Ισλανδικές βουλευτικές εκλογές 2024

Οι βουλευτικές εκλογές διεξήχθησαν στην Ισλανδία στις 30 Νοεμβρίου 2024 για την ανάδειξη των 63 μελών του Αλθίνγκι. Η κεντροαριστερή Σοσιαλδημοκρατική Συμμαχία, με επικεφαλής την Κριστρούν Φροσταδότιρ, υπερείχε του κυβερνώντος Κόμματος Ανεξαρτησίας και κέρδισε τις περισσότερες έδρες, συνολικά 15. Οι εκλογές σηματοδότησαν τη χειρότερη επίδοση του Κόμματος Ανεξαρτησίας], του Προοδευτικού Κόμματος, του Αριστερού–Πράσινου Κινήματος και του Κόμματος των Πειρατών στην ιστορία του κάθε κόμματος, ενώ τα Viðreisn, το Λαϊκό Κόμμα και το Κεντρώο Κόμμα σημείωσαν την καλύτερη επίδοση στην ιστορία τους. Αυτό ακολουθεί την τάση των Ισλανδών να καταψηφίζουν την καθεμιά κυβέρνηση μετά την ύφεση του 2008, εκτός από τις εκλογές του 2021.

Το Αριστερό–Πράσινο Κίνημα και το Κόμμα των Πειρατών έχασαν όλη την κοινοβουλευτική τους εκπροσώπηση, χωρίς να καταφέρουν να εξασφαλίσουν ούτε μία έδρα για πρώτη φορά από την ίδρυσή τους στις εκλογές του 1999 και του 2013, αντίστοιχα.
 Αποτελέσματα 
+Αποτελέσματα των ισλανδικών βουλευτικών εκλογών του 2024Iceland MonitorΑρχείο:Iceland Althing 2024.svg Κόμμα Ψήφοι % +/- Έδρες +/-Συμμαχία (S)20,7515Κόμμα Ανεξαρτησίας (D)19,3614 Κόμμα Μεταρρύθμισης (C)15,8211Λαϊκό Κόμμα (F)13,7810Κεντρώο Κόμμα (M)12,108Προοδευτικό Κόμμα (B)7,805Ισλανδικό Σοσιαλιστικό Κόμμα (J)3,960Κόμμα των Πειρατών (P)3,020Αριστερό–Πράσινο Κίνημα (V)2,340Δημοκρατικό Κόμμα (L)1,04Νέο0Υπεύθυνο Μέλλον (Y)0,020Έγκυρες ψήφοι 98,72Λευκά 1,13Άκυρα 0,14Σύνολο100 – 63Αποχή 9,82Εγγεγραμμένοι/Συμμετοχή 80,18

 Σχηματισμός κυβέρνησης 
Η αρχηγός του Λαϊκού Κόμματος Ίνγκα Σάελαντ εξέφρασε ενδιαφέρον να συμμετάσχει σε κυβερνητικό συνασπισμό και δήλωσε ότι προτιμούσε έναν συνασπισμό αποτελούμενο από το δικό της κόμμα, τη Σοσιαλδημοκρατική Συμμαχία, και το Κόμμα Μεταρρύθμισης. Ωστόσο, δεν απέκλεισε ρητά κανένα κόμμα. Αυτό ακολούθησε επαίνους από την ηγέτιδα της Σοσιαλδημοκρατικής Συμμαχίας Κριστρούν Φροσταδότιρ για το έργο της Ίνγκα σχετικά με την αντιμετώπιση ζητημάτων που επηρεάζουν τους ηλικιωμένους και τα άτομα με αναπηρία.

Η Κριστρούν εξέφρασε επίσης ενδιαφέρον για τον σχηματισμό κυβέρνησης, χωρίς όμως να αποκλείσει κανένα κόμμα, αλλά σημείωσε ότι, εάν σχημάτιζε συνασπισμό με το Κόμμα Ανεξαρτησίας, θα έπρεπε να αλλάξουν τις πολιτικές τους. Ωστόσο, δήλωσε ότι προτιμούσε έναν συνασπισμό με κόμματα που ήταν ιδεολογικά πιο κοντά στο δικό της. Υπήρξαν επίσης συζητήσεις για την πιθανότητα σχηματισμού της μεγαλύτερης κοινοβουλευτικής πλειοψηφίας μεταξύ των τριών μεγαλύτερων κομμάτων (S, D και C), παρόμοια με ό,τι είχε γίνει στην προηγούμενη κοινοβουλευτική περίοδο.

Η ηγέτιδα του Κόμματος Μεταρρύθμισης  (Viðreisn) Θοργκερδούρ Κατρίν Γκουνλαουδότιρ εξέφρασε επίσης ενδιαφέρον για τον σχηματισμό κυβέρνησης και είπε ότι ενδιαφερόταν να συμμετάσχει σε μια «συνεκτική» κυβέρνηση και ότι δεν επιδίωκε να γίνει πρωθυπουργός. Τα εκλογικά αποτελέσματα έδειξαν ότι το κόμμα της θα μπορούσε να διαδραματίσει ρόλο ρυθμιστή στο ποιος θα σχηματίσει την επόμενη κυβέρνηση και θα μπορούσε να προσφέρει πλειοψηφία είτε σε έναν πιθανό κεντρώο, κεντροαριστερό συνασπισμό με τους Σοσιαλδημοκράτες και το Λαϊκό Κόμμα είτε πιθανώς με το Κόμμα Ανεξαρτησίας και το Κεντρώο Κόμμα, το οποίο είναι περισσότερο δεξιόστροφο.

Ο ηγέτης του Κεντρώου Κόμματος Σίγκμουντουρ Νταβίντ Γκουνλάουγκσον συναντήθηκε με την πρόεδρο Χάλα Τομασντότιρ στις 2 Δεκεμβρίου. Δήλωσε ότι θεωρούσε πως η ηγέτιδα της Σοσιαλδημοκρατικής Συμμαχίας Κριστρούν Φροσταδότιρ θα έπρεπε να λάβει την πρώτη εντολή σχηματισμού κυβέρνησης, καθώς το κόμμα της ήρθε πρώτο, και είπε ότι δεν απέκλειε τη συμμετοχή σε κυβέρνηση με κανένα κόμμα. Δήλωσε ότι θα υλοποιούσε «πραγματικές αλλαγές», αν συμμετείχε σε έναν συνασπισμό.

Ο ηγέτης του Κόμματος Ανεξαρτησίας και πρωθυπουργός Μπιάρνι Μπένεντικτσον συναντήθηκε επίσης με τη Χάλα και δήλωσε ότι δεν θα κατέβαλλε κάποια ιδιαίτερη προσπάθεια να ζητήσει εντολή σχηματισμού κυβέρνησης, σημειώνοντας ότι δεν είχε νόημα να λάβει την εντολή και να μην μπορεί να κάνει τίποτα με αυτήν. Είπε επίσης ότι σκόπευε να συναντηθεί με το κόμμα του για να αποφασίσουν πώς θα προχωρήσουν μετά τις εκλογές.

Στις 3 Δεκεμβρίου η Χάλα έδωσε στην Κριστρούν την πρώτη εντολή και εκείνη εξέφρασε ενδιαφέρον να προσπαθήσει να σχηματίσει κυβέρνηση με το κόμμα της, το Κόμμα Μεταρρύθμισης, και το Λαϊκό Κόμμα. Στις 4 Δεκεμβρίου η Κριστρούν Φροσταδότιρ άρχισε τη διαδικασία σχηματισμού κυβέρνησης αποτελούμενης από τη Σοσιαλδημοκρατική Συμμαχία, το Κόμμα Μεταρρύθμισης και το Λαϊκό Κόμμα. Αν σχηματιζόταν επιτυχώς, η κυβέρνηση θα διέθετε 36 από τις 63 έδρες στο Αλτίνγκι. Οι ηγέτιδες του συνασπισμού αποκαλέστηκαν «βαλκυρίες», επισημαίνοντας ότι αρχηγοί των τριών κομμάτων είναι γυναίκες.

Στις 21 Δεκεμβρίου η Κριστρούν Φροσταδοτίρ σχημάτισε το υπουργικό της συμβούλιο και διορίστηκε πρωθυπουργός. Το υπουργικό συμβούλιο αποτελείται από τέσσερις υπουργούς της Σοσιαλδημοκρατικής Συμμαχίας της Κριστρούν, τέσσερις του Κόμματος Μεταρρύθμισης της Θοργκερδούρ, και τρεις του Λαϊκού Κόμματος της Ίνγκα.

 Παραπομπές 

2024
Ισλανδια