Βανδαλο-Φραγκικός Πόλεμος

Ο Βανδαλο-Φραγκικός Πόλεμος ήταν ένας πόλεμος των Βανδάλων εναντίον των Φράγκων.  Ο πόλεμος έλαβε χώρα πριν από τη διάβαση τού Ρήνου το 406, και ήταν το αποτέλεσμα μίας επίθεσης Βανδάλων στην κατοικημένη περιοχή των Φράγκων από τον Μέσο Ρήνο. Δεδομένου τού τεράστιου αντίκτυπου των γεγονότων που έλαβαν χώρα στη συνέχεια στη Γαλατία, και τα οποία είχαν τεράστια επιρροή στην τελική πτώση τής Δυτικής Ρωμαϊκής Αυτοκρατορίας, αυτός ο πόλεμος θεωρείται ως η προετοιμασία γι' αυτό. Κρίθηκε από μία νίκη των Βανδάλων. Οι Βάνδαλοι είχαν έναν ηγεμόνα, τον rex Γοδέγιζελ, ενώ οι Φράγκοι είχαν αρκετούς ηγέτες, των οποίων τα ονόματα δεν αναφέρονται. 

 Πηγές 
Η μόνη γραπτή αναφορά που αναφέρει τον πόλεμο, είναι τού Γρηγορίου τής Τουρ, ενός επισκόπου και ιστορικού τού 6ου αι., ο οποίος χρησιμοποίησε τα βιβλία τού Ρενάτου Προφουτούρου Φριγερίδου ως πηγή για το δικό του ιστορικό έργο "Historia Francorum". Το έργο τού Φριγέριδου δεν έχει διασωθεί, και είναι γνωστό μόνο επειδή ο Γρηγόριος τής Τουρ το παραθέτει εκτενώς. Μεταγενέστεροι ιστορικοί έχουν συσχετίσει σχόλια τού Πρόσπερου και τού Ορόσιου σχετικά με τούς Βανδάλους και τούς Αλανούς και αποσπάσματα από το Γαλατικό Χρονικό τού 452 και τη Νέα Ιστορία τού Ζώσιμου με τον πόλεμο μεταξύ Βανδάλων και Φράγκων. 

 Η εποχή 
Στις αρχές τού 5ου αι. οι Φράγκοι παρείχαν στρατεύματα στον Μέσο Ρήνο στούς Συνοριοφύλακες (Limitanei) στις βορειότερες επαρχίες Γερμανία Πρώτη και Γερμανία Δευτέρα. Αυτά τα συνοριακά στρατεύματα ήταν υπεύθυνα για τη φύλαξη των Συνόρων (Limes), των συνόρων τού Ρήνου, που κρατούσαν τη Ρωμαϊκή Αυτοκρατορία ξεχωριστή από τη Γερμανία. Η κύρια περιοχή εγκατάστασής τους ήταν ανατολικά τού Ρήνου, κοντά στην Κολωνία μέσω Μάιντς προς Βορμς και Σπάιερ. Οι φραγκικές φυλές στα βόρεια αυτού ονομάζονταν Σάλιοι Φράγκοι και στα νότια κατοικούσαν οι Αλαμανοί, λαοί που παρείχαν επίσης στρατιώτες στον ρωμαϊκό στρατό.

Κατά τη διάρκεια τού 406, οι Βάνδαλοι και στη συνέχεια οι Αλανοί εμφανίστηκαν σε φραγκικό έδαφος. Το από πού προήλθαν είναι ένα ερώτημα από μόνο του, στο οποίο δεν μπορεί να δοθεί σαφής απάντηση. Η πιο πιθανή εξήγηση είναι ότι ήταν βάρβαροι που περιπλανιόντουσαν, και στην πραγματικότητα ήταν ένα υπόλειμμα τού τρίτου στρατού τού Ραδαγαίσου. Από τον Στιλίχωνα ηττήθηκαν στον πόλεμο εναντίον τού Ραδαγαίσου τού 405, και στη συνέχεια διέφυγαν διασχίζοντας τις Άλπεις στη Ραιτία.  Πιθανώς υπήρχαν διάφοροι λόγοι για την άφιξή τους, εκ των οποίων η πιθανότητα εγκατάστασης στη Ρωμαϊκή Αυτοκρατορία είναι ίσως ο πιο σημαντικός. Οι Βάνδαλοι που εισέβαλαν στην κατοικημένη περιοχή των Ριπουαρίων Φράγκων ήταν οι Ασδίνγοι, ο δυτικός κλάδος αυτού τού λαού. Οι Σιλίγγοι, ο άλλος κλάδος, βρισκόταν ανατολικότερα, στα «Βανδαλικά Όρη» στη Σουδητία.  Αυτή η ομάδα κινήθηκε επίσης δυτικά, όπως και οι ομάδες Σουηβών.

Οι Βάνδαλοι είχαν επικεφαλής τον Γοδίγιζελ και οι Αλανοί τον Ρεσπένδιαλ. Σύμφωνα με το Λήμπεσσουετς, η εισβολή απαιτούσε προσεκτική προετοιμασία και σχεδιασμό, και ο οργανωτικός και διπλωματικός εγκέφαλος πίσω από αυτήν ήταν ο Γοδίγιζελ των Βανδάλων Ασδίνγοι.  Παρ' όλα αυτά, φαίνεται ότι οι δύο ηγέτες έδρασαν ξεχωριστά, επειδή οι Βάνδαλοι πήγαν στην αποφασιστική μάχη με τούς Φράγκους χωρίς τούς Αλανούς.

 Η αρχή 
μικρογραφία|300x300εσ|Η άφιξη των Βαρβάρων.
Η άφιξη των Βανδάλων και Αλανών προσφύγων οδήγησε σε συγκρούσεις με τούς Φράγκους και τούς Αλαμανούς. Πιθανώς έλαβαν χώρα αρκετές αντιπαραθέσεις, στις οποίες οι Φράγκοι προσπάθησαν να προστατεύσουν την επικράτειά τους και πιθανώς και τα ρωμαϊκά σύνορα ως φοιδεράτοι, ενώ οι Βάνδαλοι είτε προσπάθησαν να αποκτήσουν παρόμοιο καθεστώς φοιδεράτων στην ανατολική όχθη με τούς Φράγκους, τούς Αλαμανούς και τούς Βουργουνδούς, είτε προσπάθησαν να διασχίσουν τον Ρήνο. 

 Η αποφασιστική μάχη 
Οι περισσότερες πληροφορίες σχετικά με την πορεία τού πολέμου είναι ασαφείς, επειδή οι πηγές είναι ανεπαρκείς. Ο Ρ. Φριγέριδος δίνει πληροφορίες μόνο για την αποφασιστική μάχη μεταξύ των Βανδάλων και των Φράγκων, στην οποία σκοτώθηκε ο Γοδέγιζελ. Αρχικά πολέμησε τούς Φράγκους χωρίς τούς Αλανούς τού Ρεσπένδιαλ. Ο Φριγέριδος αναφέρει ότι οι Βάνδαλοι έχασαν περίπου 20.000 πολεμιστές σε αυτές τις μάχες, συμπεριλαμβανομένου τού αρχηγού τους.  Αυτοί οι αριθμοί είναι πιθανώς υπερβολικοί, αλλά οι απώλειες των Βανδάλων πρέπει να ήταν μεγάλες. Οι Φράγκοι ήταν αρχικά η ανώτερη παράταξη, αλλά όταν η κατάσταση απειλούσε να γίνει απελπιστική για τούς Βανδάλους, ξαφνικά έλαβαν βοήθεια από τούς Αλανούς. Έτσι ενωμένοι νίκησαν τούς Φράγκους στην αποφασιστική μάχη.Gregorius of Tours,History of the Franks. Book II. Chapter 9.

Ο Φριγέριδος δεν έδωσε ημερομηνία ή ακριβή τοποθεσία γι' αυτή τη μάχη. Υπέδειξε μόνο ότι ο στρατός των Αλανών «έστρεφε την πλάτη του στον Ρήνο» για να παρέμβει στον Βανδαλο-Φραγκικό Πόλεμο. Από αυτό μπορεί να φανεί, ότι πρέπει να έλαβε χώρα σε κάποια απόσταση από τον ποταμό.  Ο ΜακΝτάουελ εκτίμησε ότι αυτή η τελευταία μάχη πιθανότατα έλαβε χώρα κάποια στιγμή το καλοκαίρι ή το φθινόπωρο τού 406.

 Οι συνέπειες 
Η τελική νίκη των Βανδάλων και των Αλανών επί των Φράγκων σηματοδότησε το τέλος τού Βανδαλο-Φραγκικού Πολέμου. Ο στόχος τους είχε επιτευχθεί, η διέλευση στη Ρωμαϊκή Αυτοκρατορία δεν εμποδιζόταν πλέον, και επέτρεψε στούς Βανδάλους και τούς συμμάχους τους να παραμείνουν στο φραγκικό έδαφος στον Μέσο Ρήνο, μέχρι να διασχίσουν τον Ρήνο. 

Παρ' όλα αυτά, και ενάντια στη σύγχρονη στρατιωτική λογική ότι κάποιος μένει σε χειμερινό στρατόπεδο για να περιμένει ευνοϊκές καιρικές συνθήκες για την επόμενη εκστρατεία, ο Πρόσπερος ισχυρίστηκε στο Παγκόσμιο Χρονικό του, ότι οι Βάνδαλοι και οι Αλανοί διέσχισαν τον Ρήνο στη μέση τού χειμώνα.  Σύμφωνα με τον ΜακΝτάουαλ, αυτό μπορεί να γίνει κατανοητό, μόνο αν οι βάρβαροι υπέφεραν από πείνα και ήταν απελπισμένοι, καθώς η περιοχή, που μόλις είχαν κατακτήσει, δεν επαρκούσε για να παρέχει αρκετή τροφή για όλους.  Είναι πιθανό να μπορούσαν να χρησιμοποιήσουν τη ρωμαϊκή γέφυρα τού Ρήνου κοντά στο Μάιντς κατά τη διάρκεια τής διέλευσης ή οι μεταναστευτικοί λαοί να χρησιμοποιούσαν απλώς βάρκες. Ο ΜακΝτάουελ το βασίζει αυτό στην πηγή τού 8ου αι. τού Χραβάνου Μαύρου, ο οποίος έγραψε για τη ζωή τού Άλμπαν τού Μάιντς .  Αφού οι Βάνδαλοι και οι Αλανοί Ασδίνγκοι πέρασαν το Σύνορο (Limes), τούς ακολούθησαν οι νεοαφιχθέντες Σιλίνγοι και Σουηβοί.

 Πρωτογενείς πηγές 
 Γαλατικό Χρονικό του 452
 Ολυμπιόδωρος
 Πρόσπερος της Ακουιτανίας, Χρονικά
 Ζώσιμος

 Παραπομπές 

 Βιβλιογραφία 





Κατηγορία:Ρήνος