Τεταρτοταγής άνθρακας

τεταρτοταγής άνθρακας 150x150px Συντακτικός τύπος του νεοπεντανίου (επισημαίνεται ο τεταρτοταγής άνθρακας κόκκινος)

Ένας τεταρτοταγής άνθρακας (quaternary carbon) είναι ένα άτομο άνθρακα που συνδέεται με τέσσερα άλλα άτομα άνθρακα. Για το λόγο αυτό, τεταρτοταγή άτομα άνθρακα βρίσκονται μόνο σε υδρογονάνθρακες που έχουν τουλάχιστον πέντε άτομα άνθρακα. Τα τεταρτοταγή άτομα άνθρακα μπορούν να εμφανιστούν σε διακλαδισμένα αλκάνια, αλλά όχι σε γραμμικά αλκάνια.

  πρωτοταγής άνθρακας δευτεροταγής άνθρακας τριτοταγής άνθρακας τεταρτοταγής άνθρακας Γενική δομή  (R = Οργανυλομάδα) frameless=1.0|85x85px frameless=1.0|85x85px frameless=1.0|85x85px frameless=1.0|85x85px Μερικός  συντακτικός τύπος frameless=1.0|96x96px frameless=1.0|102x102px frameless=1.0|98x98px frameless=1.0|105x105px

 Σύνθεση 
Ο σχηματισμός χειρόμορφου τεταρτοταγών κέντρων άνθρακα ήταν μια συνθετική πρόκληση. Οι χημικοί έχουν αναπτύξει ασύμμετρες αντιδράσεις Ντιλς-Άλντερ,Nicolaou, K. C.; Vassilikogiannakis, G.; Mägerlein, W.; Kranich, R Angew. Chem. Int. Ed. Volume 2001, Issue 40, Pages 2482–2486 {{DOI: 10.1002/1521-3773(20010702)40:13<2482::AID-ANIE2482>3.0.CO;2-A}} αντίδραση Χεκ, κυκλοποίηση ενινίου (Enyne), αντιδράσεις κυκλοπροσθήκης,Quasdorf, K.W.; Overman, L. E. Nature Volume 2014, Volume 516, Pages 181  ενεργοποίηση C–H, αλλυλική υποκατάσταση, αντίδραση Pauson–Khand,Ishizaki, M.; Niimi, Y.; Hoshino, O.; Hara, H.; Takahashi, T. Tetrahedron Volume 2001, Issue 61, Pages 4053–4065 κ.λπ. για τη δημιουργία ασύμμετρων τεταρτοταγών ατόμων άνθρακα.
Μία από τις πιο σημαντικές βιομηχανικά ενώσεις που περιέχουν τεταρτοταγή άνθρακα είναι η δισφαινόλη Α (BPA). Το κεντρικό άτομο είναι ένας τεταρτοταγής άνθρακας. Ρετροσυνθετικά, αυτός ο άνθρακας είναι το κεντρικό άτομο ενός μορίου ακετόνης πριν από τη συμπύκνωση με δύο ισοδύναμα φαινόλης - διαδικασία παραγωγής δισφαινόλη Α (Bisphenol A, BPA)

 Παραπομπές 

Κατηγορία:Χημική ονοματολογία
Κατηγορία:Οργανική χημεία