Ισραηλινές επιδρομές στο Ιράν τον Ιούνιο του 2025

Τις πρώτες πρωινές ώρες της 13ης Ιουνίου 2025, το Ισραήλ άρχισε να εξαπολύει μεγάλης κλίμακας επιθέσεις εναντίον στόχων σε διάφορες τοποθεσίες στο Ιράν.  Η κωδική ονομασία της επίθεσης από το Ισραήλ ήταν Επιχείρηση Ανατέλλων Λέοντας . Οι επιθέσεις, που διεξήχθησαν από τις Ισραηλινές Ένοπλες Δυνάμεις (IDF) και τη Μοσάντ, στόχευσαν πυρηνικές εγκαταστάσεις, στρατιωτικές εγκαταστάσεις και ιδιωτικές κατοικίες ανώτερων αξιωματούχων, προκάλεσαν ζημιές σε βασικές πυρηνικές εγκαταστάσεις  και σκότωσαν την κορυφαία στρατιωτική ηγεσία του Ιράν.  Η επίθεση ήταν η μεγαλύτερη στο Ιράν από τον πόλεμο Ιράν-Ιράκ κατά τη δεκαετία του 1980.

Μετά την έναρξη της επιχείρησης, αναφέρθηκαν εκρήξεις σε όλη την Τεχεράνη, συμπεριλαμβανομένων περιοχών κοντά σε στρατιωτικές βάσεις και σε γειτονιές που στεγάζουν ανώτερους διοικητές. Αυτόπτες μάρτυρες περιέγραψαν τεράστιες φλόγες και επαναλαμβανόμενες εκρήξεις. Αναφέρθηκαν εκρήξεις στη Νατάνζ, στην επαρχία Ισφαχάν του Ιράν, όπου βρίσκεται μία από τις πιο κρίσιμες πυρηνικές εγκαταστάσεις της χώρας. Στοχοποιήθηκαν επίσης οι πυρηνικές εγκαταστάσεις στο Χοντάμπ και το Χοραμαμπάντ . Ο διοικητής του Σώματος των Φρουρών της Ισλαμικής Επανάστασης Χοσεΐν Σαλαμί, ο αρχηγός του Γενικού Επιτελείου των Ιρανικών Ενόπλων Δυνάμεων, Υποστράτηγος Μοχάμεντ Μπαγκέρι, και οι πυρηνικοί επιστήμονες Φερεϊντούν Αμπάσι και Μοχάμεντ Μεχντί Τεχεράντσι σκοτώθηκαν στις επιθέσεις, σύμφωνα με τα ιρανικά κρατικά μέσα ενημέρωσης. Οι επιθέσεις σκότωσαν τόσο Ιρανό στρατιωτικό προσωπικό όσο και Ιρανούς πολίτες. Μεταξύ των κτιρίων που επλήγησαν ήταν πυρηνικές εγκαταστάσεις, στρατιωτικές εγκαταστάσεις και κατοικημένες περιοχές. Οι επιθέσεις συνεχίστηκαν το απόγευμα και το βράδυ της 13ης Ιουνίου, με αναφορές για επιπλέον χτυπήματα κοντά στο αεροδρόμιο της Ταμπρίζ και στις πυρηνικές εγκαταστάσεις Νατάνζ και Φόρντοου. Σε αντίποινα, το Ιράν εξαπέλυσε την Επιχείρηση True Promise III, χτυπώντας το Ισραήλ. Σύμφωνα με το Jewish News Syndicate, τμήματα της ιρανικής αντιπολίτευσης κάλεσαν τους Ιρανούς να ανατρέψουν την ιρανική κυβέρνηση.

 Γεγονότα 
 13 Ιουνίου 

 Νωρίς το πρωί 
μικρογραφία
μικρογραφία| Οι συνέπειες των ισραηλινών επιδρομών στην Τεχεράνη

Τις πρώτες πρωινές ώρες της 13ηςΤον Ιούνιο του 2025, οι Ισραηλινές Αμυντικές Δυνάμεις εξαπέλυσαν μια μεγάλης κλίμακας επίθεση με στόχο ιρανικές πυρηνικές εγκαταστάσεις και στρατιωτικές υποδομές. Μέχρι τις 6:30 π.μ. ( IDT ), η Ισραηλινή Πολεμική Αεροπορία είχε πραγματοποιήσει πέντε κύματα επιδρομών. Η επιχείρηση φέρεται να επικεντρώθηκε σε δεκάδες τοποθεσίες, συμπεριλαμβανομένων τοποθεσιών που σχετίζονται με το πυρηνικό πρόγραμμα του Ιράν και βασικών στρατιωτικών διοικητών και βάσεων. Η Μοσάντ διεξήγαγε επίσης μια συντονισμένη σειρά μυστικών αποστολών δολιοφθοράς με στόχο τα συστήματα αεράμυνας και την πυραυλική υποδομή του Ιράν. Το Ισραήλ δήλωσε ότι είχε χτυπήσει στόχους που δεν είχε προβλέψει η Τεχεράνη.

Σύμφωνα με τον Ισραηλινό Στρατό, πάνω από 200 ισραηλινά αεροσκάφη έριξαν περισσότερα από 330 βόμβες σε περίπου 100 στόχους κατά τη διάρκεια των εναρκτήριων επιθέσεων. Σύμφωνα με έναν Ισραηλινό αξιωματούχο, η Μοσάντ δημιούργησε μια μυστική βάση μη επανδρωμένων αεροσκαφών κοντά στην Τεχεράνη, η οποία χρησιμοποιήθηκε για την επίθεση εκτοξευτών πυραύλων που στόχευαν το Ισραήλ στο πλαίσιο της επιχείρησης. Η αποστολή, σε συντονισμό με τις Ισραηλινές Αμυντικές Δυνάμεις, περιελάμβανε επίσης λαθρεμπόριο όπλων ακριβείας στο Ιράν και ανάπτυξη κομάντος της Μοσάντ για την απενεργοποίηση της αεράμυνας, εξασφαλίζοντας αεροπορική υπεροχή για τα ισραηλινά αεροσκάφη.

Γύρω στις 3π.μ. τοπική ώρα, ο Ισραηλινός Υπουργός Άμυνας Ισραήλ Κατζ κήρυξε κατάσταση έκτακτης ανάγκης σε εθνικό επίπεδο, προειδοποιώντας για επικείμενα αντίποινα με πυραύλους και μη επανδρωμένα αεροσκάφη. Σειρήνες προειδοποίησης ενεργοποιήθηκαν σε όλο το Ισραήλ εν αναμονή μιας πιθανής ιρανικής αντεπίθεσης, αν και δεν είχαν εκτοξευθεί βαλλιστικοί πύραυλοι από το Ιράν κατά τη στιγμή της αναφοράς. Ο Κατζ χαρακτήρισε περαιτέρω την επίθεση του Ισραήλ στο Ιράν ως «προληπτικό χτύπημα». Σύμφωνα με τον Ισραηλινό Στρατό, η ενέργεια αυτή υποκινήθηκε από πληροφορίες που έδειχναν ότι το Ιράν είχε συσσωρεύσει αρκετό εμπλουτισμένο ουράνιο για να παράγει έως και 15 πυρηνικά όπλα μέσα σε λίγες μέρες.

Το πρακτορείο ειδήσεων Fars, το οποίο συνδέεται με το IRGC, ανέφερε ότι πολλά σπίτια επλήγησαν στο Shahrak-e Mahallati, μια γειτονιά στην ανατολική Τεχεράνη όπου διαμένουν υψηλόβαθμοι Ιρανοί στρατιωτικοί αξιωματικοί και οι οικογένειές τους. Σύμφωνα με πληροφορίες, η επίθεση πυρπόλησε το αρχηγείο του IRGC στην Τεχεράνη. Ορισμένα οικιστικά συγκροτήματα επλήγησαν κατά τη διάρκεια της επίθεσης, συμπεριλαμβανομένων εκείνων που στέγαζαν Ιρανούς αξιωματικούς και αξιωματούχους. Σύμφωνα με πληροφορίες, η ισχύς των εκρήξεων προκάλεσε ζημιές σε ορισμένα κτίρια.

Εκρήξεις αναφέρθηκαν στη Νατάνζ, στην επαρχία Ισφαχάν, όπου βρίσκεται μία από τις πιο κρίσιμες πυρηνικές εγκαταστάσεις του Ιράν. Η ιρανική κρατική τηλεόραση επιβεβαίωσε «ισχυρές εκρήξεις» κοντά στο σημείο, το οποίο στεγάζει δύο μονάδες εμπλουτισμού: τη μεγάλη υπόγεια μονάδα εμπλουτισμού καυσίμων (FEP) και την πιλοτική μονάδα εμπλουτισμού καυσίμων (PFEP) πάνω από το έδαφος. Στο στόχαστρο έγιναν επίσης οι πυρηνικές εγκαταστάσεις στο Χοντάμπ και το Χοραμαμπάντ.

 Απόγευμα 
Το Ισραήλ πραγματοποίησε επιδρομές στην Ταμπρίζ νωρίς το απόγευμα, σύμφωνα με πληροφορίες, στοχεύοντας μια περιοχή κοντά στο αεροδρόμιο της Ταμπρίζ. Το Σιράζ και η πυρηνική εγκατάσταση Νατάνζ δέχτηκαν επίσης βομβαρδισμούς από το Ισραήλ. Εκρήξεις σημειώθηκαν επίσης στην αεροπορική βάση Χαμαντάν  και στη στρατιωτική βάση Παρτσίν . Δύο εκρήξεις σημειώθηκαν επίσης κοντά στο υπόγειο εργοστάσιο εμπλουτισμού καυσίμων Fordow, όπου ένα ισραηλινό drone φέρεται να καταρρίφθηκε από την ιρανική αεράμυνα. Οι Ισραηλινές Αμυντικές Δυνάμεις επιβεβαίωσαν αργότερα ότι χτύπησαν τις αεροπορικές βάσεις Χαμαντάν και Ταμπρίζ, ισχυριζόμενοι ότι είχαν «αποσυναρμολογήσει» την τελευταία αεροπορική βάση και επίσης κατέστρεψαν δεκάδες ιρανικά μη επανδρωμένα αεροσκάφη και εκτοξευτές πυραύλων εδάφους-εδάφους .

Στις 18:46 GMT, οι Ισραηλινές Αμυντικές Δυνάμεις επιβεβαίωσαν την επίθεση στο Κέντρο Πυρηνικής Τεχνολογίας και Έρευνας του Ισφαχάν, λέγοντας ότι συμμετείχε στην «επαναμετατροπή εμπλουτισμένου ουρανίου».

Τα ιρανικά μέσα ενημέρωσης ανέφεραν ότι τουλάχιστον δύο ισραηλινά μαχητικά αεροσκάφη καταρρίφθηκαν πάνω από τον ιρανικό εναέριο χώρο και μια γυναίκα πιλότος συνελήφθη. Οι Ισραηλινές Αμυντικές Δυνάμεις το αρνήθηκαν αυτό.

 14 Ιουνίου 
Νωρίς το πρωί της 14ης Ιουνίου, τα ιρανικά μέσα ενημέρωσης ανέφεραν μια έκρηξη στο Διεθνές Αεροδρόμιο Μεχραμπάντ της Τεχεράνης, ακολουθούμενη από αναφορές για μεγάλη πυρκαγιά στις εγκαταστάσεις. Σύμφωνα με το πρακτορείο ειδήσεων Fars, δύο βλήματα χτύπησαν την γύρω περιοχή. Η ιρανική αεράμυνα επιτέθηκε επίσης σε ισραηλινούς βλήματα πάνω από το Ισφαχάν.

 Απώλειες 
Το πρακτορείο ειδήσεων Fars ανέφερε ότι τουλάχιστον 78 άνθρωποι σκοτώθηκαν και άλλοι 329 τραυματίστηκαν κατά τη διάρκεια των επιθέσεων του Ισραήλ στις 13 Ιουνίου.  Ο πρεσβευτής του Ιράν στον ΟΗΕ , Αμίρ-Σαΐντ Ιραβάνι, ανέφερε αυτό το ποσό στην ομιλία του στο Συμβούλιο Ασφαλείας των Ηνωμένων Εθνών τη νύχτα των επιθέσεων. Μια άλλη πηγή ανέφερε τουλάχιστον 90 νεκρούς.Περιφερειακές πηγές ανέφεραν ότι τουλάχιστον 20 ανώτεροι διοικητές σκοτώθηκαν στις επιθέσεις. Οι Ισραηλινές Αμυντικές Δυνάμεις (IDF) ανακοίνωσαν ότι σκότωσαν τον αρχηγό του Επιτελείου των Ιρανικών Ενόπλων Δυνάμεων, Υποστράτηγο Μοχάμεντ Μπαγκέρι. Ο ισχυρισμός διαψεύστηκε από το ιρανικό κρατικό πρακτορείο ειδήσεων IRNA, αλλά επιβεβαιώθηκε από το ημιεπίσημο πρακτορείο ειδήσεων Fars. Εν τω μεταξύ, τα ιρανικά κρατικά μέσα ενημέρωσης ανέφεραν τον θάνατο του διοικητή του IRGC, Χοσεΐν Σαλαμί, ο οποίος επιβεβαιώθηκε αργότερα από το IRGC, και τον ανώτερο διοικητή Γκολάμ Αλί Ρασίντ . Οι Ισραηλινές Αμυντικές Δυνάμεις (IDF) ανέφεραν ότι μια επιδρομή σε ένα υπόγειο κέντρο διοίκησης σκότωσε το μεγαλύτερο μέρος της ηγεσίας των Αεροδιαστημικών Δυνάμεων των Φρουρών της Ισλαμικής Επανάστασης, αφού είχαν συγκληθεί για μια συνάντηση, συμπεριλαμβανομένου του διοικητή της αεροπορίας των Φρουρών της Επανάστασης (IRGC) , Αμίρ Αλί Χατζιζαντέχ, καθώς και των ηγετών των μονάδων αεράμυνας και των μη επανδρωμένων αεροσκαφών (drones) των IRGC. Συνολικά, οι Ισραηλινές Αμυντικές Δυνάμεις ανέφεραν ότι σκότωσαν τουλάχιστον έξι ανώτερους στρατιωτικούς διοικητές — τον Μπαγκέρι, τον Σαλαμί, τον Αλί Ρασίντ, τον Αλί Χατζιζαντέχ, τον διοικητή της μονάδας αεράμυνας του IRGC Νταβούντ Σαϊκιάν, και τον διοικητή της μονάδας μη επανδρωμένων αεροσκαφών του IRGC, Ταχέρ Πουρ — και εννέα πυρηνικούς επιστήμονες. Οι New York Times ανέφεραν τον θάνατο του διοικητή της Δύναμης Κουντς, Esmail Qaani .  ανέφερε ότι ο Ali Shamkhani, σύμβουλος του Ανώτατου Ηγέτη Αγιατολάχ Αλί Χαμενεΐ, τραυματίστηκε σοβαρά  και αργότερα υπέκυψε στα τραύματά του.

Οι πυρηνικοί επιστήμονες Φερεϊντούν Αμπάσι και Μοχάμεντ Μεχντί Τεχεράντσι σκοτώθηκαν επίσης, σύμφωνα με τα ιρανικά κρατικά μέσα ενημέρωσης. Το πρακτορείο ειδήσεων Tasnim πρόσθεσε αργότερα τέσσερις ακόμη επιστήμονες που σκοτώθηκαν.

Σύμφωνα με τα τοπικά μέσα ενημέρωσης, μεταξύ των θυμάτων υπήρχαν και πολίτες, συμπεριλαμβανομένων γυναικών και παιδιών. Το πρακτορείο ειδήσεων Tasnim ανέφερε αργότερα ότι πάνω από 50 άνθρωποι τραυματίστηκαν στην βόρεια περιοχή Tajrish της Τεχεράνης, συμπεριλαμβανομένων 35 γυναικών και παιδιών, τα οποία μεταφέρθηκαν στο νοσοκομείο Chamran.

 Συνέπεια 
Το πρακτορείο ειδήσεων Tasnim ανέφερε ότι οι ιρανικές αρχές ανέστειλαν τις πτήσεις στο Διεθνές Αεροδρόμιο Ιμάμ Χομεϊνί, αν και η ίδια η εγκατάσταση δεν επηρεάστηκε άμεσα από τις επιθέσεις. Οι πτήσεις επιστροφής ακυρώθηκαν αναγκαστικά για τους προσκυνητές στη Σαουδική Αραβία. Οι πτήσεις ανεστάλησαν επίσης από τα αεροδρόμια του Ισραήλ  και τόσο το Ιράκ  όσο και η Ιορδανία έκλεισαν τον εναέριο χώρο τους. Το Ισραήλ κήρυξε κατάσταση έκτακτης ανάγκης, έκλεισε τον εναέριο χώρο του, τα σχολεία και απαγόρευσε τις μεγάλες κοινωνικές συγκεντρώσεις. Το Ισραήλ κάλεσε επίσης δεκάδες χιλιάδες εφέδρους των Ισραηλινών Αμυντικών Δυνάμεων (IDF) στο πλαίσιο προετοιμασίας για ιρανικά αντίποινα. Οι Ισραηλινές Αμυντικές Δυνάμεις (IDF) ανακοίνωσαν ότι όλοι οι πιλότοι τους που συμμετείχαν στις επιδρομές επέστρεψαν σώοι και αβλαβείς.

 Οικονομία 
Οι επιθέσεις κατά του Ιράν προκάλεσαν αύξηση των τιμών του πετρελαίου κατά 7%, η οποία αργότερα έφτασε στο 11%, καθιστώντας τες τις υψηλότερες του μήνα. Το αμερικανικό δολάριο αυξήθηκε, το Bitcoin έπεσε στα 103.000 δολάρια και οι τιμές του χρυσού αυξήθηκαν κατά πάνω από 1%. Η χρηματιστηριακή αγορά Global Futures σημείωσε πτώση. Τα συμβόλαια μελλοντικής εκπλήρωσης του δείκτη Dow Jones έχασαν 600 μονάδες. Οι μετοχές διαφόρων διεθνών αεροπορικών εταιρειών μειώθηκαν σημαντικά μετά την επίθεση. Οι μετοχές της Lufthansa μειώθηκαν κατά 5%, ενώ οι μετοχές των Air France, KLM και EasyJet μειώθηκαν κατά 3-4%. Σύμφωνα με πληροφορίες, οι αεροπορικές εταιρείες σταμάτησαν τις δραστηριότητές τους στον εναέριο χώρο του Ισραήλ, του Ιράν, του Ιράκ και της Ιορδανίας, με αποτέλεσμα να εκτρέπουν πτήσεις και να τις ακυρώνουν για λόγους ασφαλείας.
 Σημειώσεις 

 Παραπομπές 

Κατηγορία:Στρατιωτικές επιχειρήσεις του Ιράν
Κατηγορία:Λήμματα που περιέχουν κείμενο στα εβραϊκά