Ήλιος και Ατσάλι

Το Ήλιος κι Ατσάλι (太陽と鉄, Taiyō to tetsu) είναι ένα αυτοβιογραφικό δοκίμιο του Γιούκιο Μισίμα, αποτελούμενο από την συρραφή παλαιότερων μικρών κειμένων που πρωτοδημοσιεύτηκαν στο λογοτεχνικό περιοδικό Hihyō το 1965. Εκδόθηκε για πρώτη φορά το 1968. Tο 1970 μεταφράστηκε στα αγγλικά από τον Τζον Μπέστερ, προσωπικό γνώριμο του Μισίμα, υπό τον τίτλο Sun & Steel. H μετάφραση του Μπέστερ παραμένει και η πλέον διαδεδομένη στον δυτικό κόσμο.

 Σύνοψη 
Το θέμα του δοκιμίου θα μπορούσε εν ολίγοις να θεωρηθεί πως είναι η προσωπική φιλοσοφία του Μισίμα αναφορικά με το σώμα, την ολοκλήρωσή του αλλά και τη μεταφυσική του διάσταση, η οποία εμπεριέχει τον σκοπό του και το σημείο της επιτεύξεως αυτού, δηλαδή τον θάνατο.

 Οι Σταθμοί του Βιβλίου 
Η δομή του έργου θα μπορούσε να παρουσιαστεί σαν μία αλληλουχία μυητικών σταθμών στη ζωή του Μισίμα και η οποία ξεκινάει με την αλλοτρίωση του από την πραγματικότητα μέσω των λέξεων.

Καταδυναστευόμενος από την υπερπροστατευτική γιαγιά του που τον απέκλεισε από την επαφή με τον φυσικό κόσμο στην κρίσιμη παιδική ηλικία, ο Μισίμα ανέπτυξε μια σχεδόν φετιχιστική σχέση με τις λέξεις, οι οποίες έφτασαν να αποτελούν την μοναδική πραγματικότητα για τον ίδιο. Μια πραγματικότητα όμως που, όπως ο ίδιος περιγράφει, παρομοιάζεται με κολώνα ξύλινη, μισοφαγωμένη ήδη από τους τερμίτες, πριν καλά καλά υπάρξει ως τέτοια.

Αυτἠ του η αλλοτρίωση από την υλικότητα και συνεπώς από την σωματικότητα, έσπρωξε τον γεννημένο συγγραφέα προς την ανάγκη να βρει έναν τρόπο να επανοικειωθεί τον εαυτό του σε ένα πεδίο όπου οι λέξεις δεν θα παίζουν ρόλο πλέον. Έψαχνε κατά τα λεγόμενά του για μια γλώσσα του σώματος.

Την γλώσσα αυτἠ την ονομάζει Ήλιο κι Ατσάλι, τα αλάνθαστα στοιχεία της καλλιεργητικής του σώματος όπως τα λέει. Η σωματική λοιπόν άσκηση με βάρη, το bodybuilding, βρίσκεται πίσω από το Ατσάλι. Πίσω από τον Ήλιο είναι η εκ νέου θα λέγαμε, ένθερμη εναγκάλιση των παλιών εθνικών ιδανικών της πατρίδος του, αλλά και ως ένα βαθμό, η προσωπική του πλέον επανάσταση απέναντι στο μεταπολεμικό λογοτεχνικό ύφος που είχε επικρατήσει στην χώρα του και παγκοσμίως, το οποίο αποκαλεί Νύχτα.

Ακολούθως, ξαναβρίσκοντας το σώμα του μέσα από τη φυσική άσκηση, αντιλαμβάνεται πως το σώμα αυτό ορίζεται εντός του χώρου δια της αντιθέσεως. Η αντίθεσις αυτή είναι ο αντίπαλος, και η κατανόησή του καθίσταται εφικτή μέσω των πολεμικών τεχνών, ιδίως του kendo, στο οποίο ο συγγραφέας διέπρεψε.

Ο εχθρός, στην απόλυτη έκφρασή του, δεν είναι άλλο από την φθορά, τον θάνατο, και ως εκ τούτου, αφού αυτός είναι το φυσικό τέλος του σώματος, θα πρέπει να είναι και το μέσον για την επίτευξη του σκοπού του.

Η σταθερή πορεία προς την φθορά είναι η μόνη βεβαιότητα, αλλά ο τρόπος με τον οποίο διανύεται είναι κρίσιμος για τον αισθητιστή συγγραφέα. Δύο τάσεις την προσδιορίζουν, μία εσωτερική και μία εξωτερική. Η εσωτερική λέγεται καθήκον, η εξωτερική προσταγή, και μόνο όταν συναρμοστούν η πορεία προς τον θάνατο αποκτά νόημα αλλά και ομορφιά.

Την συναρμογή των τάσεων αυτών ο Μισίμα την βρίσκει στην ένταξη σε μια ομάδα, μια ομάδα πολεμιστών, που για τον συγγραφέα ήταν το σύντομο χρονικό διάστημα κατά το οποίο εκπαιδεύτηκε με τις Ιαπωνικές Ένοπλες Δυνάμεις (Self Defence Forces) αλλά και η δημιουργία των Tatenokai, του μικρού στρατιωτικού σώματος που ήταν επικεφαλής ο ίδιος.

Το βιβλίο συμπληρώνεται με ένα επίλογο, ο οποίος φέρει το όνομα F-104, αποτελώντας μια μυστικιστική και μεταφυσική θα λέγαμε αναδιήγηση της εμπειρίας που είχε ο Μισίμα ως συνεπιβάτης ενός τέτοιου μαχητικού, τονίζοντας και εδώ για άλλη μια φορά την πολικότητα της ύπαρξης και την υπέρβασή της μέσα από τον θάνατο. Κυρίαρχο εδώ είναι τό αλχημικό σύμβολο του Ουροβόρου όφεως.

Τέλος, τό ποίημα Ίκαρος, ένας ύμνος στην απελπισμένη και καταδικασμένη προσπάθεια της αυθυπερβάσεως, κλείνει το βιβλίο, αποτελώντας έναν ύστατο φόρο τιμής του συγγραφέα σε όλα τα βασανισμένα και καταδικασμένα πνεύματα που από τις απαρχές της ανθρωπότητας γύρεψαν τα ύψη και εν τέλει νικήθηκαν από αυτά και συντρίφθηκαν.

Ηλιος και Ατσάλι
Κατηγορία:Γιούκιο Μισίμα