Πασκάλ Λισουμπά

Ο δρ. Πασκάλ Λισουμπά (γαλλ. Pascal Lissouba, 15 Νοεμβρίου 1931 – 24 Αυγούστου 2020) ήταν Κονγκολέζος πολιτικός, που διετέλεσε ο πρώτος στην ιστορία δημοκρατικώς εκλεγμένος Πρόεδρος της Δημοκρατίας του Κονγκό. Κατείχε αυτό το αξίωμα από τις 31 Αυγούστου 1992 μέχρι τις 25 Οκτωβρίου 1997, οπότε και ανατράπηκε από τον προκάτοχό του και μέχρι σήμερα Πρόεδρο της χώρας Ντενί Σασού Νγκουέσσο στον Εμφύλιο Πόλεμο του 1997.

Σπουδές
Ο Λισουμπά γεννήθηκε στο Τσινγκουίντι του νοτιοδυτικού Κονγκό, από γονείς της φυλής Μπανττζάμπι (Νζέμπι). Πήγε δημοτικό σχολείο στις γειτονικές πόλεις Μοσεντζό και Μπόκο, και γυμνάσιο στην πρωτεύουσα Μπραζαβίλ, από όπου πήρε υποτροφία για το Λύκειο «Φελίξ Φωρέ» στη Νίκαια της Γαλλίας (1948-1952), το οποίο και τελείωσε. Στη συνέχεια σπούδασε γεωπόνος στην École Supérieure d'Agriculture της Τύνιδας, παίρνοντας πτυχίο το 1956. Τέλος, στο Πανεπιστήμιο του Παρισιού εκπόνησε διδακτορική διατριβή και το 1961 έγινε διδάκτορας της βιολογίας. Εκπαιδεύθηκε ως πρακτική εξάσκηση στο Εθνικό Κέντρο Επιστημονικών Ερευνών (Γαλλία) (CNRS), στο Παρίσι, και τον Ιούνιο του 1961 εργάσθηκε ως ερευνητής στο Institut de recherche pour le développement (IRD), τότε γνωστό ως ORSTOM. Διορίσθηκε λέκτορας στη βιολογία των φυτών με διάταγμα του γαλλικού Υπουργείου Παιδείας στις 3 Νοεμβρίου 1961.

Σταδιοδρομία
Ο Λισουμπά επέστρεψε στην πατρίδα του το 1962 και αρχικώς έγινε δημόσιος υπάλληλος στο Υπουργείο Γεωργίας. Αλλά οι ικανότητές του έγιναν αιτία να προωθηθεί γρήγορα, και στις 16 Αυγούστου 1963 διορίσθηκε Υπουργός «Γεωργίας, Κτηνοτροφίας, Υδάτων και Δασών» και Πρωθυπουργός από τον Πρόεδρο της χώρας Αλφόνς Μασαμπά-Ντεμπά. Κατόπιν διορίσθηκε Υπουργός Σχεδιασμού, προτού αλλάξει η κυβέρνηση. Παρέμεινε καθηγητής της γενετικής στο Πανεπιστήμιο της Μπραζαβίλ (1966-1971). Το 1977 κατηγορήθηκε για συμμετοχή στο σχέδιο δολοφονίας του Προέδρου Μαριάν Νγκουάμπι και συνελήφθη. Καταδικάσθηκε σε ισόβια δεσμά και καταναγκαστικά έργα, αλλά αφέθηκε ελεύθερος το 1979, αναγκάσθηκε ωστόσο να ζήσει αρκετά χρόνια ως εξόριστος στη Γαλλία, μέχρι το 1990. Στη Γαλλία έγινε επίσης καθηγητής της γενετικής, στο Πανεπιστήμιο των Παρισίων, και στη συνέχεια εργάσθηκε για λογαριασμό της UNESCO στο Παρίσι και το Ναϊρόμπι. Το 1992, αφότου ο Πρόεδρος Ντενί Σασού Νγκουέσσο υποχρεώθηκε να εκδημοκρατίσει τη χώρα, ο Λισουμπά επέστρεψε και εκλέχθηκε Πρόεδρος της Δημοκρατίας του Κονγκό στις εκλογές του Αυγούστου του ίδιου έτους, λαμβάνοντας το 36% των ψήφων στον πρώτο γύρο ως επικεφαλής του αριστερού κόμματος Παναφρικανική Ένωση για τη Σοσιαλδημοκρατία (Union panafricaine pour la démocratie sociale, UPADS), και το 61% στον δεύτερο γύρο απέναντι στον Μπερνάρ Κολελά.

Παραπομπές

Λισουμπα, Πασκαλ