Αντιφάνης ο Βεργαίος

Ο Αντιφάνης ο Βεργαίος ή Αντιφάνης ο Νεότερος (αρχ.ελλ. Ἀντιφάνης ὁ Βεργαῖος, 4ος αι. π.Χ.) ήταν αρχαίος Έλληνας συγγραφέας από τη Βέργη της ανατολικής Μακεδονίας, ο οποίος έζησε στην Αθήνα.Smith, William (επιμ.): το λήμμα «Antiphanes» στο Λεξικό της ελληνικής και ρωμαϊκής βιογραφίας και μυθολογίας, 1870 Είναι γνωστός για το βιβλίο του Ἄπιστα. Στο έργο του Γεωγραφικά ο ΣτράβωνI. σελ. 47, ΙΙ. σσ. 102, 104 τον χαρακτηρίζει «απατεώνα», επειδή ο Αντιφάνης ήθελε να πιστέψει ο αναγνώστης όλα όσα αναφέρει στο παραπάνω έργο ως αληθινά, ενώ στην πραγματικότητα αυτό περιείχε πολλά ψέματα. Στο ίδιο κεφάλαιο ωστόσο των Γεωγραφικών ο Στράβων επιτίθεται και κατά της αξιοπιστίας του Πυθέως και του Ευημέρου. Το ρήμα της αττικής διαλέκτου βεργαΐζειν προέκυψε από τον τόπο καταγωγής του Αντιφάνους και αναφέρεται σε αυτόν: σημαίνει την αφήγηση απίστευτων ιστοριών. Επίσης ο Αντιφάνης συνέγραψε ένα έργο με θέμα τις εταίρες. Δεν πρέπει να συγχέεται με τον  Αντιφάνη τον Αργείο, όπως έγινε από κάποιους αρχαίους συγγραφείς.

 Τα Ἄπιστα 
Τα Ἄπιστα (δηλαδή τα «απίστευτα») θεωρούνται το κυριότερο έργο του Αντιφάνους, το οποίο οδήγησε στον χαρακτηρισμό του ως «απατεώνα» από τον Στράβωνα. Μεταξύ πολλών άλλων, ο Αντιφάνης αναφέρει στο έργο αυτό το αρχαίο ελληνικό ομαδικό παιχνίδι ἐπίσκυροςΤο λήμμα «ἐπίσκυρος» στο A Greek-English Lexicon των Henry George Liddell και Robert Scott στο Perseus Digital LibraryThe New Encyclopædia Britannica, έκδ. 2007: «In ancient Greece a game with elements of football, episkuros, or harpaston, was played, and it had migrated to Rome as harpastum by the 2nd century BC.» ή φαινίνδα, που πιστεύεται ότι είναι η πρώτη ίσως καταγραφή ενός παιχνιδιού που έμοιαζε με το σημερινό ποδόσφαιρο στην ευρωπαϊκή ιστορία.φαινίνδα,
Henry George Liddell, Robert Scott, A Greek-English Lexicon, on Perseus Digital Library

Παραπομπές

Πηγές
 Το λήμμα «Αντιφάνης» στη Νέα Ελληνική Εγκυκλοπαίδεια «Χάρη Πάτση», τόμος 6, σελ. 125

Αντιφανης Βεργαι