Συνταγματικό δημοψήφισμα 2024 στο Βανουάτου

Στο Βανουάτου διεξήχθη συνταγματικό δημοψήφισμα στις 29 Μαΐου 2024, την πρώτη φορά που έγινε στη δημοψήφισμα στη χώρα. Οι ψηφοφόροι κλήθηκαν να εγκρίνουν δύο προτεινόμενες τροποποιήσεις στο σύνταγμα, με στόχο τη μείωση της αστάθειας εντός του Κοινοβουλίου. Οι προτεινόμενες τροποποιήσεις συνοδεύονται από τη θέσπιση νομοθεσίας που ρυθμίζει τη λειτουργία των πολιτικών κομμάτων.

Το δημοψήφισμα επιβάλλεται από το άρθρο 86 του συντάγματος, το οποίο ορίζει ότι τυχόν τροποποιήσεις που σχετίζονται με το εκλογικό ή το κοινοβουλευτικό σύστημα πρέπει να εγκρίνονται με εθνικό δημοψήφισμα αφού ψηφιστούν από το κοινοβούλιο. Το σχετικό νομοσχέδιο συνταγματικής τροποποίησης ψηφίστηκε τον Δεκέμβριο του 2023 με 47 ψήφους υπέρ και καμία κατά.

Οι τροποποιήσεις στο σύνταγμα περιελάμβαναν:
Προσθήκη του άρθρου 17A που αναγκάζει τους βουλευτές να παραδίδουν τις έδρες τους αν αποχωρήσουν ή αποβληθούν από το κόμμα με το οποίο εξελέγησαν.
Προσθήκη του άρθρου 17B που αναγκάζει τους πρόσφατα εκλεγμένους βουλευτές που είναι ανεξάρτητοι ή το μοναδικό εκλεγμένο μέλος του κόμματός τους να ενταχθούν σε ένα μεγαλύτερο κόμμα εντός τριών μηνών από την πρώτη κοινοβουλευτική σύνοδο, αλλιώς να παραδώσουν την έδρα τους.

Και τα δύο ερωτήματα ψηφίστηκαν ανεξάρτητα.

Αποτελέσματα
ΕρώτημαΥπέρΚατάΆκυρα/λευκάΣύνολοψήφωνΕγγεγραμμένοιψηφοφόροιΣυμμετοχήΑποτέλεσμαΨήφοι%Ψήφοι%Άρθρο 17A53.80959,2836.96840,723.71694.493  Άρθρο 17B52.36457,9837,94642,023.58293.892 Πηγή: Vanuatu Electoral Office

Μετέπειτα εξέλιξη
Ο νέος νόμος εφαρμόστηκε στους βουλευτές μετά τις βουλευτικές εκλογές του Ιανουαρίου 2025 στο Βανουάτου. Στους βουλευτές δόθηκε προθεσμία μέχρι τις 11 Μαΐου για να δηλώσουν τη νέα τους κομματική προσχώρηση. Ο Τζον Έιμος του Κινήματος Ναμαρακιεάνα, ο Ίαν Γουίλσον του Κινήματος Συνήθεια Ngwasoanda και ο Ματι Λάνγκε του Εθνικού Ενωμένου Κόμματος προσχώρησαν στο Κόμμα Ηγετών του Βανουάτου. Η  Μαρί Λουίζ Μιλν της Πράσινης Συνομοσπονδίας και ο Ρόμπερτ Μπον Σίκολ του Προοδευτικού Αναπτυξιακού Κόμματος του Βανουάτου προσχώρησαν στην Ομάδα Ιάουκο. Ο Τζον Λαμ του Nagriamel προσχώρησε στο Κόμμα Γη και Δικαιοσύνη. Ο ανεξάρτητος Γκαετάν Πικιούνε προσχώρησε στο Κίνημα Επανένωσης για Αλλαγή. Ο Σεούλ Σιμιόν του Κόμματος Λαβέρουο προσχώρησε στο Vanua'aku Pati.

 Παραπομπές 

Βανουατου
2024