Γάιος Ιούλιος Κορνούτος Τέρτουλος

Ο Γάιος Ιούλιος Κορνούτος Τέρτουλος, λατιν.: Gaius Julius Cornutus Tertullus ήταν Ρωμαίος συγκλητικός, που δραστηριοποιήθηκε στα τέλη του 1ου και στις αρχές του 2ου αι. Είναι περισσότερο γνωστός ως ο μεγαλύτερος φίλος του Πλίνιου του Νεότερου, με τον οποίο ο Κορνούτος ήταν ύπατος για το διάστημα (nundinium) από τον Σεπτέμβριο έως τον Οκτώβριο του 100.

 Οικογένεια 
Το πώς ο Κορνούτος σχετίζεται με άλλους γνωστούς Ρωμαίους της εποχής του, είναι ασαφές. Παλαιότερες πηγές σημειώνουν, ότι η μόνη επιγραφή που διατηρεί το πλήρες όνομά του  ελλείπει η μέση της σχετικής γραμμής, και συμπεραίνουν από το όνομα τού γιου του, Γάιου Ιουλίου Πλάνκιου Βάρου Κορνούτου, ότι το πλήρες όνομα του Κορνούτου μπορεί να είναι Γάιος Ιούλιος Πλάνκιος Βάρος Κορνούτος Τέρτουλος. Αυτό θα υπονοούσε ότι σχετίζεται με κάποιον τρόπο με τον Μάρκο Πλάνκιο Βάρο, πολίτη της Πέργης, ο οποίος ήταν ανθύπατος (κυβερνήτης) της Βιθυνίας και του Πόντου .  Επιπλέον, τουλάχιστον μία πηγή πιστεύει, ότι η Ιουλία Τερτούλλα είναι κόρη του.  Ωστόσο, η Ιουλία Τερτούλλα παντρεύτηκε τον Λεύκιο Ιούλιο Μαρίνο Καικίλιο Σίμπλεξ, ο οποίος ήταν ύπατος το 101, γεγονός που υποδηλώνει ότι είτε η Ιουλία παντρεύτηκε σε πολύ νεαρή ηλικία, είτε θα ήταν καλύτερα να θεωρηθεί αδελφή του Κορνούτου. Επιπλέον, η Όλλι Σαλόμιες αναφέρει μία αδημοσίευτη επιγραφή, που αποδεικνύει ότι η σύζυγος του Κορνούτου ήταν η Πλανκία Μάγνα (η οποία εξηγεί πώς αυτό το στοιχείο εισήλθε στο όνομα τού γιου τους) και το πλήρες όνομα τού γιου τους. 

 Συγκλητική σταδιοδρομία 
Η σταδιοδρομία του μπορεί να αναπαρασταθεί από μία επιγραφή, που βρέθηκε στην Τοσκάνη.  Δεν υπάρχουν πληροφορίες σχετικά με το σε ποιο συμβούλιο υπηρέτησε ο Κορνούτος Τέρτυλλος ως μέλος των είκοσι ανδρών (vigintiviri), επομένως είναι πιθανό να έχασε αυτό το αξίωμα στη σειρά αξιωμάτων (cursus honorum) του. Το πρώτο αξίωμα που καταγράφεται ότι κατείχε ο Κορνούτος, ήταν ταμίας της πόλης, ακολουθούμενο από αυτό του αγορανόμου, καθώς προχωρούσε στα παραδοσιακά δημοκρατικά αξιώματα, προτού επιλεχθεί ως πραίτωρ από τον Βεσπασιανό και τον Τίτο, πιθανώς κατά τη διάρκεια τής τιμητείας τους το 73/74 μ.Χ. Ο συγκεκριμένος λόγος για τον οποίο ο Κορνούτος έλαβε αυτή την προαγωγή, δεν καταγράφεται. Εξετάζοντας τα στοιχεία, ο Τζορτζ Γ. Χιούστον δεν μπόρεσε να βρει κάποιο στοιχείο, για το πώς βοήθησε τον σκοπό των Φλαβίων κατά τη διάρκεια του έτους των Τεσσάρων Αυτοκρατόρων, ή το επόμενο έτος.  Πρέπει να μείνει κανείς ικανοποιημένος με την αναφορά του Σουητόνιου, ότι ο Βεσπασιανός βρήκε τη Σύγκλητο «αποδυναμωμένη από συχνές δολοφονίες και μακροχρόνια παραμέληση», και πεπεισμένος ότι ο Κορνούτος ήταν ένας από τους «πιο κατάλληλους Ιταλούς και επαρχιακούς υποψήφιους, που ήταν διαθέσιμοι». 

Με πραιτοριανό αξίωμα, ο Κορνούτος κατείχε δύο ακόμη αξιώματα, πρώτα ως λεγάτος του ανθύπατου (κυβερνήτη) της Κρήτης και της Κυρηναϊκής, και στη συνέχεια ως κυβερνήτης της δημόσιας επαρχίας της Ναρβωνικής Γαλατίας. 

Ακολουθεί ένα κενό περίπου είκοσι ετών. Ο Κορνούτος θα μπορούσε να είχε υπηρετήσει γρήγορα και στα δύο αναφερόμενα αξιώματα κατά τη διάρκεια της βασιλείας του Βεσπασιανού, ο οποίος απεβίωσε το έτος 79. Το επόμενο αξίωμα που κατείχε ο Κορνούτος, ήταν έπαρχος του θησαυροφυλακίου στον ναό του Κρόνου (aerarium Saturni) από το 98 έως το 100, με τον Πλίνιο τον Νεότερο ως συνεργάτη του.  Αυτό το κενό εκτείνεται κατά τη διάρκεια της βασιλείας του Δομιτιανού. Είναι πιθανό ο Κορνούτος να μην ήταν στην εύνοια αυτού του καχύποπτου Αυτοκράτορα, αλλά ο Πλίνιος δίνει την απάντηση: στον Πανηγυρικό του προς τον Τραϊανό: ο Πλίνιος σημειώνει ότι ο Κορνούτος αρνήθηκε να προαχθεί σε αυτοκράτορα, αρνούμενος έτσι να κατέχει αξιώματα κατά τη διάρκεια της βασιλείας του Αυτοκράτορα. 

Αφού ο Κορνούτος ολοκλήρωσε την υπηρεσία του στο θησαυροφυλάκιο στον ναού του Κρόνου, προήχθη στο αξίωμα του υπάτου, το οποίο κατείχε επίσης με τον Πλίνιο. Στη συνέχεια, οι επιστολές του Πλίνιου δείχνουν ότι ο Κορνούτος ήταν ενεργός στη Σύγκλητο, συμμετέχοντας στη δίκη του Μάριου Πρίσκου για κακοδιαχείριση, ενώ ήταν ανθύπατος της Αφρικής,  και υπερασπιζόμενος τον Ποπλίκιο Κέρτο όταν ο Πλίνιος άσκησε δίωξη στον πρώην κατήγορο (delator) ή πληροφοριοδότη.  Διορίστηκε επιμελητής της Αιμιλίας Οδού (curator Via Aemilia), ένα επίτευγμα που ο Πλίνιος ανέφερε με ενθουσιασμό στον φίλο του Πατερνό, τη στιγμή που το έμαθε.  Μετά από αυτό, ο Κορνούτος ανέλαβε την απογραφή στην Ακουιτανική Γαλατία, την οποία ακολούθησε η διακυβέρνηση της Βιθυνίας και του Πόντου μεταξύ 112 και 115.  Η ακμή της σταδιοδορμίας του ήταν, όταν ο Κορνούτος έγινε ανθύπατος (κυβερνήτης) της Ασίας το 116/117. 

Η ημερομηνία τού τέλους του είναι άγνωστη. Αν υποθέσουμε ότι ο Κορνούτος ήταν περίπου 30 ετών, όταν εκλέχθηκε πραίτωρ (η νόμιμη ηλικία στην οποία κατείχε αυτό το αξίωμα) το 73/74, θα ήταν περίπου εβδομήντα ετών, όταν ολοκλήρωσε τη θητεία του στη Ρωμαϊκή Ασία, επομένως είναι πιθανό ο Κορνούτος να απεβίωσε λίγο αργότερα.

 Αναφορές 

Κατηγορία:Ρωμαίοι του 2ου αιώνα
Κατηγορία:Ύπατοι της Ρωμαϊκής Αυτοκρατορίας