Μαρσέλ Ράιχ-Ρανίτσκι

Ο Μαρσέλ Ράιχ-Ρανίτσκι () (2 Ιουνίου 1920 - 18 Σεπτεμβρίου 2013) ήταν Γερμανοπολωνός συγγραφέας και αρθρογράφος. Θεωρείται ο επιδραστικότερος γερμανόφωνος λογοτεχνικός κριτικός της εποχής του.  

Ο Ράιχ-Ρανίτσκι ήταν εβραϊκής καταγωγής και επιζών του γκέτο της Βαρσοβίας. Το 1958 εγκαταστάθηκε στη Δυτική Γερμανία, όπου εργάστηκε ως κριτικός λογοτεχνίας για κορυφαία δυτικογερμανικά περιοδικά. Υπήρξε κορυφαίος κριτικός στην Ομάδα 47, εκπρόσωπος της κριτικής επιτροπής του βραβείου Ίνγκεμποργκ Μπάχμαν και παραγωγός λογοτεχνικών προγραμμάτων στη γερμανική τηλεόραση από το 1988 έως το 2001. Μέσα από τις δημοφιλείς τηλεοπτικές εμφανίσεις του, ο Ράιχ-Ρανίτσκι, γνωστός στο κοινό ως ο «λογοτεχνικός Πάπας», έγινε ευρύτατα γνωστός στη Γερμανία. Η μυθιστορηματική ζωή του, όπως την κατέθεσε στα απομνημονεύματά του Η ζωή μου (1999) αύξησε ακόμη περισσότερο τη δημοτικότητά του. Το βιβλίο ήταν νούμερο 1 στη λίστα των μπεστ σέλερ από τις 11 Οκτωβρίου 1999 έως τις 15 Οκτωβρίου 2000. 

 Βιογραφικά στοιχεία 
Ο Μαρσέλ Ράιχ γεννήθηκε το 1920 στο Βλότσλαβεκ της Πολωνίας. Ο πατέρας του ήταν Πολωνοεβραίος έμπορος και η μητέρα του (το γένος Άουερμπαχ, ξάδερφός του ήταν ο ζωγράφος Φρανκ Άουερμπαχ) καταγόταν από γερμανοεβραϊκή οικογένεια ραβίνων. Μεγάλωσε σε αφομοιωμένη εβραϊκή γερμανοπολωνική μεσοαστική οικογένεια με μητρική γλώσσα τα γερμανικά και φοίτησε σε γερμανικό σχολείο. Η μητέρα του είχε μεγαλώσει στη Γερμανία και ένιωθε χαμένη στην πολωνική επαρχία Κουγιαβία και επιθυμούσε να επιστρέψει στο Βερολίνο. Το 1929, ο πατέρας του αναγκάστηκε να κηρύξει πτώχευση. 

 Βερολίνο 
Μετά την επιχειρηματική καταστροφή του πατέρα του το 1929, οι γονείς του τον έστειλαν να ζήσει με πλούσιους συγγενείς στο Βερολίνο για να λάβει καλύτερη εκπαίδευση. Το 1934 εγκαταστάθηκαν στο Βερολίνο οι γονείς και τα δύο αδέλφια του, η μητέρα του τον ενθάρρυνε να προσπαθεί σκληρά και να είναι πάντα ο καλύτερος.  Στο Γυμνάσιο Φίχτε που φοιτούσε, ενώ οι συμμαθητές του συμμετείχαν σε σχολικές εκδρομές, αθλητικά φεστιβάλ και εθνικοσοσιαλιστικές σχολικές συγκεντρώσεις, ο ίδιος ως Εβραίος ήταν αποκλεισμένος. Έτσι, αφοσιώθηκε στην ανάγνωση των γερμανικών κλασικών έργων και παρακολουθούσε θέατρα, συναυλίες και όπερες. Όταν έμαθε ότι ο Τόμας Μαν είχε αποστασιοποιηθεί δημόσια από το ναζιστικό καθεστώς, έγινε το πρότυπό του όχι μόνο από λογοτεχνικής αλλά και από ηθικής άποψης. Παρά τους πολλούς εθνικοσοσιαλιστές καθηγητές, το σχολείο του συνέχισε να εφαρμόζει ίση μεταχείριση των Εβραίων μαθητών για κάποιο χρονικό διάστημα. Έτσι, κατάφερε να αποφοιτήσει από το λύκειο το 1938. Η αίτησή του να εγγραφεί στο Πανεπιστήμιο του Βερολίνου απορρίφθηκε, λόγω της εβραϊκής καταγωγής του.

 Βαρσοβία, γκέτο, υπόγειο 
Στα τέλη Οκτωβρίου 1938, συνελήφθη και απελάθηκε με την οικογένειά του στην Πολωνία στα πλαίσια της «Πολωνική δράσης» μαζί με περίπου 17.000 Πολωνοεβραίους. Ταξίδεψε με τρένο στη Βαρσοβία, όπου δεν γνώριζε κανέναν. Έπρεπε να ξαναμάθει πολωνικά και παρέμεινε άνεργος για ένα χρόνο. Την 1η Σεπτεμβρίου 1939, η γερμανική εισβολή στην Πολωνία ξεκίνησε τον Β' Παγκόσμιο Πόλεμο και η κατοχή τερμάτισε απότομα την αναζήτησή του για εργασία. Τον Νοέμβριο του 1940, ο Ράιχ και οι γονείς του κλείστηκαν στο γκέτο της Βαρσοβίας. Εκεί, εργάστηκε σαν μεταφραστής για το «Εβραϊκό Συμβούλιο» και συνέβαλε στην Εβραϊκή Εφημερίδα ως μουσικοκριτικός. Ταυτόχρονα, εργαζόταν κρυφά στο γκέτο για το Αρχείο Ρίνγκελμπλουμ. Κατά τη διάρκεια αυτής της περιόδου αγωνίας και πανταχού παρόντος θανάτου, υιοθέτησε μέτρα επιβίωσης και συνήθειες που διατήρησε για όλη του τη ζωή. Για παράδειγμα, από τότε και στο εξής, καθόταν πάντα στραμμένος προς την είσοδο στα εστιατόρια και μείωνε τον κίνδυνο να προσελκύσει αρνητική προσοχή ξυριζόμενος δύο φορές τη μέρα.

Στο γκέτο γνώρισε τη μέλλουσα σύζυγό του, Τεοφίλα (Τόσια) Λάνγκνας, μέσα σε τραγικές συνθήκες: ο πατέρας της, που κατάγονταν από το Λοτζ και ήταν πλούσιος εργοστασιάρχης, μετά την κατάσχεση της περιουσίας του και τον εγκλεισμό στο γκέτο, αυτοκτόνησε. Η μητέρα του Ράιχ-Ρανίτσκι τον έστειλε να φροντίσει την κοπέλα, οι δύο 20χρονοι νέοι ερωτεύτηκαν και παρέμειναν μαζί από τότε. 

Στις 22 Ιουλίου 1942, ο αξιωματικός των SS Χέρμαν Χέφλε εμφανίστηκε στο «Εβραϊκό Συμβούλιο» για να διατάξει την «επανεγκατάσταση» του γκέτο, η οποία επρόκειτο να ξεκινήσει την ίδια ημέρα. Ο Ράιχ-Ρανίτσκι κλήθηκε να μεταφράσει την ανακοίνωση. Αρχικά εξαιρέθηκαν από την απέλαση - τη μεταφορά των κατοίκων του γκέτο στο στρατόπεδο εξόντωσης Τρεμπλίνκα, όπως αποδείχθηκε - μεταξύ άλλων, υπάλληλοι του «Εβραϊκού Συμβουλίου» και οι σύζυγοί τους. Για να προστατεύσει τη σύντροφό του Τεοφίλα, ο Ράιχ-Ρανίκι κανόνισε τον γάμο τους την ίδια μέρα.  

Τον Ιανουάριο του 1943, το ζευγάρι γλίτωσε νέα απέλαση δραπετεύοντας από το γκέτο. Έκτοτε, έζησαν κρυμμένοι στο υπόγειο του άνεργου τυπογράφου Μπόλεκ Γκάβιν και της συζύγου του Γκένια, όπου παρέμειναν μέχρι τον Σεπτέμβριο του 1944, μετά την καταστολή της Εξέγερσης της Βαρσοβίας από τους Γερμανούς και την κατάληψη της δεξιάς όχθης του Βιστούλα από τον Κόκκινο Στρατό. Βοηθούσαν τα δύο παιδιά της οικογένειας στα μαθήματα και τους Γκάβιν στην παράνομη παραγωγή τσιγάρων. Μετά την απελευθέρωση της Πολωνίας από τη ναζιστική κυριαρχία, ο Γκάβιν ζήτησε να μην αναφέρουν πουθενά ότι είχαν επιβιώσει από τη ναζιστική κατοχή της Πολωνίας με τη βοήθειά του, λόγω του αντισημιτισμού που ήταν διαδεδομένος στην Πολωνία. Μετά τον πόλεμο, οι Ράιχ-Ρανίτσκι, για πάντα ευγνώμονες, ευχαρίστησαν τους Γκάβιν με γενναία οικονομική αποζημίωση. Το 2006, η οικογένεια Γκάβιν τιμήθηκε με τη διάκριση «Δίκαιοι των Εθνών».

 Η μοίρα των γονέων και των αδελφών 
Οι γονείς του Έλεν και Ντάβιντ Ράιχ δολοφονήθηκαν στους θαλάμους αερίων της Τρεμπλίνκα. Ο αδελφός του, Αλεξάντερ Χέρμπερτ Ράιχ, δολοφονήθηκε στις 4 Νοεμβρίου 1943 στο στρατόπεδο αιχμαλώτων πολέμου και εργασίας Πονιάτοβα κοντά στο Λούμπλιν. Η αδελφή του Γκέρντα και ο σύζυγός της Γκέρχαρντ Μπεμ είχαν ήδη καταφέρει να δραπετεύσουν στο Λονδίνο το 1939, όπου πέθανε το 2006 σε ηλικία 99 ετών.

 Μεταπολεμική περίοδος 
Το 1944, κατατάχθηκε στον Πολωνικό Λαϊκό Στρατό και έγινε αξιωματικός στην Υπουργείο Δημόσιας Ασφάλειας, την σοβιετικά ελεγχόμενη πολωνική μυστική αστυνομία, γνωστή για τη χρήση βασανιστηρίων και παραβιάσεων των ανθρωπίνων δικαιωμάτων, όπου εργάστηκε στο τμήμα λογοκρισίας.  Εντάχθηκε στο κομμουνιστικό Πολωνικό Εργατικό Κόμμα μετά τον πόλεμο.

Από το 1948 έως το 1949, ήταν Πολωνός διπλωμάτης και εργάστηκε στις μυστικές υπηρεσίες (με το κωδικό όνομα «Ρανίτσκι») στο Λονδίνο. Ο Ράιχ ανακλήθηκε από το Λονδίνο το 1949, απολύθηκε από την πολωνική υπηρεσία πληροφοριών και διαγράφηκε από το Κόμμα με την κατηγορία της «ιδεολογικής αποξένωσης», για την οποία φυλακίστηκε επίσης για μικρό χρονικό διάστημα. Στη συνέχεια, εργάστηκε σαν συντάκτης, εκδότης Ανατολικογερμανών συγγραφέων και ανεξάρτητος συγγραφέας για εφημερίδες και ραδιόφωνο με έμφαση στη γερμανική λογοτεχνία. 

 Η ζωή στη Γερμανία 
Απογοητευμένος από τον περιορισμό της ελευθερίας του στη Λαϊκή Δημοκρατία της Πολωνίας, το 1958 μετανάστευσε με τη σύζυγό του και τον γιο του στη Δυτική Γερμανία και εγκαταστάθηκε στο Αμβούργο. Εδώ εργάστηκε σαν κριτικός λογοτεχνίας, από το 1963 έως το 1973 για την εβδομαδιαία εφημερίδα Die Zeit, υιοθετώντας επαγγελματικά το όνομα Μαρσέλ Ράιχ-Ρανίτσκι (Ρανίτσκι ήταν το κωδικό του όνομα στις μυστικές υπηρεσίες).

Το 1973, εγκαταστάθηκε στη Φρανκφούρτη, όπου, από το 1973 έως το 1988, ήταν επικεφαλής του λογοτεχνικού τμήματος στην ημερήσια εφημερίδα Frankfurter Allgemeine Zeitung. Συνέχισε να γράφει άρθρα στην εφημερίδα για το υπόλοιπο της ζωής του.  μικρογραφία|280x280εσ|Ο Μαρσέλ Ράιχ-Ρανίτσκι (αριστερά) σε συζήτηση στρογγυλής τραπέζης στο Κίελο το 1974
Από το 1988 έως το 2001, παρουσίαζε στη γερμανική τηλεόραση τη δημοφιλή λογοτεχνική εκπομπή Το Λογοτεχνικό Κουαρτέτο που παρακολουθούσαν ακόμη και άνθρωποι που δεν ενδιαφέρονταν πολύ για τη λογοτεχνία. Το 2002, την εκπομπή ακολούθησε ένα παρόμοιο αλλά βραχύβιο πρόγραμμα, στο οποίο μιλούσε για παλιά και νέα βιβλία μπροστά σε κοινό σε στούντιο. 

Έχοντας γράψει βιβλία για τη γερμανική λογοτεχνία στο μεγαλύτερο μέρος της ζωής του, δημοσίευσε επίσης βιβλία για την αμερικανική και την πολωνική λογοτεχνία. Αφού μείωσε τις τηλεοπτικές του εμφανίσεις, άρχισε να γράφει την αυτοβιογραφία του. Το βιβλίο Η Ζωή μου, που εκδόθηκε το 1999, έγινε μπεστ σέλερ στη Γερμανία, πούλησε 2 εκατομμύρια αντίτυπα και εδραίωσε τη φήμη του: σύμφωνα με έρευνα του 2010, το 98% των Γερμανών γνώριζε το όνομά του. Αναφέρεται κυρίως στη ζωή και την επιβίωση κατά τη διάρκεια του πολέμου και διασκευάστηκε σε τηλεοπτική ταινία το 2009. 

Τον Φεβρουάριο του 2006, έλαβε τιμητικό διδακτορικό από το Πανεπιστήμιο του Τελ Αβίβ, το οποίο αργότερα την ίδια χρονιά ίδρυσε μια έδρα γερμανικής λογοτεχνίας που ονομάστηκε προς τιμήν του. Τον Φεβρουάριο του 2007, το Πανεπιστήμιο Χούμπολτ στο Βερολίνο, στο οποίο η αίτησή του το 1938 είχε απορριφθεί λόγω της καταγωγής του, του απένειμε τιμητικό πτυχίο.  

Τον Οκτώβριο του 2008, του απονεμήθηκε βραβείο για το σύνολο του έργου του στην τηλεοπτική μετάδοση των Γερμανικών Τηλεοπτικών Βραβείων. Έγινε πρωτοσέλιδο με την ομιλία αποδοχής του, στην οποία απέρριψε το βραβείο και επέκρινε την κατάσταση της γερμανικής τηλεόρασης.  Δήλωσε επίσης ότι θα επέστρεφε οποιοδήποτε χρηματικό ποσό συνδεόταν με το βραβείο. 

Το 2012, ο Ράιχ-Ρανίτσκι εκφώνησε ομιλία στο Ομοσπονδιακό Κοινοβούλιο για την Παγκόσμια Ημέρα Μνήμης του Ολοκαυτώματος. Συνέχισε να γράφει μια εβδομαδιαία στήλη στην Frankfurter Allgemeine Zeitung μέχρι λίγο πριν από τον θάνατό του το 2013.

 Καθηγητικές έδρες 
Το 1969 δίδαξε στο Βερμόντ. Από το 1971 έως το 1975, κατείχε έδρες επισκέπτη καθηγητή στη Στοκχόλμη και την Ουψάλα. Το 1974, του απονεμήθηκε τιμητική θέση καθηγητή στο Πανεπιστήμιο του Τύμπιγκεν. Το 1990 και το 1991, έλαβε έδρα στο Πανεπιστημίου της Καρλσρούης και το 1991 έλαβε έδρα στο Πανεπιστήμιο του Ντίσελντορφ.

 Κριτικός λογοτεχνίας 
Ο Ράιχ-Ρανίτσκι υπήρξε ένας από τους πιο επιδραστικούς κριτικούς της γερμανικής λογοτεχνίας του 20ού αιώνα και συχνά στη Γερμανία αποκαλέστηκε «Πάπας της Λογοτεχνίας». Στόχος του ήταν να εμπνεύσει ενθουσιασμό για τη λογοτεχνία σε κοινό πέρα από τον ακαδημαϊκό κόσμο. Συμμετείχε τακτικά στις συναντήσεις της Ομάδας 47, προώθησε νεοεμφανιζόμενους συγγραφείς αλλά και ήρθε συχνά σε αντιπαράθεση με καθιερωμένα ονόματα όπως τον Πέτερ Χάνκε και τον Ρόμπερτ Μούζιλ καθώς ήταν επιφυλακτικός απέναντι στον λογοτεχνικό μοντερνισμό, το Νέο μυθιστόρημα και γενικά τα πρωτοποριακά λογοτεχνικά κινήματα. Θεωρούσε τον Γκαίτε, τον Χάινριχ Χάινε και τον Μπέρτολτ Μπρεχτ ανάμεσα στους γερμανόφωνους ποιητές που είχαν πετύχει αξιοθαύμαστα να συνδυάζουν την ευφυΐα και την ποίηση. Επίσης, έτρεφε ελάχιστη εκτίμηση για τις φεμινιστικά λογοτεχνικά κείμενα ή τον σοσιαλιστικό ρεαλισμό. Ως σημαντικότερα ταλέντα στην πεζογραφία μετά το 1945 θεωρούσε τους Τόμας Μπέρνχαρντ, Γκύντερ Γκρας και Βόλφγκανγκ Κέπεν.

 Θάνατος 
Ο Ράιχ-Ρανίτσκι πέθανε το 2013 σε ηλικία 93 ετών στη Φρανκφούρτη, έχοντας προηγουμένως διαγνωστεί με καρκίνο του προστάτη. Η Γερμανίδα καγκελάριος Άνγκελα Μέρκελ απέτινε φόρο τιμής: «Στο πρόσωπό του χάνουμε έναν απαράμιλλο φίλο της λογοτεχνίας, αλλά και της ελευθερίας και της δημοκρατίας. Θα μου λείψει αυτός ο παθιασμένος και λαμπρός άνθρωπος». Η Süddeutsche Zeitung τον περιέγραψε ως «τον άνθρωπο που μας έμαθε να διαβάζουμε». 

 Ο γιος του Άντριου Ρανίτσκι (1948–2018), γεννήθηκε στο Λονδίνο και ήταν μαθηματικός που εργάστηκε στην αλγεβρική τοπολογία και καθηγητής στο Πανεπιστήμιο του Εδιμβούργου. Η σύζυγός του πέθανε το 2011, δύο χρόνια πριν από αυτόν.
 Βραβεία 

 1946: Ασημένιος και Χρυσός Σταυρός Αξίας (Πολωνία) 
 1976: Τιμητικό Βραβείο της Εταιρείας Χάινριχ Χάινε
 1981: Βραβείο Ρικάρντα Χουχ
 1983: Μετάλλιο της Ακαδημίας Επιστημών και Λογοτεχνίας στο Μάιντς
 1984: Πλακέτα Γκαίτε της πόλης της Φρανκφούρτης επί του Μάιν
 1986: Μεγαλόσταυρος Αξίας της Ομοσπονδιακής Δημοκρατίας της Γερμανίας
 1987: Βραβείο Τόμας Μαν
 1989: Βραβείο Πολιτισμού 
 1990: Τάγμα Αξίας της Έσσης
 1991: Βραβείο Βαυαρικής Τηλεόρασης
 1991: Βραβείο Χέρμαν Σινσχάιμερ για τη λογοτεχνία και τη δημοσιογραφία
 1992: Μετάλλιο Βίλχελμ Λόισνερ
 1995: Βραβείο Λούντβιχ Μπερνέ
 1996: Βραβείο Ομιλητή Κικέρωνα
 1999: Πολιτιστικό Βραβείο Έσσης
 2000: Βραβείο Φρίντριχ Χέντερλιν 
 2000: Χρυσή Κάμερα
 2002: Βραβείο Γκαίτε της πόλης της Φρανκφούρτης
 2003: Μεγαλόσταυρος Αξίας με Αστέρι της Ομοσπονδιακής Δημοκρατίας της Γερμανίας 
 2004: Ευρωπαϊκό Βραβείο Πολιτισμού Pro Europa στην κατηγορία Ευρωπαϊκό Βραβείο Μέσων Ενημέρωσης / Βραβείο Πολιτιστικής Επικοινωνίας
 2005: Κρατικό Βραβείο της Βόρειας Ρηνανίας-Βεστφαλίας 
 2007: Ονομαστική έδρα γερμανικής λογοτεχνίας στο Πανεπιστήμιο του Τελ Αβίβ. Εγκαινιάστηκε τον Μάρτιο του 2007 στη Φρανκφούρτη. 
 2008: Βραβείο Henri Nannen για το δημοσιογραφικό του έργο
 2010: Αξιωματικός του Τάγματος της Οράγγης-Νασάου
 2010: Μετάλλιο Λούντβιχ Μπερνέ
 2011: Διεθνές Βραβείο Μέντελσον στη Λειψία 
 2012: Βραβείο Άρκτος του Βερολίνου
 2012: Ομιλία της Χρονιάς, βραβείο για την ομιλία του την Ημέρα Μνήμης των Θυμάτων του Εθνικοσοσιαλισμού (απονεμήθηκε από το Σεμινάριο Γενικής Ρητορικής στο Πανεπιστήμιο του Τύμπιγκεν) 

 Συγγραφικό έργο (επιλογή) 

 Literarisches Leben in Deutschland, 1963 - Λογοτεχνική ζωή στη Γερμανία 
 Deutsche Literatur in Ost und West, 1983 - Γερμανική Λογοτεχνία στην Ανατολή και τη Δύση
 Wer schreibt, provoziert, 1966 - Όποιος γράφει, προκαλεί
 Literatur der kleinen Schritte. Deutsche Schriftsteller heute, 1967 - Λογοτεχνία με μικρά βήματα. Γερμανοί συγγραφείς σήμερα
 Die Ungeliebten. Sieben Emigranten, 1968 - Οι ανεπιθύμητοι: Επτά μετανάστες
 In Sachen Böll. Ansichten und Einsichten, 1968 - Σχετικά με το ζήτημα του Μπελ. Απόψεις και στοχασμοί
 Über Ruhestörer. Juden in der deutschen Literatur, 1973 - Σχετικά με τη διατάραξη της ειρήνης. Εβραίοι στη γερμανική λογοτεχνία
 Nachprüfung, Aufsätze über deutsche Schriftsteller von gestern, 1980 - Επανεξέταση, δοκίμια για Γερμανούς συγγραφείς του χθες
 Frankfurter Anthologie, 1978–2006 - Ανθολογία Φρανκφούρτης (τόμοι 1–29)
 Entgegnung, Zur deutschen Literatur der siebziger Jahre, 1981 - Αντίκρουση, Για τη γερμανική λογοτεχνία της δεκαετίας του 1970
 Nichts als Literatur. Aufsätze und Anmerkungen, 1986 - Τίποτα άλλο παρά λογοτεχνία. Δοκίμια και σημειώσεις
 Thomas Mann und die Seinen, 1987 - Ο Τόμας Μαν και οι δικοί του
 Deutsche Erzählungen des 20. Jahrhunderts, 1991 - Γερμανικά διηγήματα του 20ού αιώνα. (5 τόμοι)
 Lauter Verrisse, 1993 - Δυνατές κριτικές
 Die Anwälte der Literatur, 1994 - Οι υπέρμαχοι της λογοτεχνίας
 Romane von gestern, heute gelesen, 1996 - Μυθιστορήματα του χθες, διαβασμένα σήμερα
 Verweile doch – 111 Gedichte mit Interpretationen, 1999 - Μείνε ακόμη λίγο – 111 ποιήματα με ερμηνείες
 Mein Leben, 1999, Η ζωή μου, αυτοβιογραφία
 Der Fall Heine, 2000 - Η περίπτωση Χάινε
 Hundert Gedichte des Jahrhunderts, 2001 - Εκατό ποιήματα του αιώνα
 Ein Jüngling liebt ein Mädchen. Deutsche Gedichte und ihre Interpretationen, 2001 - Ένας νέος αγαπάει ένα κορίτσι. Γερμανικά ποιήματα και οι ερμηνείες τους
 Ungeheuer oben. Über Bertolt Brecht, 2001 - Τέρατα από πάνω. Για τον Μπέρτολτ Μπρεχτ
 Sieben Wegbereiter. Schriftsteller des 20. Jahrhunderts, 2002 - Επτά πρωτοποριακοί συγγραφείς του 20ού αιώνα
 Kritik als Beruf, 2002 - Η κριτική ως επάγγελμα
 Über Literaturkritik, 2002 - Για τη λογοτεχνική κριτική
 Erst leben, dann spielen. Über polnische Literatur, 2002 - Ζήσε πρώτα, μετά παίξε. Για την πολωνική λογοτεχνία
 Meine Bilder. Porträts und Aufsätze, 2003 - Οι εικόνες μου. Πορτρέτα και δοκίμια
 Unser Grass, 2003 - Ο Γκρας μας 
 Meine Geschichten. Von Johann Wolfgang von Goethe bis heute - Οι ιστορίες μου. Από τον Γιόχαν Βόλφγκανγκ Γκαίτε μέχρι σήμερα
 Meine Gedichte. Seit Walther von der Vogelweide, 2003 - Τα ποιήματά μου. Από τον Βάλτερ φον ντερ Φόγκελβαϊντε  
 Hundert Gedichte des Jahrhunderts, 2003 - Εκατό ποιήματα του αιώνα
 Der Kanon. Die deutsche Literatur Erzählungen, 2002–2006 - Ο κανόνας. Γερμανική λογοτεχνία: Διηγήματα
 Goethe noch einmal: Reden und Anmerkungen, 2004 - Ο Γκαίτε ξανά: Ομιλίες και σημειώσεις
 Meine Schulzeit im Dritten Reich. Erinnerungen deutscher Schriftsteller, 2006 - Τα σχολικά μου χρόνια στο Γ' Ράιχ. Αναμνήσεις Γερμανών συγγραφέων
 Marcel Reich-Ranicki im Gespräch mit Wolfgang Koeppen, 2006 - Ο Μαρσέλ Ράιχ-Ρανίτσκι συζητώντας με τον Βόλφγκανγκ Κέπεν
 Der Mond über Soho: 66 Gedichte mit Interpretationen, 2006 - Το φεγγάρι πάνω από το Σόχο: 66 ποιήματα με ερμηνείες. (ποιήματα του Μπρεχτ)
 Über Amerikaner. Von Hemingway und Bellow bis Updike und Philip Roth, 2006 - Σχετικά με τους Αμερικανούς. Από τον Χέμινγουεϊ και τον Μπέλοου στον Άπνταϊκ και τον Φίλιπ Ροθ
 Aus persönlicher Sicht. Gespräche 1999 bis 2006, 2006 - Από προσωπική άποψη. Συνομιλίες 1999 έως 2006
 Marcel Reich-Ranicki antwortet auf 99 Fragen, 2006 - Ο Μαρσέλ Ράιχ-Ρανίτσκι απαντά σε 99 ερωτήσεις
 Herrlich wie am ersten Tag: 125 Gedichte und ihre Interpretationen, 2008 - Υπέροχο όπως την πρώτη μέρα: 125 ποιήματα και οι ερμηνείες τους
 Die Literatur, eine Heimat: Reden über und von Marcel Reich-Ranicki, 2008 - Λογοτεχνία, μια πατρίδα: Ομιλίες για και από τον Μαρσέλ Ράιχ-Ρανίτσκι
 Mein Schiller, 2009 - Ο Σίλερ μου
 Mein Lessing, 2009 - Ο Λέσινγκ μου
 Für alle Fragen offen: Antworten zur Weltliteratur, 2009 - Ανοιχτό σε όλα τα ερωτήματα: απαντήσεις στην παγκόσμια λογοτεχνία

 Μεταφράσεις στα ελληνικά 

 Η ζωή μου, μτφ. Αλέξανδρος Κυπριώτης, εκδ. Ίνδικτος 

 Παραπομπές 

Κατηγορία:Γερμανοί κριτικοί της λογοτεχνίας
Κατηγορία:Γερμανοί δοκιμιογράφοι
Κατηγορία:Γερμανοί αυτοβιογράφοι
Κατηγορία:Έγκλειστοι στο Γκέτο της Βαρσοβίας
Κατηγορία:Αποδέκτες του Αργυρού Σταυρού της Αξίας (Πολωνία)
Κατηγορία:Γερμανοί δημοσιογράφοι
Κατηγορία:Επιζήσαντες του Ολοκαυτώματος