Αστεροσκοπείο Ακτίνων Χ Τσάντρα

Το Αστεροσκοπείο Ακτίνων Χ «Τσάντρα» (αγγλ. Chandra X-ray Observatory, συντομογραφ. CXO), αρχικώς γνωστό ως «Προηγμένη Εγκατάσταση Αστροφυσικής Ακτίνων Χ» (Advanced X-ray Astrophysics Facility, συντομογρ. AXAF), είναι διαστημικό τηλεσκόπιο που μεταφέρθηκε στο διάστημα μέσα στο διαστημικό λεωφορείο «Κολούμπια» στην αποστολή STS-93 της NASA, και τέθηκε σε τροχιά στις 23 Ιουλίου 1999. Το «Τσάντρα» μπορεί να ανιχνεύει πηγές ακτίνων Χ 100 φορές ασθενέστερες από οποιοδήποτε προηγούμενο τηλεσκόπιο ακτίνων Χ και με υψηλή διακριτική ικανότητα. Επειδή η ατμόσφαιρα της Γης απορροφά όλες σχεδόν τις ακτίνες Χ, απαιτούνται διαστημικά τηλεσκόπια για την ανίχνευσή τους.

Το «Τσάντρα» είναι τεχνητός δορυφόρος που περιφέρεται γύρω από τη Γη μια φορά κάθε 64 ώρες. Το τηλεσκόπιο έλαβε την ονομασία του από τον βραβευμένο με «Νόμπελ» Ινδό αστροφυσικό Σουμπραμανιάν Τσαντρασεκάρ. Η αποστολή του είναι παρόμοια με εκείνη της ευρωπαϊκής αποστολής XMM-Newton, που εκτοξεύθηκε λίγους μήνες αργότερα, αλλά τα δύο όργανα έχουν εστιάσεις διαφορετικού σχεδιασμού, με το «Τσάντρα» να έχει πολύ μεγαλύτερη γωνιακή διακριτική ικανότητα («μεγέθυνση»), ενώ το XMM-Newton μεγαλύτερες φασματοσκοπικές δυνατότητες.

Εξαιτίας της μειώσεως της χρηματοδοτήσεως της NASA το 2024 από US Congress, το «Τσάντρα» απειλείται με πρόωρη παύση λειτουργίας, πάνω από μία δεκαετία πριν την προγραμματισμένη. Η παύση αυτή έχει χαρακτηρισθεί ως «γεγονός επιπέδου εξαφανίσεως» για την αμερικανική αστρονομία ακτίνων Χ. Μια ομάδα αστρονόμων έχουν οργανώσει ένα πρόγραμμα δημοσιότητας σε μια προσπάθεια να πείσουν αρκετούς πολίτες να γράψουν σε βουλευτές, ώστε να παρασχεθεί επαρκής χρηματοδότηση και να παραμείνει το τηλεσκόπιο σε λειτουργία.

Παραπομπές

Βιβλιογραφία


 Εξωτερικοί σύνδεσμοι 

 Το «Τσάντρα» στον ιστότοπο της NASA

Τσαντρα
Τσαντρα