Εμβόλιο του έρπητα ζωστήρα

Το εμβόλιο του έρπητα ζωστήρα, ή αλλιώς α) εμβόλιο Shingrix ή β) εμβόλιο Zostavax (κόνις και εναιώρημα), είναι ιατρικώς αποδεκτό και ευρέως χρησιμοποιούμενο εμβόλιο, που μειώνει δραστικά την εμφάνιση του έρπητα ζωστήρα, ιδίως σε άτομα μεγαλύτερα των 60 ετών. Ο έρπης ζωστήρ ή έρπητας ζωστήρας (συντ. ΗΖ) είναι ιογενής λοίμωξη που προσβάλλει μεμονωμένα νεύρα και το αντίστοιχο δερμοτόμιο, και ουσιαστικά οφείλεται στην αναζωπύρωση του ερπητοϊού που είναι υπεύθυνος για την παιδική -συνήθως- ασθένεια της ανεμοβλογιάς. 

Ο έρπητας ζωστήρας προκαλεί εξάνθημα με φουσκάλες και μπορεί να επιφέρει χρόνιο βασανιστικό πόνο (ως μεθερπητική νευραλγία), καθώς και άλλες επιπλοκές. Οι ηλικιωμένοι άνθρωποι επηρεάζονται πολύ πιο συχνά, όπως και τα άτομα με εξασθενημένο ανοσοποιητικό σύστημα. Συνιστάται πλέον έντονα το εμβόλιο αυτό, αφού τόσο η νόσηση με έρπη ζωστήρα όσο και η μεθερπητική νευρική πάθηση μπορούν να αποφευχθούν με τον έγκαιρο εμβολιασμό.

Στην παγκόσμια αγορά, δύο εμβόλια για έρπητα ζωστήρα έχουν εγκριθεί για χρήση σε άτομα ηλικίας μεγαλύτερης των 50 ετών. Το εμβόλιο Shingrix (GSK), που είναι ένα εμβόλιο ανασύνδεσης και που χρησιμοποιείται σε πολλές χώρες από το 2017 και επίσης, το εμβόλιο Zostavax (της φαρμακευτικής εταιρείας Merck), που χρησιμοποιείται από το 2006 και είναι ένα ''ζωντανό εξασθενημένο εμβόλιο'', που αποτελείται από μεγαλύτερη δόση, σε σχέση με την κανονική δόση του εμβολίου της ανεμοβλογιάς. Σε αντίθεση με το Shingrix, το εμβόλιο Zostavax δεν είναι κατάλληλο για άτομα σε ανοσοκαταστολή ή με παθήσεις που επηρεάζουν το ανοσοποιητικό σύστημα. 

Το εμβόλιο Zostavax διακόπηκε στις Ηνωμένες Πολιτείες Αμερικής τον Νοέμβριο του 2020.

Το εμβόλιο Shingrix φαίνεται να αποτρέπει περισσότερες περιπτώσεις νόσησης με έρπη ζωστήτα, σε σύγκριση με το Zostavax, αν και οι παρενέργειες που επιφέρει φαίνεται να είναι πιο συχνές.

Ένα άλλο εμβόλιο, το γνωστό παιδικό εμβόλιο της ανεμοβλογιάς, χρησιμοποιείται επίσης για την πρόληψη ασθενειών που προκαλούνται από τον ίδιο ιό.

 Ιατρικές χρήσεις 
Το εμβόλιο αυτό χρησιμοποιείται για την προστασία των ενηλίκων ατόμων έναντι, α) του έρπητα ζωστήρα, β) της μεθερπητικής νευραλγίας, και γ) του μακροχρόνιου νευρόπονου που ακολουθεί την πάθηση του έρπητα ζωστήρα. 

Μπορεί να θεωρηθεί ως θεραπευτικό εμβόλιο, δεδομένου ότι χρησιμοποιείται για τη θεραπεία ενός κρυφού ιού που έχει παραμείνει αδρανής στα κύτταρα του ανθρώπινου οργανισμού, μετά από την παιδική λοίμωξη από την ανεμοβλογιά, ακόμα από την βρεφική ηλικία. 

Το διαθέσιμο εμβόλιο του έρπητα ζωστήρα προορίζεται για χρήση σε άτομα άνω των 50 ετών. Μέχρι το 2021 δεν είχε επιβεβαιωθεί το εάν απαιτείται και δεύτερη ενισχυτική δόση του φαρμάκου, αλλά η Συμβουλευτική Επιτροπή για τις πρακτικές εμβολιασμού (ACIP) στις Ηνωμένες Πολιτείες Αμερικής συνιστά το εμβόλιο Shingrix για ενήλικες άνω των 50 ετών, ακόμα και εκείνων των ατόμων που έχουν ήδη κάνει το εμβόλιο Zostavax.
μικρογραφία|Shingrix

 Παρενέργειες 
Οι προσωρινές παρενέργειες από τις εμβολιακές δόσεις Shingrix είναι πιθανές. 

Μπορεί επίσης να είναι αρκετά σοβαρές σε έναν από τους έξι ανθρώπους και να επηρεάσουν τις καθημερινές δραστηριότητες, για έως και τρεις ημέρες. 

Ήπιος έως μέτριος πόνος στη θέση της ένεσης είναι συνήθης, ενώ μερικοί μπορεί να εμφανίσουν και πρήξιμο. Οι παρενέργειες επίσης περιλαμβάνουν κόπωση, μυϊκό πόνο, πονοκέφαλο, τρέμουλο, πυρετό και ναυτία. Οι παρενέργειες όμως φεύγουν μετά από δύο έως τρεις ημέρες. 

Οι παρενέργειες από το εμβόλιο Shingrix είναι μεγαλύτερες από εκείνες με το Zostavax και εμφανίζονται πιο συχνά σε άτομα ηλικίας 50 μέχρι 69 ετών σε σύγκριση με εκείνους των 70 ετών και άνω.

Έρευνα
Υπάρχουν ενδείξεις από έρευνες ότι το εμβόλιο του έρπητα ζωστήρα μπορεί να προστατεύσει από την άνοια. 

Μελέτη του 2024 σε περισσότερους από 200.000 ηλικιωμένους Αμερικανούς ενήλικες διαπίστωσε ότι το εμβόλιο αυτό συσχετίστηκε με μεγαλύτερη μείωση της άνοιας σε σύγκριση με το εμβόλιο Zostavax. Μέσα σε έξι χρόνια παρακολούθησης, όσοι έλαβαν το ανασυνδυαστικό εμβόλιο είχαν 17% αύξηση του χρόνου χωρίς διάγνωση άνοιας σε σύγκριση με όσους έλαβαν το Zostavax.

Παραπομπές

 Διαβάστε επίσης 



 Εξωτερικοί σύνδεσμοι 
 Zostavax Product Page U.S. Food and Drug Administration (FDA)
 Shingrix Product Page U.S. Food and Drug Administration (FDA)



Κατηγορία:Εμβόλια