Αντόλφο Τσέλι

μικρογραφία|303x303εσ|Με τον Βιτόριο Γκάσμαν (αριστερά) στην ταινία Slalom (1965)
μικρογραφία|303x303εσ|Στον ρόλο του ντον Βίτο Τρεσόλντι στους Εκβιαστές (1972)
μικρογραφία|303x303εσ|Ως καθηγητής Αλφέο Σασαρόλι στην ταινία Οι εντιμότατοι φίλοι μου (1975) του Μάριο Μονιτσέλι
Ο Αντόλφο Τσέλι (Ιταλικά: Adolfo Celi, 27 Ιουλίου 1922 – 19 Φεβρουαρίου 1986) ήταν Ιταλός ηθοποιός και σκηνοθέτης.  Γεννημένος στο Κουρκουράτσι, στη Μεσσήνη της Σικελίας, ο Τσέλι εμφανίστηκε σε σχεδόν 100 ταινίες, με εξειδίκευση σε ρόλους κακών. Αν και διακεκριμένος ηθοποιός του ιταλικού κινηματογράφου και διάσημος για πολλούς ρόλους, περισσότερο έχει μείνει διεθνώς γνωστός για την ερμηνεία του ως Εμίλιο Λάργκο στην ταινία της σειρμάς Τζέιμς Μποντ Επιχείρηση κεραυνός του 1965.  Αργότερα, ο Τσέλι επανέλαβε υπό μορφή παρωδίας τον ρόλο αυτό στην ταινία Στα ίχνη του αδελφού μου (1967) δίπλα στον Νιλ Κόνερι, αδελφό του Σον Κόνερι. 

 Ζωή και καριέρα 
Ο Τσέλι έγινε ηθοποιός του κινηματογράφου στη μεταπολεμική Ιταλία. Εγκατέλειψε την ιταλική κινηματογραφική βιομηχανία μεταναστεύοντας στη Βραζιλία όπου συνίδρυσε τον θίασο Teatro Brasileiro de Comédia μαζί με Βραζιλιάνους μεγάλους του θεάτρου στο Σάο Πάολο. p.xxviii Sheren, Paul The Portuguese and Brazilian Theatre Motley Books, 1974 Γνώρισε επιτυχία ως θεατρικός ηθοποιός στην Αργεντινή και τη Βραζιλία. Σκηνοθέτησε τρεις ταινίες στη Νότια Αμερική τη δεκαετία του 1950, ανάμεσα στις οποίς η βραζιλιάνικη επιτυχία Tico-Tico no Fubá το 1952.

Ο Τσέλι ξεκίνησε νέα δημοφιλή καριέρα παίζοντας τον κακό στην ταινία Ο τυχοδιώκτης του Ρίο του Φιλίπ ντε Μπροκά,  έχοντας επιλεγεί από τον ντε Μπροκά στο Ρίο ντε Τζανέιρο. Η δημοτικότητα της ταινίας τον οδήγησε να παίξει τον διοικητή ενός στρατοπέδου απέναντι στους Φρανκ Σινάτρα και Τρέβορ Χάουαρντ (που έπαιζαν αιχμαλώτους των Συμμάχων) στο δράμα για τον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο Το εξπρές του φον Ράιαν (1965). Αυτό τον οδήγησε στον πιο γνωστό ρόλο του ως Λάργκο στο Επιχείρηση κεραυτνός. Έμεινε επίσης γνωστός στο διεθνές κοινό ως Ραλφ Βάλμοντ, ένας από τους κακούς στην ταινία δράσης Η εκδίκηση του Σπάτερμαν (1968) του Μάριο Μπάβα και της περίφημης ταινίας Οι εκβιαστές (1972)  του Φερνάντο Ντι Λέο ως ντον Βίτο Τρεσόλντι. Ο Τσέλι ήταν υποψήφιος και για τον ρόλο του ντον Βίτο Κορλεόνε στον Νονό, το οποίο τελικά πήρε ο Μάρλον Μπράντο. 

Ο Τσέλι πρωταγωνίστησε σε ορισμένες ιταλικές κωμωδίες, όπως Οι εντιμότατοι φίλοι μου και Ο Μπρανκαλεόνε σταυροφόρος και έκανε κάποιες τηλεοπτικές δουλειές, κυρίως στη μίνι σειρά Joe Petrosino (1972), στον ρόλο του θρυλικού Ιταλοαμερικανού αστυνομικού, και ως αδίστακτος βαρόνος Καρίνι στην εξίσου δημοφιλή μίνι σειρά L'amaro caso della baronessa di Carini (1975).

Εκτός από τις μητρικές του γλώσσες, Σικελικά και Ιταλικά, ο Τσέλι μιλούσε άπταιστα πολλές γλώσσες, όπως Αγγλικά, Ισπανικά, Γαλλικά, Γερμανικά και Πορτογαλικά. Παρά την επάρκειά του στα αγγλικά, λόγω της βαριάς σικελικής προφοράς του συνήθως τον ντουμπλάριζαν σε αγγλόφωνες ταινίες. Ωστόσο, δεν έγινε το ίδιο στη σειρά του BBC The Borgias (1981), στο οποίο ο Τσέλι ενσάρκωσε τον πάπα Αλέξανδρο ΣΤ΄, με τα Αγγλικά του να μην είναι εύκολα κατανοητά από ορισμένους κριτικούς και τηλεθεατές. 

 Προσωπική ζωή και θάνατος 
Ο Τσέλι παντρεύτηκε τρεις φορές. Πέθανε από καρδιακή προσβολή στη Σιένα το 1986. Η κόρη του Αλεσάντρα Τσέλι είναι επίσης ηθοποιός.

 Φιλμογραφία 
+ΈτοςΠρωτότυπος τίτλοςΤίτλος στα ΕλληνικάΡόλος1946Un americano in vacanzaΤομ1947Natale al campo 119Τζον1948Proibito rubareντον ΠιέτροEmigrantesκαθηγητής1950CaiçaraΓενοβέζος1952Tico-Tico no Fubá1963Sandokan, la tigre di MompracemΣαντοκάν ο μέγας1964L'homme de RioΟ τυχοδιώκτης του Ρίο Μάριο ντε Κάστρο3 notti d'amoreΤρεις νύχτες έρωτοςΑλμπέρτοUn monsieur de compagnieΕρωτικές υπερωρίεςΜπενβενούτοLe belle famiglieκαθηγητής Ντελαπόρτα1965Par un beau matin d'étéΒιασμός στον ήλιοΒαν ΓουίλιVon Ryan's ExpressΤο εξπρές του φον ΡάιανΜπατάλιαE venne un uomoΡαντίνι ΤεντέσιThe Agony and the EcstasyΑγωνία και έκστασιςκαρδινάλιος Τζοβάνι των ΜεδίκωνSlalomΡικάρντοThunderballΤζέιμς Μποντ, πράκτωρ 007: Επίχειρηση κεραυνός Εμίλιο Λάργκο1966El Grecoδον Μιγκέρ δε λας ΚουέβαςYankeeΟι σφαίρες σκέπασαν την ΑριζόναΓκράντε ΚόντσοDas Geheimnis der gelben MöncheΕπιχείρησις: Κόκκινος στόχοςΧένρι ΠέρκινςLe piacevoli nottiΕυχάριστες νύχτεςΜπερναντότσοGrand PrixΑγκοστίνι ΜανέταLe roi de coeurΌλοι τους τρελοί εκτός από μένασυνταγματάρχης Μακ Μπάιμπενμπρουκ1967Colpo maestro al servizio di Sua Maestà britannicaΗ νύχτα της μεγάλης ληστείαςκύριος ΜπέρναρντThe BoboΟ κύριος ΜπόμποΦραντσίσκο ΚαρμπονέλThe Honey PotΟ κολασμένος της Βενετίαςεπιθεωρητής ΡίτσιOK ConneryΣτα ίχνη του αδελφού τουΤάιρ ΜπέταAd ogni costoΤο μεγάλο κόλπο του αιώνος Μαρκ ΜίλφορντDalle Ardenne all'infernoΚάψτε τις ΑρδέννεςΛουκ Ρόλμαν1968Sentenza di morteΚάθαρμα, θα πεθάνειςΜπόλντουινDiabolikΗ εκδίκηση του ΣπάτερμανΡαλφ ΒάλμοντUno scacco tutto mattoΜπαγιόνLa donna, il sesso e il superuomoΚαρλ Μαρία βαν Μπετόβεν1969Sette volte sette7 φορές 7φύλακαςL'alibiΟ ασυμβίβαστοςΑντόλφοL'arcangeloΟ αρχάγγελοςΜάρκο Ταρόκι ΡόνταMidas RunΤο χρυσάφι, η αλεπού και η ουρά τηςστρατηγός ΦεράντιUn detectiveΦράνκο Νέρο, ο ντετέκτιβ κάθαρμαδικηγόρος ΦοντάναIo, EmmanuelleΕμμανουέλα, η κολασμένηΣάντριBlonde Köder für den MörderΟ θάνατος χτυπάει δυο φορέςκαθηγητής Μαξ ΣπίγκλερIn Search of GregoryΑναζητώντας έναν ξένοΜαξ1970Appuntamento col disonoreΚύπρος, στο τρίγωνο της συνωμοσίαςΕρμήςFragment of FearΟ φόβος παγώνει της ψυχέςκύριος ΜπαρντόνιUn condéΥπεράνω δικαιοσύνηςBrancaleone alle CrociateΟ Μπρανκαλεόνε σταυροφόροςΡε Μποεμόντο1971...hanno cambiato facciaΤζοβάνι ΝοσφεράτουMurders in the Rue MorgueΤα εγκλήματα της οδού Μοργκεπιθεωρητής ΒιντόκUna chica casi decenteΣεζάρ Μαρτίν ντε Βαλντές1972Fratello sole, sorella lunaΑδελφός ήλιος, αδελφή σελήνησύμβουλοςL'occhio nel labirintoΟ μυστικός επισκέπτηςΦρανκTerza ipotesi su un caso di perfetta strategia criminaleΗ παγίδα του δολοφόνουεπιθεωρητής ΒέτσιChi l'ha vista morire?Ποιος είδε την κυρία να πεθαίνει;ΣεραφιάνRagazza tutta nuda assassinata nel parcoΓυμνή δολοφονημένη στο πάρκοεπιθεωρητής ΙμπέρLa mano lunga del padrinoΘανάσιμη καταδίωξηντον ΚαρμέλοLa mala ordinaΟι εκβιαστέςντον Βίτο Τρεσόλντι1973Piazza pulitaΠολωνόςHitler: The Last Ten DaysΟι τελευταίες 10 μέρες του Χίτλερστρατηγός Χανς ΚρεμπςLa villeggiaturaΠολιτικός εξόριστοςΡιτσούτοLe matafΟι ένοχοι έγιναν 3Με Ντεμπόρντ1974Il sorriso del grande tentatoreπατήρ ΜπορέλιLe fantôme de la libertéΤο φάντασμα της ελευθερίαςγιατρός Πιερ ΠαζολίνιEin Unbekannter rechnet abΔέκα μικροί ΙνδιάνοιστρατηγόςIl venditore di pallonciniδρ Μονφόρτε1975Libera, amore mio!Μια σφαίρα έγραψε το τέλοςΦελίτσε ΒαλέντεAmici mieiΟι εντιμότατοι φίλοι μουκαθηγητής Αλφέο Σασαρόλι 1976Come una rosa al nasoΈνας εντιμότατος απατεώναςΑξιότιμοςUomini si nasce poliziotti si muoreΜοτοσικλετιστές εναντίον της μαύρης συμμορίαςεπικεφαλής αστυνομικής αποστολήςLa moglie di mio padreΛάουραΑντόνιοL'affittacamereΝίνο ΝταμιάνιSignore e signori, buonanotteΚυρίες και κύριοι, καληνύχτα σαςΒλαντίμιρο ΠαλέζεFebbre da cavalloδικαστήςThe Next ManΟ επόμενος στόχοςΑλ ΣαρίφLe grand escogriffeΟ μεγάλος κομπιναδόροςΡιφέGenova a mano armataΟ άνθρωπος που αψηφούσε τον κίνδυνοΛο Γκάλο1977Che notte quella notte!γιατρόςLes passagersΑμείλικτη καταδίωξιςΜποετάνιPane, burro e marmellataΑριστίντε ΜπερτέλιHolocaust 2000Το σπέρμα του Σατανάδρ ΚέρουακLa tigre è ancora viva: Sandokan alla riscossa!Η εκδίκηση του ΣαντοκάνΤζέιμς Μπρουκ1978Le braghe del padroneπρόεδροςIndagine su un delitto perfettoΤο τέλειο έγκλημασερ Χάρολντ ΜπόιντProfessor Kranz tedesco di GermaniaΚαρκαμάνο1980Café Expressαρχιεπιθεωρητής Ραμάκι ΠιζανέλιCar-Napping - Bestellt, geklaut, geliefertΛηστεία αυτοκινήτωναρχηγός της αστυνομίας του Παλέρμο1981Innamorato pazzoΕρωτευμένη μέχρι τρέλαςΓουσταύος Δ΄1982MonsignorΟ επίσκοποςΒίντσιAmici miei - Atto II°Οι εντιμότατοι φίλοι μου νο 2 καθηγητής Αλφέο Σασαρόλι1984Cenerentola '80πρίγκιπας Γκεραρντέσι1985Amici miei - Atto III°Οι εντιμότατοι φίλοι μου νο 3 καθηγητής Αλφέο Σασαρόλι


 Παραπομπές 

 Εξωτερικοί σύνδεσμοι 



Κατηγορία:Ιταλοί σκηνοθέτες κινηματογράφου
Κατηγορία:Ιταλοί ηθοποιοί τηλεόρασης
Κατηγορία:Ιταλοί ηθοποιοί θεάτρου
Κατηγορία:Ιταλοί παραγωγοί ταινιών
Κατηγορία:Ιταλοί ηθοποιοί κινηματογράφου