Τσε Ιησούς

Με το όνομα Τσε Ιησούς (αγγλικά: Che Jesus) ονομάζεται μια εικόνα που απεικονίζει τον Ιησού Χριστό με το ύφος του εμβληματικού δίχρωμου πορτρέτου του Τσε Γκεβάρα από τον Τζιμ Φιτζπάτρικ, το οποίο βασίζεται με τη σειρά του στη διάσημη φωτογραφία του Τσε Γκεβάρα που πήρε ο Αλμπέρτο Κόρντα.

 Ιστορικό 
Η εικόνα δημιουργήθηκε από τους Τσας Μπέιφιλντ, Μάρτιν Κάσον και Τρέβορ Γουέμπ για το Δίκτυο Διαφήμισης των Εκκλησιών (Churches Advertising Network, CAN) στο Ηνωμένο Βασίλειο, το οποίο τη χρησιμοποίησε για να ενθαρρύνει τη συμμετοχή στις εκκλησίες το Πάσχα του 1999. Η αφίσα συνόδευε το σύνθημα: «Mild. Meek. As if. Discover the real Jesus. Church. 4 April.» («Ήπιος. Ταπεινός. Ε, καλά τώρα. Ανακάλυψε τον αληθινό Ιησού. Εκκλησία. 4 Απριλίου.»)"God help those who confuse advertising and PR disasters". Marketing Week. 14 January 1999.Jesus sheds 'wimpish' persona in a revolutionary makeover. The Guardian. 6 January 1999 Στις 4 Απριλίου ήταν η μέρα του Πάσχα εκείνη τη χρονιά. Διανεμήθηκαν 50.000 φυλλάδια σε εκκλησίες σε όλο το Ηνωμένο Βασίλειο και αφίσες αναρτήθηκαν σε στάσεις λεωφορείων, σιδηροδρομικούς σταθμούς και διαφημιστικές πινακίδες.BBC News website. 7 January 1999
μικρογραφία|Η φωτογραφία στην οποία βασίστηκε η εικόνα, σε ένα χαρτονόμισμα της Κούβας
Το έργο για την αφίσα δημιουργήθηκε με φωτοαντίγραφο ενός πίνακα του Χριστού πάνω σε διαφανές φύλλο και τοποθέτηση αυτού πάνω από ένα αντίγραφο της φωτογραφίας του Κόρντα. Με ιχνογράφηση και των δύο προσώπων δημιουργήθηκε ένα σύνθετο πρόσωπο. Αυτό στη συνέχεια ξαναϊχνογραφήθηκε και μελανώθηκε ώστε να παραχθεί ένα ασπρόμαυρο αντίγραφο. Το αποτέλεσμα σαρώθηκε σε υπολογιστή Apple Macintosh, το φόντο άλλαξε σε κόκκινο και το κείμενο προστέθηκε από τον Ματ ΜακΜάλλεν.

Η παρουσίαση της εικόνας του Τσε Ιησού έγινε διεθνής είδηση και αργότερα εκτέθηκε το 2000 στην έκθεση Seeing Salvation στην Εθνική Πινακοθήκη του Λονδίνου, συμπεριλήφθηκε στη Ζώνη της Πίστης (Faith Zone) στο Millennium Dome και παρουσιάστηκε το 2006 στην έκθεση Che Guevara: Revolutionary and Icon (Τσε Γκεβάρα: Επαναστάτης και Είδωλο) στο Μουσείο Βικτωρίας και Αλβέρτου.

 Αντιδράσεις 
Λίγο μετά τη δημοσίευση της αφίσας, εμφανίστηκαν στη Βρετανία σχετικά άρθρα, μεταξύ άλλων των εφημερίδων Daily Mail, The Independent και The Guardian. Στις Ηνωμένες Πολιτείες έγραψαν για αυτήν η Los Angeles Times και η Washington Post, ενώ στη Γερμανία δημοσιεύτηκε σύντομο άρθρο στο Spiegel.

Οι αντιδράσεις των εκκλησιών στο Ηνωμένο Βασίλειο ήταν αρνητικές. Η Καθολική Εκκλησία αποστασιοποιήθηκε από την καμπάνια και ο εκπρόσωπός της εξέφρασε την ανησυχία ότι ο κόσμος θα μπορούσε να μπερδέψει την 4η Απριλίου με τα γενέθλια του Τσε Γκεβάρα. Εκπρόσωπος της Αγγλικανικής Εκκλησίας χαρακτήρισε τη συγχώνευση του Ιησού με τον Τσε Γκεβάρα «καθ’ οιονδήποτε τρόπο ακατάλληλη», ενώ ο επίσκοπος του Γουέικφιλντ δήλωσε ότι με αυτόν τον τρόπο «υποβαθμίζεται το μυστήριο του Θεού».David Kunzle: Chesucristo. Die Fusion von Che Guevara und Jesus Christus in Bild und Text. 2016, S. 291. Ο Αμερικανός σχολιαστής Τζορτζ Γουίλ απέρριψε την εκστρατεία ως «σύμπτωμα μιας ανοησίας που δεν γνωρίζει σύνορα».Jesus as Che. Will, George F. The Washington Post. 14 February 1999

Ο αγγλικανός επίσκοπος του Ίλι, ο σεβασμιότατος Στίβεν Σάικς, υπερασπίστηκε την καμπάνια και απέρριψε τις κατηγορίες περί βλασφημίας. Είπε: «Ο σκοπός της διαφήμισης είναι να προκαλέσει σχόλια. Ήταν επιτυχημένη.» Πρόσθεσε: «Ενώ γίνεται σιωπηρά μια αναλογία ανάμεσα στην επανάσταση ενός πολιτικού ηγέτη και εκείνη του Ιησού, δεν λέγεται ούτε υπονοείται ότι ο Ιησούς ήταν πολιτικός επαναστάτης ή ότι θα ενέκρινε τις πράξεις του Τσε Γκεβάρα.»The Bishop's letter. Ely Ensign. February 1999Bishop backs church ad campaign. Cambridge Evening News. 9 January 1999.

Και πολιτικοί τοποθετήθηκαν σχετικά με την καμπάνια. Η εικόνα προκάλεσε οργή μεταξύ συντηρητικών μελών της εκκλησίας και ορισμένων πολιτικών, οι οποίοι καταδίκασαν την καμπάνια ως βλάσφημη, επειδή χρησιμοποιούσε έναν «βίαιο κομμουνιστή και άθεο» για να προωθήσει τον Ιησού.Church Ads Send Revolutionary Message. Los Angeles Times. 7 January 1999. Η βουλευτής των Συντηρητικών, Αν Γουίντεκομπ, η οποία είχε ασπαστεί τον ρωμαιοκαθολικισμό μετά τη μεταστροφή της από την Αγγλικανική Εκκλησία, δήλωσε: «Πρέπει να διαμορφωνόμαστε σύμφωνα με τον Χριστό, όχι να διαμορφώνουμε τον Χριστό σύμφωνα με εμάς.»  Ο πρώην βουλευτής των Συντηρητικών Χάρι Γκρίνγουεϊ, χορηγός της Συντηρητικής Χριστιανικής Αδελφότητας (Conservative Christian Fellowship), χαρακτήρισε την αφίσα «βαθύτατα ιερόσυλη» και απαίτησε τον αφορισμό των υπευθύνων.Revolution in Church's Easter campaign. The Herald Scotland. 6 January 1999 Απείλησε να διαμαρτυρηθεί στον Αρχιεπίσκοπο Καντουαρίας, ηγέτη της Εκκλησίας της Αγγλίας, δρ Τζορτζ Κάρεϊ, «με την πιο σκληρή γλώσσα».Chesus Christ - MPs slam church poster lookalike of communist firebrand Guevara. Daily Mirror 6 January 1999  Ο Ρόμπερτ Γκρίφιθς, γενικός γραμματέας του Κομμουνιστικού Κόμματος της Μεγάλης Βρετανίας, αντίθετα, δήλωσε ότι του άρεσε η αφίσα· η μίμηση, είπε, είναι η πιο ειλικρινής μορφή επαίνου, και είναι ενθαρρυντικό το ότι οι εκκλησίες απέτισαν φόρο τιμής σε έναν σημαντικό κομμουνιστή.David Kunzle: Chesucristo. Die Fusion von Che Guevara und Jesus Christus in Bild und Text. 2016, S. 291. Η Τζούντι Μπάισον του Σοσιαλιστικού Κόμματος θεώρησε την καμπάνια κάπως παράξενη και λίγο άδικη απέναντι στον Τσε Γκεβάρα.

Πολλά μέλη του Churches Advertising Network (CAN, Δίκτυο Διαφήμισης Εκκλησίων) εξήγησαν στον Τύπο τα κίνητρα πίσω από την καμπάνια. Στόχος ήταν να αντιπαρατεθεί στο κλασικό στερεότυπο του Ιησού ως αδύναμου άντρα με λευκό νυχτικό και, αντ’ αυτού, να αναδειχθούν οι αντιυλιστικές και επαναστατικές του πλευρές.  Ο πάστορας Τομ Άμπροουζ, μέλος του CAN και διευθυντής επικοινωνίας της επισκοπής του Ίλι, δήλωσε ότι η αφίσα σχεδιάστηκε για να κάνει τους ανθρώπους να σκεφτούν για τον χριστιανισμό. Είπε: «Θέλουμε οι άνθρωποι να καταλάβουν ότι ο Ιησούς δεν είναι ένας μαλθακός τύπος με λευκό νυχτικό ούτε κάποιος που τον πατάνε, αλλά μια δυνατή, επαναστατική μορφή.»

Η αφίσα προσέλκυσε επίσης το ενδιαφέρον του καλλιτεχνικού κόσμου. Το 2000 παρουσιάστηκε, ως ένα από τα ελάχιστα εικαστικά έργα του 20ού αιώνα, στην έκθεση Seeing Salvation της Εθνικής Πινακοθήκης του Λονδίνου και συζητήθηκε στην ομώνυμη εκπομπή του BBC. Επιπλέον, αποτέλεσε μέρος της έκθεσης Che Guevara: Revolutionary & Icon (Τσε Γκεβάρα: Επαναστάτης και Είδωλο) του Μουσείου Βικτωρίας και Αλβέρτου το 2006. Ο Βρετανός ιστορικός τέχνης Ντέιβιντ Κούντσλε αφιέρωσε στην αφίσα ολόκληρο κεφάλαιο στο βιβλίο του Chesucristo, το οποίο εξετάζει τη σύντηξη του Τσε Γκεβάρα και του Ιησού στην τέχνη και τη λογοτεχνία.

Η ιδέα της σύντηξης του Ιησού με τον Τσε Γκεβάρα επανήλθε από το CAN το 2005. Μια αφίσα για την χριστουγεννιάτικη καμπάνια απεικόνιζε ένα ασπρόμαυρο πορτρέτο ενός μικρού παιδιού σε κόκκινο φόντο, με τη λεζάντα: «Dec. 25th. Revolution begins. Celebrate the birth of a hero» («25 Δεκεμβρίου. Η επανάσταση αρχίζει. Γιορτάστε τη γέννηση ενός ήρωα.»)David Kunzle: Chesucristo. Die Fusion von Che Guevara und Jesus Christus in Bild und Text. 2016, S. 293. 

 Παραπομπές 

Κατηγορία:Ιησούς Χριστός στην τέχνη