Πόπλιος Βατίνιος

Ο Πόπλιος Βατίνιος, λατιν.: Publius Vatinius ήταν Ρωμαίος πολιτικός κατά τις τελευταίες δεκαετίες της Δημοκρατίας. Υπηρέτησε ως τριβούνος των πληβείων σύμμαχος του Ι. Καίσαρα το έτος 59 –ήταν ο τριβούνος που πρότεινε τον νόμο που έδινε στον Καίσαρα τη διοίκηση στη  Γαλατία– και αργότερα πολέμησε στη μερίδα εκείνου στον Εμφύλιο Πόολεμο του Καίσαρα. Ο Καίσαρας τον έκανε ύπατο το 47 π.Χ; πολέμησε αργότερα στο Ιλλυρικό για τους Καισαριανούς, και πανηγύρισε έναν θρίαμβο για τις εκεί νίκες του το 42 π.Χ.

 Βιογραφία 
Πολλές λεπτομέρειες για τη ζωή του Βατίνιου προκύπτουν από τους ισχυρισμούς του Κικέρωνα, οι οποίοι «πρέπει να ληφθούν σοβαρά υπόψη, και να κατανοηθούν ως ένα κομμάτι ρητορικής επευφημίας, στην οποία ένας ρήτορας θα έκανε τα πάντα για να δυσφημήσει τον αντίπαλό του, συμπεριλαμβανομένης της χρήσης μισών αληθειών και υπερβολών». .

 Πρώιμη πολιτική ζωή 
Ο Βατίνιος δεν φαινόταν να είχε υπατικούς προγόνους, γεγονός που τον έκανε νέο άνθρωπο (novus homo).  Η πρώτη του καταγεγραμμένη θέση ήταν όταν έγινε ταμίας (quaestro) το 63 π.Χ., την ίδια χρονιά που ο Μάρκος Τούλλιος Κικέρων ήταν ύπατος. Εξελέγη τελευταίος ως ταμίας.  Ο Κικέρων ισχυρίζεται, ότι του ανατέθηκε η επαρχία της ύδρευσης (provincia aquaria), το οποίο μπορεί να σημαίνει ότι είχε ασχοληθεί με την παροχή νερού της πόλης ή αλλιώς, και λιγότερα πιθανό, να χειριζόταν θέματα στην Όστια. .  Ωστόσο, οι ιδιαιτερότητες της αποστολής του ως ταμία είναι ασαφείς, και μπορεί να είχε ανατεθεί μόνο στους Ποτίολους. 

Ο Κικέρων τον έστειλε εκείνη τη χρονιά στους Πουτεολους για να εμποδίσει τον χρυσό και τον άργυρο να παρασυρθούν από την πόλη.  Οι εκβιασμοί του, ωστόσο, ήταν τόσο καταπιεστικοί, που οι κάτοικοι ήταν υποχρεωμένοι να παραπονεθούν για τη συμπεριφορά του. Η Πίνα Πόλ και ο Ντίαθ Φερντάδεθ, στο Tο αξίωμα του ταμία στη Ρώμη την εποχή της Δημοκρατίας, ωστόσο αμφιβάλλουν για την ιστορία του Κικέρωνα, λέγοντας ότι «το κείμενο υπονοεί, ότι ο Βατίνιος εκτέλεσε την αποστολή του με εξαιρετικό ζήλο, και ότι η υπερβάλλουσα επιμέλειά του οδήγησε ορισμένους εμπόρους να παραπονεθούν». .

Υπηρέτησε τον επόμενο χρόνο, το 62 π.Χ., ως υποδιοικητής υπό τον Γάιο Κοσκόνιο, ο οποίος ήταν τότε ανθύπατος στην Πέρα Ισπανία. 

 Στην υπηρεσία του Καίσαρα 
δεξιά|μικρογραφία| Η Γαλατία τον πρώτο χρόνο των Γαλατικών Πολέμων (58 π.Χ).
Το 59 π.Χ. ήταν τριβούνος των πληβείων και συμμάχησε με τον Γάιο Ιούλιο Καίσαρα, ο οποίος ήταν τότε ύπατος μαζί με τον Mάρκο Καλπούρνιο Βίβουλο.  Αφού η Σύγκλητος ανέθεσε στους εισερχόμενους υπάτους τα μετά την υπατεία καθήκοντα της υπεράσπισης της Ιταλίας από μία αναζωπυρωμένη Γαλατική απειλή,  ο Βατίνιος εισήγαγε νομοθεσία, συμπεριλαμβανομένης της lex Vatinia, που ανέθεσε στον Καίσαρα τις επαρχίες της Εντεύθεν των Άλπεων Γαλατίας (κοιλάδας του Πάδου) και του Ιλυρικού για πέντε χρόνια.    Η Σύγκλητος, με την προτροπή του Πομπήιου και του Πίσωνα, πρόσθεσε αργότερα την επαρχία της Πέραν των Άλπεων Γαλατίας (Ναρβωνικής) στις επαρχιακές αποστολές του Καίσαρα.  Σε γενικές γραμμές, αυτές οι στρατιωτικές αποστολές έπρεπε να έχουν δικαιολογηθεί από το τότε «ταραγμένο κράτος της Ναρβωνικής Γαλατίας [και] την εισβολή των Bοίων στο Noρικόν». 

Ο Βατίνιος ψήφισε επίσης νομοθεσία για τη ρύθμιση των προκλήσεων κατά των ενόρκων, για τον καθορισμό ορίων του μεγέθους των επιτελείων για τους κυβερνήτες των επαρχιών, για την ίδρυση αποικίας στο Nόβον Κόμον και για τη ρύθμιση της διπλωματίας με ξένους βασιλείς.   Ο Κικέρων, σε μία επευφημία εναντίον του Βατίνιου, συνέδεσε τον Βατίνιο με το περιστατικό κατά τη διάρκεια του αφιερώματός του, όπου ο ύπατος Βίβουλος σπρώχτηκε στο πάτωμα της Αγοράς (Forum) και του επιτέθηκε με έναν κουβά κοπριάς, όταν προσπάθησε να μεσολαβήσει ενάντια σε μία ομιλία, που έκανε ο συνύπατός του Καίσαρας. 

Κατά τη διάρκεια του αφιερώματος του, ο Βατίνιος έφερε επίσης τον πληροφοριοδότη Λεύκιο Βέττιο. Ο Βέττιος, «ένας πληροφοριοδότης μικρής φήμης», είπε για μία υποτιθέμενη ομάδα ευγενών, που συνωμότησαν για να δολοφονήσουν τον Πομπήιο.  Ο Βέττιος κατονόμασε επίσης έναν αριθμό ανδρών –συμπεριλαμβανομένου του Bίβουλου (που υπηρετούσε ως ύπατος), «τον μεγαλύτερο και νεότερο Κουρίωνα, δύο Λέντουλους: Aιμίλιο Παύλο και Mάρκο Βρούτο»– ως μέλη της δολοπλοκίας.  Στη συνέχεια ο Βέττιος φυλακίστηκε, και όταν προήχθη την επόμενη ημέρα από τον Καίσαρα και τον Βατίνιο, άλλαξε την ιστορία του για να μην αναφερθεί στον Βρούτο, ενώ κατονόμασε επίσης τους "Λούκουλλο, Δομίτιο Αηνόβαρβο, Γάιο Φάνειο, Γάειο Πίσωνα, [και] Mάρκο Λατέρενσις, [με] μερικές πονηρές υποδείξεις για τον Κικέρωνα". Λίγο αργότερα, ο Βέττιος βρέθηκε νεκρός στη φυλακή.  Αν και το αντικείμενο της υπόθεσης του Βέττιου δεν είναι ξεκάθαρο, «οι περισσότεροι σχολιαστές» πιστεύουν, ότι ο Καίσαρας και ο Βατίνιος «υπέταξαν τον Βέττιο, για να κατασκευάσουν τη δολοπλοκία για να καταστρέψουν τον νεαρό Κουρίωνα και άλλους αριστοκράτες, που δυσκόλευαν τον ύπατο [Καίσαρα]», αν και είναι επίσης πιθανό, ότι ο Πομπήιος ή οι οπαδοί του το είχαν επινοήσει.   Από την πλευρά του, ο Βατίνιος ανέκρινε τον Βέττιο ενώπιον του λαού, και υποσχέθηκε να φέρει νομοθεσία για τη διεξαγωγή ειδικής έρευνας για τις κατηγορίες, αλλά αυτό το σχέδιο μάλλον απορρίφθηκε μετά το τέλος του Βέττιου. 

Ο Βατίνιος πιθανότατα προτάθηκε για εκλογή ως οιωνοσκόπος (augur), αλλά η συμμαχία μεταξύ του Καίσαρα, του Πομπήιου και του Κράσσου δεν μπόρεσε να του κερδίσει την εκλογή (ή την εκλογή οποιουδήποτε άλλου συμμάχου εκείνη τη χρονιά).  Μέχρι το φθινόπωρο του 59 π.Χ., φαίνεται, η συμμαχία των τριών ανδρών είχε φτάσει στην πολιτική τους κορύφωση, με τον Βατίνιο «να αποτυγχάνει τελείως να συγκεντρώσει το λαϊκό κοινό τους, ή να κινητοποιήσει διαδηλώσεις εναντίον των αντιπάλων τους». 

Μετά το αφιέρωμα του, ο Βατίνιος έφυγε από τη Ρώμη με τον Καίσαρα, για να υπηρετήσει ως λεγάτος στη Γαλατία, υπηρετώντας εκεί για μερικά χρόνια, πιθανώς ήδη από το 58, αλλά σίγουρα από το 57 έως το 56 π.Χ.  Διώχθηκε επίσης, πιθανώς από τον Γάιο Λικίνιο Μάκερ Κάλβο, στο πρώτο μισό του 58. Η δίκη διακόπηκε, ωστόσο, με τη μεσολάβηση του τριβούνου των πληβείων Πόπλιου Κλόδιου Πούλχερ και μίας βίαιης αναταραχής.  Φαίνεται ότι ο Βατίνιος απέτυχε να εκλεγεί ως αγορανόμος (aedile) το 57 π.Χ., κάτι που ήταν «ακόμη πιο ανησυχητικό», όταν οι πρώην τριβούνοι, που είχαν εναντιωθεί στον Καίσαρα στην τριβουνική του κοόρτη, επέστρεψαν επιτυχώς ως πραίτορες. 

Η εχθρότητα του Βατίνιου προς τον Κικέρωνα συνεχίστηκε, και εμφανίστηκε ως μάρτυρας εναντίον του Πόπλιου Σέστιου το 56 π.Χ., τον οποίο υπερασπιζόταν ο Κικέρων.  Ο Κικέρων μίλησε εκ μέρους του Σέστιου με έναν καυστικό λόγο ενάντια στον χαρακτήρα του Βατίνιου, που τον κάλεσε Στην ανάκριση του μάρτυρα Π. Βατίνιου (in P. Vatinium testem interrogatio).  Μεταξύ άλλων ο Κικέρων ισχυρίστηκε, ότι ο Βατίνιος είχε αψηφήσει τους οιωνοσκόπους, είχε καταλάβει ναούς με ένοπλους άνδρες, επιτέθηκε βίαια στον ύπατο, επιτέθηκε σε άλλους αξιωματούχους όταν προσπάθησαν να ασκήσουν βέτο, βεβήλωσε τις θρησκευτικές τελετές, και ήταν υπεύθυνος για άλλες αδίστακτες ενέργειες.  Μερικοί από αυτούς τους ισχυρισμούς είναι «προφανώς ρητορικοί»: Ο Βατίνιος «σεβάστηκε τη μεσολάβηση που έκαναν ορισμένοι από τους συναδέλφους του τριβούνους». 

 Πραιτορία 
Μετά από αρκετή αναταραχή, ο Γναίος Πομπέιος Μάγνος και ο Μάρκος Λικίνιος Κράσσος εξελέγησαν στην υπατεία για το 55 π.Χ. Οι εκλογές εκείνη τη χρονιά καθυστέρησαν, και έγιναν την ίδια χρονιά που θα υπηρετούσαν οι νικητές. Ο Mάρκος Πόρκιος Κάτων και ο Βατίνιος ήταν και οι δύο υποψήφιοι για την πραιτορία. Ο Πομπήιος και ο Κράσσος νίκησαν επιτυχώς τον Κάτωνα «με δωροδοκία, παρεμπόδιση και βία», εξασφαλίζοντας την εκλογή του Βατίνιου. 

Μετά το έτος του ως πραίτορα, τον Αύγουστο του 54 π.Χ., ο Βατίνιος διώχθηκε για δωροδοκία στην υποψηφιότητά του για την πραιτορία από τον Γάιο Λικίνιο Mάκερ Κάλβο.   Ο Κάλβος είχε κατηγορήσει προηγουμένως τον Βατίνιο για τις ίδιες κατηγορίες νωρίτερα μέσα στο έτος.  Η ομιλία του Κάλβου σε αυτή τη δίωξη διακρίθηκε για την ευγλωττία της.  Ο Βατίνιος μάλιστα διέκοψε τον Κάλβο διαμαρτυρόμενος: «σας ρωτάω, δικαστές, είναι σωστό να καταδικάζομαι, επειδή αυτός ο άνθρωπος είναι ευκρινής;».  Ο Κικέρων, ο οποίος εκείνη τη στιγμή ήταν «υπάκουος στον Καίσαρα, τον Πομπήιο και τον Κράσσο», υπερασπίστηκε επιτυχώς τον Βατίνιο έναντι αυτών των κατηγοριών δωροδοκίας. 

 Υπηρεσία κατά τη διάρκεια των εμφυλίων πολέμων 
Ο Βατίνιος επέστρεψε στη Γαλατία το 51 π.Χ., όπου ήταν και πάλι λεγάτος του Ιουλίου Καίσαρα. Έμεινε με τον Καίσαρα κατά την έναρξη του Εμφυλίου Πολέμου του Καίσαρα, και συνέχισε ως ένας από τους υποδιοικητές του μέχρι το 47.  Ενώ βρισκόταν στην Ελλάδα κατά τη διάρκεια του πολέμου, προσπάθησε να συζητήσει για ειρήνη με τον Πομπήιο στην Ήπειρο, κάτι που δεν είχε επιτυχία. Αργότερα υπερασπίστηκε το Bρουνδίσιον από μία ναυτική επίθεση του Δέκιμου Λέλλιου, και κατά τη διάρκεια της παραμονής του εκεί, βοήθησε τον Κικέρωνα όταν επέστρεψε στην Ιταλία, στον απόηχο της ήττας του Πομπήιου στη Φάρσαλο. 

Αρχές του 47 π.Χ., ο Βατίνιος διοικούσε στρατεύματα στο Ιλλυρικό και νίκησε τον Μάρκο Οκτάβιο στη μάχη του Ταύρου,  ανακτώντας την επαρχία στους Καισαρικούς.  Εξελέγη επίσης εκείνο το έτος ως οιωνοσκόπος (augur), διαδεχόμενος τον Άππιο Κλαύδιο Πούλχερ.  Σε αντάλλαγμα για τις επιτυχίες του, ο Βατίνιος ανταμείφθηκε με μία τρίμηνη τακτική υπατεία –οι εκλογές για εκείνο το έτος καθυστέρησαν και έγιναν τον Σεπτέμβριο– τέλη του 47 π.Χ.   Μετά τη σύντομη υπατεία του, ανέλαβε υπατική διοίκηση στο Ιλλυρικό από το 45 έως το 43 π.Χ.  Στάλθηκε στο Ιλλυρικό με τρεις λεγεώνες, για να διεκδικήσει εκ νέου την επαρχία και επέτυχε, ανακηρύχθηκε αυτοκράτωρ (imperator) και έλαβε ημέρες ευχαριστιών (supplicatio) για την επιτυχία του. 

Μετά το τέλος του Καίσαρα στις 15 Μαρτίου 44 π.Χ., ο Βατίνιος προσπάθησε να παραμείνει στο Ιλλυρικό, αλλά αναγκάστηκε, είτε στα τέλη του 44 είτε στις αρχές του 43 π.Χ., να παραδώσει τα στρατεύματά του και την επικράτειά του στον Μάρκο Ιούνιο Βρούτο.  Μια επιστολή για τον σκοπό αυτό έφτασε στη Ρώμη στις αρχές ή στα μέσα Φεβρουαρίου του 43 π.Χ. 

Το πού βρισκόταν και δραστηριοποιείτο ο Βατίνιος το 43 π.Χ. είναι χωρίς τεκμηρίωση,  αλλά τον επόμενο χρόνο, πανηγύρισε έναν θρίαμβο στις 31 Ιουλίου 42 π.Χ. για το Ιλλυρικό.  Στη μετέπειτα ζωή του, συμφιλιώθηκε με τον Κικέρωνα.  Μάλλον απεβίωσε λίγο μετά τον θρίαμβό του. 

 Προσωπική ζωή 
Ο Βατίνιος νυμφεύτηκε δύο φορές, πρώτα με την Αντωνία (αδελφή του Μάρκου Αντώνιου) και αργότερα με μία γυναίκα, που ονομαζόταν Πομπηία. Έχει προταθεί, ότι αυτή η γυναίκα θα μπορούσε να ήταν αδελφή του Πομπήιου , ή της πρώην συζύγου του Ιουλίου Καίσαρα, Πομπηίας. Μία πιθανή τρίτη σύζυγος με το όνομα Κορνηλία μαρτυρείται από μία επιγραφή κοντά στον τάφο της Καικιλίας Μετέλλας (CIL VI 1296).Στην επιγραφή χρησιμοποιείται η αρχαϊκή φυσική ορθογραφία Βατιηνός (Vatienus). Ο πατέρας της κορνηλίας φαίνεται να ήταν ένας Λεύκιος Σκιπίων, πιθανώς ο Λεύκιος κορνήλιος Σκιπίων Ασιατικός, ο ύπατος του 83 π.Χ. 

 Υστεροφημία 
Η "Βατινία φυλή" στη ρωμαϊκή αποικία στην Κόρινθο, πιθανότατα ονομάστηκε προς τιμήν του. 

 Δείτε επίσης 
 Κατάλογος Ρωμαίων υπάτων

 Αναφορές 

Αναφορές

Σύγχρονες πηγές








Αρχαίες πηγές
 Smith, William, ed. (1870). "Vatinius (2)". Dictionary of Greek and Roman Biography and Mythology. Vol. 3. pp. 1233–35.

 Εξωτερικοί σύνδεσμοι 
 P. Vatinius (3) P. f. Ser. in the Digital Prosopography of the Roman Republic.


Κατηγορία:Ρωμαίοι πολιτικοί
Κατηγορία:Ρωμαίοι ύπατοι του 1ου αιώνα π.Χ.