Γερουσία (Μπουρούντι)

Η Γερουσία (κιρούντι: Inama nkenguzamateka) είναι η Άνω Βουλή του Κοινοβουλίου στο Μπουρούντι. Αποτελείται από 13 μέλη που υπηρετούν πενταετείς θητείες. Η τρέχουσα Γερουσία εξελέγη στις 23 Ιουλίου 2025 και αποτελείται από 13 μέλη.

Σύμφωνα με το νέο σύνταγμα του 2018 και μετά τη νέα διοικητική διαίρεση, η Γερουσία, όπως και η Εθνοσυνέλευση, είδε τον αριθμό των εδρών της να μειώνεται. Η Γερουσία μειώθηκε από 39 σε 13 έδρες από τις νομοθετικές εκλογές του 2025.

Η αλλαγή αυτή εφαρμόστηκε για πρώτη φορά στις πρόσφατες εκλογές που πραγματοποιήθηκαν στις 23 Ιουλίου 2025.

Εκλογική διαδικασία
Σε καθεμία από τις 5 επαρχίες της χώρας, δύο γερουσιαστές (ένας Χούτου και ένας Τούτσι) επιλέγονται από εκλογικά κολέγια συμβούλων των κοινοτήτων. Η ψηφοφορία πραγματοποιείται με σύστημα τριών γύρων. Στους δύο πρώτους γύρους, ένας υποψήφιος πρέπει να λάβει ενισχυμένη πλειοψηφία δύο τρίτων των ψήφων για να εκλεγεί. Αν κανείς υποψήφιος δεν εκλεγεί σε αυτούς τους γύρους, οργανώνεται τρίτος γύρος για τους δύο επικρατέστερους υποψηφίους, στον οποίο εκλέγεται ο υποψήφιος που λαμβάνει την πλειοψηφία των ψήφων. Τρεις γερουσιαστές εκπροσωπούν την εθνοτική ομάδα των Τουά και επιπλέον μέλη μπορεί να συνδιοριστούν για να καλυφθεί η ποσόστωση 30% εκπροσώπησης των γυναικών. Πρώην αρχηγοί κράτους ήταν γερουσιαστές ex officio βάσει του προηγούμενου συντάγματος. Σύμφωνα με το νέο σύνταγμα του 2018, η διάταξη αυτή καταργήθηκε.

Ιστορία
Το σύνταγμα του 1962 του Βασιλείου του Μπουρούντι προέβλεπε τη δημιουργία της Γερουσίας κατά τη διακριτική ευχέρεια του Mwami και της Εθνοσυνέλευσης. Βασιλικό διάταγμα που ίδρυε επίσημα το σώμα εκδόθηκε την 1η Απριλίου 1965. Μετά τις εκλογές της Εθνοσυνέλευσης το 1965, συγκροτήθηκε η 16μελής Γερουσία. Οκτώ μέλη της Γερουσίας εκλέχθηκαν από τα μέλη της Εθνοσυνέλευσης —καθένα εκπροσωπώντας μία από τις επαρχίες της χώρας, όλοι μέλη του UPRONA. Τα οκτώ αυτά μέλη εξέλεξαν άλλα τέσσερα μέλη, ενώ ακόμη τέσσερα διορίστηκαν από τον βασιλιά.[http://africanelections.tripod.com/indirect.html#BI_1965Senate
 Indirect Legislative Elections in Sub-Saharan Africa: Burundi] African Elections Database Είχε την εξουσία να εξετάζει τη νομοθεσία, αλλά όχι να προτείνει νομοσχέδια από μόνη της. Το Κοινοβούλιο έπαψε να υπάρχει μετά την αποτυχημένη απόπειρα πραξικοπήματος το 1965 και το σύστημα διακυβέρνησης της χώρας άλλαξε πλήρως μετά το επιτυχημένο πραξικόπημα του Μισέλ Μικομπερό τον Νοέμβριο του 1966.

Η Γερουσία επανιδρύθηκε μετά τις Συμφωνίες της Αρούσα. Το μεταβατικό σύνταγμα υιοθετήθηκε στις 18 Οκτωβρίου 2001. Η μεταβατική Γερουσία ορίστηκε από τον πρόεδρο και τον αντιπρόεδρο του Μπουρούντι, καθώς και από το προεδρείο της Εθνοσυνέλευσης, και σχεδιάστηκε για να εξισορροπεί την πολιτική, εθνοτική και περιφερειακή εκπροσώπηση. Προήδρευε ο Λιμπέρ Μπαραρουνιερέτσε και περιλάμβανε τους τρεις πρώην αρχηγούς κράτους, τρία άτομα από την ομάδα των Τουά και τουλάχιστον δύο άτομα διαφορετικής εθνοτικής προέλευσης από κάθε επαρχία. Είχε 57 μέλη.

Σε δημοψήφισμα στις 28 Φεβρουαρίου 2005, ο λαός του Μπουρούντι ενέκρινε με μεγάλη πλειοψηφία το μεταβατικό σύνταγμα. Τα μέλη της Γερουσίας εξελέγησαν έμμεσα στις 29 Ιουλίου 2005 από εκλογικό σώμα δημοτικών και επαρχιακών συμβουλίων.
Το Εθνικό Συμβούλιο για την Υπεράσπιση της Δημοκρατίας – Δυνάμεις για την Υπεράσπιση της Δημοκρατίας (CNDD-FDD), που κέρδισε την πλειοψηφία των εδρών στις δημοτικές εκλογές του Ιουνίου, κατέκτησε συντριπτική πλειοψηφία (30) των εδρών. Το Μέτωπο για τη Δημοκρατία στο Μπουρούντι (FRODEBU) κέρδισε 3 έδρες, ενώ η τελευταία έδρα πήγε στο Εθνικό Συμβούλιο για την Υπεράσπιση της Δημοκρατίας (CNDD), αποσχισθείσα πτέρυγα του CNDD-FDD.

Τέσσερις πρώην αρχηγοί κράτους —Ζαν-Μπατίστ Μπαγκάζα (PARENA), Πιερ Μπουγιογιά (UPRONA), Σιλβέστρ Εντιμπαντούνγκανια (FRODEBU) και ο τότε μεταβατικός πρόεδρος Ντομισιέν Ενταγιζεγιέ (FRODEBU)— κατείχαν έδρες στη Γερουσία μαζί με τρία μέλη των Τουά. Για να καλυφθεί η ποσόστωση 30% για τις γυναίκες, συνδιορίστηκαν οκτώ έδρες, αυξάνοντας το σύνολο των μελών σε 49.

Στις 19 Αυγούστου 2005 η Γερουσία και η Εθνοσυνέλευση (ενεργώντας ως εκλογικό σώμα) εξέλεξαν τον Πιερ Νκουρουνζίζα πρόεδρο της δημοκρατίας. Ανέλαβε καθήκοντα στις 26 Αυγούστου 2005.

Ο Ζερβέ Ρουφικίρι, μέλος του CNDD-FDD, εξελέγη πρόεδρος της Γερουσίας στις 17 Αυγούστου 2005. Στις 25 Ιουνίου 2015 διέφυγε από τη χώρα, δηλώνοντας ότι ένιωθε απειλή αφού αντιτάχθηκε στην υποψηφιότητα του προέδρου Νκουρουνζίζα για τρίτη θητεία. Ο αντικαταστάτης του, Ρεβεριέν Ντικουρίγιο, είχε κάνει δηλώσεις που συνέκριναν τους πολιτικούς αντιπάλους με κατσαρίδες, παρόμοιες με εκείνες που είχαν διατυπωθεί κατά τη διάρκεια της γενοκτονίας στη Ρουάντα, προκαλώντας φόβους για νέα γενοκτονία.

 Πρόεδροι της Γερουσίας 

Ο Πρόεδρος της Γερουσίας εκλέγεται από τα μέλη της Γερουσίας για πενταετή θητεία.
Παρακάτω είναι κατάλογος κατόχων του αξιώματος:
ΌνομαΑπόΈωςΚόμμαΣημειώσειςΖοζέφ ΜπαμινάΣεπτέμβριος 1965Δεκέμβριος 1965UPRONAΧωρίς Γερουσία19662002Λιμπέρ Μπαραρουνιερέτσε20022005UPRONAΠρόεδρος της Μεταβατικής ΓερουσίαςΖερβέ Ρουφικιρί  17 Αυγούστου 20052010CNDD-FDDΓκαμπριέλ ΝτισεζερανάΑύγουστος 2010Αύγουστος 2015CNDD-FDDΡεβεριέν Ντικουριγιό     14 Αυγούστου 201525 Αυγούστου 2020CNDD-FDDΕμανουέλ Σινζοχαγκερά     25 Αυγούστου 20205 Αυγούστου 2025CNDD-FDDΖερβέ Ντιρακουμπούτσα 5 Αυγούστου 2025ΣημερινόςCNDD-FDD

Παραπομπές

Κατηγορία:Πολιτική του Μπουρούντι
Μπουρουντι