110 Πτέρυγα Μάχης

Η 110 Πτέρυγα Μάχης (110 ΠΜ) αποτελεί μία από τις κύριες πτέρυγες μάχης της Ελληνικής Πολεμικής Αεροπορίας, με έδρα την Αεροπορική Βάση Λάρισας. Ιδρύθηκε το 1912 και σήμερα υπάγεται στο Αρχηγείο Τακτικής Αεροπορίας (ΑΤΑ), εκτελώντας αποστολές αεροπορικής επιτήρησης και αναχαίτισης στον εναέριο χώρο του Αιγαίου. Διοικητής της είναι από το 2023 ο Σμήναρχος (Ι) Δημοσθένης Ντόλας.

 Ιστορία 
Το 1912 το πρώτο Ελληνικό «Πολεμικό Αεροπορικό Συγκρότημα» συστείθηκε στην Λάρισα. Το 1934 μετονομάστηκε σε Αεροπορική Βάση Λάρισας, ενώ η 110 Πτέρυγα Μάχης, πρωτοεμφανίστηκε ως ονομασία το 1951. 

Κατά τις δεκαετίες του 1950 και 1960, η 110 Πτέρυγα Μάχης διαδραμάτισε κρίσιμο ρόλο στην εξέλιξη των ακροβατικών σμηνών της Πολεμικής Αεροπορίας, τόσο ως εκπαιδευτικό κέντρο όσο και ως στρατηγικό σημείο για την ανάπτυξη και διατήρηση των ακροβατικών ομάδων. 

Στις 30 Μαίου 1952, έπειτα από διαταγή του ΓΕΑ, η Πτέρυγα υπήχθη στο Αρχηγείο Τακτικής Αεροπορίας με αεροσκάφη Spitfire σε ρόλο δίωξης, 42 SB2C Helldiver ως ελαφρά βομβαρδιστικά και C-47. Μεταξύ 1952 και 1953, οι Μοίρες 337, 338 και 339 πραγματοποίησαν τις εκπαιδευτικές τους πτήσεις με ένα μηνιαίο συνολικό πτητικό πρόγραμμα που κυμαινόταν μεταξύ 800 και 900 ωρών.

Στη δεκαετία του 1950, εξοπλίστηκε αρχικά με F-84G Thunderjet, τα οποία αργότερα αντικαταστάθηκαν από F-86D Sabre. Κατά τις δεκαετίες 1960 και 1970, η μονάδα επιχειρούσε με F-5A/B Freedom Fighter, ενώ αργότερα, το 1978, η 337 ΜΠΚ εξοπλίστηκε με F-4E SRA Phantom II. Τον Μάιο του 2006, η 337 ΜΠΚ της 110ΠΜ επανασυστάθηκε και εκσυγχρονίζεται με F-16C/D Block 52+. Μεταξύ 2011 και 2017 αποσύρονται τα τελευταία F-4E των Μοιρών 346 και 348 αναλόγως, με τα μόνα επιχειρησιακά μαχητικά αεροσκάφη να είναι πλέον τα  F-16C/D Block 52+. Τον Ιούνιο του 2021 εντάχθηκαν στην Πτέρυγα μη επανδρωμένα αεροσκάφη Heron I, τα οποία επιχειρεί η 390Μ.ΜΕΑ/Φ.
 Δομή και κτηριακές εγκαταστάσεις 
Η 110 Πτέρυγα Μάχης περιλαμβάνει τις ακόλουθες κύριες μονάδες:

 337 Μοίρα Παντός Καιρού – Επιχειρεί με F-16C/D Block 52+
 348 Μοίρα Τακτικής Αναγνώρισης (ΜΑΤΥΑ) - διαλύθηκε το 2017, μετά απόσυρσης F4E Phantom II
 390 Μοίρα Μη Επανδρωμένων Αεροσκαφών (390 Μ. ΜΕΑ/Φ)
 410 Μοίρα Άμυνας Φρούρησης (410 ΜΑΦ)

Επιπλέον, στην πτέρυγα λειτουργούν μονάδες τεχνικής υποστήριξης και επιχειρησιακής εκπαίδευσης για τη συντήρηση και τη διατήρηση της επιχειρησιακής ετοιμότητας των αεροσκαφών. Η Μονάδα περιλαμβάνει Οικήματα Στέγασης με δυνατότητα στέγασης των οικογενειών του στρατιωτικού προσωπικού. Όπως και το Σχολείο Μετεκπαίδευσης Αντιαεροπορικής Άμυνας (ΣΜΕΠΑΑ) για τα αντιαεροπορικά συστήματα Ο/Σ ΒΕΛΟΣ (Skyguard III) και FIM-92 Stinger.

Στο πλαίσιο της υλοποίησης της Επικαιροποιημένης Συμφωνίας Αμοιβαίας Αμυντικής Συνεργασίας μεταξύ των δύο κρατών και της διακρατικής Εφαρμοστικής Διευθέτησής που υπεγράφη μεταξύ του ΓΕΕΘΑ και της διοίκηση των ΗΠΑ στην Ευρώπη (ΕUCOM) την 1η Νοεμβρίου 2021, κατασκευάστηκαν στην 110 ΠΜ εγκαταστάσεις για την κάλυψη των αναγκών της Αμερικανικής Πολεμικής Αεροπορίας. Μάλιστα η μελλοντική σχεδίαση στα πλαίσια των συμφωνιών προβλέπει έργα υποδομής προς όφελος του προσωπικού υποστηρίξεως της ΠΑ. 

 Αποστολή 
Η αποατολή της 110 ΠΜ είναι η διατήρηση υψηλού βαθμού αποτελεσματικότητας και ετοιμότητας μέσω συντήρησης των μέσων και συστημάτων, όπως και εκπαίδευση και οργάνωση του προσωπικού της αεροπορίας με στόχο την επιτυχή διεξαγωγή αεροπορικών επιχειρήσεων. Επίσης η αναχαίτιση και επιτήρηση του εθνικού εναέριου χώρου, η τακτική αναγνώριση και αεροπορική υποστήριξη, καθώς και η συνεκπαίδευση και διεξαγωγή ασκήσεων με συμμαχικές δυνάμεις.

 Ασκήσεις 
μικρογραφία|220x220εσ|13 Οκτώβρη 2021, κατά τη διάρκεια του Operation Castle Forge. Διακρίνονται οι ουρές δύο F-16 της 110ΠΜ.
Η 110 ΠΜ έχει λάβει μέρος σε πολλές ασκήσεις του ΝΑΤΟ και της ΠΑ, μεταξύ άλλων:

 Iniochos (Ηνίοχος)
 Red Flag
 Noble Dina
 Astral Knight / Early Bird, 2021, Αδριατική Θάλασσα
 1η Εκπαιδευτική Σειρά Αέρος Tactical Leadership Programme (TLP) 2024, Αλικάντε, Ισπανία
 «THRACIAN VIPER 2024», Σόφια, Βουλγαρία

 Αεροσκάφη που υπηρέτησαν 
Λίστα αεροσκαφών που υπηρέτησαν με την 110ΠΜ:

 C-47

 SB2C Helldiver

 F-84G
 F-84F
 RF-84F
 RT-33
 F-5A/B
 RF-5A/B

 A-7H
 F-4E
 F-4E SRA
 RF-4E – SAP / GAF
 F-16C/D Block 30
 Πήγασος Ι

 Βραβεύσεις 
Στο πλαίσιο επίσκεψής του, ο Αρχηγός ΓΕΑ βράβευσε 3 στελέχη της 110ΠΜ για τον υπέρμετρο ζήλο εργασίας τους, τα οποία πραγματοποίησαν επιθεωρήσεις και εργασίες εξοικονομώντας πόρους για τη Μονάδα.

 Δείτε επίσης 
 Αρχηγείο Τακτικής Αεροπορίας
 337 Μοίρα Παντός Καιρού
 F-16 Fighting Falcon

 Παραπομπές 

 Εξωτερικοί σύνδεσμοι 

 Επίσημη ιστοσελίδα Πολεμικής Αεροπορίας