Γοναδική δυσγενεσία XY

Η  πλήρης γοναδική δυσγενεσία XY, (XY complete gonadal dysgenesis) επίσης γνωστή ως σύνδρομο Swyer, είναι ένας τύπος ελαττώματος υπογοναδισμού (hypogonadism) σε ένα άτομο του οποίου ο καρυότυπος είναι 46,XY. Αν και συνήθως έχουν φυσιολογικά αιδοία, το άτομο έχει υπανάπτυκτες γονάδες, ινώδη ιστό που ονομάζεται "ταινιοειδείς γονάδες (streak gonads)", και εάν αφεθεί χωρίς θεραπεία, δεν θα βιώσει εφηβεία. Η αιτία είναι η έλλειψη ή απενεργοποίηση ενός γονιδίου SRY που ευθύνεται για τη φυλετική διαφοροποίηση (sexual differentiation). Η εγκυμοσύνη είναι μερικές φορές πιθανή στο σύνδρομο Swyer με υποβοηθούμενη αναπαραγωγική τεχνολογία (assisted reproductive technology). Ο φαινότυπος είναι συνήθως παρόμοιος με το Σύνδρομο Τέρνερ (45,X0) λόγω έλλειψης απενεργοποίησης Χ. Η τυπική ιατρική θεραπεία είναι η θεραπεία ορμονικής υποκατάστασης.
Το σύνδρομο ονομάζεται και Swyer, από έναν ενδοκρινολόγο με έδρα το Λονδίνο.
 Ενδείξεις και συμπτώματα 
Όσοι πάσχουν από σύνδρομο Swyer αναπτύσσουν φαινότυπους τυπικούς για τις γυναίκες και στις περισσότερες περιπτώσεις, μη αναπαραγωγικές γονάδες. Τα άτομα διαγιγνώσκονται συχνότερα κατά την ενηλικίωση μετά την αποτυχία της εφηβείας.
Οι συνέπειες του συνδρόμου Swyer χωρίς θεραπεία:
 Οι γονάδες (gonads) του ατόμου δεν έχουν δύο χρωμοσώματα Χ, επομένως οι μαστοί δεν θα αναπτυχθούν και η μήτρα δεν θα μεγαλώσει και δεν θα έχει έμμηνο ρύση μέχρι να χορηγηθούν οιστρογόνα. Αυτά χορηγούνται συχνά διαδερμικά.
 Οι γονάδες τους δεν μπορούν να παράγουν προγεστερόνη, επομένως η έμμηνος ρύση δεν θα είναι προβλέψιμη έως ότου χορηγηθεί η προγεστίνη, συνήθως ως χάπι.
 Οι γονάδες τους δεν μπορούν να παράγουν ωάρια, επομένως η σύλληψη παιδιών δεν είναι δυνατή.
  Οι ταινιώδεις γονάδες με κύτταρα που περιέχουν χρωμόσωμα Υ έχουν υψηλή πιθανότητα να αναπτύξουν καρκίνο, ειδικά γοναδοβλάστωμα. Originally published in Chinese as  Οι ταινιωτές γονάδες αφαιρούνται συνήθως εντός ενός έτους περίπου από τη διάγνωση, καθώς ο καρκίνος μπορεί να ξεκινήσει κατά τη βρεφική ηλικία.
 Η οστεοπενία είναι συχνά παρούσα.

Γενετική
Οι γενετικές συσχετίσεις του συνδρόμου Swyer περιλαμβάνουν:

 Τύπος OMIM Γονίδιο Τόπος 46, XY γοναδική δυσγενεσία, πλήρης, σχετιζόμενη με SRY  SRY Yp11.3 46, XY γοναδική δυσγενεσία, πλήρης ή μερική, σχετιζόμενη με DHH  DHH 12q13.1 46, XY γοναδική δυσγενεσία, πλήρης ή μερική, με ή χωρίς επινεφριδιακή ανεπάρκεια  NR5A1 9q33 46, XY γοναδική δυσγενεσία, πλήρης, σχετιζόμενη με το CBX2  CBX2 17q25 46, XY γοναδική δυσγενεσία, πλήρης ή μερική, με διαγραφή 9p24.3  DMRT1/2 9p24.3
Επτά άλλα γονίδια έχουν ταυτοποιηθεί με πιθανές συσχετίσεις που είναι ακόμη λιγότερο κατανοητές.
 Καθαρή γοναδική δυσγενεσία 
Υπάρχουν διάφορες μορφές γοναδικής δυσγενεσίας. Ο όρος "καθαρή γοναδική δυσγενεσία" (pure gonadal dysgenesis, PGD) έχει χρησιμοποιηθεί για να περιγράψει καταστάσεις με φυσιολογικά σύνολα φυλετικών χρωμοσωμάτων (π.χ., 46, XX ή 46, XY), σε αντίθεση με εκείνες των οποίων η γοναδική δυσγενεσία προκύπτει από έλλειψη ολόκληρου ή μέρους του δεύτερου φυλετικού χρωμοσώματος. Η τελευταία ομάδα περιλαμβάνει εκείνα τα άτομα με σύνδρομο Τέρνερ (δηλαδή 45, Χ) και τις παραλλαγές του, καθώς και εκείνα με μικτή γοναδική δυσγενεσία και ένα μείγμα κυτταρικών σειρών, μερικές από τις οποίες περιέχουν ένα χρωμόσωμα Υ (π.χ. 46,ΧΥ/45,Χ).Έτσι το σύνδρομο Swyer αναφέρεται ως PGD, 46, XY, και η XX γοναδική δυσγενεσία ως PGD, 46,XX. Τα άτομα με PGD έχουν φυσιολογικό καρυότυπο, αλλά μπορεί να έχουν ελαττώματα συγκεκριμένου γονιδίου σε ένα χρωμόσωμα.

 Παθογένεση 
Το πρώτο γνωστό βήμα της φυλετικής διαφοροποίησης ενός αρσενικού εμβρύου είναι η ανάπτυξη όρχεων. Τα πρώιμα στάδια του σχηματισμού των όρχεων κατά τον δεύτερο μήνα της κύησης απαιτούν τη δράση πολλών γονιδίων, ένα από τα πρώτα και πιο σημαντικά από τα οποία είναι το SRY: η περιοχή του χρωμοσώματος Υ που καθορίζει το φύλο.
Όταν ένα τέτοιο γονίδιο είναι ελαττωματικό, οι αδιαφοροποίητες γονάδες αποτυγχάνουν να διαφοροποιηθούν σε όρχεις σε ένα έμβρυο XY. Χωρίς όρχεις, δεν παράγεται τεστοστερόνη ή αντιμυλλεριανή ορμόνη (anti-Müllerian hormone, AMH). Χωρίς τεστοστερόνη, οι βολφιανοί πόροι (Wolffian ducts) αποτυγχάνουν να αναπτυχθούν, επομένως δεν σχηματίζονται εσωτερικά ανδρικά όργανα. Επίσης, η έλλειψη τεστοστερόνης σημαίνει ότι δεν σχηματίζεται διυδροτεστοστερόνη και κατά συνέπεια τα εξωτερικά γεννητικά όργανα αποτυγχάνουν να αρρενοποιήσουν, με αποτέλεσμα ένα φυσιολογικό αιδοίο. Χωρίς AMH, ο οι μυλλεριανοί πόροι εξελίσσεται σε φυσιολογικά εσωτερικά γυναικεία όργανα (μήτρα, σάλπιγγες, τράχηλος, κόλπος.
Διάγνωση
Λόγω της αδυναμίας των ταινιωδών γονάδων να παράγουν φυλετικές ορμόνες (και οιστρογόνα και ανδρογόνα), τα περισσότερα από τα δευτερεύοντα χαρακτηριστικά του φύλου δεν αναπτύσσονται. Αυτό ισχύει ιδιαίτερα για οιστρογονικές αλλαγές όπως η ανάπτυξη του μαστού, η διεύρυνση της λεκάνης και των ισχίων και εμμηνορροϊκές περίοδοι. Καθώς τα επινεφρίδια μπορούν να παράγουν περιορισμένες ποσότητες ανδρογόνων και δεν επηρεάζονται από αυτό το σύνδρομο, τα περισσότερα από αυτά τα άτομα θα αναπτύξουν τρίχες του εφηβαίου, αν και συχνά παραμένουν αραιές.
Η αξιολόγηση της καθυστερημένης εφηβείας αποκαλύπτει συνήθως αύξηση των γοναδοτροπινών, υποδεικνύοντας ότι η υπόφυση παρέχει το σήμα για την εφηβεία, αλλά οι γονάδες αποτυγχάνουν να ανταποκριθούν. Τα επόμενα βήματα της αξιολόγησης περιλαμβάνουν συνήθως έλεγχο καρυότυπου και απεικόνιση της λεκάνης. Ο καρυότυπος αποκαλύπτει τα χρωμοσώματα XY και η απεικόνιση καταδεικνύει την παρουσία μήτρας αλλά όχι ωοθηκών (οι ταινιωτές γονάδες δεν φαίνονται συνήθως από τις περισσότερες απεικονίσεις). Αν και ένας καρυότυπος XY μπορεί επίσης να υποδεικνύει άτομο με πλήρες σύνδρομο αντίστασης στα ανδρογόνα, η απουσία μαστών και η παρουσία μήτρας και ηβικού τριχώματος αποκλείουν την πιθανότητα. Σε αυτό το σημείο είναι συνήθως δυνατό για έναν γιατρό να κάνει τη διάγνωση του συνδρόμου Swyer.
 Σχετικές συνθήκες 
Το σύνδρομο Swyer αντιπροσωπεύει ένα φαινοτυπικό αποτέλεσμα της αποτυχίας των γονάδων να αναπτυχθούν σωστά και, ως εκ τούτου, αποτελεί μέρος μιας κατηγορίας καταστάσεων που ονομάζονται γοναδική δυσγενεσία. Υπάρχουν πολλές μορφές γοναδικής δυσγενεσίας.
Το σύνδρομο Swyer είναι ένα παράδειγμα μιας κατάστασης κατά την οποία ένα εξωτερικά ξεκάθαρο γυναικείο σώμα φέρει δυσγενετικές, άτυπες ή μη φυσιολογικές γονάδες. Άλλα παραδείγματα περιλαμβάνουν σύνδρομο πλήρους αντίστασης στα ανδρογόνα (complete androgen insensitivity syndrome), μερικές διαγραφές χρωμοσώματος Χ, λιποειδή συγγενή υπερπλασία επινεφριδίων και σύνδρομο Τέρνερ.
Θεραπεία
Μετά τη διάγνωση, ξεκινά συνήθως η θεραπεία με οιστρογόνα και προγεστογόνο, προάγοντας την ανάπτυξη γυναικείων χαρακτηριστικών.
Η θεραπεία ορμονικής υποκατάστασης μπορεί επίσης να μειώσει την πιθανότητα οστεοπόρωσης.
 Επιδημιολογία 
Μια μελέτη του 2017 υπολόγισε ότι η συχνότητα εμφάνισης του συνδρόμου Swyer είναι περίπου 1 στις 100.000 γυναίκες. Λιγότερες από 100 περιπτώσεις έχουν αναφερθεί έως το 2018. Υπάρχουν εξαιρετικά σπάνιες περιπτώσεις οικογενούς συνδρόμου Swyer.
Ιστορικό
Το σύνδρομο Swyer περιγράφηκε για πρώτη φορά από τον G. I. M. Swyer το 1955 σε μια αναφορά δύο περιπτώσεων.
Παραπομπές

Παραπέρα μελέτη

Εξωτερικοί σύνδεσμοι

Κατηγορία:Σύνδρομα
Κατηγορία:Γυναικολογικές παθήσεις
Κατηγορία:Διαφυλικές παραλλαγές