Εμπορικός πόλεμος των Ηνωμένων Πολιτειών με τον Καναδά και το Μεξικό (2025)

Ένας εμπορικός πόλεμος με τις Ηνωμένες Πολιτείες, τον Καναδά και το Μεξικό ξεκίνησε την 1η Φεβρουαρίου 2025, όταν ο πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ υπέγραψε διατάγματα για την επιβολή σχεδόν καθολικών δασμών σε αγαθά από τις δύο χώρες που εισέρχονται στις Ηνωμένες Πολιτείες. Το διάταγμα ζητούσε δασμούς 25 τοις εκατό σε όλες τις εισαγωγές από το Μεξικό και όλες τις εισαγωγές από τον Καναδά, εκτός από το πετρέλαιο και την ενέργεια, που θα φορολογούνταν με 10 τοις εκατό.

Σε απάντηση στην αρχική διαταγή, ο Καναδός πρωθυπουργός Τζάστιν Τρυντώ είπε ότι ο Καναδάς θα ανταποκριθεί με δασμούς 25 τοις εκατό σε 30 δις δολάρια Καναδά ($20 δις δολ ΗΠΑ) αμερικανικών εξαγωγών, οι οποίοι θα επεκταθούν στα 155 δις δολάρια Καναδά ($106 δις δολ ΗΠΑ) μετά από τρεις εβδομάδες. Η πρόεδρος του Μεξικού Κλαούντια Σέινμπαουμ είπε ότι το Μεξικό θα επιβάλει δασμούς και μη δασμολογικά αντίποινα κατά των Ηνωμένων Πολιτειών.

Και οι δύο ηγέτες διαπραγματεύτηκαν μια καθυστέρηση ενός μήνα για τους δασμούς με τις ΗΠΑ στις 3 Φεβρουαρίου, μία ημέρα πριν τεθούν σε ισχύ, και συμφώνησαν να αυξήσουν την ασφάλεια των συνόρων με τις Ηνωμένες Πολιτείες. Οι δασμοί των ΗΠΑ τέθηκαν σε ισχύ στις 4 Μαρτίου. Τα αντίποινα του Καναδά ξεκίνησαν ταυτόχρονα, ενώ το Μεξικό είπε ότι θα ανακοινώσει τα αντίποινα του στις 9 Μαρτίου. Στις 6 Μαρτίου, ο Τραμπ καθυστέρησε τους δασμούς σε αγαθά που συμμορφώνονται με τη Συμφωνία Ηνωμένων Πολιτειών-Μεξικού-Καναδά (USMCA) μέχρι τις 2 Απριλίου, η οποία αντιπροσωπεύει περίπου το 50% των εισαγωγών από το Μεξικό και το 38% των εισαγωγών από τον Καναδά.

Ο Τραμπ είπε ότι οι δασμοί αποσκοπούν στη μείωση του εμπορικού ελλείμματος των ΗΠΑ με τον Καναδά και το Μεξικό και να αναγκάσουν και τις δύο χώρες να διασφαλίσουν τα σύνορά τους με τις ΗΠΑ έναντι της παράνομης μετανάστευσης και της φαιντανύλης. Οι Τρυντώ και Σέινμπαουμ χαρακτήρισαν αδικαιολόγητους τους δασμούς των ΗΠΑ. Ο Τριντώ πρότεινε ότι ο Τραμπ σκοπεύει να χρησιμοποιήσει δασμούς για να αναγκάσει την καναδική προσάρτηση στις Ηνωμένες Πολιτείες. Τόσο ο Καναδάς όσο και το Μεξικό δήλωσαν ότι οι δασμοί των ΗΠΑ παραβιάζουν το USMCA, μια συμφωνία ελεύθερου εμπορίου που επικυρώθηκε από τις τρεις χώρες το 2020 κατά τη διάρκεια της πρώτης προεδρίας του Τραμπ. Οι οικονομολόγοι έχουν πει ότι οι δασμοί πιθανότατα θα διαταράξουν το εμπόριο μεταξύ των τριών χωρών, ανατρέποντας τις αλυσίδες εφοδιασμού και αυξάνοντας τις τιμές καταναλωτή σε ολόκληρη τη Βόρεια Αμερική.

 Οικονομικό υπόβαθρο 

 Εμπόριο ΗΠΑ-Καναδά 
Η διμερής εμπορική σχέση μεταξύ των Ηνωμένων Πολιτειών και του Καναδά είναι μία από τις μεγαλύτερες στον κόσμο.  Τους πρώτους εννέα μήνες του 2024, τα δεδομένα της καναδικής κυβέρνησης υπολόγισαν ότι 800 δις δολ Καναδά ($ 550 δις δολ ΗΠΑ) αγαθών διέσχισαν σύνορα του Καναδά με τις Ηνωμένες Πολιτείες.  Οι αγορές ενέργειας και αυτοκινητοβιομηχανίας των χωρών είναι και οι δύο εξαιρετικά ενοποιημένες, και ο Καναδάς είναι ο μεγαλύτερος προμηθευτής χάλυβα των ΗΠΑ.  Από τον Νοέμβριο του 2024, η κυβέρνηση των ΗΠΑ υπολόγισε το εμπορικό έλλειμμα των Ηνωμένων Πολιτειών με τον Καναδά σε $55 δις δολ ΗΠΑ.  Αυτό το έλλειμμα οφείλεται σε μεγάλο βαθμό στην αμερικανική ζήτηση για καναδικό πετρέλαιο. Όταν εξαιρούνται οι εξαγωγές πετρελαίου, οι ΗΠΑ έχουν εμπορικό πλεόνασμα με τον Καναδά.  Περίπου το 60 τοις εκατό του πετρελαίου που εισάγεται από τις ΗΠΑ προέρχεται από τον Καναδά,  και ο Καναδάς είναι ο μεγαλύτερος προμηθευτής των εισαγωγών ενέργειας των ΗΠΑ και ο δεύτερος μεγαλύτερος αποδέκτης των εξαγωγών ενέργειας των ΗΠΑ. Η αυξημένη αξία των εισαγωγών των ΗΠΑ από τον Καναδά είναι εν μέρει αποτέλεσμα της ρωσικής εισβολής στην Ουκρανία το 2022, η οποία δημιούργησε αστάθεια στην παγκόσμια αγορά και αύξησε τις τιμές της ενέργειας.

 Εμπόριο ΗΠΑ-Μεξικού 
Οι οικονομίες των Ηνωμένων Πολιτειών και του Μεξικού είναι πολύ αλληλένδετες.  Το 2024, περίπου $800 δις δολ ΗΠΑ αγαθών μεταφέρθηκαν στα σύνορα Μεξικό-ΗΠΑ, και πάνω από $1 δις δολ ΗΠΑ σε εμπόριο μεταξύ των δύο χωρών πραγματοποιείται καθημερινά.  Το 2023, οι εξαγωγές των ΗΠΑ στο Μεξικό ανήλθαν συνολικά σε $322 δις δολ ΗΠΑ, ενώ οι ΗΠΑ εισήγαγαν πάνω από $475 δις δολ ΗΠΑ μεξικάνικα προϊόντα, σύμφωνα με στοιχεία από το Γραφείο Απογραφής των ΗΠΑ .  Περίπου το 70 τοις εκατό της κατανάλωσης φυσικού αερίου του Μεξικού προέρχεται από τις ΗΠΑ και οι ΗΠΑ εισάγουν περίπου 700.000 βαρέλια αργού πετρελαίου από το Μεξικό κάθε μέρα.  Η παραγωγή τροφίμων μεταξύ των δύο χωρών είναι επίσης στενά ενοποιημένη: οι ΗΠΑ προμηθεύονται περίπου τα μισά από τα φρέσκα φρούτα και λαχανικά από το Μεξικό και το Μεξικό είναι η κορυφαία αγορά για τις αμερικανικές εξαγωγές γεωργικών προϊόντων.  Το Μεξικό είναι ο τρίτος μεγαλύτερος εξαγωγέας χάλυβα στις ΗΠΑ, πίσω μόνο από τον Καναδά και τη Βραζιλία.   

Τόσο το Μεξικό όσο και οι ΗΠΑ έχουν κατηγορηθεί για παραβίαση συμφωνίας που υπογράφηκε παράλληλα με το USMCA για τον περιορισμό των εξαγωγών χάλυβα μεταξύ τους. Ορισμένοι Αμερικανοί, συμπεριλαμβανομένου του Τραμπ, έχουν πει ότι το Μεξικό έχει υπερβεί το επίπεδο των εξαγωγών που επιτρέπονται βάσει της συμφωνίας. Την ίδια στιγμή, ο μεξικανικός οργανισμός χάλυβα Canacero ανέφερε ότι το επίπεδο των εξαγωγών χάλυβα των ΗΠΑ παραβίασε επίσης τη συμφωνία. 
Παραπομπές

Κατηγορία:Προστατευτισμός
Κατηγορία:Δεύτερη προεδρία του Ντόναλντ Τραμπ