Δεσιπραμίνη

Η δεσιπραμίνη, η οποία διατίθεται μεταξύ άλλων με την εμπορική ονομασία Norpramin, είναι ένα τρικυκλικό αντικαταθλιπτικό (TCA) που χρησιμοποιείται στη θεραπεία της κατάθλιψης.Δρα ως σχετικά εκλεκτικός αναστολέας επαναπρόσληψης της νορεπινεφρίνης, αν και έχει και άλλες δραστηριότητες, όπως η ασθενής αναστολή της επαναπρόσληψης της σεροτονίνης, ο αποκλεισμός α1, τα αντιισταμινικά και τα αντιχολινεργικά αποτελέσματα. Το φάρμακο δεν θεωρείται θεραπεία πρώτης γραμμής για την κατάθλιψη από τότε που εισήχθησαν τα αντικαταθλιπτικά με εκλεκτικούς αναστολείς επαναπρόσληψης σεροτονίνης (SSRI), τα οποία έχουν λιγότερες ανεπιθύμητες ενέργειες και είναι ασφαλέστερα σε υπερδοσολογία.

 Ιατρικές χρήσεις 
Η δεσιπραμίνη χρησιμοποιείται κυρίως για τη θεραπεία της κατάθλιψης. Μπορεί επίσης να είναι χρήσιμη για τη θεραπεία των συμπτωμάτων της διαταραχής ελλειμματικής προσοχής και υπερκινητικότητας (ΔΕΠΥ). Ωστόσο, τα οφέλη φαίνεται να είναι μόνο βραχυπρόθεσμα και υπάρχουν ανησυχίες σχετικά με τις πιθανές παρενέργειες από την χρήση της, επομένως η χρησιμότητά της δεν είναι σαφής. Η δεσιπραμίνη σε πολύ χαμηλές δόσεις χρησιμοποιείται επίσης για να βοηθήσει στη μείωση του πόνου που σχετίζεται με τη λειτουργική δυσπεψία. Έχει επίσης δοκιμαστεί, αν και με λίγα στοιχεία αποτελεσματικότητας, στη θεραπεία της εξάρτησης από την κοκαΐνη. Τα στοιχεία για τη χρησιμότητά της στον νευροπαθητικό πόνο είναι επίσης ανεπαρκή.

 Ανεπιθύμητες ενέργειες 
Η δεσιπραμίνη τείνει να είναι λιγότερο κατασταλτική από άλλες TCAs και τείνει να παράγει λιγότερες αντιχολινεργικές επιδράσεις, όπως ξηροστομία, δυσκοιλιότητα, κατακράτηση ούρων, θολή όραση και διαταραχές της γνωστικής ικανότητας ή της μνήμης.

 Υπερδοσολογία 
Η δεσιπραμίνη είναι ιδιαίτερα τοξική σε περιπτώσεις υπερδοσολογίας, σε σύγκριση με άλλα αντικαταθλιπτικά. Οποιαδήποτε υπερδοσολογία ή υποψία υπερδοσολογίας δεσχριμίνης θεωρείται επείγον ιατρικό περιστατικό και μπορεί να οδηγήσει σε θάνατο χωρίς άμεση ιατρική παρέμβαση.

 Φαρμακολογία 

 Φαρμακοδυναμική 
Η δεσιπραμίνη είναι ένας πολύ ισχυρός και σχετικά εκλεκτικός αναστολέας επαναπρόσληψης της νορεπινεφρίνης (NRI), ο οποίος θεωρείται ότι ενισχύει τη νοραδρενεργική. Με βάση μια μελέτη, έχει την υψηλότερη συγγένεια για τον μεταφορέα νορεπινεφρίνης (NET) από οποιαδήποτε άλλη TCA,  και λέγεται ότι είναι η πιο νοραδρενεργική και η πιο εκλεκτική για τον NET από τις TCAs. Η παρατηρηθείσα αποτελεσματικότητα της δεσπιραμίνης στη θεραπεία της ΔΕΠΥ αποτέλεσε τη βάση για την ανάπτυξη του εκλεκτικού ΝΤΡ ατομοξετίνη και τη χρήση του στη ΔΕΠΥ.

Η δεσιπραμίνη έχει τις ασθενέστερες αντιισταμινικές και αντιχολινεργικές επιδράσεις από τις TCAs. Τείνει να είναι ελαφρώς ενεργοποιητική/διεγερτική παρά κατασταλτική, σε αντίθεση με τις περισσότερες άλλες TCAs. Ενώ άλλες TCAs είναι χρήσιμες για τη θεραπεία της αϋπνίας, η δεσπραμίνη μπορεί να προκαλέσει αϋπνία ως παρενέργεια λόγω των ενεργοποιητικών ιδιοτήτων της. Το φάρμακο δεν σχετίζεται επίσης με αύξηση του σωματικού βάρους, σε αντίθεση με πολλές άλλες TCAs. Οι δευτεροταγείς αμινικές TCAs όπως η δεσιπραμίνη και η νορτριπτυλίνη εμφανίζουν χαμηλότερο κίνδυνο ορθοστατικής υπότασης από ό,τι άλλες TCAs, αν και η δεσιπραμίνη μπορεί ακόμη να προκαλέσει μέτρια ορθοστατική υπόταση.

 Φαρμακοκινητική 
Η δεσιπραμίνη είναι ο κύριος μεταβολίτης της ιμιπραμίνης και της λοφεπραμίνης.

 Χημεία 
Η δεσιπραμίνη είναι μια τρικυκλική ένωση, συγκεκριμένα μια διβενζαζεπίνη, και διαθέτει τρεις δακτυλίους συγχωνευμένους μεταξύ τους με μια πλευρική αλυσίδα προσαρτημένη στη χημική της δομή. Άλλες διβενζαζεπίνες TCA περιλαμβάνουν την ιμιπραμίνη (Ν-μεθυλδεσιπραμίνη), την κλομιπραμίνη, την τριμιπραμίνη και τη λοφεπραμίνη (Ν-(4-χλωροβενζοϋλομεθυλ)δεσιπραμίνη). Η δεσιπραμίνη είναι μια δευτεροταγής αμίνη TCA, με την Ν-μεθυλιωμένη μητρική της ιμιπραμίνη να είναι μια τριτοταγής αμίνη. Άλλες δευτεροταγείς αμίνες TCA περιλαμβάνουν τη νοτριπτυλίνη και την πρωτριπτυλίνη. Η χημική ονομασία της δεσιπραμίνης είναι 3-(10,11-διυδρο-5Η-διβενζο[b,f]αζεπιν-5-υλ)-N-μεθυλοπροπαν-1-αμίνη και η ελεύθερη βασική μορφή της έχει χημικό τύπο C18H22N2 με μοριακό βάρος 266,381 g/mol. Το φάρμακο χρησιμοποιείται στο εμπόριο κυρίως ως άλας υδροχλωρικού άλατος- το άλας διβουδινικού άλατος χρησιμοποιείται ή έχει χρησιμοποιηθεί για ενδομυϊκή ένεση στην Αργεντινή (εμπορική ονομασία Nebril) και η μορφή του ως ελεύθερη βάση δεν χρησιμοποιείται. Ο αριθμός μητρώου CAS της ελεύθερης βάσης είναι 50-47-5, του υδροχλωρικού άλατος είναι 58-28-6 και του διβουδινικού άλατος είναι 62265-06-9.

 Ιστορία 
Η δεσιπραμίνη αναπτύχθηκε από την Geigy. Εμφανίστηκε για πρώτη φορά στη βιβλιογραφία το 1959 και κατοχυρώθηκε με δίπλωμα ευρεσιτεχνίας το 1962. Το φάρμακο εισήχθη για πρώτη φορά για τη θεραπεία της κατάθλιψης το 1963 ή το 1964.

 Κοινωνία και πολιτισμός 

 Γενικά ονόματα 
"Desipramine" είναι η γενική ονομασία του φαρμάκου, η διεθνής μη ιδιόκτητη ονομασία INN καθώς και η βρετανική εγκεκριμένη ονομασία BANTooltip, ενώ "desipramine hydrochloride" είναι η υιοθετημένη ονομασία USAN των Ηνωμένων Πολιτειών, η φαρμακοποιία USP των Ηνωμένων Πολιτειών, η βρετανική εγκεκριμένη ονομασία BANTooltip και η ιαπωνική αποδεκτή ονομασία JAN. Η γενική του ονομασία στα γαλλικά και η DCF είναι désipramine, στα ισπανικά και ιταλικά και η DCIT είναι desipramina, στα γερμανικά είναι desipramin και στα λατινικά είναι desipraminum. 

 Επωνυμίες 
Η δεσιπραμίνη κυκλοφορεί ή έχει κυκλοφορήσει σε όλο τον κόσμο με διάφορες εμπορικές ονομασίες, όπως Irene, Nebril, Norpramin, Pertofran, Pertofrane, Pertrofran και Petylyl μεταξύ άλλων.

 Παραπομπές 

 Εξωτερικοί σύνδεσμοι 


Κατηγορία:Αντικαταθλιπτικά
Κατηγορία:Αντιισταμινικά
Κατηγορία:Αρωματικές αμίνες