Μια γυναίκα στην αντίσταση

Μια γυναίκα στην αντίσταση είναι ο τίτλος μιας ελληνικής δραματικής-πολεμικής ταινίας του 1970, σε σκηνοθεσία του Ντίνου Δημόπουλου, με σενάριο του Λάζαρου Μοντανάρη και του ίδιου του Δημόπουλου. Η παραγωγή ανήκει στην εταιρεία Καραγιάννης-Καρατζόπουλος Α.Ε. Στους πρωταγωνιστικούς ρόλους εμφανίζονται οι Τζένη Καρέζη και Κώστας Καζάκος. Η ταινία, βασισμένη στην πραγματική ιστορία της Μαρίας Δημάδη, αποτυπώνει την κρυφή αντιφασιστική δράση μιας Ελληνίδας κατά τη διάρκεια της Γερμανικής Κατοχής.

Κατά την πρεμιέρα της, στις 12 Οκτωβρίου, η ταινία σημείωσε εμπορική επιτυχία, με 455.385 εισιτήρια και κατετάγη στην πέμπτη θέση ανάμεσα στις 87 ταινίες της σεζόν. Προβλήθηκε στο Φεστιβάλ της Θεσσαλονίκης και στο εξωτερικό, υπό τον τίτλο A Woman in the Resistance. Το 1979, η ταινία προβλήθηκε επίσης στην Ιαπωνική τηλεόραση.

 Πλοκή 
Στην εξοχική κατοικία της οικογένειάς της έξω από την Καστοριά, η Άννα Κωλέττη, μια καλλιεργημένη και όμορφη γυναίκα, γιορτάζει τους αρραβώνες της με τον Δημήτρη Ζορμπά, λοχαγό της Πολεμικής Αεροπορίας. Παρόντα στην εορταστική αυτή συγκέντρωση είναι τα υπόλοιπα μέλη της οικογένειάς της: ο πατέρας της, συνταγματάρχης του πεζικού· η μητέρα της, Ειρήνη· ο αδελφός της, Γιώργος, ο οποίος, αν και έχει καλλιτεχνικές ανησυχίες και ασχολείται με τη ζωγραφική, φοιτά στη Σχολή Ευελπίδων· καθώς και ο θείος της, Απόστολος, συνταξιούχος ήρωας των Βαλκανικών Πολέμων, που έχασε εκεί το ένα του πόδι και το αντικατέστησε με ξύλινο, γεγονός που από παιδί προκαλούσε φόβο στην Άννα. Κατά τη διάρκεια της τελετής, η βέρα της Άννας πέφτει στο έδαφος, ένα περιστατικό που η ίδια εκλαμβάνει ως δυσοίωνο προμήνυμα, ενώ ο Δημήτρης προσπαθεί να την καθησυχάσει. Το χαρμόσυνο κλίμα, ωστόσο, διακόπτεται από την άφιξη ενός αγγελιοφόρου που αναγγέλλει την έκρηξη του πολέμου εναντίον της Ιταλίας και τη γενική επιστράτευση. Οι άνδρες της οικογένειας καλούνται αμέσως στο μέτωπο. Η Άννα, συγκλονισμένη από τον αποχωρισμό, βυθίζεται στη θλίψη, αλλά σταδιακά βρίσκει δύναμη μέσα από την προσφορά, εντασσόμενη ως εθελόντρια νοσοκόμα στον Ερυθρό Σταυρό. Διατηρεί τακτική αλληλογραφία με τον Δημήτρη, όμως η απουσία του και η σπανιότητα των συναντήσεών τους εντείνουν τη μελαγχολία και την αγωνία της.

Ο Δημήτρης κατηγορείται ότι εκμεταλλεύεται τις συνθήκες του πολέμου για προσωπικές, ερωτικού χαρακτήρα υποθέσεις, και παραπέμπεται σε στρατοδικείο. Αρνούμενος, ωστόσο, να αποδεχθεί αυτή την αδικία και αποφασισμένος να συνεχίσει τη μάχη, κατορθώνει να επιβιβαστεί κρυφά σε αεροσκάφος που αναχωρεί για αποστολή στο μέτωπο. Κατά τη διάρκεια αερομαχίας με ιταλικά αεροπλάνα, η σκέψη του παραμένει στραμμένη στην Άννα, γεγονός που τον αποσπά και οδηγεί το αεροσκάφος του να δεχθεί εχθρικά πυρά και να καταρριφθεί. Η Άννα, ανήσυχη για την ξαφνική διακοπή της αλληλογραφίας τους, αποφασίζει να μεταβεί η ίδια στο μέτωπο, προκειμένου να μάθει νέα από τους συγγενείς της και τον Δημήτρη. Εκεί, ο πατέρας της τής αποκαλύπτει πως ο αγαπημένος της έχει σκοτωθεί στη μάχη. Η είδηση τη συντρίβει· βυθίζεται σε βαθιά ψυχολογική κρίση και αρνείται να αποδεχθεί τον θάνατό του, συνεχίζοντας να συμπεριφέρεται σαν να βρίσκεται ακόμη στη ζωή. Όταν η Καστοριά δέχεται βομβαρδισμό από ιταλικά αεροσκάφη, η Άννα, μέσα στο χάος και την καταστροφή, βγαίνει από το σπίτι με την ψευδαίσθηση ότι θα βρει τον Δημήτρη. Καταρρέει και λιποθυμά στον δρόμο. Η μητέρα και ο αδελφός της, αδυνατώντας να διαχειριστούν την ψυχική της κατάρρευση, καλούν έναν ψυχίατρο για βοήθεια. Με τη φροντίδα του, η Άννα αρχίζει σταδιακά να ανακτά την επαφή της με την πραγματικότητα και να συνέρχεται από την τραυματική εμπειρία της απώλειας.

Ο καιρός περνά και ο Ελληνοϊταλικός Πόλεμος τελειώνει, με τις γερμανικές δυνάμεις να εισβάλλουν στην Ελλάδα και να επιβάλλουν την κατοχή. Διοικητής της Καστοριάς ορίζεται ο Γερμανός συνταγματάρχης Hans Fischer. Η Άννα έχει πλέον χάσει τον πατέρα της, ο οποίος σκοτώθηκε μαχόμενος στα οχυρά Ρούπελ, και ζει μόνη με τη μητέρα της, καθώς ο αδελφός της Γιώργος απουσιάζει συνεχώς, συμμετέχοντας πιθανότατα στην Αντίσταση. Αποφασισμένη να πάψει να ζει με την προσμονή του τέλους του πολέμου, η Άννα αποφασίζει να δράσει ενεργά. Εντάσσεται μυστικά στην αντιστασιακή οργάνωση «Ίκαρος», επιδιώκοντας να εκδικηθεί τον θάνατο του αρραβωνιαστικού και του πατέρα της. Τη συμμετοχή της, ωστόσο, την κρατά αυστηρά κρυφή, ακόμη και από τους οικείους της. Ακολουθώντας τις οδηγίες της οργάνωσης, προσεγγίζει τον Γερμανό διοικητή Hans Fischer και, παρά τις εσωτερικές της αντιστάσεις, αρχίζει να τον συναναστρέφεται και να τον φλερτάρει. Η συμπεριφορά αυτή προκαλεί την οργή και την ντροπή των συμπολιτών της, που τη θεωρούν συνεργάτιδα των κατακτητών. Ο Hans, γοητευμένος από την προσωπικότητα και την ομορφιά της Άννας, της δείχνει ολοένα και μεγαλύτερη εμπιστοσύνη, αποκαλύπτοντάς της κρίσιμες στρατιωτικές πληροφορίες, τις οποίες εκείνη μεταβιβάζει διακριτικά στην οργάνωση. Σε αρκετές περιπτώσεις, η Άννα φροντίζει να «προειδοποιεί» τον Hans για επικείμενα σαμποτάζ, ώστε να διατηρήσει την εμπιστοσύνη του και να ενισχύσει τη διπλή της ταυτότητα. Ως ένδειξη ευγνωμοσύνης, ο Hans της επιστρέφει το οικογενειακό της κτήμα, το οποίο είχε προηγουμένως επιταχθεί από τις γερμανικές δυνάμεις. 

Ο Γιώργος πληροφορείται ότι η Άννα συνεργάζεται με τις γερμανικές αρχές και την κατηγορεί σφοδρά. Η αντιπαράθεση διακόπτεται από την παρέμβαση άλλου μέλους της αντιστασιακής οργάνωσης, ο οποίος αποκαλύπτει στον Γιώργο ότι η Άννα, στην πραγματικότητα, είχε ενταχθεί στον «Ίκαρο» και συναναστρεφόταν τον Hans αποκλειστικά στο πλαίσιο μυστικών επιχειρήσεων συλλογής πληροφοριών υπέρ της οργάνωσης. Μετά την αποκάλυψη αυτή, ο Γιώργος ανακαλεί τις κατηγορίες του και αποκαθιστά τη σχέση του με την αδελφή του· η μητέρα τους επίσης παύει να αμφιβάλει για τα κίνητρά της. Σύντομα, ωστόσο, η οργάνωση ειδοποιεί την Άννα ότι οι υπηρεσίες της δεν θεωρούνται πλέον αναγκαίες και την διαγράφει από τα μέλη της. Τα γεγονότα προκαλούν έντονη οργή· η Άννα εξοργισμένη επισκέπτεται κατόπιν τον «Ίκαρο» προκειμένου να εκφράσει τη δυσαρέσκειά της. Μιλώντας από την πόρτα του γραφείου του, διατυπώνει το παράπονό της για την προδοσία που αισθάνεται, καθώς επί μακρόν απέκρυπτε το προσωπικό της μίσος και την απώθηση προς τον Hans προκειμένου να διατηρήσει την κάλυψή της. Κατά την επακόλουθη αποκάλυψη ταυτοτήτων, γίνεται φανερό ότι ο αρχηγός της οργάνωσης είναι ο Δημήτρης Ζορμπάς, ο έως τότε θεωρούμενος νεκρός αρραβωνιαστικός της. Ο Δημήτρης είχε επιβιώσει της πτώσης αλλά απώλεσε το ένα του πόδι, το οποίο αντικατέστησε με ξύλινο προσθετικό· η εξαφάνισή του αποδόθηκε στην απόφασή του να κρύψει την αναπηρία, για να μην ξοδέψει η Άννα την ζωή της με έναν «σακάτη». Η επανένωση του ζευγαριού συνοδεύεται από το σχέδιό τους να σκοτώσουν τον Hans.

Η Άννα επιβιβάζεται σε ένα κάρο που οδηγεί ο ηλικιωμένος μπάρμπα-Σταμάτης, ο σύνδεσμος της αντιστασιακής οργάνωσης, συνοδευόμενος από τον μικρό εγγονό του. Κρυμμένα ανάμεσα στο φορτίο από άχυρα βρίσκονται όπλα, τα οποία προορίζονται για τα μέλη του «Ίκαρου». Σύμφωνα με το σχέδιο, την επόμενη ημέρα πρόκειται να στηθεί ενέδρα εναντίον του Hans στη λίμνη της Καστοριάς. Το κάρο αφήνει την Άννα κοντά στο σπίτι της και απομακρύνεται, όμως εκείνη αιφνιδιάζεται όταν αντικρίζει τον Hans να την περιμένει ήδη με το αυτοκίνητό του. Εκείνος δείχνει ανήσυχος από την ασυνήθιστη ψυχρότητα και αμηχανία της, αλλά επιλέγει να αγνοήσει τις υποψίες του, παρασυρμένος από τα αισθήματά του προς εκείνη και την ανάγκη του να τη θεωρεί ειλικρινή. Λίγο αργότερα, οι γερμανικές δυνάμεις ανακαλύπτουν τα κρυμμένα όπλα μέσα στο κάρο. Ο μπάρμπα-Σταμάτης και ο εγγονός του συλλαμβάνονται και οδηγούνται στα υπόγεια της Κομαντατούρ για ανάκριση. Ο Hans αρχίζει να συνειδητοποιεί ότι η Άννα ίσως να σχετίζεται με την υπόθεση, αλλά αρνείται να αποδεχθεί την προδοσία της. Υπό την πίεση σκληρών βασανιστηρίων και προκειμένου να σώσει τη ζωή του εγγονού του, ο μπάρμπα-Σταμάτης ομολογεί το σχέδιο της οργάνωσης, με αποτέλεσμα να εκτελεστεί. 

Το επόμενο πρωί, η Άννα, τηρώντας το σχέδιο της οργάνωσης, προτείνει στον Hans να κάνουν μαζί μια βόλτα στη λίμνη. Εκείνος αποδέχεται την πρόσκληση. Κατά τη διάρκεια της διαδρομής, όμως, ο Hans της αποκαλύπτει ότι γνωρίζει την προδοσία της, δείχνοντάς της τα άψυχα πτώματα των συναγωνιστών της. Δηλώνει ότι λυπάται ειλικρινά για την κατάληξη αυτή, αλλά παράλληλα τη συλλαμβάνει και τη μεταφέρει στην Κομαντατούρ. Η είδηση της σύλληψης φτάνει σύντομα στον Δημήτρη, ο οποίος, μαζί με τα υπόλοιπα μέλη της οργάνωσης, οργανώνει επιχείρηση διάσωσης: Στήνουν ενέδρα σε γερμανικό στρατιωτικό φορτηγό, σκοτώνουν τους στρατιώτες και μεταμφιέζονται με τις στολές τους. Με ψεύτικα έγγραφα καταφέρνουν να περάσουν τον έλεγχο των φρουρών και να εισχωρήσουν στο Διοικητήριο. Εκεί, μετά από σύντομη αλλά σφοδρή συμπλοκή, απελευθερώνουν την Άννα, σκοτώνοντας όσους στρατιώτες αντιλαμβάνονται την επιχείρηση. Ο Hans αντιλαμβάνεται την απόδραση και προσπαθεί να τους σταματήσει, όμως ο Γιώργος τον ακινητοποιεί. Τον τοποθετεί κάτω από τις ρόδες του φορτηγού, το οποίο ξεκινά, σκοτώνοντάς τον Hans ακαριαία. Οι αντιστασιακοί επιβιβάζονται και διαφεύγουν με ταχύτητα. Την ίδια στιγμή, η Ειρήνη, που έχει μεταβεί στο Διοικητήριο για να δει την κόρη της, αντικρίζει από μακριά το φορτηγό με τους «Γερμανούς» και διακρίνει μέσα σε αυτό την Άννα. Πανικόβλητη και μέσα σε σύγχυση, αρπάζει το όπλο ενός φρουρού και πυροβολεί έναν από τους στρατιώτες, χωρίς να γνωρίζει ότι πρόκειται για τον γιο της, μεταμφιεσμένο. Ένας άλλος Γερμανός στρατιώτης ανταποδίδει τα πυρά, σκοτώνοντάς την.

 Διανομή 

 Τζένη Καρέζη ως Άννα Κωλέττη 
 Κώστας Καζάκος ως Δημήτρης Ζορμπάς
 Άγγελος Αντωνόπουλος ως Hans Fischer
 Άλκης Γιαννακάς ως Γιώργος Κωλέττης
 Κάκια Παναγιώτου ως Ειρήνη Κωλέττη
 Λυκούργος Καλλέργης ως πατέρας Κωλέττης
 Δήμος Σταρένιος ως Απόστολος Κωλέττης
 Λαυρέντης Διανέλλος ως μπάρμπα-Σταμάτης
 Γιάννης Κανδήλας ως Γερμανός αξιωματικός
 Κώστας Παπαχρήστος ως ταγματάρχης
 Γιώργος Νέζος ως ψυχίατρος
 Τίμος Περλέγκας ως αντιστασιακός
 Γιώργος Χαραλαμπίδης ως βοηθός
 Κώστας Παληός ως στρατιωτικός γιατρός

 Παραπομπές 
Κατηγορία:Ελληνικές δραματικές ταινίες
Κατηγορία:Ελληνικές πολεμικές ταινίες
Κατηγορία:Ελληνόφωνες ταινίες
Κατηγορία:Ελληνικές ταινίες της δεκαετίας 1970

 Εξωτερικοί σύνδεσμοι 

 Μια Γυναίκα στην Αντίσταση στο IMDb