Πόπλιος Πασιδιηνός Φίρμος

Ο Πόπλιος Πασιδιηνός Φίρμος, λατιν.: Publius Pasidienus Firmus ήταν Ρωμαίος συγκλητικός, ο οποίος δραστηριοποιήθηκε κατά τη διάρκεια της βασιλείας του Νέρωνα. Διετέλεσε αντικαταστάτης ύπατος το δεύτερο τέταρτο του 65, ως συνάδελφος του Aύλου Λικίνιου Νέρβα Σιλιανού, αντικαθιστώντας τον Mάρκο Ιούλιο Βεστίνο Αττικό τον οποίο ο Νέρων είχε αναγκάσει να αυτοκτονήσει. Ο Φίρμος είναι γνωστός αποκλειστικά από επιγραφές.

Το Πασιδιηνός είναι ένα σπάνιο όνομα γένους (gentilicium). Ο Μπερνάρ Ρεμύ πιστεύει ότι είναι ετρουσκικής προέλευσης.  Ωστόσο, σημειώνοντας ότι η κατάληξη -enus ήταν τυπική για ονόματα από το Πικηνόν και τη γύρω περιοχή, άλλες πηγές πιστεύουν ότι οι Πασιδιηνός ήταν Πικεντινής ή Ουμβριακής καταγωγής. 

Με βάση μία αποσπασματική επιγραφή,  ο Aτίλιο Ντεγκράσι ταύτισε τον Φίρμο με τον συνηθισμένο ύπατο για το έτος, Nέρβα Σιλιανό, υποστηρίζοντας ότι ο Nέρβα Σιλιανός είχε ένα πολυώνυμο όνομα. Ορισμένοι ερευνητές δεν ένιωθαν άνετα με αυτή την ταύτιση, καθώς υπέθεταν ότι ο Φίρμος είχε υιοθετηθεί από ένα μέλος των πατρικίων Λικινίων Νέρβα, κάτι που θα οδηγούσε σε μία σειρά από προβλήματα. Η ανακάλυψη ενός στρατιωτικού διπλώματος, που χρονολογείται στις 18 Ιουνίου της υπατείας του Νέρβα Σιλιανού και του Πασιδιηνού Φίρμου απέδειξε με αποφασιστικότητα, ότι επρόκειτο για δύο διαφορετικούς άνδρες. 

Αυτό ενίσχυσε την πιθανή ταύτιση του Φίρμου με τον ομώνυμο ανθύπατο κυβερνήτη της Βιθυνίας και Πόντου. Είναι γνωστός από νομίσματα που κόπηκαν στη Νικομήδεια, και από μία ελληνική επιγραφή, που ανεγέρθηκε από τη Νίκαια και τη Νικομήδεια, για να τον τιμήσουν ως προστάτη τους. Αυτός ο Φίρμος πιστεύεται ότι κυβέρνησε την δημόσια επαρχία για δύο χρόνια, κατά τη διάρκεια της βασιλείας του Κλαύδιου· ο Ρεμύ προσφέρει μία συγκεκριμένη διάρκεια για τη θητεία του, από το έτος 48 έως το 50. Ο Ρεμύ συνδέει τη μακρά θητεία του με τη νικηφόρα εκστρατεία (το 48–49) του Γάιου Ιουλίου Ακύλα στον Κιμμέριο Βόσπορο εναντίον του Τ. Ιούλ. Μιθριδάτη, του πρώην βασιλιά του Βοσπόρου, μία εκστρατεία στην οποία ο Κλαύδιος και οι σύμβουλοί του απέδωσαν εξαιρετική σημασία, απονέμοντας υπερβολικές αμοιβές στους νικηφόρους στρατηγούς.  Αν αυτοί οι δύο είναι ο ίδιος άνθρωπος, αυτό θα υποδηλώνει ότι ο Φίρμος ανέλαβε την υπατεία αρκετά αργά στη ζωή του, 15 χρόνια μετά την διακυβέρνησή του στη Βιθυνία, και περισσότερο από 20 χρόνια αφότου έγινε πραίτωρ, κάτι που είναι τυπικό για έναν νέο άνθρωπο (homo novus). 

Είναι σαφές ότι έχει σχέση με τον Λεύκιο Πασιδιηνό Φίρμο, ύπατο το 75. Αν ο νεότερος Φίρμος ήταν γιος του, το ασυνήθιστα σύντομο χρονικό διάστημα μεταξύ των υπατειών τους θα βοηθούσε στην επιβεβαίωση της θεωρίας, ότι ήρθε στην υπατεία αργά στη ζωή του. Ωστόσο, είναι εξίσου πιθανό ο νεότερος Φίρμος να είναι ανιψιός ή εξάδελφος.

 Αναφορές 

Κατηγορία:Ύπατοι της Ρωμαϊκής Αυτοκρατορίας