Λιθουανικές προεδρικές εκλογές 2024

Οι προεδρικές εκλογές διεξήχθησαν στη Λιθουανία στις 12 Μαΐου 2024, παράλληλα με ένα δημοψήφισμα για την επιτρεπόμενη διπλή υπηκοότητα. Ο πρόεδρος Γκιτάνας Ναουσέντα επανεκλέχθηκε για δεύτερη θητεία. Όταν έκλεισε η εγγραφή των υποψηφίων πριν τις εκλογές, η  είχε επιβεβαιώσει δεκαπέντε έγκυρες εγγραφές· από αυτές, δώδεκα προχώρησαν στη συλλογή υπογραφών από τουλάχιστον 20.000 ψηφοφόρους. Τέσσερις από τους υποψηφίους αυτούς αργότερα απορρίφθηκαν ή αποχώρησαν, αφήνοντας οκτώ υποψηφίους.

Δεύτερος γύρος διεξήχθη στις 26 Μαΐου καθώς κανείς υποψήφιος δεν έλαβε απόλυτη πλειοψηφία στον πρώτο γύρο. Στον δεύτερο γύρο αντιπαρατέθηκαν ο Ναουσέντα και η πρωθυπουργός Ίνγκριντα Σιμονιτέ, επαναληπτική μονομαχία της εκλογής του 2019 στην οποία ο Ναουσέντα είχε νικήσει τη Σιμονιτέ. Ο Ναουσέντα επανεκλέχθηκε, νικώντας τη Σιμονιτέ με συντριπτική διαφορά 75% στον δεύτερο γύρο – το μεγαλύτερο ποσοστό νίκης σε ελεύθερες εκλογές για οποιονδήποτε υποψήφιο προεδρικών εκλογών στην ιστορία της Λιθουανίας.

Εκλογικό σύστημα
Ο πρόεδρος εκλέγεται χρησιμοποιώντας το σύστημα δύο γύρων. Για να κερδίσει στον πρώτο γύρο, ένας υποψήφιος απαιτεί απόλυτη πλειοψηφία όλων των ψήφων (συμπεριλαμβανομένων των άκυρων) και είτε η συμμετοχή των ψηφοφόρων να είναι πάνω από 50% είτε το ποσοστό των ψήφων του να αντιστοιχεί τουλάχιστον στο ένα τρίτο του αριθμού των εγγεγραμμένων ψηφοφόρων. Εάν κανένας υποψήφιος δεν κερδίσει στον πρώτο γύρο, απαιτείται δεύτερος γύρος, στον οποίο συμμετέχουν οι δύο πρώτοι υποψήφιοι. Όλοι οι υποψήφιοι για πρόεδρος είναι ανεξάρτητοι. Παρόλο που κάποιοι υποψήφιοι ανήκουν ή/και υποστηρίζονται από ένα πολιτικό κόμμα, το αξίωμα του προέδρου είναι επίσημα μη κομματικό.

Οι πολίτες της Λιθουανίας ηλικίας τουλάχιστον 40 ετών των οποίων τουλάχιστον ένας γονέας ήταν επίσης πολίτης (ρήτρα φυσικού πολίτη), που έχουν ζήσει στη Λιθουανία για τουλάχιστον τρία χρόνια πριν, δεν εκτίουν φυλάκιση, δεν υπηρετούν σε ενεργό στρατιωτική θητεία στις Ενοπλες Δυνάμεις της Λιθουανίας, δεν δεσμεύονται σε άλλη χώρα με όρκο και δεν έχουν ποτέ υποστεί αποπομπή, επιτρέπεται να είναι υποψήφιοι για πρόεδρος. Κάθε υποψήφιος πρέπει να συλλέξει τουλάχιστον 20 χιλιάδες υπογραφές από πολίτες της Λιθουανίας για να μπορέσει να συμμετάσχει στις εκλογές.

 Αποτελέσματα 

+Εθνικά Αποτελέσματα..https://www.vrk.lt/2024-prezidento/rezultatai?srcUrl=/rinkimai/1504/2/2068/rezultatai/lt/rezultataiPreLietuvoje.htmlΥποψήφιοιΚόμμαΠρώτος γύροςΔεύτερος γύροςΨήφοι%Ψήφοι% Γκιτάνας Ναουσέντα ΑνεξάρτητοςΥποστηρίζεται από το Λιθουανικό Σοσιαλδημοκρατικό Κόμμα (LSDP) και το Κόμμα Λιθουανικών Περιοχών (LRP). 44,30 75,29 Ίνγκριντα Σιμονιτέ TS-LKDΕπίσημα ανεξάρτητη. 20,02 24,71 Ιγνάς Βέγκελε ΑνεξάρτητοςΥποστηρίζεται από την Λιθουανική Αγροτική και Πράσινη Ένωση (LVŽS), από το Κόμμα Ελευθερίας και Δικαιοσύνης (PLT), το Λιθουανικό Χριστιανοδημοκρατικό Κόμμα (LKDP) και την Χριστιανική Ένωση (KS). 12,47 Ρεμίγκιους Ζεμαϊτάιτις NAΕπίσημα ανεξάρτητος. 9,33 Εντουάρντας ΒάιτκουςΑνεξάρτητος 7,39 Ντάινιους Ζαλίμας ΑνεξάρτητοςΥποστηρίζεται από το Κόμμα Ελευθερίας. 3,58 Άντριους Μαζουρόνις DP 1,39 Γκίντριμας Γιέγκλινσκας ΑνεξάρτητοςΥποστηρίζεται από την Ένωση Δημοκρατών «Για τη Λιθουανία». 1,37 Έγκυρες ψήφοι  99,19  98,49 Λευκές και άκυρες ψήφοι  0,81  1,51 Σύνολο  100  100 Αποχή  40,05  51,01 Εγγεγραμμένοι / συμμετοχή  59,95  48,99

Συνέπειες
Μετά την ανακοίνωση των αποτελεσμάτων του δεύτερου γύρου, η Σιμονιτέ παραδέχτηκε την ήττα, και δήλωσε ότι θα συνεχίσει να υπηρετεί ως πρωθυπουργός. Ο Ναουσέντα αναγνώρισε ότι το εκλογικό σώμα του είχε δώσει την εντολή του και είπε ότι "θα πρέπει να εκτιμήσει αυτή την εμπιστοσύνη". Η τελική συμμετοχή εκτιμήθηκε σε 49,61%.

 Σημειώσεις και παραπομπές 

2024 προεδρι
Λιθουανια προεδρ