Γενικές εκλογές στην Καμπότζη 2023

Οι γενικές εκλογές πραγματοποιήθηκαν στην Καμπότζη στις 23 Ιουλίου 2023 για την εκλογή μελών της Εθνοσυνέλευσης. Το Λαϊκό Κόμμα της Καμπότζης (ΛΚΚ) κατείχε όλες τις έδρες στο κοινοβούλιο πριν από τις εκλογές.

Το αποτέλεσμα ήταν μια σαρωτική νίκη για το ΛΚΚ, το οποίο κέρδισε τις 120 από τις 125 έδρες. Το FUNCINPEC κέρδισε τις υπόλοιπες πέντε έδρες, το καλύτερο αποτέλεσμά του από τις εκλογές του 2003.

Στις 26 Ιουλίου 2023 ο πρωθυπουργός Χουν Σεν ανακοίνωσε ότι θα παραιτηθεί μετά τον σχηματισμό νέας κυβέρνησης, με τον γιο του, Χουν Μανέτ, να αναλαμβάνει. Η πρώτη συνεδρίαση του νέου κοινοβουλίου προγραμματίστηκε για τις 21 Αυγούστου 2023, ενώ το νέο υπουργικό συμβούλιο θα ορκιζόταν μία ημέρα αργότερα, στις 22 Αυγούστου. Ο Χουν Μανέτ προτάθηκε επίσημα από τον βασιλιά στις 7 Αυγούστου, ενώ αυτός και το υπουργικό του συμβούλιο υποβλήθηκαν σε ψήφο εμπιστοσύνης από την Εθνοσυνέλευση στις 22 Αυγούστου.

 Εκλογικό σύστημα 
Το Σύνταγμα της Καμπότζης ορίζει ότι η Εθνοσυνέλευση εκλέγεται για θητείες διάρκειας 5 ετών από 25 πολυεδρικές εκλογικές περιφέρειες, που βασίζονται στις επαρχίες, με βάση την κλειστή λίστα και την αναλογική εκπροσώπηση. Οι έδρες κατανέμονται με τη χρήση της μεθόδου Ντ’Οντ και οι εκλογές διεξάγονται την τέταρτη Κυριακή του Ιουλίου.thumb|Χάρτης κατανομής των εδρών ανά επαρχία.

 Αποτελέσματα 

+ Αποτελέσματα βουλευτικών εκλογών της Καμπότζης του 2023..Αρχείο:Cambodge Assemblee nationale 2023.svg Κόμμα Ψήφοι % +/– Έδρες +/–Λαϊκό Κόμμα της Καμπότζης82,30  120 FUNCINPEC  9,22  5 Εθνικό Ενωμένο Κόμμα Χμερ  1,73 Νέο 0 Κόμμα Καμποτζιανής Νεολαίας  1,25  0 Κόμμα Νταρμακρατίας  1,08  0 Κόμμα της Αυτόχθονος Δημοκρατίας  0,68  0 Κόμμα Χμερ κατά της Φτώχειας  0,52  0 Κόμμα των Ενωμένων Χμερ  0,47  0 Κόμμα της Λαϊκής Δημοκρατίας  0,46  0 Κόμμα Οικονομικής Ανάπτυξης Χμερ  0,34  0 Κόμμα Χμερ ekpheap cheat  0,32 Νέο 0 Κόμμα Καμποτζιανής Εθνικότητας  0,30  0 Κόμμα των Γυναικών για τις Γυναίκες  0,29 Νέο 0 Συντηρητικό Κόμμα Χμερ  0,27 Νέο 0 Σοσιαλδημοκρατικό Κόμμα Κυψέλη  0,26  0 Κόμμα Σκοπού για το Λαό  0,18 Νέο 0 Κόμμα Δημοκρατικής Δύναμης  0,18 Νέο 0 Κόμμα των Αγροτών  0,16 Νέο 0  Έγκυρες ψήφοι  94,64 Άκυρες και λευκές ψήφοι  5,36 Σύνολο  100 – 125  Αποχή  15,41 Εγγεγραμμένοι / συμμετοχή  84,59

 Επακόλουθα 
Στις 26 Ιουλίου ο Χουν Σεν ανακοίνωσε ζωντανά στην τηλεόραση την παραίτησή του από τη θέση του πρωθυπουργού με ειδικό μήνυμα προς το έθνος. Ο πρωθυπουργός δήλωσε επίσης ότι θα αποχωρήσει από το αξίωμα στις 22 Αυγούστου 2023. Τόνισε ότι η παραίτησή του αποτελεί βήμα προς τη μακροπρόθεσμη σταθερότητα, η οποία αποτελεί θεμέλιο για την πρόοδο. Ο Χουν Σεν δήλωσε ότι δεν θα παρέμβει στο έργο του Χουν Μανέτ ως πρωθυπουργού και ότι η ανάληψη του αξιώματος από τον Χουν Μανέτ δεν απαιτεί ξένη βοήθεια, αλλά απλώς επαρκή δημόσια υποστήριξη. Πρόσθεσε ακόμη ότι η ανάληψη του αξιώματος του πρωθυπουργού από τον Χουν Μανέτ δεν παρέκαμψε καμία διαδικασία – λέγοντας: «Ο γιος μου δεν κληρονομεί αυτόν τον ρόλο χωρίς νόμιμη διαδικασία – συμμετείχε στις εκλογές ως υποψήφιος βουλευτής και αυτό αποτελεί θεμελιώδες βήμα στο δημοκρατικό μας σύστημα».
Ο Χουν Σεν δήλωσε επίσης την πρόθεσή του να παραμείνει πρόεδρος του κόμματος και μέλος της Εθνοσυνέλευσης, καθώς και να διοριστεί Πρόεδρος του Ανώτατου Συμβουλίου του Βασιλιά, καθώς και Πρόεδρος της Γερουσίας μετά τις εκλογές του 2024. Σε ομιλία του είπε: «Θα ήθελα να επαναλάβω ότι παραμένω πολιτικός που συνεχίζει να ηγείται της χώρας μέσω της προεδρίας του κυβερνώντος κόμματος, και κατά τη μεταβατική περίοδο είμαι μέλος της Εθνοσυνέλευσης, πορεύομαι μαζί με τον πρόεδρο του Ανώτατου Συμβουλίου του Βασιλιά, αλλά αυτή η θέση δεν είναι ισχυρή· θα συνεργαστώ με τον Βασιλιά και θα βοηθήσω στον συντονισμό μεταξύ του Βασιλικού Παλατιού και της Βασιλικής Κυβέρνησης».

Στις 3 Αυγούστου ο Χουν Σεν δήλωσε επίσης ότι εάν ο Χουν Μανέτ αντιμετωπίσει στο μέλλον πρόβλημα που απειλεί τη ζωή του, ο ίδιος θα επιστρέψει στη θέση του Πρωθυπουργού για να σώσει τη χώρα από την αναρχία και να διασφαλίσει την ευημερία των Καμποτζιανών.

Στις 7 Αυγούστου η Α.Μ. ο Βασιλιάς υπέγραψε βασιλικό διάταγμα και διόρισε τον Χουν Μανέτ ως πρωθυπουργό της Καμπότζης. Ο Βασιλιάς υπέγραψε επίσης δεύτερο βασιλικό διάταγμα με το οποίο αναθέτει στον Χουν Μανέτ να οργανώσει το Συμβούλιο Υπουργών της Βασιλικής Κυβέρνησης της έβδομης θητείας. Σύμφωνα με το διάταγμα, ο νέος πρωθυπουργός είναι υπεύθυνος να υποβάλει τη σύνθεση της κυβέρνησης στην Εθνοσυνέλευση για ψήφο εμπιστοσύνης, με άμεση ισχύ.
Ο Χουν Σεν δήλωσε επίσης ότι θα παραμείνει πρωθυπουργός για ακόμη 15 ημέρες προτού αναλάβει τον ρόλο του «πατέρα του Πρωθυπουργού» και άλλες θέσεις. Σε δήλωση που αναρτήθηκε στο Facebook, ανέφερε: «Κοιτάζοντας πίσω, ήμουν ο νεότερος και μακροβιότερος Πρωθυπουργός στον κόσμο». Πρόσθεσε: «Από τις 22 Αυγούστου 2023, την ημέρα που παραιτήθηκα επίσημα, και από τις 14 Ιανουαρίου 1985, την ημέρα που η Εθνοσυνέλευση με ψήφισε ως Πρωθυπουργό, έγινα επίσημα Πρωθυπουργός. 38 έτη, 7 μήνες και 8 ημέρες· δηλαδή 463 μήνες, 2.014 εβδομάδες και 14.099 ημέρες. Αν υπολογίσουμε και το έργο μου στην κυβέρνηση από τις 8 Ιανουαρίου 1979 ως Υπουργός Εξωτερικών, Αναπληρωτής Πρωθυπουργός, υπηρεσιακός πρωθυπουργός και Πρωθυπουργός μέχρι τις 22 Αυγούστου 2023, υπηρέτησα για 44 έτη, 7 μήνες και 14 ημέρες· δηλαδή 535 μήνες, 2.328 εβδομάδες και 16.297 ημέρες».

Στις 11 Αυγούστου ο Χουν Σεν δήλωσε ότι ο Πρόεδρος της Εθνοσυνέλευσης Χενγκ Σαμρίν αποφάσισε να παραιτηθεί, ανοίγοντας τον δρόμο για την Αντιπρόεδρο Κχουόν Σονταρί να τον διαδεχθεί και να γίνει η πρώτη γυναίκα πρόεδρος της χώρας. Ο Χενγκ Σαμρίν θα ενταχθεί στο Ανώτατο Συμβούλιο του Βασιλιά, ενώ ο Τσιαμ Γιαπ, ο Α΄ Αντιπρόεδρος, θα παραμείνει στη θέση του, και ο υπουργός Κοινωνικών Υποθέσεων, Βετεράνων και Αποκατάστασης Νεολαίας, Βονγκ Σαούθ, θα γίνει Β΄ Αντιπρόεδρος.
Στις 15 Αυγούστου ο Τσιβ Κενγκ, Αντιπρόεδρος του Ανωτάτου Δικαστηρίου, επιλέχθηκε προσωρινός πρόεδρος του δικαστηρίου μετά την αποχώρηση του μακροχρόνιου προέδρου Ντιθ Μούντι.
Στις 18 Αυγούστου ο Χουν Μάνι ανακοίνωσε την παραίτησή του από μέλος της Εθνοσυνέλευσης προκειμένου να επικεντρωθεί στα καθήκοντά του ως υπουργού. Το Ανώτατο Συμβούλιο του Βασιλιά θα επιλέξει νέα μέλη για να επεκτείνει το σώμα με απόστρατους ανώτατους κυβερνητικούς αξιωματούχους, και το κυβερνών Λαϊκό Κόμμα της Καμπότζης έχει εκφράσει τη στήριξή του στην ακεραιότητα του συμβουλίου. Ο Χουν Σεν πρόκειται να αναλάβει την προεδρία του Ανώτατου Μυστικοσυμβουλίου.

Η 7η Εθνοσυνέλευση πραγματοποίησε την πρώτη της συνεδρίαση στις 21 Αυγούστου, σχεδόν έναν μήνα μετά τις εκλογές της 23ης Ιουλίου. Η τελετή πραγματοποιήθηκε υπό την προεδρία του Βασιλιά Νοροντόμ Σιχαμόνι, σύμφωνα με ανακοίνωση της Εθνοσυνέλευσης της 11ης Αυγούστου. Στην τελετή παρέστησαν ανώτατοι αξιωματούχοι, ξένες πρεσβείες στην Καμπότζη και εκπρόσωποι πολλών μη κυβερνητικών οργανώσεων. Μετά την τελετή, η πρώτη συνεδρίαση ξεκίνησε υπό την προεδρία του Χενγκ Σαμρίν, για την έγκριση των εντολών των μελών και του εσωτερικού κανονισμού της 7ης θητείας. Στις 22 Αυγούστου η Εθνοσυνέλευση έδωσε ψήφο εμπιστοσύνης στη νέα κυβέρνηση και συνέχισε τη συνεδρία για την εκλογή προεδρείου και ηγεσίας των κοινοβουλευτικών επιτροπών.

 Παραπομπές 

2023
Καμποτζη