Προς ανατολάς

σύνδεσμος=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Generalvikar_Dr._Weis_1.JPG|μικρογραφία|250x250εσ|Καθολική Τριδεντινή Λειτουργία που τελείται ad orientem, προς ανατολάς 
Ο όρος «προς ανατολάς», γνωστώς και με το λατινικό όρο «ad orientem», χρησιμοποιείται για να περιγράψουμε τον ανατολικό προσανατολισμό της χριστιανικής προσευχής και λατρείας.

Ο όρος «προς ανατολάς» αναφέρεται στην κατεύθυνση προς την οποία προσεύχονταν οι πρώτοι χριστιανοί,"Cum ad orationem stamus, ad orientem convertimur, unde caelum surgit" (Augustini De Sermone Domini in Monte, II, 5, 18; translation: "When we stand at prayer, we turn to the east, whence the heaven rises" (Augustine, On the Sermon on the Mount, Book II, Chapter 5, 18). μια πρακτική που συνεχίζεται στην Ορθόδοξη Εκκλησία, στις Προχαλκηδόνιες Εκκλησίες, στην Εκκλησία Μαρ Θωμά των Συρίων, στην Ασσυριακή Εκκλησία της Ανατολής, καθώς και στις Ανατολικές Καθολικές και Ανατολικές Λουθηρανικές Εκκλησίες. Ήταν ο κανονικός τρόπος προσευχής και λατρείας στη Ρωμαιοκαθολική Εκκλησία μέχρι τη δεκαετία του 1960 και παραμένει έτσι στην Τριδεντινή Λειτουργία. Ορισμένες Λουθηρανικές και Αγγλικανικές εκκλησίες συνεχίζουν να τελούν τις λειτουργίες τους ad orientem. Αν και η Δεύτερη Σύνοδος του Βατικανού δεν διέταξε αλλαγή από το ad orientem στο versus populum, δηλαδή τον ιερέα αντικριστά προς το εκκλησίασμα, η αλλαγή αυτή εξαπλώθηκε μετά τη σύνοδο και έγινε ο κανόνας. Το ad orientem πάντως δεν απαγορεύτηκε ποτέ: το Λειτουργικό του Παύλου μάλιστα προϋποθέτει στη διατύπωσή του ότι η Θεία Λειτουργία τελείται με τον ιερέα στραμμένο προς την αγία τράπεζα και το εκκλησίασμα να κοιτά προς την ίδια κατεύθυνση.

Από την εποχή της πρώιμης Εκκλησίας, η ανατολική κατεύθυνση της χριστιανικής προσευχής έχει βαθιά σημασία, όπως μαρτυρείται στα γραπτά των Πατέρων της Εκκλησίας. Τον 2ο αιώνα, οι Σύριοι χριστιανοί κρεμούσαν έναν σταυρό στον ανατολικό τοίχο του σπιτιού τους, συμβολίζοντας «τις ψυχές τους που στρέφονταν προς τον Θεό, συνομιλώντας μαζί του και μοιραζόμενες την πνευματικότητά τους με τον Κύριο». Δύο αιώνες αργότερα, ο Μέγας Βασίλειος  ανέφερε ότι «το να προσεύχεται κανείς στραμμένος προς την ανατολή ήταν από τους αρχαιότερους άγραφους νόμους της Εκκλησίας». Σχεδόν όλα τα χριστιανικά απολογητικά κείμενα του 7ου αιώνα στη συριακή και την αραβική γλώσσα εξηγούσαν ότι οι χριστιανοί προσεύχονταν προς την ανατολή επειδή «ο Κήπος της Εδέμ φυτεύτηκε στα ανατολικά (Γένεσις 2:8) και [...] στο τέλος του χρόνου, κατά τη Δευτέρα Παρουσία, ο Μεσσίας θα προσέγγιζε την Ιερουσαλήμ από την ανατολή».

Οι ενορίες της Κοπτικής Εκκλησίας, μιας Εκκλησίας της Προχαλκηδόνιας παράδοσης, είναι σχεδιασμένες να βλέπουν προς την ανατολή και γίνονται προσπάθειες να ανακαινιστούν ναοί που αποκτήθηκαν από άλλες χριστιανικές ομολογίες ώστε να ευθυγραμμιστούν με αυτόν τον παραδοσιακό προσανατολισμό.

 Παραπομπές 

Κατηγορία:Προσανατολισμός
Κατηγορία:Λατινικές φράσεις