Γενικές εκλογές 2024 στην Αμερικανική Σαμόα

Οι γενικές εκλογές διεξήχθησαν στην Αμερικανική Σαμόα την Τρίτη, 5 Νοεμβρίου 2024. Οι ψηφοφόροι εξέλεξαν κυβερνήτη, αντικυβερνήτη,  (μέλη) της Βουλής των Αντιπροσώπων και τον εκπρόσωπο της Αμερικανικής Σαμόα στο Κογκρέσο των Ηνωμένων Πολιτειών. Οι εκλογές για τον κυβερνήτη χρειάστηκαν επαναληπτικό γύρο στις 19 Νοεμβρίου, καθώς κανένας υποψήφιος δεν έλαβε την απόλυτη πλειοψηφία στον πρώτο γύρο. Ο Πούλα Νικολάο Πούλα εξελέγη κυβερνήτης και ο Πούλου Άε Άε Τζούνιορ αντικυβερνήτης. Νίκησαν τον εν ενεργεία κυβερνήτη και αντικυβερνήτη Λεμάνου Πελέτι Μάουγκα και Ελεασάλο Άλε με διαφορά σχεδόν 20 ποσοστιαίων μονάδων στον επαναληπτικό γύρο. Και οι δύο ανήκουν στο Ρεπουμπλικανικό Κόμμα.

 Εκλογή αντιπροσώπου 
Η Ρεπουμπλικανή εν ενεργεία Αμάτα Κόουλμαν Ραντεβάγκεν επανεξελέγη, κερδίζοντας γύρω στο 75% των ψήφων. Η Ραντεβάγκεν αντιμετώπισε προκλήσεις από τις Δημοκρατικές Λουίσα Κουάεα και Μελεάγκι Σουιτόνου-Τσάπμαν, καθώς και από την ανεξάρτητη υποψήφια Φουαλάου Ρόζι Τάγκο Λάνκαστερ.

 Εκλογή κυβερνήτη 
Ο Λεμάνου Πελέτι Μάουγκα εξελέγη κυβερνήτης στις γενικές εκλογές του 2020 με 60,3% των ψήφων. Στις 10 Απριλίου 2024 ο Μάουγκα και ο εν ενεργεία αντικυβερνήτης Ελεασάλο Άλε ανακοίνωσαν την υποψηφιότητά τους για επανεκλογή υπό το σύνθημα "" («Η αγάπη υπομένει τα πάντα»). Πριν από την ανακοίνωση του Μάουγκα, ο Ανώτατος Αρχηγός Μάουγκα Τάσι Ασουέγκα είχε εκφραστεί υπέρ της επανεκλογής του κυβερνήτη. Ο Πούλα Τ. Ι. Νικολάο Πούλα, πρώην διευθυντής του Γραφείου Νησιωτικών Υποθέσεων, ανακοίνωσε την υποψηφιότητά του στις 4 Μαρτίου 2024. Ο Πούλα ανακοίνωσε ως υποψήφιο αντικυβερνήτη τον Ανώτατο Αρχηγό Πούλου Άε Άε Τζούνιορ, πρώην  της Επαρχίας Μαοπουτάσι. Στο ψηφοδέλτιο συμμετείχαν επίσης ο Βαϊταουτόλου Ιαουλουάλο και η υποψήφιά του για αντικυβερνήτης, Μέρι Ταουφετέε, με το σύνθημα «Ενωμένοι για την Αλλαγή» ("United for Change").

Στις 5 Νοεμβρίου ο Πούλα κέρδισε σχετική πλειοψηφία με 42,4% των ψήφων στις τριμερείς εκλογές για κυβερνήτη. Ωστόσο, η Αμερικανική Σαμόα απαιτεί πλειοψηφία άνω του 50% των ψήφων για νίκη. Διεξήχθη επαναληπτικός γύρος μεταξύ Πούλα και Μάουγκα στις 19 Νοεμβρίου. Τελικά, ο Πούλα επικράτησε και νίκησε τον εν ενεργεία κυβερνήτη Λεμάνου Πελέτι Μάουγκα, λαμβάνοντας σχεδόν το 60% των συνολικών ψήφων.

 Εκλογή Φόνο 
Και οι 20 έδρες της Βουλής των Αντιπροσώπων ήταν υπό επανεκλογή, αν και τέσσερις έδρες ήταν χωρίς αντίπαλο.

 Δημοψήφισμα 
Οι ψηφοφόροι εξέτασαν επίσης μια συνταγματική τροποποίηση που θα έδινε στη Φόνο την εξουσία να παρακάμπτει το βέτο του κυβερνήτη επί της νομοθεσίας. Σύμφωνα με το ισχύον Σύνταγμα της Αμερικανικής Σαμόα, ο υπουργός Εσωτερικών των Ηνωμένων Πολιτειών έχει την εξουσία να ανατρέψει ένα βέτο του κυβερνήτη. Οι ψηφοφόροι απέρριψαν την τροποποίηση με 57,7% των ψήφων κατά της αλλαγής της διαδικασίας υπέρβασης βέτο.

Αποτελέσματα
Κυβερνήτης
+Αποτελέσματα Υποψήφιος κυβερνήτηςκαι υποψήφιος αντικυβερνήτης Κόμμα 1ος γύρος 2ος γύρος Ψήφοι %Ψήφοι % Πούλα Νικολάο ΠούλαΠούλου Άε Άε τζούνιορΡεπουμπλικανικό Κόμμα 42,36 % 59,83 % Λεμάνου Πελέτι ΜάουγκαΕλεασάλο ΆλεΔημοκρατικό Κόμμα 36,19 % 40,17 % Βαϊταουτόλου Ταλία ΙαουλουάλοΜαεφάου Δρ. Μαίρη Ταουφέτι Ανεξάρτητος 21,45	% Σύνολο  100  100

Αντιπρόσωπος
Η Αμάτα Κόουλμαν Ραντεβάγκεν επανεξελέγη ως αντιπρόσωπος των Αμερικανικών Σαμόα χωρίς δικαίωμα ψήφου στη Βουλή των Αντιπροσώπων των Ηνωμένων Πολιτειών με ποσοστό 74,68% των ψήφων.

Fono
Δεκαεπτά κάτοχοι του αξιώματος επανεξελέγησαν, με 4 άτομα να χάνουν την έδρα τους.

 Παραπομπές 

2024
Αμερικανικη Σαμοα