Αυγό Φαμπερζέ

μικρογραφία|267x267εσ|Το αυγό του Κρεμλίνου της Μόσχας, 1906.
Ένα αυγό Φαμπερζέ (ρωσικά: яйцо Фаберже) είναι κεκοσμημένο αυγό που δημιουργήθηκε για πρώτη φορά από την εταιρεία κοσμημάτων Οίκος Φαμπερζέ, στη Αγία Πετρούπολη της Ρωσίας (και αργότερα στην Αγγλία). Δημιουργήθηκαν μέχρι και 69 από τα αρχικά αυγά, από τα οποία 57 σώζονται σήμερα (αν και επιπλέον μεταγενέστερες εκδόσεις σώζονται επίσης). Σχεδόν όλα τα αυγά της πρώτης έκδοσης κατασκευάστηκαν υπό την επίβλεψη του Πέτερ Καρλ Φαμπερζέ, μεταξύ 1885 και 1917. Τα πιο διάσημα είναι τα 52 «Αυτοκρατορικά» αυγά του, από τα οποία σώζονται 46. Αυτά τα αυγά κατασκευάστηκαν για τους Ρώσους αυτοκράτορες Αλέξανδρο Γ΄ και Νικόλαο Β΄ ως πασχαλινά δώρα για τη σύζυγο του Αλέξανδρου και μητέρα του Νικόλαου, την Αυτοκράτειρα Μαρία Φιόντοροβνα, και τη σύζυγο του Νικόλαου, Τσαρίνα Αλεξάνδρα Φιόντοροβνα. Τα αυγά Φαμπερζέ αξίζουν εκατομμύρια και έχουν γίνει σύμβολα πολυτέλειας.

Ο Τεό Φαμπερζέ, εγγονός του θρυλικού Ρώσου κοσμηματοποιού Πέτερ Καρλ Φαμπερζέ, δημιούργησε μια σειρά από εξαιρετικά χειροτεχνικά αυγά ακραίας σπάνιας ποιότητας, τεχνικής και ιστορικής σημασίας ως μέρος της Συλλογή της Αγίας Πετρούπολης, των οποίων τα πιο σπάνια και όμορφα περιλαμβάνουν το Αυγό της Χιλιετίας, το Αυγό της Τριακοσαετηρίδας και το Αυγό του Πέτρου του Μέγα.

 Ιστορία 
Ο Οίκος Φαμπερζέ ιδρύθηκε από τον Γκουστάβ Φαμπερζέ το 1842 στη Αγία Πετρούπολη της Ρωσίας. Το αυγό Φαμπερζέ ήταν μια μεταγενέστερη προσθήκη στην σειρά προϊόντων από τον γιο του, Πέτερ Καρλ Φαμπερζέ.

Πριν από το 1885, ο Αυτοκράτορας Αλέξανδρος Γ΄ έδινε στην γυναίκα του, την Αυτοκράτειρα Μαρία Φιόντοροβνα, κεκοσμημένα πασχαλινά αυγά. Για το Πάσχα του 1883, πριν από την στέψη του, ο Αλέξανδρος Γ΄ και η Μαρία Φιόντοροβνα έλαβαν αυγά, ένα από τα οποία περιείχε ένα αργυρό στιλέτο και δύο κρανιά. Το αυγό περιελάμβανε τα μηνύματα «Ο Χριστός έχει αναστηθεί» και «Μπορεί να μας συντρίψετε - αλλά εμείς οι Μηδενιστές θα αναστηθούμε ξανά!».

Πριν από το Πάσχα του 1885, ο αδελφός του Αλέξανδρου Γ΄, ο Μεγάλος Δούκας Βλαδίμηρος Αλεξάνδροβιτς, πρότεινε στον Πέτερ Καρλ Φαμπερζέ να κατασκευάσει ένα κεκοσμημένο αυγό. Αυτός ο τύπος αυγού πιστεύεται ότι ήταν έμπνευση από ένα αυγό χήνας από ελεφαντόδοντο που κατασκευάστηκε για τη Δανική Βασιλική Συλλογή τον 18ο αιώνα. Γνωστό ως το Αυγό Κλώσσας, έχει ένα εξωτερικό κέλυφος σμάλτου 6 εκατοστών και μια χρυσή λωρίδα γύρω από τη μέση. Το αυγό ανοίγει για να αποκαλύψει έναν χρυσή «κρόκο», ο οποίος με τη σειρά του ανοίγει για να αποκαλυφθεί μια χρυσή κλώσσα που κάθεται σε χρυσά άχυρα. Μέσα στην κλώσσα βρισκόταν ένα μικροσκοπικό διαμαντένιο αντίγραφο του Αυτοκρατορικού στέμματος και ένα ρουμπινένιο μενταγιόν, αν και αυτά τα δύο στοιχεία έχουν χαθεί. Δόθηκε στην τσαρίνα την 1η Μαΐου 1885. Το αυγό κόστισε 4.151 ρούβλια. Έξι εβδομάδες αργότερα, ο αυτοκράτορας έκανε τον Φαμπερζέ προμηθευτή στην Αυτοκρατορική Αυλή.

Η Μαρία ήταν τόσο χαρούμενη από το δώρο, που ο Αλέξανδρος διόρισε τον Φαμπερζέ «χρυσοχόο με ειδικό διορισμό στο Αυτοκρατορικό Στέμμα» και παρήγγειλε άλλο ένα αυγό το επόμενο έτος. Μετά από αυτό, ο Πέτερ Καρλ Φαμπερζέ είχε προφανώς πλήρη ελευθερία να σχεδιάσει τα μελλοντικά αυτοκρατορικά πασχαλινά αυγά, και τα σχέδιά τους έγιναν πιο περίπλοκα. Σύμφωνα με την παράδοση της οικογένειας Φαμπερζέ, ούτε καν ο αυτοκράτορας ήξερε ποια μορφή θα λάμβαναν - οι μόνοι όροι ήταν ότι κάθε ένα θα περιείχε μια έκπληξη, και ότι κάθε ένα θα ήταν μοναδικό. Μόλις ο Φαμπερζέ έγκρινε το αρχικό σχέδιο, η εργασία πραγματοποιούταν από μια ομάδα τεχνιτών, μεταξύ των οποίων ο Μιχαήλ Περχίν, ο Χένρικ Βίκστρομ και ο Έρικ Άουγκουστ Κόλιν.

Μετά το θάνατο του Αλεξάνδρου Γ΄ την 1η Νοεμβρίου 1894, ο υιός του, Νικόλαος Β΄, έδωσα ως δώρο ένα αυγό Φαμπερζέ τόσο στην σύζυγό του, Αλεξάνδρα Φιόντοροβνα, όσο και στην μητέρα του, την Αυτοκράτειρα Μαρία Φιόντοροβνα. Αρχεία δείχνουν ότι από τα 50 αυτοκρατορικά πασχαλινά αυγά, 20 δόθηκαν στην πρώτη και 30 στην δεύτερη. Τα αυγά κατασκευάζονταν κάθε χρόνο εκτός από το 1904 και το 1905, κατά τη διάρκεια του Ρωσοϊαπωνικού Πολέμου.

Τα αυτοκρατορικά αυγά κέρδισαν μεγάλη φήμη. Ο Φαμπερζέ είχε αναλάβει να φτιάξει παρόμοια αυγά για μερικούς ιδιώτες πελάτες, συμπεριλαμβανομένης της Κονσουέλο Βάντερμπιλτ, της οικογένειας Ρότσιλντ και των Γιουσούποφ. Ο Φαμπερζέ είχε επίσης ανατεθεί να φτιάξει 12 αυγά για τον βιομήχανο Αλεξάντερ Κελχ, αν και μόνο 7 φαίνεται να έχουν ολοκληρωθεί. Ένας άλλος αξιοσημείωτος πελάτης ήταν ο βαρόνος πετρελαίου Εμανουέλ Νομπέλ, ανιψιός του Άλφρεντ Νομπέλ. Το 1913, παρήγγειλε ένα «Αυγό Πάγου» από τον Φαμπερζέ.

Μετά την επανάσταση και την κρατικοποίηση του εργοστασίου Φαμπερζέ στη Αγία Πετρούπολη από τους Μπολσεβίκους το 1918, η οικογένεια Φαμπερζέ εγκατέλειψε τη Ρωσία. Το εμπορικό σήμα Φαμπερζέ έχει πωληθεί αρκετές φορές έκτοτε, και αρκετές εταιρείες έχουν λιανικά προϊόντα που σχετίζονται με αυγά χρησιμοποιώντας το όνομα Φαμπερζέ. Από το 1998 έως το 2009, η εταιρεία κοσμημάτων Victor Mayer παρήγαγε αυγά Φαμπερζέ περιορισμένης έκδοσης με άδεια από την Unilever. Το εμπορικό σήμα ανήκει πλέον στην Fabergé Limited, η οποία κατασκευάζει κοσμήματα με θέμα αυγά.

Το 2023, η Fabergé έκανε το ντεμπούτο της Journey in Jewels στο Seven Seas Grandeur, ένα πολυτελές κρουαζιερόπλοιο της Regent Seven Seas Cruises. Το αυγό θα παραμείνει στο πλοίο κρουαζιέρας, καθιστώντας το το πρώτο Fabergé που ζει στη θάλασσα.

 Τοποθεσία των αυγών 
Από τα 52 γνωστά αυγά Φαμπερζέ, 46 έχουν επιβιώσει μέχρι σήμερα. Δέκα από τα αυτοκρατορικά πασχαλινά αυγά εκτίθενται στο Μουσείο Οπλοστασίου του Κρεμλίνου της Μόσχας. Από τα 50 αυτοκρατορικά αυγά που παραγγέλθηκαν, έχουν επιβιώσει 44 και υπάρχουν φωτογραφίες τριών εκ των έξι χαμένων αυγών: Βασιλικό Δανικό Αυγό του 1903, το Αναμνηστικό Αυγό του Αλεξάνδρου Γ΄ του 1909 και το Ζωτικό Αυγό του 1889. Το προηγουμένως χαμένο Τρίτο Αυτοκρατορικό Πασχαλινό Αυγό του 1887 βρέθηκε στις ΗΠΑ και αγοράστηκε από τον Βάρτσκι για ιδιώτη συλλέκτη. Και τα έξι χαμένα Αυτοκρατορικά Αυγά ανήκαν στη Μαρία Φιόντοροβνα.

Μετά την Ρωσική Επανάσταση, οι Μπολσεβίκοι κρατικικοποίησαν το Οίκο Φαμπερζέ και η οικογένεια Φαμπερζέ έφυγε για την Ελβετία, όπου εκεί πέθανε ο Πέτερ Καρλ Φαμπερζέ το 1920. Τα παλάτια της αυτοκρατορικής οικογένειας λεηλατήθηκαν και οι θησαυροί τους μεταφέρθηκαν στο Οπλοστάσιο του Κρεμλίνου, με εντολή του Βλαντίμιρ Λένιν.

 Παραπομπές 

 Εξωτερικοί σύνδεσμοι 

 Fabergé Imperial Egg Chronology at Fabergé Research Site by Christel Ludewig McCanless (αγγλικά)
 Empress Marie Feodorovna's Missing Fabergé Easter Eggs, article by Annemiek Wintraecken and Christel Ludewing McCanless (αγγλικά)
 Playlist on Fabergé eggs; documentaries, lectures, etc. (αγγλικά)
 Details on each of the Fabergé Eggs (αγγλικά)
 Site by Annemiek Wintraecken, details on each of the Fabergé Eggs (αγγλικά)
 BBC: Fabergé: The iconic maker of bespoke jewellery (αγγλικά)

Κατηγορία:Διακοσμητικές τέχνες
Κατηγορία:Οίκος Ρομάνοφ
Κατηγορία:Αβγά