Νταβίντ Αλμπαχάρι

Ο Νταβίντ Αλμπαχάρι (σερβικά κυριλλικά : Давид Албахари) (15 Μαρτίου 1948 - 30 Ιουλίου 2023) ήταν Σέρβος συγγραφέας και μεταφραστής, εβραϊκής καταγωγής. Έγραψε κυρίως μυθιστορήματα και διηγήματα, πολλά από τα οποία είναι αυτοβιογραφικά, στον απόηχο της διάλυσης της Γιουγκοσλαβίας στη δεκαετία του 1990. Ήταν μέλος της Σερβικής Ακαδημίας Επιστημών και Τεχνών. 

 Βιογραφικά στοιχεία 
Ο Νταβίντ Αλμπαχάρι γεννήθηκε το 1948 στο Πετς, στην πρώην γιουγκοσλαβική περιοχή του Κοσσυφοπεδίου από πατέρα Σεφαρδίτη Εβραίο και μητέρα σερβικής καταγωγής, η οποία είχε προηγουμένως παντρευτεί έναν Ασκενάζι Εβραίο που σκοτώθηκε στο Ολοκαύτωμα, όπως και τα παιδιά τους. Η πρώτη οικογένεια του πατέρα του επίσης σκοτώθηκε, θανάτους για τους οποίους ο Αλμπαχάρι είπε «Τέσσερα παιδιά έπρεπε να πεθάνουν πριν γεννηθώ εγώ και η αδερφή μου».

Ο Αλμπαχάρι σπούδασε αγγλική λογοτεχνία και γλώσσα στο Πανεπιστήμιο του Βελιγραδίου. Το 1973 δημοσίευσε την πρώτη συλλογή διηγημάτων Οικογενειακός χρόνος. Έγινε γνωστός στο ευρύ κοινό το 1982 με τη συλλογή Περιγραφή του θανάτου, για το οποίο έλαβε το βραβείο Άντριτς. Το 1991 έγινε πρόεδρος του Συνδέσμου Εβραϊκών Κοινοτήτων Γιουγκοσλαβίας και εργάστηκε για την απομάκρυνση του εβραϊκού πληθυσμού από το πολιορκημένο Σαράγεβο κατά τη διάρκεια του πολέμου της Βοσνίας. Το 1994, επέλεξε οικειοθελώς να μεταναστεύσει προκειμένου να ξεφύγει από την «αναγκαστική πολιτικοποίηση» που θεωρούσε ξένη προς τη ζωή του εκείνη την εποχή. Με την οικογένειά του εγκαταστάθηκε στο Κάλγκαρι στην καναδική επαρχία Αλμπέρτα, όπου έζησε μέχρι το 2012, όταν επέστρεψε για να ζήσει στο Βελιγράδι. Συνέχισε να γράφει και να δημοσιεύει στη σερβική γλώσσα. Δεν θεωρούσε τον εαυτό του πρόσφυγα ή εξόριστο και περνούσε και πάλι ένα μέρος του έτους στην πατρίδα του. Στο μεταφραστικό του έργο περιλαμβάνονται μεταξύ άλλων έργα των Βλαντίμιρ Ναμπόκοφ, Τζον Άπνταϊκ και Σαμ Σέπαρντ.

Στα τέλη της δεκαετίας του 1980, ο Αλμπαχάρι ξεκίνησε την πρώτη επίσημη αίτηση για τη νομιμοποίηση της μαριχουάνας για θεραπευτικούς λόγους στη Γιουγκοσλαβία. Έπασχε από τη νόσο του Πάρκινσον. Πέθανε μετά από μακρά ασθένεια στο Βελιγράδι το 2023, σε ηλικία 75 ετών.

 Ύφος και θέματα 
Η γραφή του Αλμπαχάρι ακολουθεί την ποιητική του μεταμοντερνισμού, στο ύφος του Ντανίλο Κις. Στα έργα του ασχολήθηκε με την ιστορία της Γιουγκοσλαβίας και τα συναισθήματά του απέναντι στη διαχείριση της μνήμης, της ταυτότητας και της ιστορίας στη νέα του πατρίδα. Περιέγραψε το Ι Τσινγκ ως μια σημαντική επιρροή στη ζωή και τη γραφή του, η οποία επικεντρώνεται στο προσωπικό και το οικογενειακό περιβάλλον. «Αν καταλαβαίνεις τι συμβαίνει σε μια οικογένεια, καταλαβαίνεις επίσης τι συμβαίνει στον κόσμο. Τα θέματα επαναλαμβάνονται, μόνο η κλίμακα αλλάζει». Τα ιστορικά γεγονότα διαμορφώνονται στα σύνθετα στρώματα μνήμης και εμπειρίας των χαρακτήρων του και οι υποκειμενικές εικόνες επιτρέπουν μια προσέγγιση στα γεγονότα. Η πειραματική γραφή του είναι συμπυκνωμένη και συχνά χρησιμοποιεί το οξύ χιούμορ και το γκροτέσκο για να απαλύνει τη νοσταλγία για την πατρίδα, την έλλειψη επικοινωνίας, την αποξένωση και τη μοναξιά. Τα έργα του έχουν μεταφραστεί σε 16 γλώσσες.

 Βραβεία 
Το 2012 του απονεμήθηκε το Βραβείο Βιλένιτσα. Έλαβε επίσης τα ακόλουθα βραβεία: Βραβείο Άντριτς (1982), Βραβείο Στάνισλαβ Βιναβέρ (1993), Βραβείο NIN (1996), Βραβείο μπεστ σέλερ της Εθνικής Βιβλιοθήκης της Σερβίας (1996), Διεθνές Βραβείο Βαλκανικής (1996), Βραβείο Γέφυρας Βερολίνου (1998), Βραβείο Πόλης Βελιγραδίου (2005) και Βραβείο Ισιδώρας Σέκουλιτς (2014). 

Το 2016, κέρδισε το πρώτο βραβείο στο λογοτεχνικό φεστιβάλ Μια άλλη ιστορία στα Σκόπια.

 Έργα 

 Συλλογές διηγημάτων 
 Οικογενειακός χρόνος (Породично време, 1973)
 Συνηθισμένες ιστορίες (Обичне приче,1978)
 Περιγραφή του θανάτου (Опис смрти,1982)
 Ο Φρας στο υπόστεγο (Фрас у шупи, 1984)
 Απλότητα (Једноставност, 1988)
 Το ακρωτήριο (Пелерина, 1993)
 Επιλεγμένες ιστορίες (Изабране приче, 1994)
 Ασυνήθιστες ιστορίες (Необичне приче, 1999)
 Μια άλλη γλώσσα (Други језик , 2003)
 Σκιές (Сенке, 2006)
 Κάθε βράδυ σε μια διαφορετική πόλη (Сваке ноћи у другом граду, 2008)
 21 ιστορίες για την ευτυχία (21 прича о срећи, 2017)
 Μυθιστορήματα 
 Δικαστής Ντιμίτριεβιτς (Судија Димитријевић, 1978)
 Ψευδάργυρος (Цинк, 1988)
 Σύντομο βιβλίο (Кратка књига, 1993)
 Άνθρωπος από χιόνι (Снежни човек, 1995)
 Δόλωμα (Мамац, 1996)
 Σκοτάδι (Мрак,1997)
 Γκόετς και Μάγιερ (Гец и Мајер, 1998)
 Ταξιδιώτης του κόσμου (Светски путник,2001)
 Βδέλλες (Пијавице, 2006)
 Λούντβιχ (Лудвиг, 2007)
 Αδελφός (Брат, 2008)
 Κόρη (Ћерка, 2010)
 Σημείο ελέγχου (Контролни пункт, 2011)
 Ζωικό βασίλειο (Животињско царство, 2015)
 Δοκίμια 
 Ξαναγράφοντας τον κόσμο (Преписивање света, 1997)
 Το φορτίο (Терет, 2004)
 Διασπορά και άλλα θέματα (Дијаспора и друге ствари, 2008)

 Μεταφράσεις στα ελληνικά 

 Δόλωμα, μτφ. Γκάγκα Ρόσιτς, εκδ. Κέδρος, 1999
 Άνθρωπος από χιόνι, μτφ. Γκάγκα Ρόσιτς, εκδ. Κέδρος, 2001 

 Παραπομπές 

Κατηγορία:Σέρβοι συγγραφείς
Κατηγορία:Σέρβοι λογοτέχνες
Κατηγορία:Σέρβοι μεταφραστές
Κατηγορία:Γιουγκοσλάβοι συγγραφείς
Κατηγορία:Μέλη της Σερβικής Ακαδημίας Επιστημών και Τεχνών