Εξούμα

Η Εξούμα () είναι μια αλυσίδα νησιών και διοικητικό διαμέρισμα του κράτους των Μπαχαμών. Αποτελείται από περισσότερα από 365 νησιά, νησίδες και κη. 

Tο μεγαλύτερο νησί είναι η Μεγάλη Εξούμα (Γκρέιτ Εξούμα, ), που έχει μήκος 60 χιλιόμετρα και συνδέεται με το νησί Μικρή Εξούμα (Λιτλ Εξούμα) με μια μικρή γέφυρα. Η πρωτεύουσα και μεγαλύτερος οικισμός όλου του διαμερίσματος είναι η Τζωρτζ Τάουν, με πληθυσμό μικρής κωμοπόλεως, που ιδρύθηκε το 1793 και βρίσκεται στη Μεγάλη Εξούμα. Η Μικρή Εξούμα τέμνεται από τον Τροπικό του Καρκίνου, ενώ ολόκληρη η νησιωτική αλυσίδα έχει μήκος 209 χιλιόμετρα και συνολική έκταση 187 τετραγωνικά χιλιόμετρα. Η Μεγάλη Εξούμα έχει έκταση 158 τετρ. χιλιόμετρα, ενώ η Μικρή Εξούμα 29 τετρ. χιλιόμετρα.

Από το 2000 μέχρι το 2010 ο πληθυσμός της Εξούμα υπερδιπλασιάσθηκε, εξαιτίας και της ανεγέρσεως μεγάλων και μικρών τουριστικών μονάδων, με τη συνακόλουθη αύξηση των απευθείας πτήσεων «τσάρτερ» προς τη Μεγάλη Εξούμα από μακρινούς τόπους, όπως π.χ. το Τορόντο. Ο πληθυσμός της αλυσίδας των νησιών το 2010 ήταν 6.928 κάτοικοιEXUMA AND CAYS POPULATION BY SETTLEMENT AND TOTAL NUMBER OF OCCUPIED DWELLINGS: 2010 CENSUS - Bahamas Department of Statistics, ενώ το 2022 είχε αυξηθεί κι άλλο, σε 7.293 κατοίκους.

Ιστορία
Οι ιθαγενείς Λουκάγιαν είχαν για την αλυσίδα αυτή των νησιών την ονομασία Curateo, δηλαδή «εξώτερη μακρινή στεριά». Οι Λουκάγιαν υποδουλώθηκαν σχεδόν όλοι τον 16ο αιώνα από τους Ισπανούς, που τους πούλησαν ως δούλους στην ηπειρωτική ακτή. Η Εξούμα παρέμεινε έτσι ουσιαστικά ακατοίκητη επί σχεδόν δύο αιώνες. Το αποτέλεσμα αυτού ήταν να γίνει, όπως και οι υπόλοιπες Μπαχάμες, αγαπημένος τόπος για τους πειρατές της Καραϊβικής, που είχαν εδώ τα λημέρια τους. Για παράδειγμα το Ελίζαμπεθ Χάρμπορ ήταν το αγαπημένο λημέρι του Κάπτεν Κιντ. Η Μεγάλη Βρετανία εξεδίωξε τους πειρατές και προσάρτησε τις Μπαχάμες, η συγκεκριμένη ωστόσο αλυσίδα νησιών παρέμενε σχεδόν έρημη.

Η Εξούμα εποικίσθηκε περί το 1783 από πιστούς στο βρετανικό Στέμμα αποίκους των σημερινών ΗΠΑ που διέφευγαν από την Αμερικανική Επανάσταση. Αυτοί οι αυτοεξόριστοι μετέφεραν εκεί και τους σκλάβους τους και εισήγαγαν την οικονομία των φυτειών βαμβακιού στα νησιά. Η Τζωρτζ Τάουν ονομάσθηκε έτσι προς τιμή του Βρετανού βασιλιά Γεωργίου Γ΄, προς τον οποίο οι νέοι κάτοικοι του τόπου διατηρούσαν αφοσίωση. Μερικά μικρότερα κη παραμένουν από τότε μερικώς ή ολικώς ιδιωτικά, και αυτά φέρουν ως διακριτικό για διοικητικούς λόγους της τοπικής αυτοδιοικήσεως από έναν τριψήφιο αριθμό το καθένα: τα γνωστότερα σχετικά παραδείγματα είναι οι γειτονικές νησίδες Εξούμα 642 και 643, που αντιμετωπίζουν το πρόβλημα της διαβρώσεως των παραλιών, με τη θάλασσα να προχωρεί προς το εσωτερικό. Αυτό το πρόβλημα θα γενικευθεί στο αρχιπέλαγος με την αναμενόμενη άνοδο της στάθμης του ωκεανού.

Από τους μεγάλους Βρετανούς γαιοκτήμονες ξεχωρίζει η μορφή του βαρόνου Τζων Ρολ (John Rolle, 1750-1842). Πεθαίνοντας ο Ρολ στην Αγγλία το 1842 μη έχοντας αποκτήσει τέκνα με καμιά από τις δύο συζύγους του, όρισε τους πρώην σκλάβους του (οι Βρετανοί κατήργησαν τη δουλεία στις Μπαχάμες από το 1807) νόμιμους κληρονόμους όλων των εκτάσεων γης που είχε πάρει στη Μεγάλη Εξούμα. Ως αποτέλεσμα, σημερινά χωριά στο νησί όπως η Ρόλβιλ και η Ρόλταουν ονομάσθηκαν έτσι προς τιμή του. Εκτός αυτών, σημαντικό ποσοστό των κατοίκων φέρουν το επώνυμο «Ρολ» ή «Ρόλε» (δύο απόγονοι εξ αυτών είναι η Αμερικανίδα ηθοποιός Έστερ Ρόλε και ο καλαθοσφαιριστής Μάγκνουμ Ρόλε).

Ο παλαιότερος ναός στη Μεγάλη Εξούμα είναι ο Αγγλικανικός του Αγίου Ανδρέα στην Τζωρτζ ΤάουνAberland Publications Ltd., Bahamas Ministry Of Tourism, εκδ. 25 Ιανουαρίου 2016, χρονολογούμενος από τον 19ο αιώνα. Μεταγενέστερος είναι ο ναός του Αγίου Ιωάννη, έργο του 1892, ενώ εκείνος της Αγίας Θηρεσίας ανεγέρθηκε το 1960.

Το 2017 διεξάχθηκε στην Εξούμα το Φεστιβάλ Φάυρ, ένα «πολυτελές» μουσικό φεστιβάλ που έγινε διαβόητο στο διαδίκτυο και στα ΜΜΕ για τη χαοτικά κακή οργάνωσή του και τις πολλές μηνύσεις και αγωγές που επακολούθησαν.

Μεταφορές
Το Διεθνές Αεροδρόμιο Εξούμα εξυπηρετεί τη Μεγάλη Εξούμα με απευθείας πτήσεις προς και από Νάσσαου, Μαϊάμι, Ατλάντα, Φορτ Λόντερντεϊλ, Σάρλοτ και Τορόντο. Το Στάνιελ Κη, το Μπλακ Πόιντ και άλλα νησάκια διεθέτουν επίσης μικρούς διαδρόμους για την προσγείωση και απογείωση μικρών αεροσκαφών. Η διαδρομή με πλοίο από την πρωτεύουσα της χώρας Νάσσαου μέχρι τα βόρεια κη της Εξούμα είναι περίπου μία ώρα. Ως μέσα μεταφοράς, ιδίως στα μικρότερα νησιά, χρησιμεύουν και τα αυτοκινητάκια του γκολφ.

Τροφή
Τα νησιά της Εξούμα είναι γνωστά στις Μπαχάμες για το φρέσκο ψάρι και γενικώς τα φρέσκα τρόφιμά τους, όπως φρούτα και λαχανικά, με τη διατροφή να έχει πολιτιστική σημασία για τις Μπαχάμες. Κοινά θαλάσσια είδη εμπορικής αλιείας για την περιοχή είναι ανάμεσα σε άλλα τα: μπαρακούντα, Albula vulpes, θαλάσσια σαλιγκάρια, είδη της οικογένειας του ροφού, αστακοί, ξιφίες, λουτιανοί, μεγάλωπες, τόνοι και ρίκια. Τα περισσότερα εστιατόρια σερβίρουν ποικιλίες της τοπικής κουζίνας και μερικά έχουν ξένα φαγητά, όπως της ιταλικής κουζίνας. Το «George Town Fish Fry» είναι συνεταιρισμός επιχειρήσεων με τόπους εστιάσεως, μερικοί εκ των οποίων είναι ανοικτοί μόνο τη νύχτα και έχουν ποικιλία φαγητών, όντας δημοφιλείς τόσο στους ντόπιους όσο και στους τουρίστες.

Οικονομία
Η πρωτεύουσα Τζωρτζ Τάουν διαθέτει καταστήματα και υπηρεσίες. Το 2021 υπήρχε μόνο μία τράπεζα, αστυνομικό τμήμα, ένα βενζινάδικο και ένα μόνο ξενοδοχείο εντός του οικισμού, έστω και αν λίγες άλλες κοντινές επιχειρήσεις αναφέρεται συνήθως ότι βρίσκονται στην Τζωρτζ Τάουν εξαιτίας της εγγύτητας.

Αλιεία
Το ψάρεμα είναι μέρος τόσο της τοπικής όσο και της τουριστικής οικονομίας του τόπου, αφού αρκετοί τουρίστες έρχονται μόνο ή κυρίως για να ψαρέψουν (ερασιτεχνική αλιεία). Το μεγαλύτερο μέρος των προϊόντων της εμπορικής αλιείας καταναλώνεται στην Εξούμα. Πολλοί ντόπιοι ψαρεύουν επίσης από την ακτή, με καλάμι ή και απλή πετονιά, εξασφαλίζοντας έτσι τροφή για την οικογένεια.

Κοινά ψάρια και θαλασσινά εμπορικής αλιείας για την περιοχή είναι ανάμεσα σε άλλα τα: μπαρακούντα, Albula vulpes (βρίσκεται στα πιο ρηχά νερά από όλα)Exuma Bonefish Guides, Exuma's Bonefish Guide Listing, θαλάσσια σαλιγκάρια, είδη της οικογένειας του ροφού, αστακοί, ξιφίες, λουτιανοί, μεγάλωπες, τόνοι, κυνηγοί και ρίκια.

Η αλιεία στην Εξούμα διακρίνεται σε δύο περιοχές: στην αβαθή νότια-δυτική πλευρά και τα βαθιά (κοινώς «κρεμαστά») νερά του Πορθμού της Εξούμα.

Τουρισμός
Η αλυσίδα νήσων Εξούμα προσελκύει πολλούς τουρίστες που ασχολούνται ερασιτεχνικά με την ιστιοπλοΐα, τις καταδύσεις και την εξερεύνηση κοραλλιογενών υφάλων και σπηλαίων. Πολλές από τις ανώνυμες παραλίες και ορμίσκους των νησιών, καθώς και εκτεταμένες περιοχές κοραλλιογενών υφάλων, περιλαμβάνονται στο προστατευμένο «Εθνικό Πάρκο Στεριάς και Θάλασσας της Εξούμα» ή στο Εθνικό Πάρκο Μοράια Χάρμπορ Κη, διαχειριζόμενα από το Bahamas National Trust. Μερικά από τα νησιά που διαθέτουν τουριστικές υποδομές τύπου resort είναι η Μεγάλη Εξούμα, η Μικρή Εξούμα, η Νήσος Στόκινγκ, το Στάνιελ Κη (έδρα της ομώνυμης λέσχης «γιότινγκ»), το Φόουλ Κη, το Μούσα Κη και το Ιγκουάνα Κη. 

Πολιτισμός
Το ετήσιο Φεστιβάλ Μπαχαμαϊκής Μουσικής και Παράδοσης, ιστιοδρομίες, Τζανκανού και διάφορες άλλες εκδηλώσεις σε μικρότερους οικισμούς αναμένονται με ανυπομονησία στην Εξούμα από ντόπιους και τουρίστες. Τέτοιες εκδηλώσεις μπορεί να επικεντρώνονται στο φαγητό, στις εικαστικές τέχνες ή στην τοπική μουσική.

ΜΜΕ
Επειδή ο πληθυσμός των νησιών είναι τόσο μικρός, επικρατούν οι αρκετές εφημερίδες που κυκλοφορούν σε όλες τις Μπαχάμες. Τα τοπικά μέσα στη Μεγάλη Εξούμα είναι ο ραδιοσταθμός Blaze 98.3 FM και η μηνιαία εφημερίδα The Chain (= «η Αλυσίδα») που διανέμεται δωρεάν, βασιζόμενη μόνο στις διαφημίσεις για να παρέχει πληροφόρηση σχετικώς με την αλυσίδα νησιών Εξούμα.The Chain, Σεπτέμβριος 2015, σελ. 1

 Στη λογοτεχνία και τον κινηματογράφο 
Μερικά βιβλία έχουν γραφεί σχετικώς με τη ζωή στην Εξούμα, όπως το Life on a Rock and This Sweet Place: Island Living and Other Adventures. Επιπλέον, καθώς είναι λογικό, κάποιες σκηνές από τις ταινίες της σειράς Οι Πειρατές της Καραϊβικής, συγκεκριμένα οι σκηνές παραλίας, γυρίστηκαν στην Εξούμα, ειδικότερα στο νησάκι Σάντυ Κη, πολύ κοντά στη Μικρή Εξούμα. Επίσης στη «Σπηλιά του Thunderball», λίγες μόνο εκατοντάδες μέτρα από το Στάνιελ Κη, γυρίσθηκαν σκηνές από την ταινία Τζέιμς Μποντ του 1965 Επίχειρηση κεραυνός (Thunderball).

Αθλητισμός
Οι υποδομές της τζαμαϊκανής εταιρείας Sandals Resorts στο Έμεραλντ Μπέι έχουν γήπεδο του γκολφ με 18 τρύπες σχεδιασμένο από τον επαγγελματία παίκτη του γκολφ (νο. 1 στον κόσμο για πολλά χρόνια) Γκρεγκ Νόρμαν. Εκεί διεξάγεται το τουρνουά γκολφ «The Bahamas Great Exuma Classic».

Η ιστιοπλοΐα αποτελεί δημοφιλές σπορ στα νησιά της Εξούμα, με πολλούς και διάφορους αγώνες όλο το έτος. Η πρώτη ιστιοδρομία είναι η «Family Island Regatta» στην Τζωρτζ Τάουν, τις πρώτες ημέρες του Ιανουαρίου. Δύο άλλες είναι η «George Town Cruising Regatta» και η «Black Point Regatta».

Η κωπηλασία αναπτύσσεται τον 21ο αιώνα στην Εξούμα με στόχο την ανάπτυξη της περιοχής ως χώρου τόσο για την αγωνιστική όσο και για την ψυχαγωγική κωπηλασία.

Πολιτική
Εξαιτίας του πολύ μικρού πληθυσμού, η Εξούμα δεν αποτελεί ιδιαίτερη εκλογική περιφέρεια, αλλά είναι μέρος της εκλογικής περιφέρειας «Εξούμα και Ράγκεντ Άιλαντ».

 Αξιοσημείωτα πρόσωπα 
Η Μεγάλη Εξούμα αποτελεί εδώ και δεκαετίες ένα «καταφύγιο» για διασημότητες. Μέχρι πρόσφατα ο αριθμός των τουριστών στο νησί ήταν μικρός, επιτρέποντας την ησυχία και την ανωνυμία για όποιον ήθελε να αποφύγει τη συνεχή δημοσιότητα. Συχνοί επισκέπτες στα Εξούμα γενικότερα ήταν, μεταξύ άλλων, η Πριγκίπισσα Μαργαρίτα του Ηνωμένου Βασιλείου (η οποία διέμενε στο Γκόουτ Κη), η Τζάκι Ωνάση, η Τζέσικα Τάντι και η Σιγκούρνι Γουίβερ, που ερχόταν στην Εξούμα για διακοπές με την οικογένειά της.

Το φορολογικό σύστημα στις Μπαχάμες ίσως να αποτελεί πλεονέκτημα για όσους επιθυμούν να αποκτήσουν την ιδιότητα του μόνιμου κατοίκου, ενώ άλλοι μπορεί να αγοράσουν σπίτια για ιδία χρήση ή ως επένδυση. Κάποιοι έχουν αγοράσει ιδιωτικά νησιά. Μερικοί διάσημοι που έχουν αγοράσει νησιά ή απλώς κατοικίες στην αλυσίδα νησιών Εξούμα είναι οι εξής: Αγά Χαν, Νίκολας Κέιτζ,  Ντέιβιντ Κόπερφιλντ, Αλί Νταεΐ, Τζόνι Ντεπ, Έντι Μέρφι και Έντι Ιρβάιν.

Παραπομπές

 Εξωτερικοί σύνδεσμοι 
 Η Εξούμα στα «Βικιταξίδια»

Εξουμα