Σύγκρουση Ισραήλ-Χεζμπολάχ (2023–σήμερα)

Η Σύγκρουση Ισραήλ-Χεζμπολάχ αναφέρεται στην συνεχή ανταλλαγή επιθέσεων μεταξύ του Ισραήλ και της λιβανέζικης ένοπλης οργάνωσης Χεζμπολάχ που πραγματοποιούνται κατά μήκος των συνόρων Ισραήλ-Λιβάνου και στη Συρία, καθώς και στα κατεχόμενα από το Ισραήλ Υψίπεδα Γκολάν από τις 8 Οκτωβρίου 2023. Αυτή τη στιγμή είναι η μεγαλύτερη κλιμάκωση της σύγκρουσης Χεζμπολάχ-Ισραήλ που έχει συμβεί από τον πόλεμο του Λιβάνου το 2006 και μέρος της επέκτασης του πολέμου Ισραήλ-Χαμάς.

Στις 8 Οκτωβρίου 2023, η Χεζμπολάχ άρχισε να εκτοξεύει κατευθυνόμενες ρουκέτες και βλήματα πυροβολικού εναντίον ισραηλινών θέσεων στα κατεχόμενα αγροκτήματα Σέμπαα, τα οποία δήλωσε ότι ήταν σε αλληλεγγύη με τους Παλαιστίνιους μετά την επίθεση της Χαμάς στο Ισραήλ που έλαβε χώρα μια μέρα νωρίτερα.    Το Ισραήλ αντέδρασε εξαπολύοντας επιθέσεις με μη επανδρωμένα αεροσκάφη και βλήματα πυροβολικού σε θέσεις της Χεζμπολάχ κοντά στα σύνορα του Λιβάνου με τα κατεχόμενα από το Ισραήλ Υψίπεδα του Γκολάν.

Στο βόρειο Ισραήλ, η συνεχιζόμενη σύγκρουση έχει αναγκάσει περίπου 96.000 άτομα να εγκαταλείψουν τα σπίτια τους,  ενώ στον Λίβανο, περίπου 500.000 άτομα έχουν εκτοπιστεί,   με τη Χεζμπολάχ να δηλώνει ότι δεν θα σταματήσει τις επιθέσεις εναντίον του Ισραήλ μέχρι να σταματήσει τις επιθέσεις και τις στρατιωτικές της επιχειρήσεις στη Γάζα.  Μεταξύ 21ης Οκτωβρίου 2023 και 20ης Φεβρουαρίου 2024, η Προσωρινή Δύναμη των Ηνωμένων Εθνών στον Λίβανο (UNIFIL) κατέγραψε εκτιμώμενα 7.948 περιστατικά πυρών πυροβολικού από τα νότια της Μπλε Γραμμής (από το Ισραήλ στον Λίβανο) και 978 περιστατικά πυρών πυροβολικού από τη βόρεια πλευρά (από τον Λίβανο στο Ισραήλ). 

Σημαντική κλιμάκωση σημειώθηκε τον Σεπτέμβριο του 2024, ξεκινώντας με τις εκρήξεις βομβητών στον Λίβανο -που είχαν στόχο τη Χεζμπολάχ και αποδίδονταν ευρέως στο Ισραήλ- και ακολούθησαν καθημερινές ισραηλινές αεροπορικές επιδρομές που περιλάμβαναν δολοφονίες ανώτερων διοικητών της Χεζμπολάχ. Το Ισραήλ δήλωσε ότι οι επιθέσεις του θα συνεχιστούν έως ότου οι Ισραηλινοί πολίτες κοντά στα βόρεια σύνορα μπορέσουν να επιστρέψουν στα σπίτια τους με ασφάλεια. Οι πιο θανατηφόρες και πιο διαδεδομένες απώλειες στον Λίβανο προέκυψαν από τις ισραηλινές αεροπορικές επιδρομές στις 23 Σεπτεμβρίου που είχαν σαν αποτέλεσμα τουλάχιστον 558 θανάτους και περισσότερους από 1.835 τραυματισμούς, συμπεριλαμβανομένων παιδιών, γυναικών και παραϊατρικών. 

 Υπόβαθρο 
Η Χεζμπολάχ είναι μια λιβανέζικη σιιτική παραστρατιωτική οργάνωση και πολιτικό κόμμα, που ιδρύθηκε το 1982 για να πολεμήσει κατά της ισραηλινής εισβολής στον Λίβανο.  Η οργάνωση δημιουργήθηκε από μουσουλμάνους κληρικούς, με ιρανική χρηματοδότηση. Κατά τη δεκαετία του 1990, η Χεζμπολάχ πολέμησε ενάντια στην κατοχή του νότιου Λιβάνου από το Ισραήλ.  Η εξάλειψη του κράτους του Ισραήλ ήταν πρωταρχικός στόχος για τη οργάνωση από την ίδρυσή της.  Η Χεζμπολάχ αντιτίθεται στην κυβέρνηση και τις πολιτικές του κράτους του ΙσραήλSheikh Hassan Izz al-Din, Hezbollah media relations director, said, "[T]he Jews need to leave." Avi Jovisch, Beacon of Hatred: Inside Hizballah's Al-Manar Television (Washington, D.C.: The Washington Institute for Near East Policy, 2004), pp. 62–90.   και έχει πολεμήσει σε πολλές συγκρούσεις με το Ισραήλ, συμπεριλαμβανομένης της σύγκρουσης στο Νότιο Λίβανο, της σύγκρουσης των αγροκτημάτων Σέμπαα και του πολέμου του Λιβάνου το 2006.

Αν και επιτεύχθηκε κατάπαυση του πυρός μεταξύ του Ισραήλ και της Χεζμπολάχ στο τέλος του Πολέμου του Λιβάνου του 2006, με βάση τους όρους του ψηφίσματος 1701 του Συμβουλίου Ασφαλείας του ΟΗΕ που απαιτούσε μια αποστρατιωτικοποιημένη ζώνη μεταξύ των νότιων συνόρων του Λιβάνου και του ποταμού Λιτάνι. Ωστόσο, τόσο το Ισραήλ όσο και η Χεζμπολάχ έχουν εκκρεμείς υποχρεώσεις βάσει της απόφασης 1701 του ΣΑΗΕ.   

Το ψήφισμα του Συμβουλίου Ασφαλείας των Ηνωμένων Εθνών όριζε ότι μόνο ο λιβανέζικος στρατός και η Προσωρινή Δύναμη των Ηνωμένων Εθνών στον Λίβανο (UNIFIL) θα μπορούσαν να βρίσκονται στο νότιο Λίβανο και καμία από τις πλευρές δεν πρέπει να διασχίσει τη Μπλε Γραμμή που σηματοδοτεί τα σύνορα. Στη συνέχεια, η Χεζμπολάχ οχύρωσε τον νότιο Λίβανο, εμπόδισε την πρόσβαση της UNIFIL, έχτισε σήραγγες προς το Ισραήλ και διέσχισε τη Μπλε Γραμμή. "Lebanon FM calls for implementation of Resolution 1701 to end Israel-Hezbollah tensions".   Το Ισραήλ συνεχίζει να κατέχει λιβανικά εδάφη  και έχει παραβιάσει επανειλημμένα τον εναέριο χώρο, τα ύδατα και τα σύνορα του Λιβάνου.    Το Ισραήλ φέρεται να εισήλθε στον εναέριο χώρο του Λιβάνου σε περισσότερες από 22.000 περιπτώσεις μεταξύ 2007-2021.  

Μια μέρα αφότου η Χαμάς εξαπέλυσε τις επιθέσεις της στις 7 Οκτωβρίου 2023 στο Ισραήλ, η Χεζμπολάχ εντάχθηκε στη σύγκρουση, επικαλούμενη την υποστήριξη της προς τους Παλαιστίνιους,   χτυπώντας τα αγροκτήματα Σέμπαα, Σαφέντ, Ναχαρίγια,  και άλλες ισραηλινές στρατιωτικές θέσεις.  Έκτοτε, η Χεζμπολάχ και το Ισραήλ έχουν εμπλακεί σε διασυνοριακές στρατιωτικές ανταλλαγές πυρών που έχουν εκτοπίσει ολόκληρες κοινότητες στο Ισραήλ και τον Λίβανο, με σημαντικές ζημιές σε κτίρια και γη κατά μήκος των συνόρων. Από τις 7 Οκτωβρίου 2023 έως τις 20 Σεπτεμβρίου 2024, σημειώθηκαν 10.200 διασυνοριακές επιθέσεις, εκ των οποίων το Ισραήλ εξαπέλυσε 8.300.  Πάνω από 96.000 άνθρωποι στο Ισραήλ  και πάνω από 111.000 στον Λίβανο έχουν εκτοπιστεί κατά τη διάρκεια αυτής της περιόδου.  Το Ισραήλ και η Χεζμπολάχ έχουν διατηρήσει τις επιθέσεις τους σε επίπεδο που προκαλεί καταστροφές χωρίς να κλιμακωθεί σε πόλεμο πλήρους κλίμακας. 

Η Χεζμπολάχ από την πλευρά της έχει δηλώσει ότι θα συνεχίσει να επιτίθεται στο Ισραήλ μέχρι το Ισραήλ να σταματήσει τις επιχειρήσεις του στη Γάζα , όπου πάνω από 40.000 Παλαιστίνιοι έχουν σκοτωθεί.   Το Ισραήλ απαίτησε από τη Χεζμπολάχ να εφαρμόσει το ψήφισμα 1701 και να αποσύρει τις δυνάμεις της βόρεια του ποταμού Λιτάνι.   Οι διπλωματικές προσπάθειες, με επικεφαλής τον απεσταλμένο των ΗΠΑ Άμος Χόκσταιν και τη Γαλλία, έχουν αποτύχει μέχρι στιγμής για την επίλυση της σύγκρουσης.  

Τον Νοέμβριο του 2023, ο Ισραηλινός υπουργός Άμυνας Γιόαβ Γκάλαντ προειδοποίησε ότι η Βηρυτός θα μπορούσε να έχει την ίδια μοίρα με τη Γάζα.  Έκανε την ίδια προειδοποίηση τον Ιανουάριο του 2024.  Τον Ιούνιο του 2024, ο Γκάλαντ επισκέφτηκε τις Ηνωμένες Πολιτείες, αναζητώντας υποστήριξη για μια κλιμάκωση του πολέμου με τη Χεζμπολάχ και μια πιθανή χερσαία εισβολή στον Λίβανο. 

 Παλαιστινιακές φατρίες στο Λίβανο 
Από την απέλαση και τη φυγή των Παλαιστινίων το 1948, οι Παλαιστίνιοι πρόσφυγες είχαν παρουσία στο νότιο Λίβανο και δημιουργήθηκαν πολυάριθμοι προσφυγικοί καταυλισμοί, οι οποίοι έφεραν πολλές παλαιστινιακές φατρίες στο νότιο Λίβανο, τον οποίο χρησιμοποιείται συχνά ως κέντρο εκτόξευσης ρουκετών στο βόρειο Ισραήλ. Η Οργάνωση για την Απελευθέρωση της Παλαιστίνης είχε την έδρα της στον Λίβανο μετά την εκδίωξη από την Ιορδανία από τον βασιλιά Χουσεΐν τον Ιούλιο του 1971.  Αφού ενεπλάκησαν σε μια εξέγερση στο Νότιο Λίβανο, μέχρι που εκδιώχθηκαν στην Τύνιδα μετά τον πόλεμο του Λιβάνου το 1982. 

 Αψιμαχίες Απριλίου και Ιουλίου 2023 
Στις 6 Απριλίου 2023, ως απάντηση στις συγκρούσεις του Τέμενους Αλ-Ακτσά του 2023, δεκάδες ρουκέτες εκτοξεύτηκαν από τον Λίβανο προς το Ισραήλ, τραυματίζοντας τρεις Ισραηλινούς πολίτες.  Οι Ισραηλινές Αμυντικές Δυνάμεις ανέφεραν ότι αναχαίτησαν 25 ρουκέτες που εκτοξεύτηκαν από τον Λίβανο  οι οποίες, όπως είπε, εκτοξεύτηκαν από τις παλαιστινιακές φατρίες Χαμάς και την Ισλαμική Τζιχάντ με την έγκριση της Χεζμπολάχ. 

Οι επιθέσεις ήταν η μεγαλύτερη κλιμάκωση μεταξύ των δύο χωρών από τον πόλεμο του Λιβάνου το 2006.  Η Προσωρινή Δύναμη των Ηνωμένων Εθνών στον Λίβανο (UNIFIL) χαρακτήρισε την κατάσταση ως «εξαιρετικά σοβαρή» και ζήτησε αυτοσυγκράτηση. 

Στις 15 Ιουλίου, το IDF έριξε προειδοποιητικά πυρά και χρησιμοποίησε βόμβες διασποράς σε 18 άτομα, συμπεριλαμβανομένων δημοσιογράφων και βουλευτών που πέρασαν τα σύνορα από τον Λίβανο και περπάτησαν 80 μέτρα σε εδάφη που κατείχε το Ισραήλ. 

Παραπομπές

Κατηγορία:Συγκρούσεις το 2023