Σέξτος Ιούλιος Σπάρσος

Ο Σέξτος Ιούλιος Σπάρσος, λατιν.: Sextus Julius Sparsus ήταν Ρωμαίος συγκλητικός, που δραστηριοποιήθηκε τον 1ο αι. μ.Χ. Υπήρξε αντικαταστάτης ύπατος για το διάστημα (nundinium) Σεπτεμβρίου έως Δεκεμβρίου 88 μ.Χ., ως συνάδελφος του Μάρκου Οτακίλιου Κάτουλου.

Από την ανάκτηση ενός στρατιωτικού διπλώματος που φέρει το όνομά του,  ο Ιούλιος Σπάρσος έχει συχνά αναγνωριστεί ως ο άνθρωπος, στον οποίο ο Πλίνιος ο Νεότερος έγραψε δύο επιστολές για λογοτεχνικά θέματα,  και ως ο παραλήπτης ενός από τα ποιήματα του Μαρτιάλι.  Οι ειδικοί δεν αμφισβήτησαν σοβαρά αυτή την ταύτιση, καθώς το επίθετο (cognomen) αυτού «Σπάρσος» είναι, όπως έγραψε ο Ρόναλντ Σάυμ σε άρθρο που δημοσιεύτηκε στο Harvard Studies in Classical Philology, «υπερβολικά σπάνιο». Μπόρεσε να το βρει μόνο στα ονόματα τριών επαρχιωτών —ενός που ζούσε στη Νημαυσό και δύο στην Ταρρακωνησία— και δύο Ρωμαίων, ενός ρήτορα που αναφέρεται συχνά από τον Σενέκα τον Πρεσβύτερο, και του Γάιου Λούσιου Σπάρσου, ύπατου το 157.  η ύπαρξη ενός τρίτου Ρωμαίου με αυτό το επώνυμο, του Γάιου Πομπόνιου Ρούφου Ακίλιου Πρίσκου Κοίλιου Σπάρσου, ύπατου το 98, έγινε γνωστή, αφότου ο Σάυμ έγραψε την εργασία του.

Ωστόσο, έχει επισημανθεί ότι η χρονολογία αντιτίθεται σε αυτή την ταύτιση με τον ύπατο. Σύμφωνα με τη Lex Villia Annalis, ο Ιούλιος Σπάρσος έπρεπε να είναι τουλάχιστον 42 ετών, όταν ανέλαβε τα καθήκοντα του υπάτου το έτος 88. Και οι δύο επιστολές του Πλίνιου χρονολογούνται μεταξύ των ετών 105 και 108, πράγμα που σημαίνει ότι ο Σπάρσος ήταν 60 ετών όταν γράφτηκαν οι επιστολές. Καμία επιστολή δεν είναι γραμμένη με τόνο, που να υποδηλώνει ότι απευθύνονταν σε κάποιον μεγαλύτερο από αυτόν, που θα έγραφε κανονικά ο πάντα σωστός Πλίνιος. Αυτό έχει οδηγήσει ορισμένους ακαδημαϊκούς, όπως τον Ρ. Α. Ρίτσερ, να υποστηρίξουν ότι οι επιστολές του Πλίνιου και το ποίημα του Μαρτιάλι απευθύνονται στην πραγματικότητα στον ομώνυμο γιο του Σπάρσου, πιθανώς πέντε ή δέκα χρόνια νεότερο από τον Πλίνιο.

Υπάρχουν στοιχεία που υποδηλώνουν ότι ο Ιούλιος Σπάρσος, ο ύπατος, μπορεί να ήταν ανθύπατος (κυβερνήτης) της Αφρικής. Ο Μισέλ Κριστόλ δημοσίευσε μία αποσπασματική επιγραφή από την Ουθίνα στη σύγχρονη Τυνησία, από την οποία δύο γραμμές είναι ευανάγνωστες. Η δεύτερη γραμμή περιέχει σαφώς το επίθετο «Σπάρσος». Ο Κριστόλ αρχικά υπονοεί, ότι αυτό μπορεί να αναφέρεται στον Ιούλιο Σπάρσο, αλλά οι άλλες δύο σωζόμενες επιστολές τον αναγκάζουν να απορρίψει αυτή την ταύτιση. Στη συνέχεια, υποστηρίζει την ταύτιση με τον προαναφερθέντα υπάλληλο του 98, Κοίλιο Σπάρσο. Ενώ είναι πιθανό ο Ιούλιος Σπάρσος να ήταν κυβερνήτης της Αφρικής —ένα από τα κορυφαία σημεία μίας επιτυχημένης συγκλητικής σταδιοδορμίας— είναι μόνο μία μικρή πιθανότητα.  Μία πιο πιθανή ταύτιση είναι με τον συγγενή του Γάιο Πομπόνιο Ρούφο Ακίλιο Πρίσκο Κοίλιο Σπάρσο.

 Αναφορές 

Κατηγορία:Ύπατοι της Ρωμαϊκής Αυτοκρατορίας