Ροδρίγο Πας

Ο  Ροδρίγο Πας Περέιρα (Rodrigo Paz Pereira,roˈðɾiɣo ˈpas peˈɾejɾa, γεννημένος στις 22 Σεπτεμβρίου 1967) είναι Βολιβιανός πολιτικός που διατελεί ο 68ος πρόεδρος της Βολιβίας από τον Νοέμβριο του 2025. Είναι ο πρωτότοκος γιος του πρώην προέδρου Χάιμε Πας Ζαμόρα και μικρανιψιός του προέδρου Βίκτορ Πας Εστενσόρο. Υπηρέτησε ως γερουσιαστής για την Ταρίχα από το 2020 έως το 2025. Προηγουμένως, διετέλεσε επίσης δήμαρχος της Ταρίχα από το 2015 έως το 2020 και μέλος της Βουλής των Αντιπροσώπων από το 2002 έως το 2010, εκπροσωπώντας το Επαναστατικό Κίνημα της Αριστεράς (MIR) του πατέρα του.

Γεννημένος στην Ισπανία, ο Ροδρίγο Πας αποφοίτησε από το Αμερικανικό Πανεπιστήμιο στην Ουάσινγκτον, D.C., και εντάχθηκε στην κυβέρνηση του Ούγκο Μπάνσερ σε διάφορες διπλωματικές θέσεις. Εξελέγη για πρώτη φορά στη Βουλή των Αντιπροσώπων στις γενικές εκλογές της Βολιβίας του 2002 ως μέλος του MIR, υπηρετώντας μέχρι το 2010. Μετά τη διάλυση του MIR, ο Πας εισήλθε στην τοπική πολιτική του οικογενειακού πολιτικού προπυργίου του, της Ταρίχα, υπηρετώντας ως πρόεδρος του Δημοτικού Συμβουλίου από το 2010 έως το 2015 και ως δήμαρχος της Ταρίχα από το 2015 έως το 2020. Το 2020, εξελέγη γερουσιαστής για την Ταρίχα με το κόμμα Κοινότητα των Πολιτών.

Στις γενικές εκλογές της Βολιβίας του 2025 ο Πας έθεσε υποψηφιότητα για πρόεδρος με το Χριστιανοδημοκρατικό Κόμμα]], έχοντας ως υποψήφιο αντιπρόεδρο τον πρώην αστυνομικό Έντμαντ Λάρα. Αρχικά ήταν τρίτος στις δημοσκοπήσεις, πίσω από τον επιχειρηματία Σάμουελ Ντόρια Μεδίνα και τον πρώην πρόεδρο Χόρχε Κιρόγα, ωστόσο ο Πας κατέλαβε την πρώτη θέση στον πρώτο γύρο των εκλογών σε μια ανατροπή που σηματοδότησε το τέλος της 20ετούς κυριαρχίας του Κινήματος προς τον Σοσιαλισμό (MAS) στη χώρα. Ο Πας νίκησε τον Κιρόγα σε δεύτερο γύρο, ο οποίος ήταν ο πρώτος στην ιστορία της χώρας.

Οι πολιτικές θέσεις του Πας έχουν χαρακτηριστεί ως κεντρώες και λαϊκιστικές, ευθυγραμμιζόμενες με τον Κιρόγα σε ό,τι αφορά τις θερμότερες σχέσεις με τις Ηνωμένες Πολιτείες για οικονομική βοήθεια και τη μείωση των κυβερνητικών δαπανών, ενώ επιδιώκει να τα εφαρμόσει αυτά σε έναν πιο μετριοπαθή βαθμό. Μετά τη νίκη του Πας, ο Κιρόγα και ο συνασπισμός του "Ελεύθερη" (Libre) υποσχέθηκαν «άνευ όρων υποστήριξη» στην κυβέρνηση του Πας. Κατά την ανάληψη των καθηκόντων του, ο Πας δεσμεύτηκε να επιλύσει τη σοβαρής κοινωνικοοικονομική κρίση που κληρονόμησε από τον προκάτοχό του, Λουίς Άρσε, με την αναπλήρωση των συναλλαγματικών αποθεμάτων και τον τερματισμό των ελλείψεων σε βενζίνη και ντίζελ.

 Πρώτα χρόνια και σταδιοδρομία
Ο Ροδρίγο Πας Περέιρα γεννήθηκε στις 22 Σεπτεμβρίου 1967 στη Σαντιάγο ντε Κομποστέλα της Ισπανίας , ως πρωτότοκος γιος της Κάρμεν Περέιρα Καρμπάγιο, Ισπανίδας, και του Βολιβιανού, τότε εξόριστου, Χάιμε Πας Ζαμόρα. Από την πλευρά της μητέρας του, είναι ξάδερφος της ηθοποιού Καμίλα Μπόσα, ενώ η θεία του, Άουριτσου Περέιρα, ήταν παντρεμένη με τον πολιτικό Χοσέ Μανουέλ Μπέιρας μέχρι τον θάνατό της το 2023. Ο Ροδρίγο Πας σχετίζεται με τον Χοσέ Μαρία Πας, έναν Αργεντινό στρατηγό κατά τη διάρκεια του Πολέμου της Ανεξαρτησίας της Αργεντινής και των Εμφυλίων Πολέμων της Αργεντινής.

Ο Πας πέρασε την παιδική και εφηβική του ηλικία σε πολιτική εξορία, ως συνέπεια της πολιτικής δραστηριότητας του πατέρα του κατά τη διάρκεια των στρατιωτικών δικτατοριών της δεκαετίας του 1970 και των αρχών της δεκαετίας του 1980. Σπούδασε σε πολλά Ιησουιτικά σχολεία σε διάφορες χώρες, και όταν αποκαταστάθηκε η δημοκρατία στη Βολιβία, παρακολούθησε το Σχολείο Σαν Ιγνάθιο στη Λα Πας. Αργότερα, ο Πας σπούδασε στο Αμερικανικό Πανεπιστήμιο στην Ουάσινγκτον, D.C., στις Ηνωμένες Πολιτείες, όπου αποφοίτησε με πτυχίο στις διεθνείς σχέσεις με κύρια κατεύθυνση τα οικονομικά και με μεταπτυχιακό στη πολιτική διοίκηση. Κατά τη διάρκεια της δεύτερης προεδρίας του Ούγκο Μπάνσερ—του οποίου η κυβέρνηση υποστηρίχθηκε από το MIR—εργάστηκε ως εμπορικός ακόλουθος στην πρεσβεία της Βολιβίας στην Ισπανία και υπηρέτησε ως επιτετραμμένος στον Παγκόσμιο Οργανισμό Εμπορίου.

Πολιτική σταδιοδρομία
Μαζί με τον αδελφό του, Χάιμε Πας Περέιρα, ήταν ένας από τους λεγόμενους «πολιτικούς κληρονόμους» της χώρας, μια ομάδα νεότερων πολιτικών ανδρών των οποίων η πολιτική σταδιοδρομία διευκολύνθηκε από τις διασυνδέσεις τους με τους εξέχοντες ηγέτες κομμάτων της χώρας. Στις γενικές εκλογές του 2002, το MIR πρότεινε τον Πας ως υποψήφιο για την Ταρίχα στην περιφέρεια 49 (Αβιλές-Μέντεζ), ένα σημαντικό προπύργιο υποστήριξης του κόμματος. Κερδίζοντας την έδρα με άνετη πλειοψηφία, εξελέγη για να εκπροσωπήσει την περιφέρεια στο Εθνικό Κογκρέσο του 2002–2007. Αν και οι σημαντικές κοινωνικές συγκρούσεις της εποχής (λόγω του πολέμου του φυσικού αερίου) κατέληξαν στην κατάρρευση του παραδοσιακού κομματικού συστήματος, η ήδη εδραιωμένη πολιτική σταδιοδρομία του Πας επιβίωσε. Όταν η εντολή του νομοθετικού σώματος συντομεύτηκε κατά δύο χρόνια, προτάθηκε από ένα αποδυναμωμένο MIR ως υποψήφιος για την Ταρίχα στην περιφέρεια 46 (Σερκάδο) για τις γενικές εκλογές του 2005, σε συμμαχία με τη Σοσιαλδημοκρατική Δύναμη του Χόρχε Κιρόγα.

Δήμαρχος της Ταρίχα (2015–2020)
Μέχρι τον Αύγουστο του 2006, η αδυναμία του MIR να επιτύχει το απαιτούμενο όριο του 2% των ψήφων στις εκλογές της συντακτικής συνέλευσης εκείνου του έτους οδήγησε στην απώλεια της εθνικής του εγγραφής.  Έτσι, ο Πας εντάχθηκε στις τάξεις του Ενωμένοι για την Ανανέωση (UNIR), με επικεφαλής τον πρώην «μιρίστα» και δήμαρχο της Ταρίχα Όσκαρ Μόντες. Στις περιφερειακές εκλογές του 2010 ήταν επικεφαλής της λίστας των δημοτικών συμβούλων του UNIR στην Ταρίχα, υποστηρίζοντας την υποψηφιότητα του Μόντες για τρίτη δημαρχιακή θητεία. Από το 2010 έως το 2015, υπηρέτησε υπό τον Μόντες ως πρόεδρος του Δημοτικού Συμβουλίου της Ταρίχα και προτάθηκε ως διάδοχος του Μόντες για τη δημαρχία ως υποψήφιος του UNIR στις περιφερειακές εκλογές του 2015. Ο Πας σάρωσε στις εκλογές, κερδίζοντας σχεδόν το 60% των ψήφων της πόλης.

Κατά την ανάληψη των δημαρχιακών του καθηκόντων στις 30 Μαΐου 2015, ο Μόντες υπογράμμισε ότι «ήταν το MIR, και μετά το UNIR, που θα κυβερνούσαν την Ταρίχα για είκοσι συνεχόμενα χρόνια». Ωστόσο, το πολιτικό σχέδιο του ίδιου του Πας, το οποίο επικεντρώθηκε στη «διάσωση της μεγάλης «μιρίστικης» ρίζας» του κόμματος του πατέρα του , κατέληξε στη ρήξη της συμμαχίας του με τον Μόντες και στην αποχώρησή του από το UNIR μόλις ένα χρόνο μετά την έναρξη της θητείας του, υπό τις κατηγορίες ότι προσπαθούσε να «καταστρέψει το UNIR για να δομήσει το Επαναστατικό Κίνημα της Αριστεράς».  Η κορύφωση του πολιτικού σχεδίου του Πας ήρθε στις 3 Απριλίου 2019 με την ίδρυση της πολιτικής ομάδας Πρώτα ο Λαός (Primero la Gente - PG). Με τον ίδιο επικεφαλής, το PG στόχευε στην εδραίωση δημοτικών και νομαρχιακών τομέων σε μια πολιτική συμμαχία της οποίας «η ιδεολογία είναι ο λαός».

Μετά την πολιτική κρίση της Βολιβίας του 2019, η δημαρχιακή θητεία του Πας παρατάθηκε για έναν επιπλέον χρόνο.  Ωστόσο, την διέκοψε υποβάλλοντας την παραίτησή του στις 20 Οκτωβρίου 2020 για να αναλάβει καθήκοντα στην Πολυεθνοτική Νομοθετική Συνέλευση.  Έπειτα από τέσσερις ημέρες συζήτησης, το Δημοτικό Συμβούλιο ψήφισε να αποδεχθεί την παραίτηση του Πας και εξέλεξε τον πρόεδρό του, Αλφόνσο Λέμα, ως διάδοχό του.

Τον Φεβρουάριο του 2024 η Εισαγγελία του Νομού Ταρίχα απήγγειλε επίσημα κατηγορίες σε βάρος του Πας για υποτιθέμενες παρατυπίες που σχετίζονται με τη Γέφυρα 4ης Ιουλίου, ένα δημόσιο έργο που ανατέθηκε κατά τη διάρκεια της θητείας του ως δημάρχου. Η γέφυρα—που αναφέρεται ευρέως ως η «Γέφυρα των Εκατομμυρίων Δολαρίων» (Puente Millonario)—συμβασιοποιήθηκε για 73,2 εκατομμύρια Μπολιβιάνος (Bs) το 2018, κατά τη διάρκεια της διοίκησης του Πας, και σύμφωνα με τη σύμβασή της, επρόκειτο να παραδοθεί εντός 900 ημερολογιακών ημερών, στις 25 Δεκεμβρίου 2020. Ωστόσο, αρκετές εντολές επέκτειναν την προθεσμία μέχρι το 2021, οπότε άρχισαν να επιβάλλονται πρόστιμα, προτού ο διάδοχος του Πας ως δήμαρχος, Τζόνι Τόρες, τερματίσει τη σύμβαση με την εταιρεία Convisa στις 12 Αυγούστου 2022 λόγω της αποτυχίας της εταιρείας να τηρήσει τις προθεσμίες. Η γέφυρα ολοκληρώθηκε τον Νοέμβριο του 2024 από τη διοίκηση του Τόρες, όταν ο Πας δεν ήταν πλέον εν ενεργεία. Η υπόθεση κινήθηκε έπειτα από καταγγελία του Τόρες και εκδικάζεται από το Τέταρτο Δικαστήριο κατά της Διαφθοράς της Ταρίχα.

Βουλή των Γερουσιαστών
Στις γενικές εκλογές του 2019 το PG υπέγραψε συμμαχία με το Χριστιανοδημοκρατικό Κόμμα (PDC), το οποίο πρότεινε τον πατέρα του Πας, τον πρώην πρόεδρο Χάιμε Πας Ζαμόρα, ως προεδρικό υποψήφιο. Ωστόσο, λίγο αργότερα, ο Πας Ζαμόρα απέσυρε την υποψηφιότητά του λόγω εσωτερικών διαφωνιών με το PDC, οδηγώντας τον Πας να μετατοπίσει την υποστήριξή του στον Κάρλος Μέσα της Κοινότητας των Πολιτών (CC). Στις 3 Φεβρουαρίου 2020 το PG οριστικοποίησε μια συμμαχία με την CC, παρουσιάζοντας τον Πας ως υποψήφιο του συνασπισμού για την πρώτη θέση γερουσιαστή της Ταρίχα.

Κατά τη διάρκεια της θητείας του, ο Πας ήταν ένθερμος υποστηρικτής της μεταρρύθμισης της απογραφής ενόψει της διαδικασίας που είχε προγραμματιστεί για τα τέλη του 2022. Τον Ιανουάριο του ίδιου έτους ο Πας παρουσίασε ένα νομοσχέδιο για τη δημιουργία Νομαρχιακών Ινστιτούτων Στατιστικής (IDEs), με στόχο τη δημιουργία νομαρχιακών, δημοτικών και περιφερειακών στατιστικών πληροφοριών. Εάν ψηφιζόταν, η νομοθεσία θα είχε αποκεντρώσει τη διαδικασία απογραφής—που εποπτευόταν από το Εθνικό Ινστιτούτο Στατιστικής της Βολιβίας (INE)—το οποίο ο Πας διαβεβαίωσε ότι θα έκανε την απογραφή του 2022 «μια απογραφή του λαού». Ο Πας επίσης επέκρινε την έλλειψη διαφάνειας σχετικά με τις προετοιμασίες και τις δραστηριότητες που ήταν σε εξέλιξη για τη διεξαγωγή της απογραφής. Στις 7 Φεβρουαρίου η κοινοβουλευτική ομάδα της CC υπέβαλε αίτημα στο Υπουργείο Σχεδιασμού Ανάπτυξης ζητώντας έκθεση σχετικά με τις προγραμματισμένες δραστηριότητες. Μέχρι τις αρχές Μαρτίου, η CC σημείωσε ότι δεν είχε λάβει απάντηση μέχρι στιγμής. Αποτυγχάνοντας η δημιουργία IDEs λόγω έλλειψης χρόνου για την ίδρυση τέτοιων θεσμών, ο Πας πρότεινε επίσης τη σύσταση διεπιστημονικών επιτροπών παρακολούθησης αποτελούμενων από κυβερνήτες, δήμους, πανεπιστήμια, περιφερειακά επιμελητήρια, κοινωνικούς οργανισμούς και άλλες σχετικές ομάδες για να εγγυηθούν τη διαφάνεια στη διαδικασία.

Διετέλεσε στις ακόλουθες επιτροπές:

Προεδρείο της Βουλής των Γερουσιαστών (Δεύτερος Αντιπρόεδρος της Γερουσίας· 4 Νοεμβρίου 2020 – 4 Νοεμβρίου 2021)

Επιτροπή Αγροτικών Αυτόχθονων Εθνών και Λαών, Πολιτισμών και Διαπολιτισμικότητας (Πρόεδρος· 10 Νοεμβρίου 2021–σήμερα)

Πρόεδρος της Βολιβίας
Ο Ροδρίγο Πας Περέιρα ορίστηκε υποψήφιος του Χριστιανοδημοκρατικού Κόμματος για πρόεδρος στις γενικές εκλογές του 2025.  Με περίπου το 32% των ψήφων, κατέλαβε την πρώτη θέση στον πρώτο γύρο ψηφοφορίας στις 17 Αυγούστου  και κέρδισε στον δεύτερο γύρο έναντι του πρώην προέδρου Χόρχε Κιρόγα στις 19 Οκτωβρίου με 54,5% των ψήφων..  Συγχαρητήρια του απηύθυναν ο υπουργός Εξωτερικών των ΗΠΑ Μάρκο Ρούμπιο και ο υπουργός Εξωτερικών του Ισραήλ Γιδεών Σαάρ. Ο πρόεδρος της Αργεντινής Χαβιέρ Μιλέι συνεχάρη τον Πας και δήλωσε ότι έβαλε τέλος στα «20 χρόνια αποτυχίας του σοσιαλισμού του 21ου αιώνα» και ότι τερματίστηκαν οι συμφωνίες της Βολιβίας με το Ιράν.

Ο Πας ορκίστηκε πρόεδρος στις 8 Νοεμβρίου 2025. Στην εκδήλωση παρευρέθηκαν εκπρόσωποι κρατών από διάφορες χώρες, συμπεριλαμβανομένων (με σειρά αναφοράς): του προέδρου της Αργεντινής Χαβιέρ Μιλέι, του προέδρου της Χιλής Γκάμπριελ Μπόριτς, του προέδρου του Ισημερινού Ντανιέλ Νομπόα, του προέδρου της Παραγουάης Σαντιάγο Πένια, του προέδρου της Ουρουγουάης Γιαμαντού Ορσί, του πρώην προέδρου της Γερμανίας Κρίστιαν Βουλφ, του Αντιπροέδρου της Βραζιλίας Τζεράλντο Άλκμιν, της Αντιπροέδρου της Κόστα Ρίκα Μαίρη Μουνίβε, του Αντιπροέδρου του Ελ Σαλβαδόρ Φέλιξ Ουλόα και της Αντιπροέδρου της Ευρωπαϊκής Επιτροπής Τερέζα Ριβέρα, μεταξύ άλλων.  Παρευρέθηκε επίσης ο πατέρας του, ο πρώην πρόεδρος Χάιμε Πας Ζαμόρα, στην τελετή ορκωμοσίας του γιου του στην Πολυεθνοτική Νομοθετική Συνέλευση.

Κατά την ομιλία του στην ορκωμοσία, ο Πας ξεκίνησε μια κατάσταση έκτακτης ανάγκης που επέτρεψε σε 900 βυτιοφόρα από το εξωτερικό της Βολιβίας που μετέφεραν βενζίνη και ντίζελ να εισέλθουν στη χώρα, προκειμένου να επιλυθεί το πρόβλημα έλλειψης καυσίμων στη Βολιβία. Μια συνοδεία με επικεφαλής τον Πας των πρώτων 40 από αυτά τα βυτιοφόρα εισήλθε στη Βολιβία μέσω Παραγουάης την επόμενη μέρα.https://eldeber.com.bo/economia/paz-encabeza-caravana-cisternas-combustibles-mercado-interno_1762718710https://correodelsur.com/economia/20251109/paz-cumple-su-promesa-y-llegan-primeras-40-cisternas-de-combustible.html Στις 10 Νοεμβρίου ο Πας ζήτησε από τις Ένοπλες Δυνάμεις της Βολιβίας να μην επιτρέψουν τη λαθραία διακίνηση καυσίμων που εισέρχονται στη Βολιβία προς άλλες χώρες.https://www.swissinfo.ch/spa/paz-pide-a-las-fuerzas-armadas-de-bolivia-evitar-la-fuga-de-combustible-hacia-otros-pa%C3%ADses/90309948

Σε απάντηση στις πλημμύρες του 2025 στη Σαμαϊπάτα της Σάντα Κρους, ο Πας ανακοίνωσε 380.000 δολάρια σε ανθρωπιστική βοήθεια και τη δημιουργία επιτροπής έκτακτης ανάγκης για την αντιμετώπιση της καταστροφής.https://elmundo.com.bo/paz-anuncia-us-380-000-para-ayuda-humanitaria-en-samaipata/https://ahoraelpueblo.bo/index.php/nacional/seguridad/gobierno-conforma-comision-para-atender-emergencia-en-samaipata-por-el-desborde-de-rios

Στις 20 Νοεμβρίου ο Πας αντιμετώπισε την πρώτη του μεγάλη κρίση ως διοίκηση, όταν απέλυσε τον Φρέντι Βίντοβιτς από υπουργό Δικαιοσύνης, ο οποίος είχε υπηρετήσει μόλις 12 ημέρες στο αξίωμα, αφότου αποκαλύφθηκε ότι είχε δικαστική καταδίκη τριών ετών φυλάκισης εις βάρος του. Αυτό δημιούργησε εντάσεις μεταξύ του Πας και του Λάρα, καθώς ο Βίντοβιτς είναι ο προσωπικός δικηγόρος του τελευταίου. Αργότερα την ίδια μέρα, ο Πας διόρισε τον Χόρχε Γκαρσία ως Υπουργό Δικαιοσύνης, αλλά σύντομα κατήργησε εντελώς το Υπουργείο, εκπληρώνοντας έτσι μία από τις κύριες προεκλογικές του υποσχέσεις.https://erbol.com.bo/nacional/rodrigo-paz-anuncia-el-cierre-del-ministerio-de-justicia-tras-pol%C3%A9mica-con-lara

 Παραπομπές 

 Εξωτερικοί σύνδεσμοι 


Κατηγορία:Πρόεδροι της Βολιβίας
Κατηγορία:Ηγέτες εν ενεργεία