Habeas corpus

Habeas corpus (/ˈheɪbiəs ˈkɔːrpəs/ i)  είναι μια νομική διαδικασία που υποχρεώνει τις αρχές επιβολής του νόμου να παρουσιάσουν έναν κρατούμενο στο δικαστήριο και να αιτιολογήσουν αν η κράτηση του είναι νόμιμη και δίκαιη.  Αυτό το δικαίωμα είναι θεμελιώδες σε πολλές ελεύθερες κοινωνίες, καθώς προστατεύει από αυθαίρετες συλλήψεις και κρατήσεις. 

Πιο αναλυτικά

Προστασία από αυθαίρετη κράτηση

Το habeas corpus διασφαλίζει ότι κανείς δεν μπορεί να κρατηθεί χωρίς να του δοθεί η ευκαιρία να παρουσιαστεί ενώπιον δικαστή και να δικαιολογηθεί η κράτησή του. 

Δικαστικός έλεγχος

Η εντολή habeas corpus επιτρέπει στον κρατούμενο να αμφισβητήσει τη νομιμότητα της κράτησης του και να ζητήσει την αποφυλάκισή του, αν η κράτηση κριθεί παράνομη. 

Θεμελιώδες δικαίωμα

Το δικαίωμα του habeas corpus θεωρείται θεμελιώδες για την προστασία των ατομικών ελευθεριών και την αποτροπή της κατάχρησης εξουσίας από τις αρχές. 

 Ιστορία 
Η διαταγή habeas corpus περιγράφεται τον 18ο αιώνα από τον Άγγλο νομικό Γουίλιαμ Μπλάκστοουν ως «μεγάλη και αποτελεσματική διαταγή σε κάθε είδους παράνομη φυλάκιση». Μέχρι σήμερα, είναι ακόμα παγκόσμια γνωστή και γιορτάζεται ως το «Μεγάλο Ορόσημο της Ελευθερίας». 

 Καταγωγή 
Κάποιες πηγές αναφέρουν εσφαλμένα ότι τα θεμέλια για του habeas corpus εμφανίστηκαν πρώτη φορά στη Μάγκνα Χάρτα το 1215. Στην πραγματικότητα όμως ξεκίνησε από το Ποινικό Δικαστήριο του Κλάρεντον του 1166, το οποίο δημιουργήθηκε κατά την διάρκεια της βασιλείας του Ερρίκου Β ́ της Αγγλίας τον 12ο αιώνα. Το καταστατικό του δήλωνε τα εξής:

Κανένας ελεύθερος άνθρωπος δεν θα συλληφθεί, δεν θα φυλακιστεί και δεν θα του απαγορευτούν τα έθιμα του. Επίσης δεν θα εξοριστεί, δεν θα επηρεαστεί με οποιονδήποτε άλλο τρόπο και δεν θα λάβει καμία καταδίκη, παρά μόνο με νόμιμη κρίση του Βασιλιά ή των Νομικών Αρχών της χώρας.

Επίσης, το μεταγενέστερο νομικό άρθρο της Μάγκνα Χάρτα, της ρήτρας 38, δηλώνει τα εξής:

Κανένας νομικός λειτουργός δεν θα κινήσει διαδικασίες εναντίον οποιουδήποτε με δική του πρωτοβουλία, χωρίς να έχουν προσαχθεί αξιόπιστοι μάρτυρες για τον σκοπό αυτό.

 Παραπομπές 

Κατηγορία:Φιλοσοφία του Δικαίου
Κατηγορία:Φιλελευθερισμός
Κατηγορία:Ανθρώπινα δικαιώματα
Κατηγορία:Συνταγματικό Δίκαιο