Ράινερ Κούντσε

Ο Ράινερ Κούντσε () (γεννημένος στις 16 Αυγούστου 1933) είναι Γερμανός ποιητής, μυθιστοριογράφος και μεταφραστής. Ως αντιφρονών της πρώην ΛΔΓ υπέστη διώξεις και το 1977 εγκαταστάθηκε στη Δυτική Γερμανία.

 Βιογραφικά στοιχεία 
Ο Ράινερ Κούντσε γεννήθηκε το 1933 στο Έλσνιτς της Σαξονίας και ήταν γιος ανθρακωρύχου και βιομηχανικής εργάτριας. Από το 1947, παρακολούθησε σχολείο που επέτρεπε στα παιδιά της εργατικής τάξης να λάβουν ανώτερη εκπαίδευση. Δύο χρόνια αργότερα, έγινε μέλος του Ενιαίου Σοσιαλιστικού Κόμματος Γερμανίας. Το 1954 παντρεύτηκε την Ίνγκεμποργκ Βάινχολντ, από τον γάμο γεννήθηκε ο γιος τους Λούντβιχ. Ο γάμος έληξε με διαζύγιο το 1960.  

Σπούδασε φιλοσοφία και δημοσιογραφία στο Πανεπιστήμιο της Λειψίας και όταν αποφοίτησε το 1955, εργάστηκε ως βοηθός και υποψήφιος διδάκτορας στη Σχολή Δημοσιογραφίας του πανεπιστημίου. Μετά από σοβαρές πολιτικές διαφωνίες και κατηγορίες ότι επηρέαζε αρνητικά τους φοιτητές, παραιτήθηκε από τη θέση του το 1959 χωρίς να ολοκληρώσει τη διατριβή του και εργάστηκε προσωρινά σαν βοηθός μηχανικού στην κατασκευή βαρέων μηχανημάτων.  

Το 1953 δημοσίευσε τα πρώτα του ποιήματα σε περιοδικό. Αρχικά, ήταν προσανατολισμένος στον σοσιαλιστικό ρεαλισμό από τον οποίο σύντομα απομακρύνθηκε.  

Το 1962, παντρεύτηκε την Ελίζαμπεθ Λιτνέροβα, γιατρό γερμανοτσεχικής καταγωγής από την Τσεχοσλοβακία, και έζησαν στο Γκράιτς της Θουριγγίας, όπου η σύζυγος  εργάστηκε σαν ορθοδοντικός και ο Κούντσε έγραφε και εργάστηκε σε αγρόκτημα. Μέσω της συζύγου του και κατά τη διάρκεια εκτεταμένων επισκέψεων στην Τσεχοσλοβακία, ήρθε σε επαφή με Τσέχους συγγραφείς και αργότερα μετέφρασε έργα περισσότερων από 60 Τσέχων και Σλοβάκων ποιητών.   

Το 1968, παραιτήθηκε από το Κόμμα σε ένδειξη διαμαρτυρίας για την καταστολή της Άνοιξης της Πράγας από τα στρατεύματα του Συμφώνου της Βαρσοβίας. Κατά συνέπεια, το Υπουργείο Κρατικής Ασφάλειας (Στάζι) τον χαρακτήρισε «εχθρό» ως αντιφρονούντα και του άνοιξε φάκελο με την κωδική ονομασία Ποίηση, ο οποίος αυξήθηκε σε πολλές χιλιάδες σελίδες μέχρι το τέλος της ΛΔΓ, όπου καταγράφηκαν οι κατασταλτικές πρακτικές δίωξης που εφαρμόστηκαν εναντίον του. Η δημοσίευση έργων του στη ΛΔΓ κατέστη σχεδόν αδύνατη.

Η έκδοση της ποιητικής του συλλογής Ευαίσθητες διαδρομές στο Αμβούργο το 1969 προκάλεσε μεγάλη δυσαρέσκεια στο Πολιτικό Γραφείο του Κόμματος και στην Ένωση Συγγραφέων της ΛΔΓ. Αναγκάστηκε να δημοσιεύει με διάφορα ψευδώνυμα. Όταν το παιδικό βιβλίο του Λεοπόλδος το λιοντάρι: Σχεδόν παραμύθια, σχεδόν ιστορίες εκδόθηκε στη Δυτική Γερμανία το 1970, ο συγγραφέας υποβλήθηκε σε πειθαρχικές διαδικασίες και 15.000 έτοιμα αντίτυπα μιας ανατολικογερμανικής έκδοσης πολτοποιήθηκαν. 

Το 1976, εκδόθηκε στη Δυτική Γερμανία το πιο διάσημο βιβλίο του Τα υπέροχα χρόνια, το χειρόγραφο του οποίου είχε εξαχθεί κρυφά. Περιγράφει στιγμιότυπα από την καθημερινή ζωή των νέων της ΛΔΓ, οι οποίοι ανατράφηκαν με γνώμονα τη συμμόρφωση και την υπακοή, και ασκεί έντονη κριτική για τη ζωή και την πολιτική πίσω από το Σιδηρούν Παραπέτασμα. Επί πλέον, συμμετείχε στις διαμαρτυρίες κατά του εκπατρισμού του τραγουδοποιού Βολφ Μπίρμαν. Ο Κούντσε αποβλήθηκε από την Ένωση Ανατολικογερμανών Συγγραφέων, που ισοδυναμούσε με επαγγελματικό αποκλεισμό.  

Τον Απρίλιο 1977, ο Κούντσε υπέβαλε αίτηση για αποκήρυξη της ανατολικογερμανικής υπηκοότητας για τον ίδιο και τη σύζυγό του, λόγω απειλής πολυετούς ποινής φυλάκισης. Η αίτηση εγκρίθηκε εντός τριών ημερών και ο συγγραφέας και η οικογένειά του εγκαταστάθηκαν στη Δυτική Γερμανία. Από τότε ζει στο χωριό Έρλαου κοντά στο Πάσσαου της Βαυαρίας. 

Το 1990, με τη Γερμανική επανένωση, ήταν ένας από τους πρώτους συγγραφείς που δημοσίευσαν υλικό από τα αρχεία της Στάζι που τον αφορούσε στο βιβλίο του Κωδικό όνομα Ποίηση, καταγράφοντας τις πρακτικές της Στάζι και αποκαλύπτοντας τη δράση του πολιτικού του SDP και μετά την κατάρρευση της ΛΔΓ του SPD Ιμπραήμ Μπέμε ως πληροφοριοδότη της Στάζι, του οποίου η πολιτική καριέρα έλαβε τέλος. Ο Μπέμε τον είχε προσεγγίσει σαν φίλος το 1971, τον κατασκόπευε και τον πρόδιδε αυτόν και την οικογένειά του έως το 1977.

Για το εκτενές ποιητικό, δοκιμιακό και πεζογραφικό έργο του, έχει τιμηθεί με πολυάριθμα γερμανικά και διεθνή λογοτεχνικά βραβεία, μεταξύ των οποίων το Βραβείο Γκέοργκ Μπύχνερ και ο Μεγαλόσταυρος του Τάγματος της Αξίας της Ομοσπονδιακής Δημοκρατίας της Γερμανίας.

 Μέλος 
Ο Ράινερ Κούντσε είναι μέλος

 της Βαυαρικής Ακαδημίας Καλών Τεχνών
 της Γερμανικής Ακαδημίας Γλώσσας και Λογοτεχνίας
 της Ελεύθερης Ακαδημίας Τεχνών Ρήνου-Νέκαρ
 του Κέντρου PEN για Γερμανόφωνους Συγγραφείς στο Εξωτερικό
 της Σαξονικής Ακαδημίας Τεχνών 

Από το 1975 έως το 1993 ήταν μέλος της Ακαδημίας Τεχνών του (Δυτικού) Βερολίνου, από την οποία παραιτήθηκε μαζί με πολλούς συναδέλφους του σε ένδειξη διαμαρτυρίας για την ομαδική εισροή των μελών της Ακαδημίας Τεχνών της ΛΔΓ.

 Έργα (επιλογή) 
μικρογραφία|Η Ελίζαμπεθ και ο Ράινερ Κούντσε τον Μάιο του 2017 στο Έλσνιτς

 1959: Vögel über dem Tau. Liebesgedichte und Lieder. (Πουλιά πάνω από τη δροσιά. Ερωτικά ποιήματα και τραγούδια)

 1960: Fragen des lyrischen Schaffens. (Θέματα λυρικής δημιουργίας, Συμβολές στη Σύγχρονη Λογοτεχνία, Τεύχος 18) δοκίμια
 1963: Widmungen. (Αφιερώσεις), ποιητική συλλογή
 1964: Die guten Sitten. 1964 (Οι καλοί τρόποι), δοκίμια με τον Χάιντς Κνόμπλοχ
 1969: Sensible Wege. (Ευαίσθητες διαδρομές), ποιητική συλλογή
 1970: Der Löwe Leopold, fast Märchen, fast Geschichten. (Λεοπόλδος το λιοντάρι: Σχεδόν παραμύθια, σχεδόν ιστορίες)
 1972: Zimmerlautstärke. (Τόμος δωματίου), ποίηση
 1973: Briefe mit blauem Siegel. (Γράμματα με μπλε σφραγίδες), ποίηση
 1976: Die Wunderbaren Jahre. (Τα υπέροχα χρόνια), συλλογή πεζών κειμένων 
 1976: Das Märchen vom Dis (Το παραμύθι της δυστυχίας), πεζογραφία
 1981: Auf eigene Hoffnung. (Βασισμένο στην προσωπική ελπίδα), ποίηση
 1984: Gespräch mit der Amsel. (Συνομιλία με τον κότσυφα), ποίηση
 1986: Eines Jeden Einziges Leben. (Η μοναδική ζωή κάθε ανθρώπου), ποίηση
 1989: Zurückgeworfen auf sich Selbst. (Πίσω στον εαυτό του), Συνεντεύξεις 1984 - 1988
 1989: Das weiße Gedicht. (Το λευκό ποίημα), ποίηση
 1990: Deckname Lyrik. (Κωδικό όνομα Ποίηση)
 1991: Wohin der Schlaf sich Schlafen Legt. (Πού πηγαίνει ο ύπνος για να κοιμηθεί), ποίηση
 1993: Am Sonnenhang, Tagebuch eines Jahres. (Στην ηλιόλουστη πλαγιά, ημερολόγιο ενός έτους)
 1996: Steine und Lieder: Namibische Notizen und Fotos. (Πέτρες και τραγούδια: Σημειώσεις και φωτογραφίες από τη Ναμίμπια)
 1998: Ein Tag auf Dieser Erde. (Μια μέρα σ' αυτή τη γη)
 2001: Nocturne in E. 2001 (Νυχτερινό σε Ε.), με τον Αντρέας Φέλγκερ
 2002: Die Aura der Wörter. (Η αύρα των λέξεων)
 2002: Der Kuß der Koi. (Το φιλί των Κόι), πεζογραφικά κείμενα και φωτογραφίες
 2003: Wo wir zu Hause das Salz haben. (Πού έχουμε το αλάτι στο σπίτι)
 2005: Bleibt nur die eigene Stirn. (Το μόνο που μένει είναι το μέτωπό σου), ομιλίες
 2007: Lindennacht. (Η νύχτα της Λίντεν), ποιητική συλλογή
 2018: Die Stunde mit dir selbst. (Οι ώρες με τον εαυτό σου), ποιητική συλλογή

 Μεταφράσεις στα ελληνικά 

 Σαν τα πράγματα από πηλό, μτφ. Νόρα Πυλόρωφ-Δημητρίου, δίγλωσση έκδοση, εκδ. Εγνατία, Θεσσαλονίκη 1975 

 Παραπομπές 

Κατηγορία:Γερμανοί μυθιστοριογράφοι
Κατηγορία:Γερμανοί ποιητές
Κατηγορία:Γερμανοί διηγηματογράφοι
Κατηγορία:Γερμανοί δοκιμιογράφοι
Κατηγορία:Γερμανοί μεταφραστές
Κατηγορία:Απόφοιτοι του Πανεπιστημίου της Λειψίας
Κατηγορία:Ανατολικογερμανοί
Κατηγορία:Ανατολικογερμανική λογοτεχνία