Φήλιξ (ύπατος το 428)

Ο Φλάβιος Φήλιξ, λατιν.: Flavius Felix (απεβ. το 430), μερικές φορές λανθασμένα αποκαλούμενος Κωνστάντιος Φήλιξ,  ήταν στρατηγός της Δυτικής Ρωμαϊκής Αυτοκρατορίας, ο οποίος έφτασε στην εξέχουσα θέση του πατρίκιου, πριν θανατωθεί πιθανώς με εντολή του Αέτιου. Για την υπατική του θητεία το 428 εξέδωσε ορισμένα υπατικά δίπτυχα, ένα από τα οποία σώζεται.

 Βιογραφία 

 Σταδιοδρομία 
Ο Φήλιξ υπηρέτησε κατά τη διάρκεια της βασιλείας των Αυτοκρατόρων Βαλεντινιανού Γ΄ στη Δύση και Θεοδοσίου Β΄ στην Ανατολή. Μεταξύ 425 (έτος κατά το οποίο έγινε πατρίκιος) και 429 υπηρέτησε ως μάγιστρος και των δύο στρατών (magister utriusque militae) στην υπεράσπιση της Ιταλίας, αλλά εκτός από μία σύντομη αναφορά σε μία από τις στρατιωτικές του ενέργειες στο Notitia Dignitatum, οι υφιστάμενοί του Βονιφάκιος και Αέτιος θεωρήθηκαν πιο σημαντικοί από αυτή την άποψη. 

Στο πεδίο δύναμης στο οποίο ζούσε ο Φέλιξ, υπήρχε συνεχής ραδιουργία, αντιπαλότητα και δολοφονίες. Στη Ραβέννα έλλειπε ένας ισχυρός ηγεμόνας, επειδή ο Αυτοκράτορας Βαλεντινιανός Γ' ήταν ανήλικος και την Αυτοκρατορία διοικούσε η μητέρα του Γάλλα Πλακιδία. Η αυτοκράτειρα-μητέρα την οδήγησε στους συμβούλους της: εκτός από τον Φήλικα, τους στρατηγούς Βονιφάκιο και Αέτιο επίσης για τις χάρη της. Επιπλέον, ο Φήλιξ δεν ήταν αδιάφορος: το 426 διέταξε τον θάνατο του Πάτροκλου επισκόπου της Αρελάτης, και του Τίτου διακόνου στη Ρώμη. Υπήρχε μεγάλη αντιπαλότητα μεταξύ αυτού και του Αέτιου. Το 429 ο Φήλιξ φαίνεται να επισκιάζεται από τον Αέτιο. Παρόλο που αποκτά την επιτηδευμένη λειτουργία τού πατρίκιου το 430, φαίνεται ότι έχασε τη δέσμευσή του στον στρατό, όταν ο Aέτιος διορίστηκε από τη Γάλλα Πλακιδία ως magister equitum praesentalis, ισοδύναμο στρατιωτικό βαθμό. 

 Μάγιστρος του στρατού 
Μεταξύ 425 και 429, ο Φήλιξ ήταν ο σημαντικότερος στρατιωτικός στη Δύση. Κατά τη διάρκεια αυτής τής περιόδου υπήρξε μία μεγάλη εξέγερση μεταξύ των Βησιγότθων στη Γαλλία και την Ισπανία. Στάθηκε κυρίως στην Ιταλία και άφησε τον έλεγχο των στρατών του στους νεότερους και φιλόδοξους στρατηγούς Βονιφάκιο και Αέτιο.  Πρέπει να αποδώσουμε στον Φήλικα την αναδιοργάνωση τής άμυνας των επαρχιών του Δούναβη το 427-428 (για την οποία βρίσκουμε στοιχεία στο Notitia Dignitatum).

 Η Εξέγερση του Βονιφάκιου 
Όταν ο Βονιφάκιος επαναστάτησε στη Βόρεια Αφρική το 427, ο Φήλικας έστειλε στρατεύματα σε αυτήν την επαρχία υπό τη διοίκηση τριών στρατηγών: του Μαβόρτιου, του Γαλλίωνα και του Σανοίκη. Αυτή η δύναμη ηττήθηκε από τα στρατεύματα που ήταν πιστά στον Βονιφάκιο.  Στη συνέχεια, ο Φήλιξ έστειλε μία νέα δύναμη στην Αφρική υπό τη διοίκηση του Γότθου στρατηγού Σιγισβούλτου.

 Αντιπαλότητα με τον Αέτιο 
Η προαγωγή του Φήλικα από την Γάλλα Πλακιδία σε πατρίκιο το 430, δεν μπορεί να θεωρηθεί ως ανταμοιβή για τις προσπάθειές του να εξουδετερώσει τον κίνδυνο, που αποτελούσε ο Βονιφάκιος (κάτι που στην πραγματικότητα ήταν αποτυχία), αλλά ως αποτροπή ακόμη μεγαλύτερου φθόνου από την αυξανόμενη δύναμη του Αέτιου, ο οποίος ήταν πλέον ισάξιος σε βαθμό.  Υπήρχε αντιπαλότητα μεταξύ των στρατηγών για κάποιο χρονικό διάστημα. Πιστεύεται ότι ο Αέτιος σκόπιμα κρατήθηκε μακριά κατά τη διάρκεια του εμφυλίου πολέμου εναντίον του Βονιφάκιου, εκστρατεύοντας εναντίον των Φράγκων. Δεν υπάρχουν στοιχεία, που να αποδεικνύουν ότι συμμετείχε ενεργά στον εμφύλιο πόλεμο.

 Συνωμοσία και δολοφονία 
Βλέπουμε το ίδιο μοτίβο, καθώς η αυτοκρατορική κυβέρνηση διατάζει τον Αέτιο να σταματήσει την εκστρατεία στη Γαλατία, να πάει με τα στρατεύματά του στην Ιταλία για να προετοιμαστεί με τον Φήλικα στον πόλεμο εναντίον των Βανδάλων. Ο Αέτιος αρνήθηκε να προμηθεύσει στρατεύματα, και αντ' αυτού εκστράτευσε στο Νορικόν εναντίον του επαναστατημένου πληθυσμού. Η κύρια απόδειξη αυτού έγκειται στο χρονοδιάγραμμα των δολοφονιών και στην άμεση διαδρομή του Αέτιου μετά. Ο Αέτιος δολοφόνησε τον Φήλικα, περίπου την ίδια εποχή που οι Βάνδαλοι είχαν στριμώξει τα στρατεύματα του Βονιφάκιου. 

Ο Φήλιξ, η σύζυγός του Παδουσία και ένας διάκονος ονόματι Γρούνιτος δολοφονήθηκαν τον Μάιο του 430 στη Βασιλική Ουρσιάνα στη Ραβέννα.  Ο Πρίσκος υποστηρίζει ότι ο Φήλιξ κατηγορήθηκε για συνωμοσία εναντίον του Αέτιου με τη μητέρα του Αυτοκράτορα Γάλλα Πλακιδία, και δολοφονήθηκε με εντολή του ίδιου του Αέτιου. 

 Υπατεία 
Το σκαλιστό ελεφαντοστέινο υπατικό δίπτυχό του είναι αξιοσημείωτο για την απεικόνιση των ενδυμάτων του με μεγάλη λεπτομέρεια. Το δίπτυχο διασώθηκε άθικτο μέχρι τη Γαλλική Επανάσταση: τότε κλάπηκε το δεξί φύλλο. Τώρα πιστεύεται ότι έχει χαθεί. 

Σύμφωνα με μία πρόσφατη ανακατασκευή των οικογενειακών του δεσμών, ήταν πρόγονος του Αρκαδίου Πλακίδου Μάγνου Φήλικα υπάτου το 511, και γιου του Εννοδίου. Γεννημένος γύρω στο 380, μπορεί να ήταν ο άνδρας που ήταν σύζυγος μίας γυναίκας (γενν. το 385), κόρης του Αγρικόλα υπάτου το 421, και ίσως πατέρα του Αυτοκράτορα Άβιτου, οι οποίοι ήταν γονείς του Μάγνου υπάτου το 460, και του Φήλικα Εννοδίου ανθύπατου στην Αφρική π. το 420 ή 423.

 Αναφορές 

 Βιβλιογραφία 




Κατηγορία:Ρωμαίοι ύπατοι