Σιδηροδρομικός Σταθμός Κοζάνης

Ο Σιδηροδρομικός Σταθμός Κοζάνης αποτελούσε μια επιβατική σιδηροδρομική υποδομή επί της σιδηροδρομικής γραμμής Αμυνταίου-Κοζάνης. Ανεγέρθηκε το 1951 και λειτούργησε από το 1955 ως τερματικός σταθμός της γραμμής, εξυπηρετώντας την πόλη της Κοζάνης και την ευρύτερη περιοχή.

Το 2010, ο σταθμός σταμάτησε να λειτουργεί λόγω της αναστολής των επιβατικών δρομολογίων, ενώ λίγα χρόνια αργότερα διακόπηκαν και τα εμπορικά δρομολόγια στο πλαίσιο των περικοπών δαπανών του ΟΣΕ.

 Ιστορικό 

 20ος Αιώνας 

 Σιδηροδρομική γραμμή Καλαμπάκας - Κοζάνης - Βέροιας 
Στα πρώτα σχέδια επέκτασης του σιδηροδρομικού δικτύου στη Δυτική Μακεδονία, η Κοζάνη συμπεριλήφθηκε ως κεντρικός σταθμός στον προτεινόμενο ενωτικό άξονα, η οποία θα συνδεόταν σταδιακά με την Καλαμπάκα και τους Θεσσαλικούς Σιδηροδρόμους, καθώς και με την Βέροια και την σιδηροδρομική γραμμή Θεσσαλονίκης - Φλώρινας. Στο πλαίσιο αυτό και κατά την περίοδο κατασκευής του άξονα την δεκαετία του 1920 και 1930, στρώθηκε γραμμή από την Κοζάνη έως την Σιάτιστα, ενώ δημιουργήθηκαν οι πρώτες υποδομές στον κεντρικό σταθμό της Κοζάνης. Αργότερα, η κατασκευή της ημιτελούς γραμμής εγκαταλείφθηκε αμέσως μετά τον Β' Π.Π και ήρθαν στην επιφάνεια τα πρώτα σχέδια κατασκευής σιδηροδρομικής γραμμής με σημείο ανταπόκρισης τον Σιδηροδρομικό σταθμό Αμυνταίου.

 Σιδηροδρομική γραμμή Αμυνταίου - Κοζάνης 
Με σκοπό τη βελτίωση της σιδηροδρομικής διασύνδεσης της Δυτικής Μακεδονίας και της πρωτεύουσάς της, το 1951 αποφασίστηκε να κατασκευαστεί άξονας που θα ένωνε το Αμύνταιο με την Κοζάνη. Ο νέος αυτός άξονας, ο οποίος εγκαινιάστηκε το 1955, αποτελούσε παρακλάδι της σιδηροδρομικής γραμμής Θεσσαλονίκης - Φλώρινας του 1894 και εξυπηρετούσε επιβατικές και εμπορικές μεταφορές στο Νομό Κοζάνης, ιδιαίτερα κατά την περίοδο άνθισης της βιομηχανίας λιγνίτη.

Ο σταθμός της Κοζάνης εγκαινιάστηκε το 1955 ως τερματικός, υποστηριζόμενος από αρκετά βοηθητικά κτήρια και αποθήκες, εξυπηρετώντας τη σιδηροδρομική σύνδεση του αστικού κέντρου με τοπικά και υπεραστικά δρομολόγια.

 21ος Αιώνας 
Στη νέα χιλιετία, ο σταθμός της Κοζάνης και η σιδηροδρομική γραμμή Αμυνταίου-Κοζάνης αναβαθμίστηκαν την περίοδο 2003-2007 με σκοπό την αύξηση της ταχύτητας και της χωρητικότητας των δρομολογίων.

 Αναστολή λειτουργίας γραμμής (2010) 
Ωστόσο, το 2010 ο ΟΣΕ ανέστειλε τη λειτουργία της γραμμής λόγω χαμηλής επιβατικής κίνησης και έλλειψης ανταγωνιστικότητας, ενώ λίγο αργότερα το 2014, η γραμμή ανέστειλε και την κυκλοφορία εμπορικών μεταφορών λόγω της σιδηροδρομικής αποκοπής στο τμήμα ΑΕΒΑΛ - Ποντοκώμη, εξαιτίας της επέκτασης των λιγνιτορυχείων της ΔΕΗ. Σήμερα, ο σταθμός και η γραμμή παραμένουν ανενεργά, χωρίς σαφές χρονοδιάγραμμα επαναλειτουργίας.

 Δομή Συγκροτήματος Σταθμού 
Το κτηριακό συγκρότημα του Σιδηροδρομικού Σταθμού Κοζάνης αποτελείται από επτά παρακαμπτήριες γραμμές και από μια κεντρική γραμμή, ενώ διαθέτει πληθώρα αποθηκευτικών και βοηθητικών χώρων, οι οποίοι υποστήριζαν επικουρικά την εμπορική δραστηριότητα του σταθμού. Ο σταθμός διαθέτει κατοικίες προσωπικού, ένα κεντρικό κτήριο επιβατών, ένα αμαξοστάσιο και ένα μηχανοστάσιο, καθώς και ένα τρίγωνο παλινδρόμησης μηχανών έλξης. Παρακάτω παρατίθεται τοπογραφική αποτύπωση του κτηριακού συγκροτήματος του σταθμού όπως υφίσταται έως και σήμερα:
κέντρο|χωρίς-πλαίσιο|946x946εσ

 Υπηρεσίες 
Ο Σιδηροδρομικός Σταθμός της Κοζάνης δεν εξυπηρετείται από επιβατικές αμαξοστοιχίες, ούτε διαδραματίζει ρυθμιστικό ρόλο στην κίνηση των συρμών επί του δικτύου.

 Παραπομπές 

Κατηγορία:Σιδηροδρομική γραμμή Αμυνταίου - Κοζάνης
Κατηγορία:Σιδηροδρομικοί σταθμοί στην Κοζάνη
Κατηγορία:Σιδηροδρομικοί σταθμοί που εγκαινιάστηκαν το 1955