Ωτισκώδη

Τα Ωτισκώδη (Auriculariales) είναι μια τάξη μυκήτων της ομοταξίας Αγαρικομύκητες. Τα είδη της τάξης παλαιότερα αναφέρονταν με την παρωχημένη ονομασία "ετεροβασιδιομύκητες" ή "ζελατινώδεις μύκητες", μια και πολλά διαθέτουν ζελατινώδη βασιδιοκάρπια (καρποσώματα) , τα οποία παράγουν σπόρια σε βασίδια χωρισμένα με "σέπτα" (τοιχώματα). Περίπου 450 είδη είναι γνωστά σε όλο τον κόσμο, τα οποία χωρίζονται σε δύο oικογένειες, αν και πολλά είδη δεν έχουν ταξινομηθεί σε οικογένειες ακόμη (incertae sedis). Όλα τα είδη των Ωτισκωδών πιστεύεται ότι είναι σαπροτροφικά, ενώ τα περισσότερα μεγαλώνουν σε νεκρό ξύλο. Τα καρποσώματα πολλών ειδών του γένους Ωτίσκη (Auricularia) καλλιεργούνται εμπορικά ως βρώσιμα, ειδικά στην Κίνα.

 Ταξινόμηση 

 Ιστορία 
Η τάξη θεμελιώθηκε το 1889 από τον Γερμανό μυκητολόγο Γιόσεφ Σρέτερ (Joseph Schröter) για να ομαδοποιήσει είδη μυκήτων με "ωτισκοειδή" βασίδια (δηλαδή λίγο ως πολύ κυλινδρικά με κάθετα τοιχώματα ("σέπτα"), συμπεριλαμβανομένων πολλών μυκήτων που προσβάλλουν φυτά, όπως της σκωρίασης και του άνθρακα αραβόσιτου. Το 1922 ο Βρετανός μυκητολόγος Κάρλετον Ρέα περιέγραψε την τάξη, ως περιέχουσα τις οικογένειες Ωτισκοειδή (Auriculariaceae) και Ecchynaceae, όπως και τις σκωρίες Coleosporiaceae και Pucciniaceae και τους άνθρακες Ustilaginaceae. Πολλοί ερευνητές στη συνέχεια όμως διαχώρισαν τις σκωρίες και τους άνθρακες και ομαδοποίησαν τα εναπομένοντα Ωτισκώδη με τα Τρεμελλώδη (Tremellales). Ο Γιούλιχ (Jülich) (1981) επίσης έβγαλε εκτός τις σκωρίες και τους άνθρακες, αλλά αναγνώρισε τα εναπομείναντα Ωτισκώδη σαν ξεχωριστή τάξη, περιέχουσα τις οικογένειες Auriculariaceae, Cystobasidiaceae, Paraphelariaceae, Saccoblastiaceae, Ecchynaceae, Hoehnelomycetaceae και Patouillardinaceae. 

Μια ριζική αναθεώρηση έγινε το 1984, όταν ο Αμερικανός μυκητολόγος Ρόμπερτ Τζόσεφ Μπαντόνι (Robert Joseph Bandoni) χρησιμοποίησε την ηλεκτρονική μικροσκοπία διέλευσης (transmission electron microscopy - TEM) για να διερευνήσει την υπερδομή του πορώδους των σέπτων στα Ωτισκώδη. Αυτό αποκάλυψε ότι είδη μυκήτων με "ωτισκοειδή" βασίδια δεν ήταν απαραίτητα κοντινοί συγγενείς και ότι οι Ωτίσκες (Auricularia), ήταν πιο πολύ συγγενείς με το γένος Exidia και τα όμοια του (με "τρεμελλοειδή" βασίδια), παρά με άλλους ωτισκόμορφους μύκητες. Ο Μπαντόνι τροποποίησε με αυτόν τον τρόπο των την τάξη των Ωτισκωδών για να συμπεριλαμβάνει την οικογένεια Auriculariaceae (με ωτισκόμορφα βασίδια) μαζί με τις οικογένειες Exidiaceae, Aporpiaceae, Hyaloriaceae και Sebacinaceae (με "τρεμελοειδή" βασίδια). Αυτή η αναθεώρηση έγινε αποδεκτή από τον Γουέλς το 1994, ο οποίος όμως ενοποίησε τις οικογένειες Aporpiaceae και Hyaloriaceae (μαζί με τις Heteroscyphaceae) και πρόσθεσε τις οικογένειες Patouillardinaceae (με βασίδια με διαγώνια "σέπτα") και τα Tremellodendropsidaceae (με βασίδια με μερικά σέπτα). Ο Ρόμπερτς (1998) προσέθεσε την οικογένεια Oliveoniaceae (με βασίδια χωρίς σέπτα.) 

 Σημερινή κατάσταση 
Η μοριακή ανάλυση, με βάση την κλαδιστική ανάλυση των ακολουθιών DNA, έχει υποστηρίξει ουσιαστικά την αναθεωρημένη περιγραφή των Ωτισκωδών (Auriculariales)  του Bandoni, αλλά έχει μεταφέρει τις οικογένειες Sebacinaceae και τις Tremellodendropsidaceae την κάθε μια σε ξεχωριστή τάξη ξεχωριστές τάξεις τους, την Sebacinales και Tremellolodendropsideles. Το καθεστώς των συστατικών οικογενειών δεν έχει ακόμη εξεταστεί, αλλά ένας κλάδος που περιέχει είδη Ωτίσκης (Auricularia) και Exidia ισοδυναμεί με την οικογένεια των Ωτισκοειδών (Auriculariaceae), ενώ ένα άλλος που περιέχεται είδη Hyaloria και Myxarium ισοδυναμεί με την οικογένεια Hyaloriaceae. 

 Περιγραφή 
Η πλειοψηφία των ειδών μέσα στα Ωτισκώδη παράγουν ζελατινώδη βασιδιοκάρπια (καρποσώματα) πάνω σε νεκρό ξύλο. Σε κάποια από αυτά είναι μεγάλου μεγέθους, σε σχήμα αυτιού, κουμπιού, λοβού, υποστηρίγματος ή ρέοντα. Το υμένιο τους (η δομή που φέρει τα σπόρια) ενδέχεται να είναι λεία, με εξογκώματα, φλεβώδης, οδοντωτή (όπως στο γένος Pseudohydnum), κυπελλοειδής (όπως στο γένος Heteroscypha), ή πορώδης (όπως στο γένος Elmerina and Aporpium). Κάποια είδη όμως παράγουν ξηρά, με υφή δέρματος ή ιστού, καρποσώματα, τα οποία μοιάζουν με τους φλοιόμορφους μύκητες.

 Κατανομή και οικοτόπος 
Όλα τα είδη μέσα στην τάξη των Ωτισκωδών (Auriculariales) θεωρούνται σαπροτροφικά, τα περισσότερα από αυτά βοηθούν στο σάπισμα του ξύλου. Εντοπίζονται συνήθως πάνω σε νεκρό ξύλο, που είτε είναι ακόμη πάνω στο δέντρο ή έχει πέσει, αν και μερικά (είδη του γένους Guepinia) συνήθως εντοπίζονται στο έδαφος. Σαν ομάδα είναι διαδεδομένα παγκοσμίως.

 Οικονομική σημασία 
Πολλά είδη της τάξης είναι εδώδιμα και δύο εξ αυτών, η  Auricularia heimuer και η Auricularia cornea καλλιεργούνται σε εμπορική κλίμακα, ειδικά στην Κίνα και την νοτιοανατολική Ασία.

 Παραπομπές 

 Εξωτερικοί σύνδεσμοι 


Κατηγορία:Βασιδιομύκητες