Σπονδύλωση

μικρογραφία|Αξονική τομογραφία αυχενικής σπονδύλωσης, η οποία προκαλεί ριζοπάθεια (συμπιέζει τις ρίζες των νωτιαίων νεύρων).
Η σπονδύλωση είναι η φθορά της σπονδυλικής στήλης που σχετίζεται με την ηλικία, μια μορφή οστεοαρθρίτιδας που επηρεάζει τους σπονδύλους και τους μεσοσπονδύλιους δίσκους, συχνά στον αυχένα (αυχενική σπονδύλωση). Μπορεί να οδηγήσει σε συμπτώματα όπως πόνο στον αυχένα, δυσκαμψία, μυϊκούς σπασμούς και, σε πιο προχωρημένες περιπτώσεις, αδυναμία, προβλήματα ισορροπίας ή προβλήματα με τη λειτουργία των νεύρων εάν οι αλλαγές συμπιέζουν τις νευρικές ρίζες ή τον νωτιαίο μυελό. Οι παράγοντες κινδύνου περιλαμβάνουν τη γήρανση, το υπερβολικό βάρος, το ιστορικό τραυματισμού και εργασίες που καταπονούν τη σπονδυλική στήλη.

Η σπονδύλωση είναι ένας ευρύς όρος για τη φθορά της σπονδυλικής στήλης, η οποία μπορεί να οδηγήσει σε άλλες παθήσεις όπως στένωση της σπονδυλικής στήλης, ριζοπάθεια, εκφυλιστική νόσος του μεσοσπονδύλιου δίσκου, οστεοαρθρίτιδα και εκφυλιστική σκολίωση. Όλες αυτές οι παθήσεις προκύπτουν ως αποτέλεσμα του προοδευτικού εκφυλισμού των μεσοσπονδύλιων δίσκων, των σπονδύλων και των σχετικών αρθρώσεων της σπονδυλικής στήλης.

Η διάγνωση της σπονδύλωσης περιλαμβάνει κλινική εξέταση και απεικονιστικές εξετάσεις όπως ακτινογραφίες, αξονικές τομογραφίες ή μαγνητικές τομογραφίες για την επιβεβαίωση της πάθησης και τον εντοπισμό της συμπίεσης των νεύρων. Η θεραπεία για τη σπονδύλωση συνήθως ξεκινά με συντηρητικές μεθόδους, όπως φαρμακευτική αγωγή, φυσικοθεραπεία, τεχνικές ανακούφισης πόνου όπως θερμότητα/πάγος και τροποποίηση δραστηριότητας. Η χειρουργική επέμβαση προορίζεται για σοβαρές περιπτώσεις που δεν ανταποκρίνονται σε μη χειρουργικές θεραπείες, οι οποίες περιλαμβάνουν διαδικασίες όπως αποσυμπίεση ή σύντηξη για την ανακούφιση της πίεσης στον νωτιαίο μυελό και στα νεύρα.

Η σπονδύλωση είναι μια συχνή, σχετιζόμενη με την ηλικία εκφύλιση της σπονδυλικής στήλης που επηρεάζει τη συντριπτική πλειοψηφία του πληθυσμού άνω των 60 ετών, ιδιαίτερα στις αυχενικές και οσφυϊκές περιοχές. Η συχνότητά της αυξάνεται σημαντικά με την ηλικία, με σχεδόν όλα τα άτομα άνω των 60 ετών να εμφανίζουν κάποιο βαθμό αυχενικών σπονδυλωτικών αλλοιώσεων και υψηλά ποσοστά ηλικιωμένων ενηλίκων να εμφανίζουν οσφυϊκή σπονδύλωση. Αν και συχνά ασυμπτωματική, μπορεί να οδηγήσει σε σημαντική αναπηρία και πόνο.

 Αίτια 
Η σπονδύλωση προκαλείται κυρίως από την ηλικιακή «φθορά» της σπονδυλικής στήλης, η οποία οδηγεί σε εκφυλιστικές αλλαγές όπως αφυδατωμένοι και συρρικνωμένοι μεσοσπονδύλιοι δίσκοι, κήλες μεσοσπονδύλιων δίσκων, δύσκαμπτους συνδέσμους και σχηματισμό άκανθων (οστεόφυτων). Άλλες αιτίες και παράγοντες που συμβάλλουν περιλαμβάνουν τη γενετική, προηγούμενους τραυματισμούς στη σπονδυλική στήλη, καθιστική ζωή, εργασίες με επαναλαμβανόμενη καταπόνηση της σπονδυλικής στήλης, το υπερβολικό βάρος και το κάπνισμα, τα οποία μπορούν να επιταχύνουν την εκφυλιστική διαδικασία.

 Συμπτώματα 
Τα συμπτώματα της σπονδύλωσης μπορεί να περιλαμβάνουν πόνο στον αυχένα ή στην πλάτη, δυσκαμψία, μειωμένη ευελιξία και αίσθημα τριξίματος κατά την κίνηση του αυχένα. Όταν οι εκφυλιστικές αλλαγές στενεύουν τον σπονδυλικό σωλήνα και συμπιέζουν τα νεύρα ή τον νωτιαίο μυελό, τα συμπτώματα μπορεί επίσης να περιλαμβάνουν μυρμήγκιασμα, μούδιασμα ή αδυναμία στα χέρια, τα πόδια ή τα πέλματα, καθώς και απώλεια ισορροπίας, προβλήματα συντονισμού ή απώλεια ελέγχου της ουροδόχου κύστης ή του εντέρου.

 Διάγνωση 
Η σπονδύλωση διαγιγνώσκεται μέσω ιατρικού ιστορικού, κλινικής εξέτασης και απεικονιστικών εξετάσεων όπως ακτινογραφίες, αξονικές τομογραφίες και μαγνητικές τομογραφίες. Η κλινική εξέταση αξιολογεί την κίνηση της σπονδυλικής στήλης, τη μυϊκή δύναμη και τη νευρολογική λειτουργία για να ελέγξει την πίεση των νεύρων, ενώ η απεικόνιση εντοπίζει την εκφύλιση της σπονδυλικής στήλης, όπως οστικές άκανθες, προβλήματα με τους μεσοσπονδύλιους δίσκους και στένωση του σπονδυλικού σωλήνα.

 Ιατρικό ιστορικό 

 Περιλαμβάνει την καταγραφή των συμπτωμάτων, συμπεριλαμβανομένου τυχόν πόνου, δυσκαμψίας, μουδιάσματος ή αδυναμίας.
 Παριλαμβάνει την καταγραφή ιστορικού τραυματισμών στη σπονδυλική στήλη, χειρουργικών επεμβάσεων ή σημαντικών σωματικών δραστηριοτήτων όπως αθλήματα.

 Φυσική εξέταση 

 Εύρος κίνησης: Έλεγχος της ευλυγισίας και των επιπέδων πόνου της σπονδυλικής στήλης.
 Νευρολογική αξιολόγηση: Έλεγχος των αντανακλαστικών, της μυϊκής δύναμης και της αίσθησης για την ανίχνευση οποιασδήποτε πίεσης στα νωτιαία νεύρα ή στον νωτιαίο μυελό.
 Αξιολόγηση βάδισης: Περιλαμβάνει περπάτημα για να διαπιστωθεί εάν κάποια συμπίεση της σπονδυλικής στήλης επηρεάζει την κίνηση.
 Ψηλάφηση: Πίεση του αυχένα ή της πλάτης για τον εντοπισμό περιοχών ευαισθησίας.

 Απεικονιστικές εξετάσεις 

 Ακτινογραφία: Αυτή είναι συχνά μια αρχική εξέταση για να δείξει οστικές άκανθες, απώλεια ύψους μεσοσπονδύλιων δίσκων και συνολική ευθυγράμμιση της σπονδυλικής στήλης.
 Μαγνητική τομογραφία: Η μαγνητική τομογραφία παρέχει λεπτομερείς εικόνες μαλακών ιστών όπως ο νωτιαίος μυελός, τα νεύρα και οι μεσοσπονδύλιοι δίσκοι, οι οποίες μπορούν να αποκαλύψουν εκφύλιση ή κήλη δίσκου.
 Αξονική τομογραφία: Οι αξονικές τομογραφίες προσφέρουν πιο λεπτομερείς εικόνες των οστικών δομών, καθιστώντας τες χρήσιμες για την αξιολόγηση των οστικών άκανθων και της στένωσης του σπονδυλικού σωλήνα.
 Αξονική μυελογραφία: Για μια πιο λεπτομερή εμφάνιση, μια σκιαγραφική ουσία εγχέεται στον σπονδυλικό σωλήνα πριν από μια αξονική τομογραφία για να επισημανθεί ο νωτιαίος μυελός και οι νευρικές ρίζες.

 Άλλες εξετάσεις 

 Ηλεκτρομυογράφημα: Αυτή η εξέταση νευρικής λειτουργίας μπορεί να χρησιμοποιηθεί για να ελεγχθεί εάν τα νευρικά σήματα ταξιδεύουν σωστά στους μύες.

 Αντιμετώπιση 
Η θεραπεία της σπονδύλωσης επικεντρώνεται στη διαχείριση των συμπτωμάτων και εξαρτάται από την εντόπιση και τη σοβαρότητα της πάθησης, ξεκινώντας συχνά με συντηρητικές προσεγγίσεις όπως μη συνταγογραφούμενα φάρμακα (ΜΣΑΦ), θερμότητα/πάγο, φυσικοθεραπεία και χρήση νάρθηκα σπονδυλικής στήλης (όπως κολάρο). Για πιο σοβαρά συμπτώματα ή συμπίεση νεύρων, οι θεραπείες μπορούν επιπλέον να περιλάβουν ενέσεις στεροειδών, κατάλυση με ραδιοσυχνότητες (RFA) ή ελάχιστα επεμβατική χειρουργική, η οποία μπορεί να περιλαμβάνει την αφαίρεση οστικών άκανθων ή τη σπονδυλοδεσία για την ανακούφιση της πίεσης.

 Συντηρητικές θεραπείες 
Αυτές οι μέθοδοι αποτελούν την πρώτη γραμμή άμυνας, με στόχο την ανακούφιση από τον πόνο και την ακαμψία.

 Φάρμακα: Τα μη συνταγογραφούμενα φάρμακα, όπως η ιβουπροφαίνη ή η ναπροξένη, μπορούν να μειώσουν τον πόνο και τη φλεγμονή. Σε ορισμένες περιπτώσεις, μπορούν να συνταγογραφηθούν εκ του στόματος κορτικοστεροειδή για τις αντιφλεγμονώδεις ιδιότητές τους.
 Θέρμανση και πάγος: Η εφαρμογή πάγου ή θερμότητας στην πληγείσα περιοχή μπορεί να βοηθήσει στην καταπράυνση των δύσκαμπτων μυών και στην ανακούφιση από τον πόνο.
 Φυσικοθεραπεία: Περιλαμβάνει την καθοδήγηση σε ασκήσεις για την ενδυναμώση των μυών που στηρίζουν τη σπονδυλική στήλη, τη βελτίωση της ευλυγισίας και τη διατήρηση καλής στάσης του σώματος.
 Μαλακό κολάρο/νάρθηκας: Για σύντομα χρονικά διαστήματα, ένα μαλακό κολάρο μπορεί να παρέχει στήριξη και να επιτρέπει στους μύες του λαιμού να ξεκουράζονται. Ωστόσο, η μακροχρόνια χρήση μπορεί να αποδυναμώσει αυτούς τους μύες.

 Επεμβατικές διαδικασίες 
Εάν οι συντηρητικές θεραπείες δεν επαρκούν, μπορούν να εξεταστούν πιο στοχευμένες διαδικασίες.

 Ενέσεις στη σπονδυλική στήλη: Οι ενέσεις στεροειδών στην επώδυνη άρθρωση ή στον χώρο γύρω από τον νωτιαίο μυελό μπορούν να προσφέρουν ισχυρή ανακούφιση από τον πόνο και τη φλεγμονή.
 Κατάλυση με ραδιοσυχνότητες: Αυτή η διαδικασία χρησιμοποιεί θερμότητα για να διαταράξει τα σήματα πόνου από συγκεκριμένα νεύρα.

 Χειρουργικές επιλογές 
Η χειρουργική επέμβαση συνήθως προορίζεται για σοβαρές περιπτώσεις όπου υπάρχει σημαντική συμπίεση νεύρων ή πίεση στον νωτιαίο μυελό.

 Αποσυμπίεση: Διαδικασίες όπως η πεταλεκτομή ή η δισκεκτομή αφαιρούν οστικές άκανθες, κήλες μεσοσπονδύλιου δίσκου ή άλλα οστικά θραύσματα που συμπιέζουν νεύρα ή τον νωτιαίο μυελό.
 Σπονδυλοδεσία: Αυτή η χειρουργική επέμβαση περιλαμβάνει τη συνένωση δύο ή περισσότερων σπονδύλων με σκοπό τη σταθεροποίηση της σπονδυλικής στήλης και την πρόληψη κίνησης που προκαλεί πόνο.
 Ελάχιστα επεμβατική χειρουργική: Τεχνικές όπως η ενδοσκοπική δισκεκτομή χρησιμοποιούν μια κάμερα και λεπτά εργαλεία για την αφαίρεση κατεστραμμένων τμημάτων ενός μεσοσπονδύλιου δίσκου με λιγότερη διαταραχή στους περιβάλλοντες ιστούς.

 Παραπομπές 

Κατηγορία:Οστά