Μαρίγια Κον

Η Μαρίγια Κον (το γένος Μαρί Μπέργκμαν, 15 Ιανουαρίου 1894 - 9 Αυγούστου 1987) ήταν Βόσνια Γερμανίστρια και η πρώτη γυναίκα στη Βοσνία Ερζεγοβίνη, στην οποία απονεμήθηκε διδακτορικό.

 Βιογραφία 
Η Μαρίγια Κον γεννήθηκε στο Χατζίτσι (κοντά στο Σεράγεβο), όπου ο πατέρας της, Γιόζεφ Μπέργκμαν, εργαζόταν ως αξιωματικός σιδηροδρόμων. Η μεσοαστική οικογένεια Μπέργκμαν, Εβραίοι Ασκενάζι, μετακόμισε από τη Βιέννη κατά τη διάρκεια της αυστροουγγρικής κυριαρχίας στη Βοσνία Ερζεγοβίνη. 

Η μητέρα της Κον, Ερνέστα, ήταν αποφασισμένη να μην επιτρέψει σε οικονομικά ή κοινωνικά ζητήματα να περιορίσουν τις ευκαιρίες των τεσσάρων κορών της. Για να μπορέσουν να φοιτήσουν στο πανεπιστήμιο, οι Μπέργκμαν έγραψαν τις κόρες τους στο γυμνάσιο. Η Μαρίγια και η μεγαλύτερη αδερφή της, Μπέρτα, έγιναν έτσι οι πρώτες μαθήτριες στο Γυμνάσιο του Μόσταρ το 1905 και επτά χρόνια αργότερα η Μπέρτα έγινε το πρώτο κορίτσι στη Βοσνία Ερζεγοβίνη, που αποφοίτησε από το σχολείο. 

Και οι δύο αδελφές συνέχισαν τις σπουδές τους στη Βιέννη, με την Κον να επιλέγει σλαβικές και γερμανικές σπουδές. Το 1916 η Κον απέκτησε διδακτορικό από το Πανεπιστήμιο της Βιέννης και επέστρεψε στη Βοσνία Ερζεγοβίνη ως η πρώτη γυναίκα διδάκτορας φιλοσοφίας.

Κατά την περίοδο του Μεσοπολέμου, η Κον δίδαξε σε γυμνάσια στο Μόσταρ, το Τσέτινιε και το Σεράγεβο. Παντρεύτηκε έναν πολιτικό μηχανικό, τον Εμίλ Κον, και απέκτησε δύο παιδιά. Με την άνοδο του Ναζιστικού Κόμματος στη Γερμανία τη δεκαετία του '30, ωστόσο, ο αντισημιτισμός άρχισε να κερδίζει έδαφος στη Γιουγκοσλαβία. Η Κον έπρεπε να καταπολεμήσει προσωπικά τις πρώιμες ουστασικές τάσεις ορισμένων μαθητών της. Η κατάσταση επιδεινώθηκε ραγδαία μετά την εισβολή των δυνάμεων του Άξονα στη Γιουγκοσλαβία τον Απρίλιο του 1941, όταν το Σεράγεβο και η υπόλοιπη Βοσνία έγιναν μέρος του Ανεξάρτητου Κράτους της Κροατίας, ενός φασιστικού κράτους μαριονέτας. Η Κον έχασε τη δουλειά της και σύντομα βρέθηκε φυλακισμένη με την οικογένειά της στο στρατόπεδο συγκέντρωσης Ραμπ. Μετά την απελευθέρωση του στρατοπέδου το 1943, έφτασε σε παρτιζάνικο έδαφος στην Κροατία, όπου έγινε διευθύντρια γυμνασίου στη Γκλίνα. Τα παιδιά της έγιναν Παρτιζάνοι μαχητές. Ο γιος της σκοτώθηκε στη μάχη και η κόρη της συνελήφθη και στάλθηκε στο στρατόπεδο συγκέντρωσης Ράβενσμπρουκ. Η αδερφή της Κον, Μπέρτα, υποστήριξε επίσης ενεργά τους Παρτιζάνους μέχρι τον εγκλεισμό και τον θάνατό της το 1945 στο στρατόπεδο συγκέντρωσης Γιασένοβατς από τους Ούστασε.

Η Κον και η κόρη της ανήκαν στο ένα πέμπτο των Εβραίων του Σαράγεβο, οι οποίοι επέζησαν του Ολοκαυτώματος. Συνέχισε την σταδιοδρομία της στα λύκεια του Μόσταρ και του Σαράγεβο μέχρι το 1950, όταν προσκλήθηκε να συμμετάσχει στη δημιουργία ενός τμήματος γερμανικής γλώσσας και λογοτεχνίας στο Πανεπιστήμιο του Σαράγεβο. Ως καθηγήτρια πανεπιστημίου ασχολήθηκε περισσότερο με την πρώιμη νεότερη και νεότερη γερμανική λογοτεχνία μέχρι τη συνταξιοδότησή της το 1967. 

Η Κον πέθανε στο Σεράγεβο το 1987.

 Παραπομπές 

Κατηγορία:Απόφοιτοι του Πανεπιστημίου της Βιέννης
Κατηγορία:Γιουγκοσλάβες
Κατηγορία:Βόσνιοι Εβραίοι
Κατηγορία:Γιουγκοσλάβοι ακαδημαϊκοί
Κατηγορία:Βόσνιοι ακαδημαϊκοί