Νετούμπο Νάντι-Ντάιτουα

Η Νετούμπο Νάντι-Ντάιτουα (Ndemupelila Netumbo Nandi-Ndaitwah, γεννημένη στις 29 Οκτωβρίου 1952), γνωστή με το προσωνύμιο NNN, είναι Ναμιμπιανή πολιτικός και υπηρετεί ως η πέμπτη και σημερινή πρόεδρος της Ναμίμπιας από τις 21 Μαρτίου 2025. Είναι η πρώτη γυναίκα πρόεδρος της χώρας. Προηγουμένως, υπηρέτησε ως η τρίτη αντιπρόεδρος της Ναμίμπιας υπό τον πρόεδρο Νανγκόλο Εμπούμπα από το 2024 έως το 2025.

Ήταν η πρώτη γυναίκα προεδρική υποψήφια για το SWAPO (Οργάνωση του Λαού της Νοτιοδυτικής Αφρικής) στις γενικές εκλογές του 2024. Το 2017 η Νάντι-Ντάιτουα εξελέγη αντιπρόεδρος του SWAPO, η πρώτη γυναίκα σε αυτή τη θέση. Πριν φτάσει στην ανώτατη ηγεσία, υπηρέτησε ως αναπληρώτρια πρωθυπουργός της Ναμίμπιας από το 2015 έως το 2024, ως υπουργός Διεθνών Σχέσεων και Συνεργασίας από τον Δεκέμβριο του 2012 έως το 2015 και ως υπουργός Περιβάλλοντος και Τουρισμού από τον Μάρτιο του 2010 έως τον Δεκέμβριο του 2012. Είναι μακροχρόνιο μέλος της Εθνοσυνέλευσης της Ναμίμπιας.

Πρώτα χρόνια και εκπαίδευση
Η Νετούμπο Νάντι-Ντάιτουα γεννήθηκε στις 29 Οκτωβρίου 1952 από τους Τζουστίνα Νεκότο Σαντούκα-Νάντι και Πέτρους Νάντι στο Οναμουτάι, Νοτιοδυτική Αφρική, κοντά σήμερα στα σύνορα των περιφερειών Οχανγκουένα και Οσάνα, στη Ναμίμπια. Ο πατέρας της ήταν Αγγλικανός ιερέας. Είναι το ένατο από δεκατρία παιδιά. Εκπαιδεύτηκε στη ιεραποστολή St. Mary's στο Οντίμπο.

Η Νάντι-Ντάιτουα πολιτικοποιήθηκε ως έφηβη, εντασσόμενη στις τάξεις του SWAPO σε ηλικία 14 ετών. Σύντομα έγινε επικεφαλής του Νεολαιίστικου Κινήματος του SWAPO, αγωνιζόμενη για τον τερματισμό της νοτιοαφρικανικής κατοχής. Έγινε στόχος των αντιπάλων και αναγκάστηκε να περάσει στην παρανομία.

Το 1973 πέρασε στην εξορία και ενώθηκε με μέλη του SWAPO στη Ζάμπια. Εργάστηκε στα κεντρικά γραφεία του κόμματος στη Λουσάκα από το 1973 έως το 1975 και παρακολούθησε μαθήματα στην Ανώτατη Σχολή Κομσομόλ Λένιν στη Σοβιετική Ένωση (1975–1976), αποκτώντας δίπλωμα πολιτικής νεολαίας. Το 1987 έλαβε μεταπτυχιακό δίπλωμα στη δημόσια διοίκηση από το Τεχνολογικό Κολέγιο της Γλασκόβης και το 1988 άλλο μεταπτυχιακό στις διεθνείς σχέσεις από το Πανεπιστήμιο Κιλ, όπου το 1989 ολοκλήρωσε και το μεταπτυχιακό της στις διπλωματικές σπουδές.

Μετά τις εκλογές του Νοεμβρίου του 2024, της απονεμήθηκε τιμητικό διδακτορικό δίπλωμα στη διπλωματία και τη δημόσια διοίκηση.

Πολιτική καριέρα

Η Νάντι-Ννάιτουα διετέλεσε αναπληρώτρια εκπρόσωπος του SWAPO στη Ζάμπια από το 1976 έως το 1978 και επικεφαλής εκπρόσωπος στη Ζάμπια από το 1978 έως το 1980. Από το 1980 έως το 1986 ήταν επικεφαλής εκπρόσωπος του SWAPO στην Ανατολική Αφρική με έδρα το Νταρ ες Σαλάμ. Ήταν μέλος της Κεντρικής Επιτροπής του SWAPO από το 1976 έως το 1986, και πρόεδρος της Εθνικής Οργάνωσης Γυναικών της Ναμίμπια (NANAWO) από το 1991 έως το 1994.

Είναι μέλος της Εθνοσυνέλευσης της Ναμίμπιας από το 1990. Διετέλεσε αναπληρώτρια υπουργός Διεθνών Σχέσεων και Συνεργασίας από το 1990 έως το 1996 και απέκτησε για πρώτη φορά υπουργική ιδιότητα το 1996 ως Γενική Διευθύντρια Θεμάτων Γυναικών στο Γραφείο του Προέδρου, υπό τον πρώτο πρόεδρο της Ναμίμπια Σαμ Νουτζόμα, όπου υπηρέτησε έως το 2000. Σε αυτόν τον ρόλο, εργάστηκε για τη συνεργασία κυβέρνησης, ιδιωτικού και δημόσιου τομέα στην προώθηση πολιτικών υπέρ των γυναικών και των παιδιών.https://ippr.org.na/wp-content/uploads/2010/06/Int6.pdf Κατά τη διάρκεια αυτής της περιόδου, θεσπίστηκε η Εθνική Πολιτική Ισότητας των Φύλων (1997).https://www.un.org/webcast/csw2005/statements/050302namibia-e.pdf Άλλοι νόμοι υπέρ της ισότητας όπως ο Νόμος για την Ισότητα Εγγάμων (1996)https://www.law.cornell.edu/gender-justice/resource/married_persons_equality_act και ο Νόμος για την Καταπολέμηση του Βιασμού (2000),https://natlex.ilo.org/dyn/natlex2/r/natlex/fe/details?p3_isn=82559 που αναγνώριζε και τον έγγαμο βιασμό, θεσπίστηκαν για την προώθηση της ισότητας των φύλων και την καταπολέμηση της έμφυλης βίας. Το 2000 προήχθη σε υπουργό και ανέλαβε το χαρτοφυλάκιο Θεμάτων Γυναικών και Παιδικής Πρόνοιας. Το 2003 ψηφίστηκε ο Νόμος για την Καταπολέμηση της Ενδοοικογενειακής Βίας,https://www.policyvault.africa/policy/combating-of-domestic-violence-act-2003/ με τη στήριξή της. Το 2022 κατατέθηκε τροπολογία που επεκτείνει την προστασία σε παιδιά μέχρι την ηλικία των 21 ετών.http://www.lac.org.na/projects/grap/Pdf/Combating_of_Domestic_Violence_Amendment_BILL_1-2022.pdf

Από το 2005 έως το 2010 υπηρέτησε ως υπουργός Πληροφόρησης και Επικοινωνίας στην κυβέρνηση της Ναμίμπιας. Στη συνέχεια, υπηρέτησε ως υπουργός Περιβάλλοντος και Τουρισμού μέχρι τον ανασχηματισμό του Δεκεμβρίου 2012, κατά την οποία ορίστηκε υπουργός Εξωτερικών, θέση που μετονομάστηκε αργότερα σε Υπουργείο Διεθνών Σχέσεων και Συνεργασίας.

Υπό τον πρόεδρο Χάγκε Γκέινγκομπ, η Νάντι-Ντάιτουα διορίστηκε αναπληρώτρια πρωθυπουργός της Ναμίμπια τον Μάρτιο του 2015, διατηρώντας παράλληλα το χαρτοφυλάκιο της υπουργού διεθνών σχέσεων και συνεργασίας. Είναι μέλος της Κεντρικής Επιτροπής και του Πολιτικού Γραφείου του SWAPO. Υπηρετεί επίσης ως γραμματέας πληροφοριών και κινητοποίησης του κόμματος, όντας μία από τις βασικές εκπροσώπους του.

Προεδρία
Τον Ιούνιο του 2017 η Νάντι-Ντάιτουα έγινε η πρώτη γυναίκα που εξελέγη αντιπρόεδρος του SWAPO. Στο 7ο συνέδριο του κόμματος το 2022 επανεξελέγη στη θέση αυτή και ανακηρύχθηκε ως υποψήφια του SWAPO για τις προεδρικές εκλογές του 2024.

Η προεδρία του Χάγκε Γκέινγκομπ, ο οποίος βρισκόταν στη δεύτερη θητεία του, έληξε το 2024. Το Σύνταγμα της Ναμίμπια δεν επιτρέπει περισσότερες από δύο θητείες. Η Ντάιτουα κέρδισε τις εκλογέςκαι έγινε η πρώτη γυναίκα πρόεδρος της Ναμίμπιας.

Προσωπική ζωή
Η Νάντι-Ντάιτουα είναι παντρεμένη με τον Έπια Ντάιτουα, πρώην αρχηγό του στρατού της Ναμίμπιας και πρώην πρέσβη. Το ζευγάρι έχει παιδιά.

Παραπομπές

Νταιτουα, Ναντι Νετουμπο
νταιτουα