Ελεονόρα Κόμπαμ

Η Ελεονόρα Κόμπαμ, αγγλ.: Eleanor Cobham (π. 1400 – 7 Ιουλίου 1452) ήταν μια Αγγλίδα ευγενής, πρώτα η ερωμένη και στη συνέχεια η 2η σύζυγος του Χάμφρεϋ των Λάνκαστερ, δούκα του Γκλόστερ. Το 1441 χωρίστηκε βίαια και καταδικάστηκε σε ισόβια κάθειρξη για προδοτική νεκρομαντεία, μια τιμωρία που πιθανότατα είχε πολιτικά κίνητρα. 

 Νεανική ζωή 
Ήταν η μικρότερη κόρη του σερ Ρέυνολντ Κόμπαμ (π. 1445), ο οποίος ζούσε στο Στέρμπορω στο Σάρρεϋ, και της πρώτης του συζύγου, Eλέανορ Κόλπεπερ (π. 1422), κόρης του σερ Τόμας Κόλπεπερ. 

 Ερωμένη και σύζυγος του δούκα του Γκλόστερ 
Περί το 1422 η Eλεονόρα έγινε κυρία της τιμής της Ιακωβίνης της Βαυαρίας, η οποία είχε καταφύγει στην Αγγλία το 1421 ότσν χώρισε από τον σύζυγό της, Ιωάννη Δ΄ δούκα της Bραβάντης.  Το 1423 η Ιακωβίνη παντρεύτηκε τον Χάμφρεϊ δούκα του Γκλόστερ, τον νεότερο γιο τού Ερρίκου Δ΄ της Αγγλίας.  Από το τέλος τού μεγαλύτερου αδελφού του Ερρικου Ε΄ ο δούκας ήταν Λόρδος Προστάτης του παιδιού βασιλιά Ερρίκου ΣΤ΄ και ηγετικό μέλος τού Συμβουλίου του.  Το διαζύγιο τής Ιακωβίνης ήταν έγκυρο μόνο στην Αγγλία, και ο γάμος με τον Χάμφρεϊ κανονίστηκε βιαστικά και μυστικά, αλλά το 1424 ο δούκας πήγε στη Γαλλία για να πάρει τον έλεγχο των κτημάτων τής συζύγου του στο Αινώ. 

Κατά την επιστροφή του στην Αγγλία το 1425, η Eλεονόρα έγινε ερωμένη τού Χάμφρεϊ. Τον Ιανουάριο του 1428 ο γάμος τού δούκα με την Ιακωβίνα ακυρώθηκε, καθώς ο πάπας Μαρτίνος Ε' διέταξε ότι η Ιακωβίνη ήταν ακόμη σύζυγος του Ιωάννη Δ' δούκα της Βραβάνδης, όταν αυτή ξαναπαντρεύτηκε.  Ο Χάμφρεϊ ήταν τότε ελεύθερος να νυμφρευτεί, και έγημκε την Eλεονόρα.  Τα επόμενα χρόνια το ζευγάρι ήταν το κέντρο μιας μικρής, αλλά επιδεικτικής Αυλής με έδρα την κύρια κατοικία τους La Plesaunce στο Γκρίνουιτς, περιτριγυρισμένο από ποιητές, μουσικούς, μελετητές, ιατρούς, φίλους και συνεργάτες. 

Το 1435 ο μεγαλύτερος αδερφός τού Χάμφρεϊ, ο Ιωάννης δούκας του Μπέντφορντ, πέθανε, καθιστώντας τον Χάμφρεϊ διάδοχο τού αγγλικού θρόνου. Ο Χάμφρεϊ διεκδίκησε επίσης τον ρόλο του αντιβασιλιά, που μέχρι τώρα τον κατείχε ο αδελφός του, αλλά αντιτάχθηκε σε αυτή την προσπάθεια από το Συμβούλιο.  Η σύζυγός του Ελεονόρα είχε κάποια επιρροή στην Αυλή, και φαίνεται ότι άρεσε στον Ερρίκο ΣΤ'. Τον Νοέμβριο του 1435 ο Χάμφρεϊ τοποθέτησε ολόκληρη την περιουσία του σε μία ένωση με την Eλεονόρα. Έξι μήνες αργότερα, τον Απρίλιο του 1436, της παραχώρησαν τα ρούχα μιας δούκισσας για την τελετή της Περικνημίδος

 Δίκη και φυλάκιση 
μικρογραφία| Η δημόσια μετάνοια της Eλεονόρας Κόμπαμ από το Ένα Χρονικό της Αγγλίας, που εικονογραφήθηκε από τον Τζ.Γου.Ε. Ντόυλ το 1864.
Η Ελεονόρα συμβουλεύτηκε αστρολόγους για να προσπαθήσει να δει το μέλλον της, άρα και τη βασιλική διαδοχή, μέσω του ωροσκοπίου της.   Οι αστρολόγοι Τόμας Σάουθγουελ και Ρότζερ Μπόλινμπροκ προέβλεψαν ότι ο Ερρίκος ΣΤ΄ θα έπασχε από μια απειλητική για τη ζωή του ασθένεια τον Ιούλιο ή τον Αύγουστο του 1441.  Όταν οι φήμες για την πρόβλεψη έφτασαν στους κηδεμόνες του βασιλιά, συμβουλεύτηκαν επίσης αστρολόγους, που δεν μπορούσαν να βρουν τέτοια μελλοντική ασθένεια στις αστρολογικές τους προβλέψεις: μια παρηγοριά για τον βασιλιά, που είχε προβληματιστεί από τις φήμες. Ακολούθησαν επίσης τις φήμες στην πηγή τους και ανέκριναν τον Tόμας Σάουθγουελ (ιατρό και μέλος τού συλλόγου τού παρεκκλησίου του Αγ. Στεφάνου στο ανάκτορο τού Γουέστμινστερ), τον Ρότζερ Μπόλινγκμπροκ (λόγιο της Οξφόρδης και μέλος τής οικογένειας τού Χάμφρεϊ) και τον Τζον Χόουμ (προσωπικό εξομολόγο και μέλος τού συλλόγου τού καθεδρικού τού Χέρφορντ και τού Αγ. Ασάφ).  Στη συνέχεια, ο Σάουθγουελ και ο Μπόλινμπροκ συνελήφθησαν με την κατηγορία τής προδοτικής νεκρομαντείας. Ο Μπόλινγκμπροκ κατονόμασε την Eλεονόρα ως την υποκινητή, λέγοντας ότι έπρεπε «πρώτα να τον ανακατέψει» για να μάθει «σε ποιο στάδιο θα έπρεπε να φτάσει».  Είχε καταφύγει στο ιερό τού αβαείου του Γουέστμινστερ, και έτσι δεν μπορούσε να δικαστεί από τα νομικά δικαστήρια.

Η Ελεονόρα, που υπόκειτο μόνο στην εκκλησιαστική δικαιοδοσία ενώ βρισκόταν στο ιερό, εξετάστηκε από μια ομάδα επισκόπων με επικεφαλής τον Χένρυ Τσίσελ, αρχιεπίσκοπο του Κάντερμπερι. Αυτή αρνήθηκε τις περισσότερες από τις κατηγορίες για μαγεία, αίρεση και προδοσία. Ομολόγησε ότι πήρε φίλτρα από τη Mάρτζερυ Ζούντερμαϋν, «τη μάγισσα του ματιού», εξηγώντας ότι ήταν φίλτρα για να τη βοηθήσουν να συλλάβει  και «για να έχει γεννήσει ένα παιδί από τον άρχοντα, τον δούκα του Γκλόστερ».

Η Eλεονόρα και οι συνεργάτες της κρίθηκαν ένοχοι. Ο Σάουθγουελ πέθανε στον Πύργο του Λονδίνου, ο Μπόλινγκμπροκ κρεμάστηκε, τραβήχτηκε και κόπηκε στα τέσσερα, και η Τζουρντεμέιν κάηκε στην πυρά ως μάγισσα. Η Eλεονόρα έπρεπε να κάνει δημόσια μετάνοια στο Λονδίνο, να χωρίσει τον άνδρα της και καταδικάστηκε σε ισόβια κάθειρξη με κατάλληλη στέγαση στα βασιλικά κάστρα , και βασιλική πρόσοδο 100 μάρκων το χρόνο. 

Σε κάθε μία από τις τρεις ημέρες αγοράς τον Νοέμβριο του 1441 αναγκάστηκε να περπατήσει ξυπόλητη σε μια διαφορετική εκκλησία κρατώντας ένα κερί. Οι μέρες της αγοράς επιλέχθηκαν, καθώς ήταν απασχολημένες, για να μεγιστοποιηθεί ο ευτελισμός της. Ο γάμος της με τον Χάμφρεϊ λύθηκε μέσω ενός επιβεβλημένου διαζυγίου,  αφαιρώντας της τούς τίτλους και τα δικαιώματά της σε οποιοδήποτε από τα πλούτη τού δούκα.  Αυτό έγινε, καθώς οι επίσκοποι διαπίστωσαν ότι η Eλεονόρα είχε επίσης χρησιμοποιήσει μαγεία, για να «επιβάλει» στον Χάφρεϊ «να την αγαπήσει και να την παντρευτεί».

Επιβλήθηκε ποινή αιώνιας φυλάκισης. Το 1442 η Eλεονόρα φυλακίστηκε στο κάστρο Τσέστερ,  και στη συνέχεια το 1443 μετακόμισε στο κάστρο Κέλινγουορθ. Αυτή η κίνηση μπορεί να προκλήθηκε από φόβους ότι η Eλεονόρα κέρδιζε συμπάθεια μεταξύ των Κοινοτήτων, για λίγους μόνο μήνες πριν μια ανώνυμη γυναίκα από το Κεντ είχε συναντηθεί με τον Ερρίκο ΣΤ΄ στο Μπλακ Χηθ και τον επέπληξε για τη μεταχείρισή του με την Eλεονόρα, λέγοντας ότι έπρεπε να τη μεταφέρει στο σπίτι στον άνδρα της. Η γυναίκα τιμωρήθηκε με εκτέλεση. Τον Ιούλιο του 1446 η Eλεονόρα μεταφέρθηκε στη νήσο Μαν, και τελικά τον Μάρτιο του 1449 στο κάστρο Μπωμαρί στο Άνγκλεσυ, όπου πέθανε στις 7 Ιουλίου 1452. 

 Οικογένεια 
Ο σύζυγος της Ελεονόρας, ο Χάμφρεϊ είχε δύο γνωστά παιδιά, τον Αρθούρο και την Αντιγόνη. Οι πηγές διίστανται σχετικά με το αν γεννήθηκαν στην Eλεονόρα πριν από τον γάμο ή ήταν απόγονοι μιας «άγνωστης ερωμένης ή ερωμένων». . Richardson's many sources and research are outlined within the entries in his book. Ο Kένεθ Χόταμ Βίκερς,  η Άλισον Γουέιρ  και η Κάθυ Χάρτλυ υποδηλώνουν ότι η Eλεονόρα ήταν η μητέρα τους, αν και άλλοι συγγραφείς αντιμετωπίζουν τη μητρότητά τους ως άγνωστη. Η Αντιγόνη, ωστόσο, απέκτησε το πρώτο της παιδί τον Νοέμβριο του 1436, υποδηλώνοντας ότι γεννήθηκε το αργότερο το 1424, κάτι που μπορεί να υποδηλώνει ότι γεννήθηκε πριν η Ελεονόρα σχετιστεί με τον Χάμφρεϊ.  Έτσι, τα παιδιά της Eλεονόρας μπορεί να ήταν:

 Aρθούρος (απεβ. μετά το 1447) 
 Αντιγόνη, παντρεύτηκε τον Χένρι Γκρέυ, 2ο κόμη του Τάνκερβιλ, κύριο του Πόγουις (π. 1419–1450) και στη συνέχεια τον Τζον ντ' Αμανσιέ. 

 Παραπομπές 

 Πηγές 

 Harriss, G. L. (January 2008) [2004]. "Eleanor [née Eleanor Cobham], duchess of Gloucester (c. 1400–1452)". Oxford Dictionary of National Biography (online ed.). Oxford University Press. doi:10.1093/ref:odnb/5742.
  ISBN 9780750989404.




 Περαιτέρω ανάγνωση 

 Royal Genealogical Data – University of Hull

 Εξωτερικοί σύνδεσμοι 


Κατηγορία:Άγγλοι ευγενείς