Αλέξανδρος Δήμογλου

Ο Αλέξανδρος Δήμογλου (Χαλκηδόνα 1876 – Κέρκυρα 1 Αυγούστου 1942) ήταν θεολόγος και επίσκοπος της Ορθόδοξης Εκκλησίας. Υπήρξε ο πρώτος προκαθήμενος της Ελληνικής Ορθόδοξης Αρχιεπισκοπής Βορείου και Νοτίου Αμερικής υπό το Οικουμενικό Πατριαρχείο Κωνσταντινουπόλεως από το 1922 έως το 1930 και κατόπιν Μητροπολίτης Κερκύρας, Παξών και Διαποντίων Νήσων.

 Βιογραφία 
Ο Αλέξανδρος Δήμογλου γεννήθηκε στη Χαλκηδόνα το 1876.

Το 1902 αποφοίτησε από τη Θεολογική Σχολή της Χάλκης. Κατά τη διάρκεια των σπουδών του εκεί χειροτονήθηκε διάκονος το 1895 και ιερέας το 1902. Αργότερα υπηρέτησε στις μητροπόλεις Εφέσου, Αδριανουπόλεως, Ξάνθης, Θεσσαλονίκης και Αθηνών .

Στις 27 Οκτωβρίου 1907 χειροτονήθηκε στον Καθεδρικό Ναό της Αδριανουπόλεως τιτουλάριος Επίσκοπος Ροδοστόλου, Βοηθός Επίσκοπος της Μητροπόλεως Αδριανουπόλεως.

Το 1918 ταξίδεψε με τον Αρχιεπίσκοπο Αθηνών Μελέτιο (Μεταξάκη) στην Αμερική και στις 29 Οκτωβρίου 1918 διορίστηκε  επίσκοπος της αρχιεπισκοπής που σχημάτισε ο Αρχιεπίσκοπος  Μελέτιος, με βάση τις ελληνορθόδοξες κοινότητες στη Βόρεια και Νότια Αμερική, με επικεφαλής τον ίδιο τον Μελέτιο, ως Έξαρχος Αμερικής. Μετά την επιστροφή των βασιλικών στην εξουσία στην Ελλάδα, ο Αρχιεπίσκοπος Μελέτιος καθαιρέθηκε, αλλά στις 27 Νοεμβρίου 1921 εξελέγη Πατριάρχης Κωνσταντινουπόλεως, ενώ στην Τουρκία λάμβανε χώρα η ανατροπή της κυβέρνησης του Σουλτάνου της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας. Μετά την εκλογή του, ο Πατριάρχης Μελέτιος επέστρεψε στις Ηνωμένες Πολιτείες, όπου προήδρευσε της επίσημης ίδρυσης της Ελληνικής Αρχιεπισκοπής Βορείου και Νοτίου Αμερικής στις 11 Μαΐου 1922. Μια από τις πρώτες ενέργειες του ως πατριάρχη ήταν να διορίσει τον Αλέξανδρο ως Πατριαρχικό Έξαρχο στην Αμερική .

Στις 11 Αυγούστου 1922, στη Δεύτερη Κληρικολαϊκή Συνέλευση της Ελληνικής Αρχιεπισκοπής Αμερικής στη Νέα Υόρκη, αναπτύχθηκε ένας νέος χάρτης που της παρείχε πλήρη διοικητική αυτονομία. Ιδρύθηκαν νέες επισκοπές - του Αγίου Φραγκίσκου, του Σικάγου και της Βοστώνης, των οποίων οι επίσκοποι, μαζί με τον Αρχιεπίσκοπο του οποίου η έδρα βρισκόταν στη Νέα Υόρκη, επρόκειτο να σχηματίσουν τη Σύνοδο των Επισκόπων της Αρχιεπισκοπής. Σύμφωνα με το νέο καταστατικό, η Κληρικολαϊκή Συνέλευση είχε το δικαίωμα να επιλέξει τρεις υποψηφίους για τις χηρεύουσες έδρες, μεταξύ των οποίων η Σύνοδος των Επισκόπων επέλεγε έναν και ο Πατριάρχης τον ενέκρινε. Μόνο ο Αρχιεπίσκοπος εκλεγόταν από την Ιερά Σύνοδο του Πατριαρχείου. Ο Πατριάρχης Μελέτιος (Μεταξάκης) ενέκρινε το νέο καταστατικό .

Τα χρόνια της Αρχιεπισκοπείας του Αλέξανδρου στην Αμερική επιβαρύνθηκαν από τις πολιτικές διαμάχες στην Ελλάδα μεταξύ βασιλικών και Βενιζελικών. Μεταξύ των τελευταίων ήταν ο Πατριάρχης Μελέτιος και ο Αρχιεπίσκοπος Αλέξανδρος. Αυτή η αντιπαράθεση επηρέασε και την ορθόδοξη ελληνική διασπορά στην Αμερική. Εν μέσω πολιτικών και άλλων διαφωνιών, η ελληνορθόδοξη διασπορά συγκλονίστηκε από σχίσμα. Το 1924, ο Μητροπολίτης Βασίλειος (Κομβόπουλος), ο οποίος έφτασε από την Ελλάδα και είχε μοναρχικές απόψεις, με την υποστήριξη εκπροσώπων 13 κοινοτήτων, αυτοανακηρύχθηκε επικεφαλής της «Αυτοκέφαλης Ελληνορθόδοξης Εκκλησίας στις Ηνωμένες Πολιτείες και τον Καναδά». Μετά από νέα έκκληση του Μητροπολίτη Αλεξάνδρου (Δημόγλου) στις 13 Φεβρουαρίου 1924, στις 10 Μαΐου 1924, η Σύνοδος του Πατριαρχείου Κωνσταντινουπόλεως τον καθαίρεσε, αλλά ο Μητροπολίτης Βασίλειος δεν υπάκουσε σε αυτές τις εντολές.
μικρογραφία|301x301εσ| Επιτύμβια στήλη στη Μονή Πλατυτέρας στην Κέρκυρα
Το 1930, η διαμάχη έφτασε σε τέτοιο σημείο, ώστε ο Πατριάρχης Φώτιος Β΄, με την υποστήριξη της Ελληνικής Εκκλησίας, έστειλε στην Αμερική ως έξαρχο τον Μητροπολίτη Κορίνθου Δαμασκηνό (Παπανδρέου), με σκοπό τη συμφιλίωση των αντιμαχόμενων μερών. Στις 19 Ιουνίου 1930, ο Αρχιεπίσκοπος Αλέξανδρος εξελέγη Μητροπολίτης Κερκύρας. Ο διάδοχός του στην Αμερική, ο Αρχιεπίσκοπος Αθηναγόρας (Σπύρου), προηγουμένως Μητροπολίτης Κέρκυρας, έφτασε στις αρχές του 1931.

Ο Μητροπολίτης Αλέξανδρος υπηρέτησε στην Κέρκυρα για δώδεκα χρόνια μέχρι τον θάνατό του κατά τις τραγικές ημέρες της γερμανικής κατοχής το 1942. Ο Μητροπολίτης Αλέξανδρος έσωσε 23 μαθητές λυκείου από την εκτέλεση, όταν ο στρατιωτικός διοικητής Ιονίων Νήσων τους καταδίκασε σε θάνατο ως αποτέλεσμα της συμμετοχής τους σε ενέργειες κατά του Μουσολίνι.

Απεβίωσε την 1η Αυγούστου 1942 και ετάφη στη Μονή Πλατυτέρας στην Κέρκυρα.

 Παραπομπές 

 Πηγές 

 Παγκόσμιο Βιογραφικό Λεξικό. τομ. 1. 1983. — σ. 136-137


Κατηγορία:Μητροπολίτες Κερκύρας
Κατηγορία:Απόφοιτοι της Ιεράς Θεολογικής Σχολής της Χάλκης
Κατηγορία:Αρχιεπίσκοποι Αμερικής
Κατηγορία:Επίσκοποι Ροδοστόλου