Ιερά Μητρόπολις Ζακύνθου και Στροφάδων

Η Ιερά Μητρόπολις Ζακύνθου και Στροφάδων είναι μία από τις Μητροπόλεις της Εκκλησίας της Ελλάδος. Έχει έδρα την πόλη της Ζακύνθου  και η δικαιοδοσία της περιλαμβάνει ολόκληρο το νησί. Σημερινός μητροπολίτης είναι ο Διονύσιος Δ΄ (Σιφναίος).

 Ιστορικό 
Η Επισκοπή Ζακύνθου υπήρχε από τα βυζαντινά χρόνια, αλλά μέχρι την κατάργησή της το 1207 από τους Λατίνους ελάχιστες είναι οι σωζόμενες ιστορικές πληροφορίες.

Με την επανίδρυση του Ορθόδοξου Επισκοπικού Θρόνου της Κεφαλονιάς το 1452 από τον Παλατινό Κόμη Κεφαλληνίας, Ζακύνθου και Ιθάκης, Δούκα της Λευκάδας και Δεσπότη της Ηπείρου Λεονάρδο Γ΄ Τόκκο (1448-1479), ο οποίος επεδίωξε με αυτό τον τρόπο να έχει στο πλευρό του τους Ορθόδοξους υπηκόους του, η Ζάκυνθος περιελήφθη στην «Επισκοπή Κεφαλληνίας, Ζακύνθου και Ιθάκης» υπό τον Μητροπολίτη Κορίνθου. Τον Μάιο του 1628 ο επίσκοπος Κεφαλληνίας Νικόδημος Β΄ (Μεταξάς) κατόρθωσε, χάρη και στην προσωπική του φιλία με τον Πατριάρχη Κωνσταντινουπόλεως Κύριλλο Λούκαρη, να αυτονομηθεί η Επισκοπή από τον Κορίνθου και να ανυψωθεί σε «Αρχιεπισκοπή Κεφαλληνίας, Ζακύνθου, Ιθάκης και Στροφάδων». Τον Σεπτέμβριο του 1799 ο Πατριάρχης Κωνσταντινουπόλεως Νεόφυτος Ζ΄ ανύψωσε την Αρχιεπισκοπή σε Μητρόπολη.

Με ψήφισμα της Γερουσίας του Ιόνιου Κράτους τον Δεκέμβριο του 1818, αποσπάσθηκε η Ζάκυνθος (με τις Στροφάδες) και αποτέλεσε χωριστή Μητροπόπολη. Πρώτος Μητροπολίτης Ζακύνθου εξελέγη από το Οικουμενικό Πατριαρχείο το 1824 ο Γαβριήλ (Γαρζώνης).

Μετά την Ένωση της Επτανήσου με την Ελλάδα (1864) παραχωρήθηκε μαζί με τις υπόλοιπες Μητροπόλεις των Επτανήσων από το Οικουμενικό Πατριαρχείο στην Εκκλησία της Ελλάδος και το 1868 ονομάστηκε Αρχιεπισκοπή. Το 1900 με Βασιλικό Διάταγμα υποβιβάστηκε σε Επισκοπή. Το 1922 ανυψώθηκε σε Μητρόπολη μαζί με όλες τις υπόλοιπες επισκοπές της Ελλαδικής Εκκλησίας.

Επισκοπικός κατάλογος
 Όνομα  Έτη  Σημειώσεις Νικόλαος  15ος αιώνας  Γαβριήλ (Γαρζώνης)  21 Μαρτίου 1824 – 28 Ιουλίου 1827 †  Διονύσιος Α΄ (Δελάζαρης)  Ιανουάριος 1834 – 24 Ιανουαρίου 1838 †  από Εδέσσης (Τιτουλάριος Μητροπολίτης), εξελέγη από κληρικολαϊκή συνέλευση στις 7 Σεπτεμβρίου 1833 Νικόλαος Α΄ (Κοκκίνης)  29 Ιουλίου 1838 – 12 Νοεμβρίου 1867 †  Αντώνιος Χαριάτης  28 Δεκεμβρίου 1867 – 25 Ιανουαρίου 1868  εξελέγη όντας Αρχιμανδρίτης και εφημέριος της ελληνικής κοινότητας Βιέννης, δεν αποδέχτηκε την εκλογή, μετέπειτα Κερκύρας Νικόλαος Β΄ (Κατραμής)  9 Μαΐου 1868 – 28 Φεβρουαρίου 1884  επαύθη για λόγους υγείας Διονύσιος Β΄ (Λάτας)  18 Μαρτίου 1884 – 13 Αυγούστου 1894 †  Διονύσιος Γ΄ (Πλαίσας)  20 Νοεμβρίου 1894 – 15 Δεκεμβρίου 1933 †  Χρυσόστομος Α΄ (Δημητρίου)  15 Ιουνίου 1934 – 14 Ιουνίου 1935  προσχώρησε στους παλαιοημερολογίτες και καθαιρέθηκε Χρυσόστομος Α΄ (Δημητρίου)  14 Ιουλίου 1935 – 7 Νοεμβρίου 1957  μετανόησε και αποκαταστάθηκε, κατόπιν Τριφυλίας Αλέξιος (Ιγγλέσης)  14 Νοεμβρίου 1957 – 22 Μαρτίου 1966 †  από Ευρίπου Απόστολος (Παπακωνσταντίνου)  27 Ιουνίου 1967 – 13 Ιουλίου 1974  κηρύχθηκε έκπτωτος, μετέπειτα Πολυανής Παντελεήμων (Μπεζενίτης)  4 Σεπτεμβρίου 1977 – 25 Μαΐου 1994  κατόπιν Αττικής Χρυσόστομος Β΄ (Συνετός)  25 Μαΐου 1994 – 5 Σεπτεμβρίου 2011  από Δωδώνης, παραιτήθηκε, κατόπιν εκ νέου Δωδώνης Διονύσιος Δ΄ (Σιφναίος)  7 Οκτωβρίου 2011 – σήμερα  από Φωτικής

 Τοπική αγιολογία 
Η τοπική αγιολογία της Μητροπόλεως περιέχει πολλούς Αγίους, με εξέχουσα μορφή τον Άγιο Διονύσιο τον εν Ζακύνθω τον προστάτη και πολιούχο της Ζακύνθου (εορτάζει στις 24 Αυγούστου και 17 Δεκεμβρίου), καθώς και τους Αγίους Θεόφιλο τον Νεομάρτυρα (εορτάζει στις 24 Ιουλίου), Ιωσήφ τον εκ Κρήτης, τον Ηγιασμένο (εορτάζει στις 22 Ιανουαρίου), τους Σφαγιασθέντες Πατέρες των Στροφάδων (εορτάζουν στις 29 Σεπτεμβρίου) και πολλούς άλλους Αγίους.

 Μοναστήρια 
Στη Μητρόπολη Ζακύνθου υπάγονται 6 μοναστήρια:

 Η Ιερά Μονή Στροφάδων και Αγίου Διονυσίου
 Η Ιερά Μονή του Αγίου Γεωργίου στα Γκρεμνά
 Η Ιερά Μονή Αγίου Ιωάννου του Προδρόμου στη Λαγκάδα
 Η πρώην Ιερά Μονή (σήμερα ενοριακός ναός) Αναφωνήτριας
 Η Ιερά Μονή Υπεραγίας Θεοτόκου Σπηλαιώτισσας
 Το Ιερό Ησυχαστήριο Ελευθερώτριας

Παραπομπές

Πηγές



Εξωτερικές συνδέσεις
 Επίσημος ιστότοπος

Ζακυνθου

Κατηγορία:Περιφερειακή ενότητα Ζακύνθου
Κατηγορία:Ζάκυνθος