Χλωριώδη

Το χλωριώδες (chlorite) ιόν, ή ανιόν διοξειδίου του χλωρίου, είναι το αλογονώδες με χημικό τύπο . Ένα χλωριώδες (ένωση) είναι μια ένωση που περιέχει αυτήν την ομάδα, με χλώριο στην κατάσταση οξείδωσης +3. Τα χλωριώδη είναι επίσης γνωστά ως άλατα του χλωριώδους οξέος.

Ενώσεις
Το ελεύθερο οξύ, χλωριώδες οξύ HClO2, είναι το λιγότερο σταθερό οξοοξύ του χλωρίου και έχει παρατηρηθεί μόνο ως υδατικό διάλυμα σε χαμηλές συγκεντρώσεις. Δεδομένου ότι δεν μπορεί να συμπυκνωθεί, δεν αποτελεί εμπορικό προϊόν. Οι ενώσεις αλκαλίων και αλκαλικών γαιών είναι όλες άχρωμες ή ωχροκίτρινες, με το χλωριώδες νάτριο (NaClO2) να είναι το μόνο εμπορικά σημαντικό χλωριώδες. Χλωριώδη βαρέα μέταλλα (Ag+, Hg+, Tl+, Pb2+ και επίσης Cu2+ και ) είναι ασταθή και αποσυντίθενται εκρηκτικά με θερμότητα ή καταπόνηση.

 Δομή και ιδιότητες 
Το χλωριώδες ιόν υιοθετεί μια καμπυλωμένη μοριακή γεωμετρία, λόγω των επιδράσεων των μονήρων ζευγών στο άτομο χλωρίου, με γωνία δεσμού O–Cl–O 111° και μήκη δεσμού Cl–O 156 pm.
Το χλωριώδες είναι το ισχυρότερο οξειδωτικό των οξυανιόντων χλωρίου με βάση τα τυπικά δυναμικά ημιστοιχείου.

 Ιόν  Όξινη αντίδραση  E° (V)  Ουδέτερη/βασική αντίδραση  E° (V) Υποχλωριώδες H+ + HOCl + e− →  Cl2(g) + H2O1,63  ClO− + H2O + 2 e− → Cl− + 2 OH−0,89 Χλωριώδες  3 H+ + HOClO + 3 e− →  Cl2(g) + 2 H2O 1,64  + 2 H2O + 4 e− → Cl− + 4 OH−  0,78 Χλωρικό  6 H+ +  + 5 e− →  Cl2(g) + 3 H2O1,47  + 3 H2O + 6 e− → Cl− + 6 OH−0,63 Υπερχλωρικό  8 H+ +  + 7 e− →  Cl2(g) + 4 H2O1,42  + 4 H2O + 8 e− → Cl− + 8 OH− 0,56

Χρήσεις
Το πιο σημαντικό χλωριώδες είναι το χλωριώδες νάτριο (NaClO2), που χρησιμοποιείται στη λεύκανση υφασμάτων, χαρτοπολτού και χαρτιού. Ωστόσο, παρά την έντονα οξειδωτική του φύση, δεν χρησιμοποιείται συχνά άμεσα, αλλά χρησιμοποιείται για την παραγωγή του ουδέτερου είδους διοξείδιο του χλωρίου (ClO2), συνήθως μέσω αντίδρασης με HCl:

5 NaClO2 + 4 HCl → 5 NaCl + 4 ClO2 + 2 H2O

 Κίνδυνοι υγείας 
Το 2009, το Γραφείο Αξιολόγησης Κινδύνων για την Υγεία στο Περιβάλλον της Καλιφόρνια, ή OEHHA, δημοσίευσε έναν στόχο δημόσιας υγείας για τη διατήρηση ποσοτήτων κάτω των 50 μέρη ανά δισεκατομμύριο χλωριωδών στο πόσιμο νερό, αφότου επιστήμονες στην πολιτεία ανέφεραν ότι η έκθεση σε υψηλότερα επίπεδα χλωριωδών επηρεάζει τη λειτουργία του σπέρματος και του θυρεοειδούς, προκαλεί έλκος στομάχου και προκαλεί βλάβη στα ερυθρά αιμοσφαίρια σε πειραματόζωα.  Ορισμένες μελέτες έχουν δείξει ότι σε ορισμένα επίπεδα χλωριωδών μπορεί επίσης να είναι καρκινογόνο.  

Το ομοσπονδιακό νόμιμο όριο στις Ηνωμένες Πολιτείες επιτρέπει χλωριώδη σε επίπεδα έως και 1.000 μερών ανά δισεκατομμύριο στο πόσιμο νερό, 20 φορές περισσότερο χλωριώδη από τον στόχο δημόσιας υγείας της Καλιφόρνια.

 Άλλα οξυανιόντα 
Υπάρχουν αρκετά οξυανιόντα χλωρίου, στα οποία μπορεί να λάβει αριθμούς οξείδωσης −1, +1, +3, +5 ή +7 εντός των αντίστοιχων ανιόντων Cl−, ClO−, ,  ή , γνωστά κοινώς και αντίστοιχα ως χλωριούχο, υποχλωριώδες, χλωριώδες, χλωρικό και υπερχλωρικό. Αυτά αποτελούν μέρος μιας μεγαλύτερης οικογένειας άλλων οξειδίων του χλωρίου.

 αριθμός οξείδωσης −1 +1 +3 +5 +7 όνομα ανιόντος χλωρίδιο υποχλωριώδες χλωριώδες χλωρικό υπερχλωρικό τύπος Cl− ClO−    δομή 50px|το ιόν χλωριδίου 50px|Το υποχλωριώδες ιόν 50px|Το χλωριώδες ιόν 50px|Το χλωρικό ιόν 50px|Το υπερχλωρικό ιόν

Παραπομπές

Kirk-Othmer Concise Encyclopedia of Chemistry, Martin Grayson, Editor, John Wiley & Sons, Inc., 1985

Κατηγορία:Χλωριώδη