Σάρος ο Γότθος

Ο Σάρος ή Σαύρος, λατιν.: Sa[u]rus''' (απεβ. το 413 μ.Χ.) ήταν Γότθος αρχηγός, γνωστός ως ιδιαίτερα γενναίος και επιδέξιος πολεμιστής. Έγινε διοικητής του Αυτοκράτορα Ονωρίου. Ήταν γνωστός για την εχθρότητά του προς τους εξέχοντες γότθους γαμπρούς Αλάριχο Α΄ και Αταούλφο, και ήταν αδελφός του Σιγερίχου, ο οποίος κυβέρνησε για λίγο τους Γότθους το 415.

 Πόλεμος εναντίον του Ραδαγαίσου 
Τίποτα δεν είναι γνωστό για τη ζωή του, πριν γίνει διάσημος το 406, όταν διοικούσε μία δύναμη γοτθικών στρατευμάτων μαζί με άλλους βαρβάρους φοιδεράτους ενάντια στην εισβολή στην Ιταλία από τον Ραδάγαισο το 405-6 (Πόλεμος του Ραδαγαίσου).Orosius VII 37 Οι ρωμαϊκές και φοιδεράτων δυνάμεις τελικά νίκησαν τους εισβολείς στη μάχη των Φαισούλων.

Σύμφωνα με τον Wijnendaele, η άφιξη του Σάρου μπορεί να εξηγηθεί επιτόπου συνδέοντάς τον με μία από τις τρεις ομάδες, στις οποίες χωρίστηκε ο στρατός του Ραδαγαίσου. Η στρατιωτική του δύναμη αποτελούνταν από δύο μοίρες, μία Γότθων και η άλλη Αλανών και Βανδάλων.Wijnendael (2017), p. 274  Ο Wijnendaele βασίζει την υπόθεσή του σε μία μυστηριώδη πρόταση στην αναφορά του Oρόσιου, στην οποία ο Σάρος και ο Ουλντίν αναφέρονται ως ηγέτες των Γότθων και των Ούννων, και για την οποία ο Oρόσιος λέει: "οι οποίοι ήταν ακόμη εχθροί πιο πριν".Orosius 7.37.12  Ο Ουλντίν ήταν αρχηγός των βοηθητικών στρατευμάτων των Ούννων, που εντάχθηκαν στον στρατό του Στιλίχωνα. Με βάση αυτό, ο Wijnendaele υποστηρίζει ότι ο Σάρος και οι άνδρες του παραδόθηκαν στον Στιλίχωνα στις Φαισούλες και στη συνέχεια αναπτύχθηκαν από αυτόν για να βοηθήσουν στην ήττα της μοίρας του Ραδαγαίσου, ενώ πολιόρκησε τη Φλωρεντία.

Η Χέδερ υποστηρίζει επίσης ότι πίσω από την απόκτηση 12.000 από τους καλύτερους πολεμιστές του Ραδαγαίσου από τον Στιλίχωνα «κρύβεται ένα σημαντικό διπλωματικό πραξικόπημα,Orosius 7.36.6– επειδή με τον ρωμαϊκό στρατό δεν ήταν ασυνήθιστο να αγοράζονται αντίπαλοι. Η αφήγηση των γεγονότων από τον Ορόσιο περιέχει ενδείξεις, που το υποδεικνύουν αυτό. Λίγο πριν από την περιγραφή της εισβολής του Ραδαγαίσου στην Ιταλία, ο Ορόσιος προσθέτει μία κρίσιμη, αλλά συχνά παραβλεπόμενη παρατήρηση: «Δεν θα πω τίποτε για τις θανάσιμες μάχες μεταξύ των βαρβάρων, όταν δύο μοίρες των Γότθων, και στη συνέχεια οι Αλανοί και οι Ούννοι, αλληλοεξοντώθηκαν σε αρκετές σφαγές». Δεν έχουμε περισσότερες λεπτομέρειες για το πού, πότε ή γιατί συνέβησαν αυτές οι σφαγές.

 Πόλεμος εναντίον του Κωνσταντίνου Γ΄ 
Το 407, ο Σάρος ήταν επικεφαλής της εκστρατείας εναντίον του Βρετανού σφετεριστή Κωνσταντίνου. Αρχικά νίκησε και σκότωσε τον Ιουστινιανό, έναν από τους magistri militum του Κωνσταντίνου, και στη συνέχεια ξεγέλασε και σκότωσε τον άλλον, τον Νεβιογάστη. Στη συνέχεια, ο Σάρος πολιόρκησε τον ίδιο τον Κωνσταντίνο στη Βαλεντία, αλλά έφυγε πίσω στην Ιταλία με την προσέγγιση των νέων στρατηγών του Κωνσταντίνου, Εδόβιχου και Γεροντίου, και αναγκάστηκε να παραδώσει όλα τα λάφυρά του στους Βακαύδες (ληστές ή εξεγερμένους της ύστερης Ρωμαϊκής περιόδου), για να περάσουν στις Άλπεις.Zosimus VI 2; Kulkowsky (2000), p. 334 Δεδομένου ότι πρέπει να διοικούσε στρατό, μπορεί να διορίστηκε magister militum (στρατηγός) γι' αυτή την εκστρατεία.  Αλλού λέγεται ότι είχε μόνο περίπου 300 ακόλουθους ή πολεμική ομάδα.Zosimus VI 13; Olympiodorus fr. 3

Στις αρχές του 408, ενώ διοικούσε μία δύναμη βαρβάρων στη Ραβέννα, ο Στιλίχων τον έπεισε σε ανταρσία σε μία προσπάθεια να εμποδίσει τον Ονώριο να ταξιδέψει εκεί. Στη συνέχεια, όταν ο Στιλίχων ανακλήθηκε από τον Αυτοκράτορα ως ύποπτος για προδοσία, ο Σάρος, προφανώς θυμωμένος που ο Στιλίχων συνέχιζε να υπακούει σε εντολές και αρνούνταν να χρησιμοποιήσει τα διαθέσιμα βαρβαρικά στρατεύματα για άμυνα, πολέμησε μέσα από την Ουνική σωματοφυλακή τού Στιλίχωνα σε ένδειξη διαμαρτυρίας.Zosimus V 34 Αργότερα, το 408, μετά την πτώση του Στιλίχωνα, το όνομα του Σάρου προτάθηκε ως διάδοχος του Στιλίχωνα, ως ο καταλληλότερος υποψήφιος για το αξίωμα του magister militum in praesenti (ανώτατου διοικητή), αλλά ο Αυτοκράτορας Ονώριος αρνήθηκε να τον προαγάγει.Zosimus V.36, though Philostorgius Historia Ecclesiastica XII.3 claims he was made magister militum in praesenti. Είναι πιθανό η δυσαρέσκειά του για τον Ονώριο, όπως αποδεικνύεται από μεταγενέστερες ενέργειες, να ξεκίνησε εδώ.PLRE II p. 979

Στη συνέχεια ακούμε για τον Σάρο το 410, ο οποίος προφανώς ζούσε ανεξάρτητα στην περιοχή του Πικηνού. Ο Αταούλφος, ερχόμενος να ενωθεί με τον κουνιάδο του, τον Αλάριχο, αποφάσισε να τού επιτεθεί περαστικά, και ο Σάρος, νομίζοντας ότι η δύναμη των 300 ανδρών του δεν θα ήταν ανταγωνιστική για τον Γοτθικό στρατό, κατέφυγε στον Ονώριο.Zosimus VI 13 Αργότερα εκείνο το έτος, ενώ ο Αλάριχος διαπραγματευόταν με τον Ονώριο κοντά στη Ραβέννα, ο Σάρος τού επιτέθηκε με την πολεμική του ομάδα, προφανώς με δική του πρωτοβουλία. Αυτό ανάγκασε τον Αλάριχο να εγκαταλείψει τελικά τις διαπραγματεύσεις, και να λεηλατήσει τη Ρώμη στις 24 Αυγούστου.Sozomen IV 9; Bury (1923), p. 183

 Το τέλος και μετέπειτα 
Ο Σάρος φαίνεται να παρέμεινε στην υπηρεσία του Αυτοκράτορα για τα επόμενα δύο χρόνια, αλλά ανέπτυξε κακία εναντίον του Ονωρίου, επειδή δεν διερεύνησε ή δεν εκδικήθηκε τη δολοφονία τού υπηρέτη του.  Το 412 ένας άλλος σφετεριστής, ο Ιοβίνος, πλησίασε από τη βόρεια Γαλατία, αρχικά υποστηριζόμενος από τον Αταούλφο. Ο Σάρος πήγε να ενωθεί με τον Ιοβίνο. Ο Σάρος είχε μόνο 28 άνδρες μαζί του, αλλά ο Αταούλφος συγκέντρωσε μία δύναμη 10.000 για να του στήσει ενέδρα. Παρά ταύτα, ο Σάρος πολέμησε με αξιοσημείωτο θάρρος, και μόλις που πιάστηκε ζωντανός, πριν σκοτωθεί.Olympiodorus fr. 17; Bury (1923) p. 194 

Οι τελευταίες συνεισφορές του Σάρου στα γεγονότα τής εποχής ήταν μεταθανάτιες. Ο Αταούλφος ήταν αρκετά ανόητος, ώστε να πάρει έναν από τους οπαδούς του Σάρου στην υπηρεσία του. Αυτός ο άνθρωπος περίμενε, μέχρι ο Αταούλφος να επισκεφτεί μόνος του τον στάβλο του, και να τον σκοτώσει εκεί (Σεπτέμβριος 415).Olympiodorus fr. 25 Ο αδελφός τού Σάρου, ο Σιγέρικ, βασίλευσε στη συνέχεια για επτά ημέρες, πριν τον σκοτώσει ο Βαλλία και αναλάβει τη βασιλεία. 

Ο Σάρος ήταν ενεργός μόνο για έξι χρόνια σε μία περίοδο μεγάλης αναταραχής, αλλά τον θυμούνται ως μία προσωπικότητα με κάποια σημασία σε πολλά από τα μεγάλα και μικρά γεγονότα εκείνων των ετών. Δυστυχώς, μία απλή περιγραφή των πράξεών του δίνει μία πολύ ασαφή εικόνα του, αλλά προφανώς έκανε εντύπωση σε εκείνους τής εποχής του, οι οποίοι τον περιγράφουν ως «έναν γενναίο και αήττητο πολεμιστή», που διέθετε «θαυμάσιο ηρωισμό»,Olympiodorus fragments 3 and 17  που «ξεπέρασε όλους τους άλλους υποσπόνδους σε δύναμη και βαθμό», ήταν «ατρόμητος» και διέθετε «εμπειρία σε πολεμικές υποθέσεις».Zosimus V.34 and 36. There are several more citations in a similar vein.

 Παραπομπές 

 Πηγές 

 Αρχαίες 
 Ολυμπιόδωρος Θηβαίων, Ιστορίαι (υπάρχει μόνο σε περίληψη του 10ου αιώνα από τον Φώτιο )
 Orosius, Historiarum Adversum Paganos Φιλοστόργιος, Historia Ecclesiastica Sozomen, Historia Ecclesiastic Ζώσιμος, Νέα Ιστορία''

 Σύγχρονες 


 Doyle, C. (2018). Honorius: The Fight for the Roman West AD395-423. Roman Imperial Biographies. Routledge. New York & London.
 Doyle, C. (2014). The Endgame of Treason: Suppressing Rebellion and Usurpation in the Late Roman Empire AD 397‑411. National University of Ireland Galway. Unpublished doctoral thesis.



 Εξωτερικοί σύνδεσμοι 


 Translation of Zosimus' Historia Nova (published in 1814), book 1, book 2, book 3, book 4, book 5, book 6
 Orosius, Histories against the Pagans, Book VII.

Κατηγορία:Ρωμαίοι του 5ου αιώνα