «ημέρα του Αγίου Βίτου») είναι μια σερβική εθνική και θρησκευτική εορτή, μια σλάβα που γιορτάζεται στις 28 Ιουνίου (Γρηγοριανό ημερολόγιο) ή στις 15 Ιουνίου σύμφωνα με το Ιουλιανό ημερολόγιο. Η Σερβική Ορθόδοξη Εκκλησία την ορίζει ως ημέρα μνήμης του Αγίου Πρίγκιπα Λαζάρου και των Σέρβων αγίων μαρτύρων, που έπεσαν κατά τη Μάχη του Κοσσυφοπεδίου εναντίον της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας στις 15 Ιουνίου 1389 (σύμφωνα με το Ιουλιανό ημερολόγιο). Αποτελεί σημαντικό μέρος της σερβικής εθνικής ταυτότητας. 

 Ιστορία 
δεξιά|μικρογραφία|194x194εσ|Βρετανική αφίσα πολέμου που προωθεί την αλληλεγγύη και τη φιλία με τους Σέρβους συμμάχους κατά τη διάρκεια της Σερβικής Εκστρατείας του Α' Παγκοσμίου Πολέμου
Η ημέρα έγινε ιδιαίτερα σεβαστή από τους Σέρβους μετά τον 14ο αιώνα, όταν έλαβε χώρα η Μάχη του Κοσσυφοπεδίου την ημέρα του Αγίου Βίτου το 1389. Ένας χριστιανικός συνασπισμός με επικεφαλής τους Σέρβους υπό τον πρίγκιπα Λάζαρο πολέμησε τον οθωμανικό στρατό στο Κοσσυφοπέδιο. Αν και η ίδια η μάχη ήταν ασαφής και τόσο ο Σουλτάνος Μουράτ όσο και ο πρίγκιπας Λάζαρος σκοτώθηκαν, οδήγησε στην οθωμανική κατάκτηση των σερβικών πριγκιπάτων. Μετά τις Μεγάλες Μεταναστεύσεις των Σέρβων το 1690, το Βίντοβνταν έγινε μια ημέρα προς τιμήν όσων πολέμησαν στη μάχη και έπεσαν «για την πίστη και την πατρίδα τους». 

Η γιορτή θεσμοθετήθηκε από την εκκλησία το 1849 και γιορτάστηκε πολιτικά και δημόσια για πρώτη φορά το 1851 ως αναπαράσταση του αγώνα για την ελευθερία της Σερβίας από την οθωμανική υποδούλωση.  Σταδιακά απέκτησε δημοτικότητα με την ανάπτυξη των εθνικών ταυτοτήτων στην Ευρώπη τον 19ο αιώνα και έγινε γνωστή ως ημέρα μνήμης. Μετά το 1918, η γιουγκοσλαβική κυβέρνηση όρισε το Βίντοβνταν ως ημέρα μνήμης για να τιμήσει όλους όσους πέθαναν στον πόλεμο, ιδιαίτερα εκείνους των Βαλκανικών Πολέμων και του Α' Παγκοσμίου Πολέμου.

Υπάρχουν σημαντικά γεγονότα που συνέβησαν συμπτωματικά ή σκόπιμα το Βίντοβνταν:

 Κήρυξη πολέμου από τη Σερβία κατά της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας το 1876 (από το 1800 έως το 1899, το Βίντοβνταν γιορταζόταν στις 15 / 27 Ιουνίου)
 Υπογραφή της Αυστροσερβικής Συμμαχίας του 1881 (στις 16 / 28 Ιουνίου, την επόμενη μέρα του Βίντοβνταν)
 Η δολοφονία του Αυστροούγγρου διαδόχου Φραγκίσκου Φερδινάνδου από τον Γκαβρίλο Πριντσίπ το 1914, η οποία πυροδότησε τον Πρώτο Παγκόσμιο Πόλεμο (από το 1900, το Βίντοβνταν γιορταζόταν στις 15 / 28 Ιουνίου)
 Υπογραφή της Συνθήκης των Βερσαλλιών το 1919
 Η διακήρυξη του νέου Συντάγματος του Βασιλείου των Σέρβων, Κροατών και Σλοβένων το 1921 από τον Σέρβο Βασιλιά Αλέξανδρο Α΄, γνωστού έκτοτε ως Σύνταγμα του Βίντοβνταν (Vidovdanski ustav).
 Το 1948 δημοσιεύεται με σοβιετική πρωτοβουλία το ψήφισμα της Κομινφόρμ, που ζητά αλλαγή καθεστώτος στη Γιουγκοσλαβία.
 Στην 600ή επέτειο της μάχης του Κοσσυφοπεδίου (1989), ο Σέρβος ηγέτης Σλόμπονταν Μιλόσεβιτς εκφώνησε την ομιλία του Γκαζιμεστάν στον τόπο της μάχης. Αυτός ήταν ο πρώτος δημόσιος εορτασμός του Βίντοβνταν από την κομμουνιστική εποχή της Γιουγκοσλαβίας. 
 Κατά τη διάρκεια της Επιχείρησης Διάδρομος 92, ο VRS ανέκτησε τη Μόντριτσα στις 28 Ιουνίου 1992. 

Αρχίζοντας από τα τέλη του 19ου αιώνα, άρχισαν να εμφανίζονται σερβικές δημοσιεύσεις στη σερβική λογοτεχνία, που προωθούσαν την ιδέα ότι η γιορτή προερχόταν από τον σλαβικό θεό Σβέτοβιτ. Ο πρώτος που διατύπωσε μια τέτοια άποψη ήταν ο Νάτκο Νόντιλο, ο οποίος απέδωσε τη λατρεία του Σβέτοβιτ σε όλους τους Σλάβους, η λατρεία των οποίων στη Σερβία αργότερα αντικαταστάθηκε σκόπιμα από αυτή ενός αγίου με παρόμοιο όνομα. Αυτή η άποψη υποστηρίχθηκε από ορισμένους μεταγενέστερους ερευνητές. Ωστόσο, πιστεύεται γενικά ότι η λατρεία του Σβέτοβιτ υπήρχε μόνο μεταξύ των Πολαβών Σλάβων και ότι το Βίντοβνταν δεν έχει καμία σχέση με αυτόν τον θεό, και ότι η σύνδεση της θεότητας με τη γιορτή είναι δημιούργημα του ρομαντισμού.

 Παραπομπές 

 Πηγές 














 Εξωτερικοί σύνδεσμοι 




Κατηγορία:Σελίδες με πηγές CS1 στα Σερβικά (sr)
Κατηγορία:Σελίδες με πηγές CS1 στα Κροατικά (hr)
Κατηγορία:Σερβικός πολιτισμός
Κατηγορία:Σερβική Ορθόδοξη Εκκλησία