Εθνοσυνέλευση (Πακιστάν)

Η Εθνοσυνέλευση του Πακιστάν (αγγλικά: National Assembly of Pakistan, ουρντού: قومی اسمبلی ), επίσημα αναφερόμενη και ως Aiwān-ē-Zairīñ δηλ. Κάτω Βουλή, ایوانِ زیریں)  είναι η κάτω βουλή του διθάλαμου Κοινοβουλίου του Πακιστάν, με την άνω βουλή να είναι η Γερουσία.

Μέχρι το 2023, η Εθνοσυνέλευση έχει μέγιστο αριθμό μελών 336, εκ των οποίων 266 εκλέγονται άμεσα μέσω καθολικής ψηφοφορίας ενηλίκων και του συστήματος πλειοψηφίας σχετικής ψήφου (first-past-the-post) για να εκπροσωπήσουν τις αντίστοιχες εκλογικές τους περιφέρειες, ενώ 60 εκλέγονται σε έδρες που είναι δεσμευμένες για γυναίκες και θρησκευτικές μειονότητες από όλη τη χώρα. Τα μέλη διατηρούν τις έδρες τους για πέντε χρόνια ή μέχρι να διαλυθεί η Βουλή από τον Πρόεδρο του Πακιστάν μετά από συμβουλή του Πρωθυπουργού του Πακιστάν. Η Βουλή συνεδριάζει στο Κοινοβούλιο, στην Κόκκινη Ζώνη, στο  Ισλαμαμπάντ.

Τα μέλη εκλέγονται μέσω του συστήματος πλειοψηφίας σχετικής ψήφου στο πλαίσιο της καθολικής ψηφοφορίας ενηλίκων, εκπροσωπώντας εκλογικές περιφέρειες γνωστές ως εκλογικές περιφέρειες της Εθνοσυνέλευσης. Σύμφωνα με το Σύνταγμα του Πακιστάν, οι 70 έδρες που έχουν δεσμευθεί για γυναίκες και θρησκευτικές μειονότητες κατανέμονται στα πολιτικά κόμματα ανάλογα με την αναλογική εκπροσώπησή τους.

Κάθε Εθνοσυνέλευση σχηματίζεται για πενταετή θητεία, η οποία ξεκινά από την ημερομηνία της πρώτης συνεδρίασης, μετά την οποία διαλύεται αυτόματα. Η Εθνοσυνέλευση μπορεί να διαλυθεί μόνο από τον Πρόεδρο του Πακιστάν μετά από συμβουλή του Πρωθυπουργού, δεν μπορεί όμως να διαλυθεί από τον Πρωθυπουργό μόνο του.

Στις 3 Απριλίου 2022 ο πρόεδρος του Πακιστάν Αρίφ Αλβί διέλυσε την Εθνοσυνέλευση σύμφωνα με το Άρθρο 58-I και 48-I, μετά από συμβουλή του πρωθυπουργού Ίμραν Χαν.. Στις 7 Απριλίου το Ανώτατο Δικαστήριο του Πακιστάν ακύρωσε τη διάλυση και αποκατέστησε την Εθνοσυνέλευση. Μετά από αυτά τα γεγονότα, στις 11 Απριλίου, ύστερα από συνεδρίαση της Εθνοσυνέλευσης, διεξήχθη ψηφοφορία για την ανάδειξη του επόμενου πρωθυπουργού του Πακιστάν, υπό την επίβλεψη του Αγιάζ Σαντίκ. Υπήρχαν μόνο δύο υποψήφιοι: από το PTI, ο Σαχ Μαχμούντ Κουρέσι, και από το PMLN, ο Σεχμπάζ Σαρίφ. Πριν την ψηφοφορία, 123 μέλη του PTI παραιτήθηκαν από την Εθνοσυνέλευση. Η ψηφοφορία πραγματοποιήθηκε υπό την επίβλεψη του Αγιάζ Σαντίκ, με αποτέλεσμα να εκλεγεί ο Σεχμπάζ Σαρίφ ωςπρωθυπουργός του Πακιστάν. Έπειτα από αυτό, προέκυψαν μεγάλες πολιτικές κρίσεις σε όλο το Πακιστάν στα τέλη του 2022 και κατά τη διάρκεια του 2023, ανάμεσα στον εκδιωχθέντα Ίμραν Χαν και τον πρωθυπουργό Σεχμπάζ Σαρίφ, μέχρι να εκλεγεί νέα συνέλευση στις αρχές του 2024.

Η τρέχουσα Εθνοσυνέλευση είναι η 16η Εθνοσυνέλευση του Πακιστάν, η οποία σχηματίστηκε τον Φεβρουάριο του 2024 μετά τις γενικές εκλογές του 2024. Οι εκλογές κατηγορήθηκαν για νοθεία. Η 16η συνέλευση έχει περάσει από διάφορες ανακατατάξεις, μεταξύ των οποίων ένα μεγάλο μπλοκ ανεξάρτητων πολιτικών που υποστηρίζονταν από το PTI και χρησιμοποίησαν το Συμβούλιο Σουνιτικής Ενότητας ως κοινοβουλευτικό όχημα, καθώς και την αναστολή αρκετών δεσμευμένων εδρών από το Ανώτατο Δικαστήριο του Πακιστάν λόγω της υπόθεσης των δεσμευμένων εδρών.

Ιστορία
Η πρώτη συνεδρίαση της πρώτης Συντακτικής Συνέλευσης του Πακιστάν πραγματοποιήθηκε στις 10 Αυγούστου 1947 στο κτίριο της Συνέλευσης του Σιντ, στο Καράτσι. Στις 11 Αυγούστου 1947, ο Κουάιντ-ι-Άζαμ Μουχάμαντ Άλι Τζίνα εκλέχθηκε ομόφωνα ως Πρόεδρος της Συντακτικής Συνέλευσης του Πακιστάν και η Εθνική Σημαία εγκρίθηκε επίσημα από τη Συνέλευση.

Στις 12 Αυγούστου 1947 εγκρίθηκε ένα ψήφισμα σχετικά με την επίσημη προσφώνηση του κ. Μουχάμαντ Αλί Τζίνα ως «Κουάιντ-ι-Άζαμ Μουχάμαντ Αλί Τζίνα». Την ίδια ημέρα, διορίστηκε μια ειδική επιτροπή με την ονομασία «Επιτροπή Θεμελιωδών Δικαιωμάτων των Πολιτών και Μειονοτήτων του Πακιστάν», η οποία θα εξέταζε και θα συμβούλευε τη Συνέλευση για ζητήματα που αφορούσαν τα θεμελιώδη δικαιώματα των πολιτών, ιδιαίτερα των μειονοτήτων, ώστε να νομοθετηθούν κατάλληλα.

Στις 14 Αυγούστου 1947 ο Λόρδος Μαουντμπάτεν, Γενικός Κυβερνήτης της Ινδίας, απηύθυνε ομιλία στη Συντακτική Συνέλευση του Πακιστάν. Η μεταβίβαση εξουσίας πραγματοποιήθηκε στις 15 Αυγούστου. Ο Κουάιντ απάντησε στην ομιλία μέσα στη Βουλή, στην οποία διατυπώθηκαν οι αρχές του Κράτους του Πακιστάν.

Στις 15 Αυγούστου 1947 ο Κουάιντ-ι-Άζαμ ορκίστηκε ως ο πρώτος Γενικός Κυβερνήτης του Πακιστάν. Ο σερ Μιάν Αμπντούλ Ρασίντ, Πρόεδρος του Ανωτάτου Δικαστηρίου του Πακιστάν, του έδωσε τον όρκο. Ο Κουάιντ παρέμεινε σε αυτή τη θέση μέχρι τον θάνατό του, στις 11 Σεπτεμβρίου 1948.

Εξουσίες

Το Σύνταγμα, το οποίο εγκρίθηκε ομόφωνα από την Εθνοσυνέλευση τον Απρίλιο του 1973, προβλέπει ένα ομοσπονδιακό κοινοβουλευτικό σύστημα διακυβέρνησης, με τον Πρόεδρο ως τυπικό αρχηγό του κράτους και έναν εκλεγμένο πρωθυπουργό ως επικεφαλής της κυβέρνησης.

Σύμφωνα με το Άρθρο 50 του Συντάγματος, το ομοσπονδιακό νομοθετικό σώμα είναι η διθάλαμη Ματζλίς-ε-Σούρα (Κοινοβούλιο), η οποία αποτελείται από τον Πρόεδρο και τα δύο Σώματα: την Εθνοσυνέλευση και τη Γερουσία του Πακιστάν.

Η Εθνοσυνέλευση, ως κυρίαρχο νομοθετικό σώμα του Πακιστάν:

θεσπίζει νόμους για την ομοσπονδία σύμφωνα με τις εξουσίες που ορίζονται στον ομοσπονδιακό νομοθετικό κατάλογο και για θέματα του συγκλίνοντος καταλόγου (concurrent list) όπως προβλέπεται στο τέταρτο παράρτημα του Συντάγματος,

μέσω συζητήσεων, επειγουσών προτάσεων, ωρών ερωτήσεων και μόνιμων επιτροπών, ασκεί έλεγχο στην κυβέρνηση,

διασφαλίζει ότι η κυβέρνηση λειτουργεί μέσα στα συνταγματικά πλαίσια και δεν παραβιάζει τα θεμελιώδη δικαιώματα του λαού,

εξετάζει τις δημόσιες δαπάνες και ασκεί έλεγχο στις δαπάνες που πραγματοποιεί η κυβέρνηση μέσω των αρμόδιων μόνιμων επιτροπών,

η Επιτροπή Δημόσιων Λογαριασμών έχει ειδικό ρόλο στην εξέταση της έκθεσης του γενικού ελεγκτή.

Η Γερουσία, ως άνω σώμα του Κοινοβουλίου, έχει ίσες εκπροσωπήσεις από τις ομόσπονδες μονάδες, ώστε να εξισορροπείται η πληθυσμιακή ανισότητα στην Εθνοσυνέλευση, όπου ο αριθμός των μελών βασίζεται στον πληθυσμό των επαρχιών. Ο ρόλος της Γερουσίας είναι να προάγει την εθνική συνοχή και αρμονία και να λειτουργεί ως σταθεροποιητικός παράγοντας της ομοσπονδίας.

Η Γερουσία έχει 104 μέλη με θητεία έξι ετών, εκ των οποίων τα μισά επανεκλέγονται κάθε τρία χρόνια από το εκλεκτορικό σώμα. Η Εθνοσυνέλευση αποτελείται από 342 μέλη.

Το Σύνταγμα δεν δίνει την εξουσία στον Πρόεδρο να διαλύσει την Εθνοσυνέλευση. Η Γερουσία δεν υπόκειται σε διάλυση. Μόνο το Κοινοβούλιο μπορεί να τροποποιήσει το Σύνταγμα, με πλειοψηφία δύο τρίτων ξεχωριστά σε κάθε Σώμα.

 Πρόεδροι της Εθνοσυνέλευσης 
Ακολουθούν τα ονόματα των προέδρων και προσωρινών προέδρων της Εθνοσυνέλευσης του Πακιστά].

+ Κατάλογος Προέδρων της Εθνοσυνέλευσης Α/Α  Εικόνα  Πρόεδρος (γέννηση-θάνατος)  Διάρκεια θητείας  Κόμμα  Επαρχία1 97x97px Μουχάμαντ Αλί Τζίνα(1876-1948) 11 Αυγούστου 1947 – 11 Σεπτεμβρίου 1948 Μουσουλμανικός Σύνδεσμος Σιντ–81x81px Ταμιζουντίν Χαν (1889-1963)  (υπηρεσιακός) 14 Δεκεμβρίου 1948 – 24 Οκτωβρίου 1954 Ανατολική Βεγγάλη2 Αμπντούλ Ουαχάμπ Χαν (1898-1972) 12 Αυγούστου 1955 – 7 Οκτωβρίου 1958 Ανατολική Βεγγάλη–81x81pxΤαμιζουντίν Χαν (υπηρεσιακός)11 Ιουνίου 1962 – 19 Αυγούστου 1963 Ανατολική Βεγγάλη 3 Φαζλούλ Τσάουντρι (1919-1973) 29 Νοεμβρίου 1963 – 12 Ιουνίου 1965 ΣΜΛ Ανατολική Βεγγάλη 4 Αμπντούλ Τζαμπάρ Χαν (1902-1984) 12 Ιουνίου 1965 – 25 Μαρτίου 1969 Ανατολική Βεγγάλη Ζούλφικαρ Άλι Μπούτο (1928-1979) 14 Απριλίου 1972 – 15 Αυγούστου 1972 Λαϊκό Κόμμα του Πακιστάν Σιντ 92x92px Φαζάλ Ιλάχι (1904-1982) 15 Αυγούστου 1972 – 9 Αυγούστου 1973 Παντζάμπ Φαρούκ Αλί (1931-2020) 9 Αυγούστου 1973 – 27 Μαρτίου 1977 Παντζάμπ Μαλίκ Μεράτζ Χάλιντ (1916-2003) 27 Μαρτίου 1977 – 5 Ιουλίου 1977 Παντζάμπ9 Φακάρ Ιμάμ (1942-) 22 Μαρτίου 1985 – 26 Μαΐου 1986 Μουσουλμανικός Σύνδεσμος του Πακιστάν Παντζάμπ10 Χάμιντ Νασίρ (1944-) 31 Μαΐου 1986 – 3 Δεκεμβρίου 1988 Παντζάμπ Μαλίκ Μεράτζ Χάλιντ 3 Δεκεμβρίου 1988 – 4 Νοεμβρίου 1990Λαϊκό Κόμμα του Πακιστάν Παντζάμπ12 Γκοχάρ Αγιούμπ (1937-2023) 4 Νοεμβρίου 1990 – 17 Οκτωβρίου 1993 Μουσουλμανικός Σύνδεσμος (Ν)/ΙJI Χάιμπερ Παχτούνκβα95x95px Γιουσάφ Ραζά Γκιλάνι (1952-) 17 Οκτωβρίου 1993 – 16 Φεβρουαρίου 1997 Λαϊκό Κόμμα του Πακιστάν Παντζάμπ14 Ελάχι Μπαξ Σούμρο (1926-2024) 16 Φεβρουαρίου 1997 – 20 Αυγούστου 2001Μουσουλμανικός Σύνδεσμος του Πακιστάν (Ν) Σιντ1575x75px Αμίρ Χουσάιν (1942-) 19 Νοεμβρίου 2002 – 19 Μαρτίου 2008Μουσουλμανικός Σύνδεσμος του Πακιστάν (Q) Παντζάμπ75x75px Φαχμίντα Μίρζα (1956-) (πρώτη και μέχρι σήμερα μοναδική γυναίκα στο αξίωμα) 19 Μαρτίου 2008 – 3 Ιουνίου 2013Λαϊκό Κόμμα του Πακιστάν Σιντ1784x84px Αγιάζ Σαντίκ (1954-) 3 Ιουνίου 2013 – 22 Αυγούστου 2015 Μουσουλμανικός Σύνδεσμος του Πακιστάν (Ν) Παντζάμπ 18 Μουρτάζα Τζαβέντ Αμπάσι (1970-)  (υπηρεσιακός) 24 Αυγούστου 2015 – 9 Νοεμβρίου 2015Χάιμπερ Παχτούνκβα1784x84pxΑγιάζ Σαντίκ9 Νοεμβρίου 2015 – 15 Αυγούστου 2018Παντζάμπ20105x105pxΆσαντ Καϊσέρ (1969-)15 Αυγούστου 2018 – 10 Απριλίου 2022Κίνημα για τη Δικαιοσύνη του ΠακιστάνΧάιμπερ Παχτούνκβα 21 Κασίμ Σούρι (1969-) (υπηρεσιακόςς)10 Απριλίου 2022 – 16 Απριλίου 2022Μπαλουχιστάν73x73pxΡάτζα Περβέζ Ασράφ  (1950-) 16 Απριλίου 2022 – 1 Μαρτίου 2024Λαϊκό Κόμμα του Πακιστάν   Παντζάμπ2384x84pxΑγιάζ Σαντίκ1 Μαρτίου 2024 – ΣήμεραΜουσουλμανικός Σύνδεσμος του Πακιστάν (Ν)Παντζάμπ

 Παραπομπές 

Πακισταν
Εθνοσ