Ριφαμπουτίνη

Η ριφαμπουτίνη (Rfb, rifabutin) είναι ένα αντιβιοτικό φάρμακο που χρησιμοποιείται για τη θεραπεία της φυματίωσης και για την πρόληψη και αντιμετώπιση του βακτηρίου, Mycobacterium avium complex. 

Συνήθως χρησιμοποιείται μόνο σε άτομα που δεν μπορούν να ανεχθούν τη ριφαμπικίνη, όπως οι ασθενείς με τη νόσο HIV/AIDS που λαμβάνουν αντιρετροϊκά φάρμακα. Στη θεραπεία της ενεργού φυματίωσης χορηγείται μαζί με άλλα αντιμυκοβακτηριακά φάρμακα. Στην περίπτωση λανθάνουσας φυματίωσης μπορεί να χρησιμοποιηθεί μόνο του, ειδικά όταν η έκθεση αφορά στελέχη ανθεκτικά σε φάρμακα.

Η ριφαμπουτίνη, ως δραστική ουσία, ανήκει στην ομάδα των αντιφυματικών και των αντιμυκοβακτηριδιακών φαρμάκων και η εν γένει δράση της βασίζεται στην αναστολή της DNA-εξαρτώμενης RNA πολυμεράσης σε βακτήρια, gram-θετικά και μερικά gram-αρνητικά, με επακόλουθο τη διακοπή της σύνθεσης του RNA και τη θανάτωση των κυττάρων.

Το 1992 εγκρίθηκε για ιατρική χρήση στις ΗΠΑ"Rifabutin". The American Society of Health-System Pharmacists. Archived from the original on 20 December 2016. Retrieved 8 December 2016. και είναι ένα νομίμως εγκεκριμένο φάρμακο που περιλαμβάνεται στον Πρότυπο Κατάλογο Βασικών Φαρμάκων του ΠΟΥ.

 Ιατρικές χρήσεις 
Η ριφαμπουτίνη προτείνεται πλέον ως φάρμακο πρώτης γραμμής για τη φυματίωση αλλά επίσης και η ριφαμπικίνη χρησιμοποιούνταν ευρύτερα λόγω του χαμηλότερου κόστους της. Ωστόσο, με τη λήξη των πατεντών, οι τιμές των δύο φαρμάκων είναι πλέον παρόμοιες.

Σπανιότερα χρησιμοποιείται και για την ολική εκρίζωση του ελικοβακτηριδίου του πυλωρού από το στομάχι.

 Παρενέργειες 
Συχνές παρενέργειες της ουσίας περιλαμβάνουν κοιλιακό άλγος, ναυτία, εξάνθημα, πονοκέφαλο και χαμηλά επίπεδα ουδετερόφιλων στο αίμα. 

Άλλες παρενέργειες μπορεί να είναι πόνοι στους μύες και ουβεΐτιδα (φλεγμονή στο μάτι), ειδικά όταν το φάρμακο επιδρά σε αποικίες των βακτηρίων Bartonella και Babesia στα τριχοειδή αγγεία του ακτινωτού σώματος του οφθαλμού. Παρόλο που δεν έχουν εντοπιστεί βλάβες κατά την εγκυμοσύνη, δεν έχει μελετηθεί επαρκώς για αυτή την περίπτωση.

Η ριφαμπουτίνη ανήκει στην οικογένεια των ριφαμικινών και δρα εμποδίζοντας την παραγωγή RNA στα βακτήρια.

 Ιστορική αναδρομή 
Ερευνητές της ιταλικής φαρμακευτικής εταιρείας Achifar ανακάλυψαν τη ριφαμπουτίνη το 1975 (σημ. αργότερα η εταιρεία Achifar ενσωματώθηκε στη Farmitalia Carlo Erba, που ήταν μέρος του ομίλου της Montedison, ο οποίος στη συνέχεια εξαγοράστηκε από την Pharmacia). Η θυγατρική της εταιρείας, Adria Laboratories, υπέβαλε αίτηση έγκρισης της ριφαμπουτίνης από τον Οργανισμό Τροφίμων και Φαρμάκων των ΗΠΑ (FDA) με το εμπορικό όνομα Mycobutin στις αρχές της δεκαετίας του 1990, και το φάρμακο έλαβε έγκριση από τον FDA τον Δεκέμβριο του 1992.

Η ριφαμπουτίνη είναι ένα βακτηριοκτόνο αντιβιοτικό που χρησιμοποιείται για τη θεραπεία της φυματίωσης. Η δράση της βασίζεται σε ένα ημισυνθετικό παράγωγο της ριφαμικίνης S, που μπλοκάρει την RNA πολυμεράση που εξαρτάται από το DNA στα βακτήρια. Είναι αποτελεσματική σε βακτήρια που είναι ιδιαίτερα ανθεκτικά σε Gram-θετικά βακτήρια (και σε ορισμένα Gram-αρνητικά), καθώς και κατά των βακτηρίων Mycobacterium tuberculosis, M. leprae και M. avium intracellulare.

 Παραπομπές 

Κατηγορία:Βασικά Φάρμακα του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας