Ρίχαρντ Ντέμελ

Ο Ρίχαρντ Φέντορ Λέοπολντ Ντέμελ (Richard Fedor Leopold Dehmel, 18 Νοεμβρίου 1863 - 8 Φεβρουαρίου 1920) ήταν Γερμανός ποιητής και συγγραφέας. Η ποίησή του, που χαρακτηρίζεται από ένταση και αισθησιασμό, θεωρήθηκε βλάσφημη στην εποχή του, καθώς ωθεί τα όρια της παραδοσιακής ηθικής και εξερευνά θέματα ερωτισμού και ατομικής ελευθερίας.

Ο Ντέμελ αμφισβήτησε τις παραδοσιακές ποιητικές συμβάσεις και εξερεύνησε τις πιο σκοτεινές πτυχές της ανθρώπινης εμπειρίας. Αν και το έργο του ήταν αμφιλεγόμενο κατά τη διάρκεια της ζωής του, επηρέασε μελλοντικές γενιές μοντερνιστών ποιητών και συγγραφέων να αντιμετωπίσουν απαιτητικά θέματα και να πειραματιστούν με τη μορφή και το ύφος.

 Βιογραφικά στοιχεία 
Ο Ρίχαρντ Ντέμελ ήταν γιος δασοφύλακα και γεννήθηκε το 1863 κοντά στο Μάρκις Μπούχολζ, μια μικρή πόλη  στην επαρχία του Βρανδεμβούργου, στο Βασίλειο της Πρωσίας.

Πήρε τις πρώτες εντυπώσεις από τη φύση περιπλανώμενος στα δάση με βελανιδιές που φρόντιζε ο πατέρας του και αρχικά πήγε σε σχολείο στην πόλη του. Στη συνέχεια φοίτησε σε γυμνάσιο του Βερολίνου, αλλά αποβλήθηκε μετά από σύγκρουση με τον διευθυντή. Αποφοίτησε από το σχολείο στο Ντάντσιχ (σημερινό Γκντανσκ, Πολωνία) και στη συνέχεια σπούδασε φυσικές επιστήμες, οικονομικά, λογοτεχνία και φιλοσοφία, πρώτα στο Πανεπιστήμιο του Βερολίνου και στη συνέχεια στο Πανεπιστήμιο της Λειψίας, όπου απέκτησε διδακτορικό στα οικονομικά με διατριβή για τον ασφαλιστικό κλάδο. Στη συνέχεια εργάστηκε ως γραμματέας σε εταιρεία ασφάλισης πυρός και έγραφε ποίηση στον ελεύθερο χρόνο του. Παρέμεινε σε αυτή τη θέση μέχρι που, μετά την έκδοση της δεύτερης συλλογής ποιημάτων του, παραιτήθηκε και ασχολήθηκε αποκλειστικά με τη λογοτεχνία. 

Το 1889, ο Ντέμελ παντρεύτηκε την Πάουλα Όπενχαϊμερ, αδελφή του πολιτικού οικονομολόγου Φραντς Όπενχαϊμερ, και απέκτησαν έναν γιο και δύο κόρες, καθώς και έναν υιοθετημένο γιο. Χώρισαν το 1899 και ο Ντέμελ ταξίδεψε σε όλη την Ευρώπη με τη φεμινίστρια ποιήτρια Ίντα Άουερμπαχ, η οποία ήταν προηγουμένως μνηστή του Στέφαν Γκεόργκε. Μετά το διαζύγιό του, παντρεύτηκε την Ίντα το 1901 και την ίδια χρονιά εγκαταστάθηκαν στο Αμβούργο.
αριστερά|μικρογραφία|199x199εσ|Ο Ντέμελ στον Α' Παγκόσμιο Πόλεμο, 1916
Η ποιητική συλλογή του Γυναίκα και Κόσμος, πυροδότησε σκάνδαλο στα τέλη της δεκαετίας του 1890: καταγγέλθηκε από τον συντηρητικό ποιητή Μπέρις φον Μίνχχαουζεν και ο Ντέμελ δικάστηκε για βλασφημία και αισχρότητα. Παρά το ότι αθωώθηκε, το δικαστήριο καταδίκασε το έργο ως άσεμνο και βλάσφημο και διέταξε να καεί. Ο Ντέμελ διώχθηκε ξανά με την ίδια κατηγορία, αλλά αθωώθηκε και πάλι. Το σκάνδαλο έκανε το όνομά του ακόμη πιο γνωστό. 

Το 1894 συνίδρυσε το περιοδικό Παν, που εστίαζε στη λογοτεχνία, το θέατρο και τη μουσική και έγινε από τα σημαντικότερα τον πρώτο καιρό της αφηρημένης τέχνης και του εξπρεσιονισμού. 

Ο Ντέμελ ήταν υπέρμαχος των δικαιωμάτων των εργατών. Ωστόσο, παρά το ιστορικό του κατά των συντηρητικών, εντάχθηκε στους πατριώτες και φιλοπόλεμους Γερμανούς διανοούμενους που έπειθαν τις μάζες να υποστηρίξουν τη Γερμανική Αυτοκρατορία μετά το ξέσπασμα του Α' Παγκοσμίου Πολέμου το 1914. Ήταν ένας από τους διανοούμενους που υπέγραψαν το Μανιφέστο των 93 Προς τον Πολιτισμένο Κόσμο, που αντέκρουε τις κατηγορίες αντιπάλων του πολέμου εναντίον της Γερμανίας. Σε ηλικία 51 ετών τότε, ο Ντέμελ κατατάχθηκε εθελοντής το 1914 και υπηρέτησε μέχρι το 1916, όταν τραυματίστηκε. Καλούσε τους Γερμανούς να συνεχίσουν να αγωνίζονται μέχρι το 1918. Ο Ντέμελ τιμήθηκε με τον Σιδερένιο σταυρό για εξαιρετικές υπηρεσίες. Πέθανε το 1920 στη συνοικία Μπλάνκενεζε στο Αμβούργο από τις συνέπειες ενός τραυματισμού που υπέστη κατά τη διάρκεια του πολέμου.

 Λογοτεχνικό έργο 
Ο Ρίχαρντ Ντέμελ θεωρείται ένας από τους σημαντικότερους Γερμανούς ποιητές της πριν τον Α' Παγκόσμιο Πόλεμο εποχής. Αρχικά η ποίησή του είχε νατουραλιστικό προσανατολισμό από τον οποίο απομακρύνθηκε σύντομα αναπτύσσοντας ένα προσωπικό και ιμπρεσιονιστικό ύφος. 

Ο Ντέμελ επηρεάστηκε από τον Χάινε και τον Σίλερ και αργότερα από τον Λίλιενκρον, τον Στρίντμπεργκ και τον Νίτσε. Η αισθησιακή και ερωτική του ποίηση επιδεικνύει «παθιασμένη και δυναμική έκφραση» και συχνά αναφέρεται στον «πόθο και τον πόνο του αποχωρισμού». Τα ποιήματά του έχουν ολοκληρωμένη μορφή και χρησιμοποιούν μια σειρά από μετρικά μοτίβα. Ενέπνευσαν και μελοποιήθηκαν από διάσημους συνθέτες όπως ο Ρίχαρντ Στράους (ο οποίος συνάντησε τον κύριο λιμπρετίστα του Ούγκο φον Χόφμανσταλ στο σπίτι του Ντέμελ), ο Μαξ Ρέγκερ, ο Αλεξάντερ φον Τσεμλίνσκυ, ο Άρνολντ Σένμπεργκ, η Λουίζ Σούλτσε-Μπέργκχοφ, ο Όσκαρ Φριντ, η Άλμα Μάλερ, ο Άντον Βέμπερν, ο Κάρολ Σιμανόφσκι, ο Καρλ Ορφ και ο Κουρτ Βάιλ, μεταξύ άλλων. Η Εξαϋλωμένη νύχτα του του Σένμπεργκ είναι ένα από τα σημαντικότερα δείγματα «προγραμματικής» μουσικής του 20ού αιώνα. Το κύριο θέμα του Ντέμελ ήταν «ο έρωτας και η σεξουαλικότητα», το οποίο διατύπωσε ως δύναμη λύτρωσης από τις αξίες και τις συμβάσεις της αστικής τάξης. 

Οι μοντερνιστικές καινοτομίες του στη μορφή και το περιεχόμενο των έργων του άσκησαν σημαντική επιρροή σε νέους συγγραφείς, συμπεριλαμβανομένων των Εξπρεσιονιστών. Ο νεαρός Τόμας Μαν στη σχολική εφημερίδα που εξέδιδε υποσχόταν «ποιήματα στο ύφος του Ντέμελ». 

 Έργα (επιλογή) 

 Erlösungen, ποιήματα 1891 - Λύτρωση
 Aber die Liebe, ποιήματα 1893 - Αλλά η αγάπη
 Weib und Welt, ποιήματα 1896 - Γυναίκα και Κόσμος
 Zwei Menschen. Roman in Romanzen, 1903 - Δύο άνθρωποι - μυθιστόρημα
 Die Verwandlungen der Venus, ποιήματα 1907 - Τα Όνειρα της Αφροδίτης
 Μισέλ Μιχαήλ, κωμωδία 1911
 Schöne Wilde Welt, ποιήματα 1913 - Ωραίος Άγριος Κόσμος
 Die Menschenfreunde, θεατρικό έργο 1917 - Οι ανθρωπιστές
 Mein Leben, αυτοβιογραφία 1922 (μεταθανάτια)

 Παραπομπές 

Κατηγορία:Γερμανοί ποιητές
Κατηγορία:Γερμανοί συγγραφείς
Κατηγορία:Απόφοιτοι του Πανεπιστημίου της Λειψίας