Δεύτερη γαλλική επέμβαση στο Μεξικό

Η Δεύτερη γαλλική επέμβαση στο Μεξικό (), γνωστός και ως Δεύτερος Γαλλο-Μεξικανικός Πόλεμος (1861–1867),  ήταν μια στρατιωτική εισβολή στη Δημοκρατία του Μεξικού από τη Γαλλική Αυτοκρατορία του Ναπολέων Γ΄, με σκοπό να επιβάλει την είσπραξη των μεξικανικών χρεών σε συνεργασία με τη Μεγάλη Βρετανία και την Ισπανία. Οι Μεξικανοί συντηρητικοί υποστήριξαν την εισβολή, καθώς είχαν ηττηθεί από τη φιλελεύθερη κυβέρνηση του Μπενίτο Χουάρες σε έναν τριετή εμφύλιο πόλεμο . Ηττημένοι στο πεδίο της μάχης, οι συντηρητικοί ζήτησαν τη βοήθεια της Γαλλίας για να επιφέρουν αλλαγή καθεστώτος και να εγκαθιδρύσουν μια μοναρχία στο Μεξικό, ένα σχέδιο που συνδυαζόταν με τα σχέδια του Ναπολέοντα Γ΄ για την αποκατάσταση της παρουσίας της Γαλλικής Αυτοκρατορίας στην Αμερική. Αν και η γαλλική εισβολή εκτόπισε τη Ρεπουμπλικανική κυβέρνηση του Χουάρες από την πρωτεύουσα του Μεξικού και εγκαθιδρύθηκε η μοναρχία του Αρχιδούκα Μαξιμιλιανού, η Δεύτερη Μεξικανική Αυτοκρατορία κατέρρευσε μέσα σε λίγα χρόνια. Η υλική βοήθεια από τις Ηνωμένες Πολιτείες, των οποίων ο τετραετής εμφύλιος πόλεμος έληξε το 1865, ενίσχυσε τον αγώνα των Ρεπουμπλικανών ενάντια στο καθεστώς του Μαξιμιλιανού, και η απόφαση του Ναπολέοντα Γ΄ το 1866 να αποσύρει τη στρατιωτική υποστήριξη προς το καθεστώς του Μαξιμιλιανού επιτάχυνε την κατάρρευση της μοναρχίας.

Η επέμβαση ήρθε καθώς ένας εμφύλιος πόλεμος, ο Πόλεμος της Μεταρρύθμισης, μόλις είχε ολοκληρωθεί, και η παρέμβαση επέτρεψε στην συντηρητική αντιπολίτευση κατά των φιλελεύθερων κοινωνικών και οικονομικών μεταρρυθμίσεων του Προέδρου Χουάρες να επαναλάβει τον αγώνα της. Η Καθολική Εκκλησία, οι συντηρητικοί, μεγάλο μέρος της ανώτερης τάξης και της μεξικανικής αριστοκρατίας, καθώς και ορισμένες αυτόχθονες κοινότητες, προσκάλεσαν, καλωσόρισαν και συνεργάστηκαν με τη γαλλική αυτοκρατορία για να εγκαταστήσουν τον Μαξιμιλιανό ως Αυτοκράτορα του Μεξικού.  Ωστόσο, υπήρχε ακόμη σημαντική υποστήριξη για τον ρεπουμπλικανισμό στο Μεξικό.  Η μεξικανική κοινωνία ήταν πιο ανθεκτική στα ευρωπαϊκά μοντέλα διακυβέρνησης, συμπεριλαμβανομένων των μοναρχιών, κατά τη διάρκεια και μετά τη γαλλική παρέμβαση. 

Ο ίδιος ο αυτοκράτορας, ωστόσο, αποδείχθηκε φιλελεύθερης τάσης και συνέχισε μερικά από τα πιο αξιοσημείωτα μέτρα της κυβέρνησης Χουάρες. Μερικοί φιλελεύθεροι στρατηγοί αυτομόλησαν στην αυτοκρατορία, συμπεριλαμβανομένου του ισχυρού, βόρειου κυβερνήτη Σαντιάγο Βινταούρι, ο οποίος είχε πολεμήσει στο πλευρό του Χουάρες κατά τη διάρκεια του Πολέμου της Μεταρρύθμισης.

Ο γαλλικός στρατός αποβιβάστηκε τον Ιανουάριο του 1862, με στόχο να καταλάβει γρήγορα την πρωτεύουσα Πόλη του Μεξικού, αλλά οι μεξικανικές δημοκρατικές δυνάμεις τους νίκησαν στη Μάχη της Πουέμπλα στις 5 Μαΐου 1862, καθυστερώντας την προέλασή τους προς την πρωτεύουσα για ένα χρόνο. Ο Γαλλικός και ο Μεξικανικός Αυτοκρατορικός Στρατός κατέλαβαν μεγάλο μέρος του μεξικανικού εδάφους, συμπεριλαμβανομένων των μεγάλων πόλεων, αλλά ο ανταρτοπόλεμος των ρεπουμπλικανών παρέμεινε σημαντικός παράγοντας και ο ίδιος ο Χουάρες δεν εγκατέλειψε ποτέ την εθνική επικράτεια. Η επέμβαση εξαντλούσε ολοένα και περισσότερο στρατεύματα και χρήματα σε μια εποχή που η πρόσφατη νίκη της Πρωσίας επί της Αυστρίας έτεινε τη Γαλλία να δώσει μεγαλύτερη στρατιωτική προτεραιότητα στις ευρωπαϊκές υποθέσεις. Οι φιλελεύθεροι επίσης δεν έχασαν ποτέ την επίσημη αναγνώριση των Ηνωμένων Πολιτειών Αμερικής παρά τον συνεχιζόμενο εμφύλιο πόλεμό τους, και μετά την ήττα και την παράδοση των Συνομόσπονδων Πολιτειών της Αμερικής τον Απρίλιο του 1865, η επανενωμένη χώρα άρχισε να παρέχει υλική υποστήριξη στους ρεπουμπλικάνους. Επικαλούμενη το Δόγμα Μονρόε, η κυβέρνηση των ΗΠΑ δήλωσε ότι δεν θα ανεχθεί μια διαρκή γαλλική παρουσία στην ήπειρο. Αντιμέτωποι με έναν αυξανόμενο συνδυασμό εσωτερικής πολιτικής δυσαρέσκειας, διπλωματικής πίεσης και της αυξανόμενης στρατιωτικής απειλής της Πρωσίας στα σύνορα της ίδιας της Μητροπολιτικής Γαλλίας, οι γαλλικές μονάδες στο Μεξικό άρχισαν να αναδιατάσσονται στην Ευρώπη το 1866. Χωρίς ουσιαστική γαλλική υποστήριξη, η Δεύτερη Μεξικανική Αυτοκρατορία κατέρρευσε το 1867. Ο Μαξιμιλιανός και οι δύο συντηρητικοί στρατηγοί το, Μιγκέλ Μιραμόν και Τομάς Μεχία, εκτελέστηκαν δια τυφεκισμού στις 19 Ιουνίου 1867, τερματίζοντας αυτή την περίοδο της μεξικανικής ιστορίας. 

 Υπόβαθρο 
Μερικοί Μεξικανοί συντηρητικοί είχαν ελπίδες να αποκαταστήσουν το Μεξικό σε μια μοναρχική μορφή διακυβέρνησης, όπως ήταν πριν από την ανεξαρτησία και κατά την ίδρυσή της το 1821, την Πρώτη Μεξικανική Αυτοκρατορία του Αγκουστίν Α΄ . Μέσω της Ισπανίδας συζύγου του, αυτοκράτειρας Ευγενίας ντε Μοντίχο, ο Γάλλος αυτοκράτορας ήρθε σε επαφή με τους μοναρχικούς εξόριστους Χοσέ Μαρία Γκουτιέρες ντε Εστράδα και Χοσέ Μανουέλ Ιντάλγκο ι Εσναουρρίθαρ, οι οποίοι τον εξέθεσαν στην δεκαετή προσπάθειά τους να εισαγάγουν έναν Ευρωπαίο πρίγκιπα για να ανέβει στον μεξικανικό θρόνο. Ο Ναπολέων Γ΄ αρχικά δεν ενδιαφερόταν, λόγω της αναπόφευκτης αντίθεσης που θα προκαλούσε η προσπάθεια από τις Ηνωμένες Πολιτείες, αλλά το ξέσπασμα του Αμερικανικού Εμφυλίου Πολέμου παρείχε μια ευκαιρία. Ο Ναπολέων  θα ισχυριζόταν επίσης ότι η στρατιωτική περιπέτεια ήταν μια δέσμευση εξωτερικής πολιτικής για το ελεύθερο εμπόριο και ότι η εγκαθίδρυση μιας μοναρχίας ευρωπαϊκής προέλευσης στο Μεξικό θα εξασφάλιζε την πρόσβαση της Ευρώπης σε μεξικανικούς πόρους, ιδίως στη γαλλική πρόσβαση στο μεξικανικό ασήμι . Ωστόσο, ο αυτοκράτορας της επιλογής του, Μαξιμιλιανός, αργότερα θα διαφωνούσε με το αν οι μεξικανικοί πόροι θα πηγαίναν σε οποιονδήποτε άλλον εκτός από τους Μεξικανούς.  Το πιο σημαντικό είναι ότι ένα Μεξικό εξαρτώμενο από τη Γαλλία θα περιόριζε την αυξανόμενη ισχύ των Ηνωμένων Πολιτειών,  και θα την αντικαθιστούσε με γαλλική ισχύ στο Μεξικό και στην υπόλοιπη Λατινική Αμερική. 

Η υποστήριξη του μοναρχισμού στο Μεξικό θα ενέπνεε επίσης ισχυρή αντίσταση στα ευρωπαϊκά οράματα περί νεωτερικότητας, τα οποία συχνά συνοδεύονταν ή καθοδηγούνταν από αυτοκρατορικές εκστρατείες. Πολλοί Μεξικανοί θα αμφισβητούσαν τις αξιώσεις για εξουσία και τη χρήση φρικιαστικής στρατιωτικής βίας ως μέσο για την πρόοδο του πολιτισμού. 

Παραπομπές

Κατηγορία:Πόλεμοι των Ηνωμένων Πολιτειών
Κατηγορία:Πόλεμοι του Ηνωμένου Βασιλείου
Κατηγορία:Πόλεμοι της Ισπανίας
Κατηγορία:Πόλεμοι της Γαλλίας
Κατηγορία:Άγρια Δύση
Κατηγορία:Διαμεσολαβητικοί πόλεμοι
Κατηγορία:Ναπολέων Γ΄
Κατηγορία:Γαλλικός αποικισμός της Αμερικής
Κατηγορία:Σελίδες με πηγές CS1 στα Γαλλικά (fr)
Κατηγορία:Ιστορία του Μεξικού