Αυτοκρατορία του Σάμο

Η Αυτοκρατορία του Σάμο (επίσης γνωστή ως Βασίλειο του Σάμο ή Κράτος του Σάμο ) είναι ο ιστοριογραφικός όρος  για τη δυτικοσλαβική φυλετική ένωση, η οποία εγκαθιδρύθηκε από τον Βασιλιά ("Ρεξ") Σάμο. Υφίστατο μεταξύ 623/631 μ.Χ. και 658 στην Κεντρική Ευρώπη . Η έκταση της δύναμης του Σάμο πριν και μετά το 631 αμφισβητείται.

Το κέντρο της ένωσης ήταν πιθανότατα στη Μοραβία και τη Νιτράβια (Νίτρα). Επιπλέον, η ένωση περιελάμβανε τσέχικα φύλα, σλοβακικά φύλα, σορβικά φύλα (υπό τον Δερβανό) και άλλα δυτικοσλαβικά φύλα κατά μήκος του ποταμού Δούναβη (σημερινή Κάτω Αυστρία και Ουγγαρία). Η πολιτεία αυτή καθεαυτή χαρακτηρίζεται ως το πρώτο σλαβικό κράτος.  

 Εδάφη 
Γενικά πιστεύεται ότι η φυλετική ένωση περιλάμβανε τις περιοχές της Μοραβίας, της Νιτραβίας (Νίτρα), της Σιλεσίας, της Βοημίας και της Λουσατίας. Σύμφωνα με τον Γιούλιους Μπαρτλ, το κέντρο της πολιτείας βρισκόταν «κάπου στην περιοχή της νότιας Μοραβίας, της Κάτω Αυστρίας και της δυτικής Σλοβακίας (Νιτραβία)». 

Σύμφωνα με τον Τζων Μπάγκνελ Μπιούρυ, «η υπόθεση ότι το βασίλειό του περιλάμβανε την Καραντανία, τη χώρα των Αλπικών Σλάβων, βασίζεται μόνο στον Anonymus de conversione Bagariorum et Carantanorum». 

Αρχαιολογικά ευρήματα δείχνουν ότι η αυτοκρατορία βρισκόταν στη σημερινή Μοραβία, την Κάτω Αυστρία και τη Σλοβακία. Σύμφωνα με τον Σλοβάκο ιστορικό Ρίτσαρντ Μαρσίνα, είναι απίθανο το κέντρο της φυλετικής ένωσης του Σάμο να βρισκόταν σε ολόκληρη την επικράτεια της σημερινής Σλοβακίας. Οι οικισμοί των μεταγενέστερων ηγεμονιών της Μοραβίας και της Νίτρα (βλ. Μεγάλη Μοραβία) είναι συχνά πανομοιότυποι με εκείνους από την εποχή της Αυτοκρατορίας του Σάμο.

Σύμφωνα με τα ευρήματα ορισμένων Γερμανών αρχαιολόγων,  ο πυρήνας του κράτους του Σάμο βρισκόταν βόρεια του Δούναβη και στην άνω περιοχή Μάιν. Σε ορισμένες ιστορικές πηγές των αρχών του 9ου αιώνα, η περιοχή αυτή περιγράφεται ως "regio Sclavorum" ή "terra Slavorum". Μεγάλες ποσότητες πρώιμης μεσαιωνικής σλαβικής κεραμικής βρίσκονται επίσης εδώ. Πολλά σλαβικά τοπωνύμια έχουν επίσης βρεθεί σε αυτήν την περιοχή, όπως το Βινιντεχάιμ ("Λόφος των Βένεδων") και το Κνέτζμπουργκ ("Το Κάστρο του Πρίγκιπα").  

 Προοίμιο 
Σύμφωνα με τον Φρέντεγκαρ, ο Σάμο, ένας Φράγκος έμπορος, πήγε στους Σλάβους περίπου το 623–624. Η χρονολόγηση αμφισβητήθηκε με βάση το γεγονός ότι οι Βέν(ε)δοι πιθανότατα θα είχαν επαναστατήσει μετά την ήττα των Αβάρων στην Πρώτη Πολιορκία της Κωνσταντινούπολης το 626. Οι Άβαροι έφτασαν για πρώτη φορά στη λεκάνη της Παννονίας και υπέταξαν τους ντόπιους Σλάβους τη δεκαετία του 560. Ο Σάμο μπορεί να ήταν ένας από τους εμπόρους, οι οποίοι προμήθευαν όπλα τους Σλάβους για τις τακτικές τους εξεγέρσεις. Είτε έγινε βασιλιάς κατά τη διάρκεια μιας εξέγερσης του 623–24 είτε κατά τη διάρκεια αυτής, που αναπόφευκτα ακολούθησε την ήττα των Αβάρων το 626 και εκμεταλλεύτηκε οριστικά στρατηγικό πλεονέκτημα της τελευταίας για να εδραιώσει τη θέση του. Μια σειρά από νίκες επί των Αβάρων απέδειξε την ικανότητά του στους υπηκόους του και εξασφάλισε την εκλογή του ως  (βασιλιάς). Ο Σάμο εξασφάλισε τον θρόνο του με γάμο με τις μεγάλες ουενδικές οικογένειες: παντρεύτηκε τουλάχιστον δώδεκα γυναίκες και μάλλον έγινε πατέρας είκοσι δύο γιων και δεκαπέντε κορών. 

Το 630–631, αναφέρεται ο Βαλούκος, ο «δούκας των Ουένδων» (  ). Αυτοί οι Βένεδοι αναφέρονταν στους Σλάβους της Βινδικής Μοίρας, που σύμφωνα με ορισμένους ιστορικούς ήταν η μετέπειτα Μοίρα της Καρινθίας (Καραντάνια) στη σημερινή Σλοβενία και Αυστρία. Ο Βαλούκος επέτρεψε στους Λογγοβάρδους να περάσουν από την επικράτειά του και να επιτεθούν στο Σάμο από νοτιοδυτικά. Οι Λογγοβάρδοι ήταν σύμμαχοι των Φράγκων (Δαγοβέρτος Α') ενάντια στο Σάμο. Εάν ο Βαλούκος επέτρεψε στους Λογγοβάρδους να περάσουν από την επικράτειά του, το πριγκιπάτο του δεν θα μπορούσε να ήταν μέρος της αυτοκρατορίας του Σάμο.

 Ιστορία 
Το πιο διάσημο γεγονός της ιστορίας του Σάμο ήταν η νίκη του επί του φράγκικου βασιλικού στρατού υπό τον Δαγοβέρτο Α' το 631 ή το 632. Προκαλούμενος σε δράση από μια «βίαιη διαμάχη στο παννονικό βασίλειο των Αβάρων ή Ούννων», ο Δαγοβέρτος οδήγησε τρεις στρατούς εναντίον των Βένεδων, με τον μεγαλύτερο να είναι ο δικός του αυστριακός στρατός. Οι Φράγκοι καταστράφηκαν κοντά στο Βογκάστισμπουργκ. Η πλειονότητα των πολιορκητικών στρατών σφαγιάστηκαν, ενώ τα υπόλοιπα στρατεύματα τράπηκαν σε φυγή αφήνοντας όπλα και άλλο εξοπλισμό. Στον απόηχο της νίκης των Βένεδων, ο Σάμο εισέβαλε αρκετές φορές στη Φραγκική Θουριγγία και ανέλαβε εκεί λεηλατικές επιδρομές. Ο Δερβανός, ο «δούκας των Σόρβων» (  ), αρχικά υποταγμένος στους Φράγκους, εντάχθηκε στη σλαβική φυλετική ένωση, αφού ο Σάμο νίκησε τον Δαγοβέρτο Α'. Οι Σορβοί ζούσαν στα ανατολικά του σαξονικού ποταμού Ζάαλε. Ο Δερβανός συμμετείχε στους επόμενους πολέμους κατά των Φράγκων, πολεμώντας με επιτυχία εναντίον της Φραγκικής Θουριγγίας (631–634), μέχρι που τελικά ηττήθηκε από τον Ραδούλφο της Θουριγγίας το 636.

Το 641, ο επαναστατημένος Ραδούλφος επιδίωξε μια συμμαχία με τον Σάμο ενάντια στον κυρίαρχό του, Σιγεβέρτο Γ'. Ο Σάμο διατήρησε επίσης εξ αποστάσεως εμπορικές σχέσεις. Με τον θάνατό του, ωστόσο, ο τίτλος του δεν κληρονομήθηκε από τους γιους του. Τελικά, στον Σάμο μπορεί να αποδοθεί η σφυρηλάτηση μιας ουενδικής ταυτότητας μιλώντας εκ μέρους της κοινότητας που αναγνώρισε την εξουσία του. 

 Συνέπειες 
Η ιστορία της φυλετικής ένωσης μετά το θάνατο του Σάμο το 658 ή το 659 είναι σε μεγάλο βαθμό ασαφής, αν και γενικά θεωρείται ότι έληξε. Τα αρχαιολογικά ευρήματα δείχνουν ότι οι Άβαροι επέστρεψαν στα προηγούμενα εδάφη τους (τουλάχιστον στη νοτιότερη σύγχρονη Σλοβακία) και συμβίωσαν με τους Σλάβους, ενώ τα εδάφη στα βόρεια του Αβαρικού Χαγανάτου ήταν αμιγώς σλαβικά εδάφη. Το πρώτο συγκεκριμένο που είναι γνωστό για τη μοίρα αυτών των Σλάβων και των Αβάρων είναι η ύπαρξη μοραβικών και νιτραβιανών ηγεμονιών στα τέλη του 8ου αιώνα, που επιτέθηκαν στους Αβάρους, και η ήττα των Αβάρων από τους Φράγκους υπό τον Καρλομάγνο το 799 ή 802 – 03, μετά την οποία οι Άβαροι σύντομα έπαψαν να υπάρχουν.

Η Μεγάλη Μοραβία θεωρείται ως συνέχεια ή διάδοχο κράτος της Αυτοκρατορίας του Σάμο. Η πολιτεία ονομάστηκε το πρώτο σλαβικό κράτος.

 Δείτε επίσης 
 Σόρβοι
 Σόρβοι (φύλο)
 Βένεδοι

 Σημειώσεις 

 Παραπομπές 

 Πηγές 

 Πρωτογενείς 
 Χρονικό του Φρέντεγκαρ (7ος αιώνας)

 Δευτερογενείς 



 Εξωτερικοί σύνδεσμοι 


Κατηγορία:7ος αιώνας στην Ευρώπη
Κατηγορία:Ιστορία των Δυτικών Σλάβων
Κατηγορία:Πρώην μοναρχίες της Ευρώπης
Κατηγορία:Λήμματα που περιέχουν κείμενο στα λατινικά