Η ευθύνη των διανοουμένων

Η ευθύνη των διανοουμένων (αγγλικά The Responsibility of Intellectuals) είναι ένα δοκίμιο του Αμερικανού ακαδημαϊκού Νόαμ Τσόμσκι, το οποίο δημοσιεύτηκε ως ειδικό ένθετο από το The New York Review of Books στις 23 Φεβρουαρίου 1967.

 Περιεχόμενο 

Το άρθρο γράφηκε κατά τη διάρκεια του τότε συνεχιζόμενου πολέμου του Βιετνάμ, καθώς οι ειδήσεις για παραβιάσεις των ανθρωπίνων δικαιωμάτων άρχισαν να επιστρέφουν στις Ηνωμένες Πολιτείες και καθώς ο πόλεμος θεωρούνταν ολοένα και περισσότερο ως τέλμα. Ως επίθεση στην πνευματική κουλτούρα στις ΗΠΑ, ο Τσόμσκι υποστηρίζει ότι είναι σε μεγάλο βαθμό υποταγμένη στην εξουσία. Είναι ιδιαίτερα επικριτικός απέναντι στους κοινωνικούς επιστήμονες και τους τεχνοκράτες, οι οποίοι, όπως υποστήριξε, παρείχαν μια ψευδοεπιστημονική δικαιολόγηση για τα εγκλήματα του κράτους σε σχέση με τον πόλεμο του Βιετνάμ. Σημειώνει ότι όσοι αντιτάχθηκαν στον πόλεμο για ηθικούς παρά για τεχνικούς λόγους είναι «συχνά ψυχολόγοι, μαθηματικοί, χημικοί ή φιλόσοφοι,... και όχι άτομα με επαφές στην Ουάσιγκτον, τα οποία, φυσικά, συνειδητοποιούν ότι αν είχαν μια νέα, καλή ιδέα για το Βιετνάμ, θα είχαν μια άμεση και σεβαστή ακρόαση» στην Ουάσιγκτον».

Το θέμα εμπνεύστηκε από άρθρα του Ντουάιτ ΜακΝτόναλντ που δημοσιεύθηκαν μετά τον Δεύτερο Παγκόσμιο Πόλεμο, ο οποίος «έθεσε το ερώτημα: Σε ποιο βαθμό ήταν υπεύθυνοι ο γερμανικός ή ο ιαπωνικός λαός για τις φρικαλεότητες που διέπραξαν οι κυβερνήσεις τους; Και, πολύ σωστά,... στρέφει το ερώτημα πίσω σε εμάς: Σε ποιο βαθμό είναι υπεύθυνοι ο βρετανικός ή ο αμερικανικός λαός για τους άγριους τρομοκρατικούς βομβαρδισμούς αμάχων, που τελειοποιήθηκαν ως τεχνική πολέμου από τις δυτικές δημοκρατίες και έφτασαν στο αποκορύφωμά τους στη Χιροσίμα και το Ναγκασάκι, σίγουρα ανάμεσα στα πιο απερίγραπτα εγκλήματα στην ιστορία».

Το άρθρο έφερε τον Τσόμσκι στην προσοχή του κοινού ως έναν από τους κορυφαίους Αμερικανούς διανοούμενους στο κίνημα κατά του πολέμου του Βιετνάμ.

 Συνέδριο για την 50ή επέτειο 
Τον Φεβρουάριο του 2017, κατά την 50ή επέτειο από τη δημοσίευση του δοκιμίου, πραγματοποιήθηκε ένα συνέδριο στο Πανεπιστημιακό Κολέγιο του Λονδίνου. Το 2019, εκδόθηκε ένα βιβλίο βασισμένο σε αυτό το συνέδριο με τίτλο Η ευθύνη των διανοουμένων: Στοχασμοί του Νόαμ Τσόμσκι και άλλων μετά από 50 χρόνια, το οποίο επιμελήθηκαν τρεις βιογράφοι του Τσόμσκι, ο Νίκολας Άλοτ, ο Κρις Νάιτ και ο Νιλ Σμιθ. Το Πανεπιστημιακό Κολέγιο του Λονδίνου προσπάθησε να επιβάλει περιορισμούς σε ό,τι μπορούσε να ειπωθεί στην παρουσίαση του βιβλίου. Ο Τσόμσκι το χαρακτήρισε αυτό ως «απόλυτη προσβολή» και οι περιορισμοί τελικά ήρθησαν.Mike Cushman, ‘UCL attack on Academic Freedom’ , Free Speech on Israel; Matthew Reisz, Times Higher Education Supplement, 24 October 2019 .

 Παραπομπές 

 Εξωτερικοί σύνδεσμοι 
 The Responsibility of Intellectuals στο The New York Review of Books
 Ευάγγελος Αλεξανδρής. Ο ρόλος των διανοούμενων. metarithmisi.gr. 04/09/2023. Ανακτήθηκε στις 11/09/2025.

Κατηγορία:Νόαμ Τσόμσκι
Κατηγορία:Δοκίμια
Κατηγορία:Πολιτική
Κατηγορία:Κοινωνία
Κατηγορία:Φιλοσοφία