Ματθαίος του Αγιέλο

Ο Ματθαίος του Αγιέλο, ιταλ.: Matteo d'Ajello da Salerno  ήταν υψηλόβαθμο μέλος τής Νορμανδικής Αυλής τού βασιλείου τής Σικελίας τον 12ο αι. Ο αδελφός του Ιωάννης του Αγιέλο ήταν επίσκοπος.

 Σταδιοδορμία 
Εμφανίζεται για πρώτη φορά ως συμβολαιογράφος τού ναυάρχου Μάγιο τού Μπάρι, ο οποίος συνέταξε τη Συνθήκη τού Μπενεβέντο του 1156. Ανήλθε σε εξέχουσα θέση κατά την επόμενη βασιλεία, αυτή τού Γουλιέλμου Β΄ της Σικελίας, που τον έκανε τον πρώτο μεγάλο πρωτονοτάριο και στη συνέχεια καγκελάριο.

Ο Μάγιο προετοίμασε τον Ματθαίο για διάδοχό του, και λέγεται ότι τον χρησιμοποίησε ακόμη και για να λάβει άδεια από τον πάπα Αλέξανδρο Γ΄ στη Ρώμη για να διαδεχθεί ο Μάγιο τον Γουλιέλμο Α΄ το 1159. Στις 10 Νοεμβρίου 1160 ο Ματθαίος προειδοποίησε τον Μάγιο για μία επικείμενη απόπειρα δολοφονίας, αλλά χωρίς αποτέλεσμα. Ενώ ο Ματθαίος διέφυγε, ο Μάγιο σκοτώθηκε από τον Ματέο Βονέλο.

Το 1162 ο Ματθαίος μεσολάβησε για να εμποδίσει τον Γουλιέλμο Α΄ να λεηλατήσει το Σαλέρνο. Μετά το τέλος τού Γουλιέλμου, έγινε ο κορυφαίος μεταξύ των συμβούλων τής αντιβασίλισσας, Μαργαρίτας τής Ναβάρρας. Μετά τις εξεγέρσεις των τελευταίων ετών τής βασιλείας τού Γουλιέλμου Β΄, ο Ματθαίος συνέταξε (ξανά) από μνήμης έναν τεράστιο κατάλογο αρχείων, που είχαν χαθεί στις εξεγέρσεις. Το 1166 ήταν υποψήφιος για την καγκελαρία, αλλά παραβλέφθηκε υπέρ τού Στεφάνου τού Περς, κάτι που τού προκάλεσε διαρκή δυσαρέσκεια.

Συμμετείχε στις συνωμοσίες τού Ερρίκου κόμη τού Μοντεσκαλιόζο, αλλά δεν συνελήφθη. Ωστόσο συνεργάστηκε με τον Τζεντίλε, επίσκοπο του Αγκριτζέντο, για να δολοφονήσουν τον Στέφανο στο Παλέρμο, μετά τη σύλληψη τού Ερρίκου στη Μεσσήνη . Αυτή η προσπάθεια απέτυχε, και οι δύο συνελήφθησαν. Ωστόσο από τη φυλακή ο Ματθαίος συντόνισε μία νέα συνωμοσία, και οι συνωμότες του πολιόρκησαν με επιτυχία τον καγκελάριο Στέφανο στον πύργο τού καθεδρικού ναού, και απελευθέρωσαν τον Ματθαίο, ο οποίος πρόσφερε στον καγκελάριο την ευκαιρία να φύγει ανενόχλητος σε Σταυροφορία, ανοίγοντας το δρόμο για την άνοδο τού ίδιου τού Ματθαίου στην καγκελαρία.

Ο Ματθαίος δεν προήχθη αμέσως στο αξίωμα τού καγκελάριου. Αρχικά διορίστηκε αντικαγκελάριος (1169), ιδιότητα με την οποία συμβούλευε συνεχώς τη Μαργαρίτα να μην αναμειγνύεται στην κρίση μεταξύ εκκλησίας και κράτους στην Αγγλία, όπου η Μαργαρίτα υποστήριζε τον Τόμας Μπέκετ και τον πάπα Αλέξανδρο Γ΄, και ο Ματθαίος υποστήριζε σθεναρά τον βασιλιά Ερρίκο Β΄, πιστεύοντας ότι η υπόθεσή του ήταν παρόμοια με αυτή των προηγούμενων μοναρχών τής Σικελίας. Για παρόμοιους λόγους, στα τελευταία του χρόνια αντιτάχθηκε στις φεουδαρχικές και υπέρ-τού-αυτοκράτορα πολιτικές του Γουόλτερ του Μιλ. Ο χρονικογράφος Ριχάρδος τού Σαν Τζερμάνο περιέγραψε τον Βάλτερ και τον Ματθαίο ως "τις δύο πιο σταθερές στήλες τού βασιλείου".

Ο Ματθαίος ήταν γνωστός ως σκληρός υπέρ τής διγαμίας. Αν και υπέφερε από ποδάγρα (ουρική αρθρίτιδα), την οποία ο ποιητής Πέτρος τού Έμπολι αναφέρει ότι προσπάθησε να θεραπεύσει, πλένοντας τα πόδια του στο αίμα παιδιών.

Ο Ματθαίος αντιτάχθηκε στον γάμο τής πριγκίπισσας Κωνσταντίας με τον Ερρίκο πρίγκιπα της Γερμανίας, τον μελλοντικό Ερρίκιο ΣΤ΄. Ενώ ο Γουλιέλμος Β΄ είχε διορίσει τη θεία του κληρονόμο στο θρόνο τής Σικελίας και διέταξε τον Ματθαίο και άλλους να ορκιστούν πίστη, ο Ματθαίος έπεισε τον Βάλτερ και άλλους βαρόνους να υποστηρίξουν τον Τανκρέδο κόμη τού Λέτσε, έναν νόθο εξάδελφο τού Γουλιέλμου Β΄, για τον θρόνο μετά το τέλος τού Γουλιέλμου Β΄. Ήταν η προπαγάνδα τού Ματθαίου εναντίον τού Ρογήρου τής Άντρια, που κατέστρεψε την υποψηφιότητα τού υποψηφίου, και εξασφάλισε τη στέψη τού Τανκρέδου και η έκκληση τού Ματθαίου που έφερε τον πάπα Κλήμη Γ΄ στο πλευρό τους. Γι' αυτό, ο Τανκρέδος έκανε τον Ματθαίο καγκελάριο, τον πρώτο μετά τη φυγή τού Στεφάνου του Περς το 1168.

Το 1191 ο αυτοκράτορας Ερρίκος ΣΤ΄ προσπάθησε να εισβάλει στη Σικελία για να διεκδικήσει το σικελικό στέμμα για την αυτοκράτειρα Κωνσταντία, αλλά απέτυχε και υποχώρησε, αφήνοντας την Κωνσταντία στο Σαλέρνο ως σημάδι ότι σύντομα θα επέστρεφε. Ο Νικόλαος, γιος τού Ματθαίου, που είχε διοριστεί αρχιεπίσκοπος τού Σαλέρνο, ήταν εχθρικός προς τους Γερμανούς, και εκείνη την εποχή βρισκόταν στη Νάπολη, για να βοηθήσει στην άμυνα εκεί. Έγραψε επιστολές σε μερικούς φίλους στο Σαλέρνο, οι οποίοι αργότερα υποτάχθηκαν ξανά στον Τανκρέδο, και τού παρέδωσαν την Κωνσταντία. Μη μπορώντας να πείσει τον Τανκρέδο να θανατώσει την Κωνσταντία, η βασίλισσα Σίβυλλα τής Ατσέρα συζήτησε με τον Ματθαίο για το μέρος που θα φυλακιζόταν η Κωνσταντία, και ο Ματθαίος έγραψε μία επιστολή στον Τανκρέδο παρουσία της, καταφέρνοντας να τον πείσει να κλειδώσει την Κωνσταντία στο Καστέλ ντελ' Όβο στη Νάπολη, ένα κάστρο σε ένα νησί περιτριγυρισμένο από νερό, για να φυλάσσεται καλύτερα και να απομονώνεται από τους ανθρώπους, υπό την επιμέλεια του ευγενή Αλιτζέρνο Κοτόνε, ο οποίος υπερασπιζόταν τη Νάπολη. Επιπλέον, ο Ματθαίος έγραψε στον Αλιτζέρνο διατάζοντάς τον να «φυλάει σωστά την αυτοκράτειρα στο Κάστρο του Σωτήρος (δηλαδή το Κάστρο ντελ Όβο) στη θάλασσα». Ωστόσο, μόλις ένα χρόνο αργότερα, υπό την πίεση τού πάπα Κελεστίνου Γ΄, ο Τανκρέδος αναγκάστηκε να στείλει την Κωνσταντία στη Ρώμη, για να ανταλλάξει την αναγνώρισή του από τον πάπα, και καθ' οδόν η Κωνσταντία απελευθερώθηκε από Γερμανούς στρατιώτες.

Η υγεία τού Ματθαίου, ωστόσο, συνέχισε να επιδεινώνεται, και απεβίωσε σε βαθύ γήρας το 1193. Άφησε ως μνημείο του ένα μοναστήρι στο Παλέρμο με το όνομα Σαν Μπενεντέτο. Είχε δύο γιους με επιρροή: τον Ριχάρδο, ο οποίος διορίστηκε κόμης του Αγιέλο (στην Καλαβρία), και τον προαναφερθέντα Νικόλαο.

 Εκτίμηση 
 Ενώ δεν προέβλεψε ότι ο Ματθαίος θα ήταν εξέχων, ο Φάλκανδος ποτέ δεν αρνήθηκε την ικανότητα ή την ευφυΐα του, και δύο φορές ισχυρίστηκε στην αυλή ότι ήταν ο σοφότερος άνθρωπος. Συνάγεται ότι ο Ματθαίος ειδικευόταν στα αραβικά, τα ελληνικά και τα λατινικά. 
 Ο μοναχός Πέτρος τού Έμπολι, ο οποίος υπηρέτησε για τον Ερρίκο ΣΤ΄ και την Κωνσταντία, δεν ανέφερε ποτέ τον Ματθαίο ως καγκελάριο και τον ανέφερε ως «bigamus, sacerdos, scariothis, Hydra» (δίγαμο, ιερέα, Ισκαριώτη, το τέρας Ύδρα).

 Σημειώσεις 

 Αναφορές 
 Νόριτς, Τζον Τζούλιους . Το Βασίλειο στον Ήλιο 1130-1194 . Λόνγκμαν: Λονδίνο, 1970.

Κατηγορία:Βασίλειο της Σικελίας