Αναγνώστης Μάντακας

Ο Αναγνώστης Μάντακας (1819-1917) ήταν Κρητικός αγωνιστής στις επαναστάσεις του νησιού.

 Βιογραφία 
Ο Αναγνώστης Μάντακας, το τρίτο κατά σειρά ηλικίας αγόρι του Ιωάννη Μάντακα, γεννήθηκε το 1819 στους Λάκκους Κυδωνίας Χανίων. Ανήκε σε μεγάλη ιστορική οικογένεια, η οποία έδωσε πολλά μέλη της στις κρητικές επαναστάσεις.

Ονομαζόταν Χαράλαμπος, αλλά πήρε το προσωνύμιο Αναγνώστης, επειδή ήξερε ανάγνωση και διάβαζε το Ευαγγέλιο στην εκκλησία του χωριού του. 
Η επαναστατική του δραστηριότητα άρχισε από την Επανάσταση του 1841 στην Κρήτη, στην οποία συμμετείχε ο Θεόφραστος Χαιρέτης, και μετά στην Κίσαμο όταν ξέσπασε ο Κριμαϊκός πόλεμος έδωσε πάλι το παρόν. Διακρίθηκε για την ανδρεία του στις μάχες στο Πρόβαρμα, στο Φυσαέρα Σελλί και αλλού.

Εξελέγη οπλαρχηγός και πληρεξούσιος των αγωνιστών το 1860. Λόγω της επίμονης αντιστασιακής του δράσης εναντίον του Χουσνή πασά φυλακίστηκε στο φρούριο Φιρκά Χανίων από όπου και απελευθερώθηκε έπειτα από ένοπλη διαμαρτυρία των συμπατριωτών του. Στον αγώνα των ετών 1866 – 1869 ο Αναγνώστης Μάντακας ανακηρύχθηκε γενικός Αρχηγός Κυδωνίας. Αργότερα συνελήφθη από τους Τούρκους με την κατηγορία ότι σχεδίαζε νέα επανάσταση, αφέθηκε όμως ελεύθερος έπειτα από αντιδράσεις του κρητικού λαού. Μετά το πέρας της επαναστάσεως του 1878, εργάστηκε για τη διατήρηση των προνομίων που είχαν παραχωρηθεί στους συμπατριώτες του.

Όταν έμαθε ότι είχε φτάσει το βασιλικό ζεύγος στην Κρήτη, έσπευσε από τους Λάκκους στα Χανιά για να χαιρετίσει τη βασίλισσα και να εκφράσει την αφοσίωσή του στον Βασιλιά Γεώργιο Α΄, καθώς και τα αιτήματά του για την Ένωση. 

Μετά την καταστολή της επαναστάσεως μετέβη στην Αθήνα για να ζητήσει από τον Βασιλιά Γεώργιο Α΄ την άμεση επέμβασή του για την απελευθέρωση της Κρήτης. Το 1897 επέστρεψε στην Κρήτη μαζί με τον συνταγματάρχη Τιμολέοντα Βάσσο και τον πρίγκιπα Γεώργιο και εξελέγη βουλευτής και πρόεδρος στην πρώτη Κρητική Βουλή.

Ευτύχησε να δει την Ένωση της Κρήτης με τον κύριο κορμό της Ελλάδος και ύψωσε την σημαία της Ένωσης μαζί με τον άλλο παλαιό συμπολεμιστή του, Γενικό Αρχηγό Κυδωνίας Χατζημιχάλη Γιάνναρη, την 1η Δεκεμβρίου 1913 στην είσοδο του λιμανιού των Χανίων στο Φρούριο Φιρκά παρουσία του Βασιλέα Κωνσταντίνου, του Πρωθυπουργού Ελευθερίου Βενιζέλου, του Προέδρου της Βουλής των Ελλήνων Κωνσταντίνου Ζαβιτσιάνου, του Ναυάρχου Κουντουριώτη, επιζώντων καπεταναίων, καθώς και μεγάλου πλήθους επισήμων και απλών ανθρώπων. Εκείνη την ημέρα τιμήθηκε και από τον βασιλιά Κωνσταντίνο με τον Χρυσό Σταυρό του Σωτήρα.

Απεβίωσε το 1917 πλήρης ημερών σε ηλικία 98 χρόνων και ετάφη στη γενέτειρά του στην περιοχή Πυργιάλι των Λάκκων Κυδωνίας, ο οποίος ανακηρύχθηκε ιστορικός τόποςΥπουργική Απόφαση ΥΑ ΦΕΚ 61 1 Β/8-10-1985.

Το άγαλμα του Αναγνώστη Μάντακα από το 2011 βρίσκεται στην πλατεία Πατριάρχου Αθηναγόρα (Μητροπόλεως), στην οδό Χάληδων στα Χανιά.

 Προσωπική ζωή 
Ήταν παντρεμένος με την Ευθαλία το γένος Νικολούδη εκ της ιστορικής οικογένειας των Λάκκων.

 Παραπομπές 

 Εξωτερικοί σύνδεσμοι 

 Ιστορικό ντοκουμέντο - Φιλμ: Η ένωση της Κρήτης με την Ελλάδα

Κατηγορία:Έλληνες επαναστάτες