Ιερά Μητρόπολις Δοροστόλου

Η Ιερά Μητρόπολις Δοροστόλου () είναι μία από τις Μητροπόλεις της Βουλγαρικής Ορθόδοξης Εκκλησίας. Ως τα τέλη του 19ου αιώνα που υπαγόταν στο Πατριαρχείο Κωνσταντινουπόλεως, ήταν γνωστή ως «Ιερά Μητρόπολις Δρύστρας». Έδρα της είναι η Σιλίστρα (Δορύστολον ή Δουρόστολον στα Βυζαντινά Ελληνικά) και Μητροπολίτης της από τις 25 Οκτωβρίου 2020 ο Ιάκωβος (Στόικοφ Ντόντσεφ).

 Ιστορικά στοιχεία 
Ο Χριστιανισμός διαδόθηκε στην Κάτω Μοισία, την περιοχή της ρωμαϊκής πόλης Ντοροστόρουμ, κατά την παράδοση από τον Απόστολο Ανδρέα στα τέλη του 1ου αιώνα και πάντως πρέπει να είχε εξαπλωθεί αρκετά το αργότερο στα τέλη του 3ου αιώνα, καθώς τότε μαρτύρησε στο Δορόστολο για τη χριστιανική του πίστη ο στρατιώτης Δάσιος, του οποίου η μνήμη τιμάται από την Ορθόδοξη Εκκλησία στις 20 Νοεμβρίου. Επίσκοπος Δοροστόλου (ή Δοροστόλου ή Ροδοστόλου) μαρτυρείται στο β΄ μισό του 4ου αιώνα: περί το 383 την έδρα κατείχε ο επίσκοπος Αυξέντιος, ο οποίος ήταν Αρειανός. Η επισκοπή υπαγόταν τότε στη Μητρόπολη Μαρκιανουπόλεως, ενώ στα τέλη του 8ου αιώνα αναφέρεται ως επισκοπή της Μητρόπολης Οδησσού.

Κατά την εποχή του ηγεμόνα της Βουλγαρίας Πέτρου, μεταξύ των ετών 934 και 944, ο ελληνικής καταγωγής Επίσκοπος Δρύστρας Δαμιανός έλαβε από τον Αυτοκράτορα Ρωμανό Λεκαπηνό τιμητικώς τον τίτλο του Πατριάρχη. Από τον 11ο αιώνα η Mητρόπολη Δοροστόλου, μετά από σύντομη υπαγωγή στην Αρχιεπισκοπή Αχριδών, ονομάζεται πλέον «Δρύστρας», πιθανότατα σλαβική παραφθορά της παλαιότερης ονομασίας και ο Μητροπολίτης Δρύστρας έφερε και τον τίτλο «υπέρτιμος και έξαρχος παντός Παραδουνάβεως».

Κατά την Οθωμανική περίοδο, η Μητρόπολη συνέχισε να έχει έδρα τη Σιλίστρα και δικαιοδοσία σε όλη την περιοχή της Δοβρουτσάς. Αργότερα, κατά το 17ο και 18ο αιώνα, φαίνεται πως η Μητρόπολη Δρύστρας διατηρούσε στενές σχέσεις με τους ηγεμόνες της Βλαχίας, όπως μαρτυρεί και το γεγονός ότι ο πρίγκιπας («οσποδάρος») της Βλαχίας Γρηγόριος Α΄ Γκίκας ανήγειρε τον καθεδρικό ναό στη Σιλίστρα, ενώ οι μητροπολίτες Δρύστρας αποστέλλονταν συχνά στη Βλαχία ως έξαρχοι του Οικουμενικού Θρόνου.

Το 1806 ο μητροπολίτης κατέφυγε στο Βουκουρέστι λόγω του Ρωσοτουρκικού πολέμου και η Μητρόπολη παρέμεινε σε χηρεία. Ήδη από τα μέσα του 18ου αιώνα η βόρεια Δοβρουτσά είχε τεθεί υπό τη δικαιοδοσία του μητροπολίτη Προϊλάβας με έδρα τη Βραΐλα και ίσως για το λόγο αυτό το Οικουμενικό Πατριαρχείο αποφάσισε το 1813 να ενωθούν οι μητροπόλεις Προϊλάβας και Δρύστρας.

Μετά τη συνθήκη της Αδριανούπολης που ενσωμάτωσε την Βραΐλα στην ηγεμονία της Βλαχίας, η μητρόπολη Προϊλάβας καταργήθηκε και επανασυστάθηκε εκείνη της Δρύστρας, με έδρα και πάλι τη Σιλίστρα και δικαιοδοσία σε όλη την οθωμανική επαρχία της Δοβρουτσάς. Ακολούθησαν προσπάθειες να ανασυγκροτηθεί η επαρχία, η οποία ανακόπηκε από την άνοδο του βουλγαρικού εθνικισμού και την κρίση στις σχέσεις της «Μεγάλης Εκκλησίας» με τους Βούλγαρους. Ήδη από το καλοκαίρι του 1860 πολλές βουλγαρικές κοινότητες στην περιοχή δεν αναγνώριζαν πια τον πατριαρχικό, ελληνικής καταγωγής, μητροπολίτη Διονύσιο.

Στις 28 Φεβρουαρίου 1870, με το φιρμάνι του σουλτάνου Αμπντούλ Αζίζ που επέτρεψε την ίδρυση της Βουλγαρικής Εξαρχίας, οριζόταν η επισκοπή Δοροστόλου ως μία από τις 15 επισκοπές της. Το ίδιο έτος αποφασίστηκε η ένωση των επισκοπών Δοροστόλου και Τσερβένου (Ρούσε) σε ενιαία Μητρόπολη Δοροστόλου-Τσερβένου, με έδρα το Ρουστσούκι (Ρούσε), και το 1872 εξελέγη ο πρώτος επίσκοπος της νέας επισκοπής. Ακολούθησε οξύς ανταγωνισμός μεταξύ της πατριαρχικής και της εξαρχικής μητρόπολης για τον προσεταιρισμό των ρουμανικών ορθόδοξων κοινοτήτων.

Μετά το 1879 το Οικουμενικό Πατριαρχείο δεν χειροτόνησε άλλο Μητροπολίτη Δρύστρας και η επαρχία έπαψε να υπάρχει γι'αυτό, αλλά από το 1896 αποδίδει τον τίτλο «Ροδοστόλου» σε τιτουλάριους επισκόπους του. Βούλγαροι Μητροπολίτες που χειροτονούνταν από την Εξαρχία ως το 1945 θεωρούνταν σχισματικοί. Το 1927 εξελέγη Μητροπολίτης Δοροστόλου και Τσερβένου ο Μιχαήλ (Τοντόρωφ Τσαβντάρωφ), επί των ημερών του οποίου ήρθη το σχίσμα (1945) και η Βουλγαρική Εκκλησία εξυψώθηκε σε Πατριαρχείο (1953).

Στις 17 Δεκεμβρίου 2001 η Μητρόπολη διαιρέθηκε εκ νέου στη Μητρόπολη Ρούσε και τη Μητρόπολη Δοροστόλου.

Επισκοπικός κατάλογος
+ Όνομα  Έτη  ΣημειώσειςΕπίσκοποι Δοροστόλου Αυξέντιος  ~ 383  Αρειανός Ιάκωβος  ~ 431  συμμετείχε στην Γ΄ Οικουμενική Σύνοδο Δαμιανός  10ος αιώνας  τιμητικώς «Πατριάρχης»Μητροπολίτες Δρύστρας (Πατριαρχείο Κωνσταντινουπόλεως) Λεόντιος  ~ 1050 ~ 1060  Χριστόφορος  πριν το 1082Gouillard, J. Le procès officiel de Jean l′Italien. Les actes et leurs sous-entendus. — Travaux et Mémoires, 9, 1985, 137, 141. – περί το 1090  Λέων  ~ 1166/7Patrologia Graeca, ed. J.-P. Migne. T. 140. Col. 237  – μετά τον Μάρτιο 1171  Ζαχαρίας  ~ 1360Житие и жизнь преподобнаго отца нашего Теодосия иже в Трънове постничьствовавшаго съписано светеишимь патриархомь Константина града кирь Калистомь (изд. В. Н. Златарски). — Сборник за народни умотворения, наука и книжнина, 20/II.2, 1904, 25.  Κάλλιστος  ~ 1438/39Trapp, E. Prosopographisches Lexikon der Palaiologenzeit. Wien, 1976—1996. № 10472   Παρθένιος  πριν το 1564 – μετά τον Απρίλιο 1580  Γρηγόριος  πριν τον Ιούνιο 1583 – μετά τον Ιούνιο 1591  Ιωάσαφ  ~ Ιανουάριος 1605  Ιωακείμ  πριν τον Μάιο 1615 – πριν τον Αύγουστο 1618   Μητροφάνης  Αύγουστος 1618 – πριν τις 21 Δεκεμβρίου 1621  από Καφά και Φούλλων Ιωακείμ  ; – πριν τον Μάρτιο 1622  α΄ θητεία Μελέτιος  πριν τον Μάρτιο 1622 – Ιανουάριος 1626  καθαιρέθηκε Ιωακείμ  Ιανουάριος 1626 – Απρίλιος 1628  β΄ θητεία, καθαιρέθηκε Αντώνιος  ~ 24 Σεπτεμβρίου 1628  α΄ θητεία Γρηγόριος  ~ 1631  Αντώνιος  22 Μαρτίου 1633 – Αύγουστος ή Οκτώβριος 1637  β΄ θητεία Ιερεμίας  Οκτώβριος 1637 – Φεβρουάριος 1638(;)  κατόπιν Σμύρνης Αντώνιος  1638(;) – Αύγουστος 1643  συγχωρήθηκε και αποκαταστάθηκε, γ΄ θητεία Παΐσιος  ~ Φεβρουάριος 1647  Αντώνιος  7 Μαρτίου 1650 – 16 Μαρτίου 1650  δ΄ θητεία, κατόπιν Παλαιών Πατρών Μακάριος  Ιούλιος 1651 – 1674  υποψήφιος το 1662 για τον Πατριαρχικό Θρόνο, καθαιρέθηκε Μεθόδιος/Μελέτιος (;)  1671 – 1674  Διονύσιος  21 Μαρτίου 1674 – 1677  Μακάριος  ~ Μάρτιος 1677 – μετά την 1η Μαΐου 1679  Γεννάδιος  ~ 1682 ~ 1683  κατόπιν Νικαίας Μακάριος  ~ Οκτώβριος 1684  Παρθένιος (Μαρκανάβας)  ~ Φεβρουάριος 1687 – πριν τον Μάρτιο 1691  παραιτήθηκε Αθανάσιος  Μάρτιος 1691 – μετά τον Οκτώβριο 1710  κατόπιν Ηρακλείας Ιερόθεος  1711 – 1719 †  Σεραφείμ  1719 – 1725  Κωνστάντιος  1725 – μετά το 1734 †  Βαρθολομαίος  Νοέμβριος 1734 – πριν τον Φεβρουάριο 1764  κατόπιν Αθηνών Κύριλλος  1764 – Ιούλιος 1764 †  από Ξάνθης Παρθένιος  Ιούλιος 1764 – 1790  καθαιρέθηκε και εξορίστηκε Γρηγόριος Α΄ (Σπυρίδης)  Δεκέμβριος 1790 – 15 Σεπτεμβρίου 1800  παραιτήθηκε Γρηγόριος Β΄  Σεπτέμβριος 1800 – Ιανουάριος 1806  από Βάρνης, παραιτήθηκε Κύριλλος  Ιανουάριος 1806 – 1813  από πρώην Γάνου, επαύθηΜητροπολίτες Δρύστρας και Προϊλάβου (Πατριαρχείο Κωνσταντινουπόλεως) Καλλίνικος  Απρίλιος 1813 – Μάρτιος 1821  κατόπιν Διδυμοτείχου Άνθιμος  Μάρτιος 1821 – Νοέμβριος 1836  από Διδυμοτείχου, από το 1830 μόνο Δρύστρας, εγκατέλειψε την επαρχία του και επαύθηΜητροπολίτες Δρύστρας (Πατριαρχείο Κωνσταντινουπόλεως) Γρηγόριος  Νοέμβριος 1836 – 11 Δεκεμβρίου 1839 †  από πρώην Αίνου Ιερώνυμος  Ιανουάριος 1840 – Νοέμβριος 1851  Διονύσιος (Ιωάννου)  18 Νοεμβρίου 1851 – 4 Ιανουαρίου 1879 † Επίσκοποι Ροδοστόλου (Πατριαρχείο Κωνσταντινουπόλεως) Κωνσταντίνος (Αράμπογλου) 	10 Μαρτίου 1896 – 22 Ιουλίου 1899  κατόπιν Βελλάς, μετέπειτα Οικουμενικός Πατριάρχης Άνθιμος (Σαρίδης) 	25 Νοεμβρίου 1899 – 31 Μαρτίου 1905	 κατόπιν Μογλενών Αλέξανδρος (Δήμογλου) 	27 Οκτωβρίου 1907 – 26 Απριλίου 1922  κατόπιν Αμερικής Τιμόθεος (Χαλόφτης)  22 Απριλίου 1962 – 21 Δεκεμβρίου 1977 †  Χρυσόστομος (Αναγνωστόπουλος)  22 Απριλίου 1978 – 1 Οκτωβρίου 2025 †  από 10 Ιανουαρίου 2023 Μητροπολίτης Ροδοστόλου Αντώνιος (Πατρός)  30 Νοεμβρίου 2025 – σήμερα Μητροπολίτες Δοροστόλου και Τσερβένου, έδρα Ρούσε (Βουλγαρική Εξαρχία) Γρηγόριος (Νεμτσώφ)  1 Ιουλίου 1872 – 16 Δεκεμβρίου 1898 †  Βασίλειος (Μιχαήλωφ)  18 Ιουλίου 1899 – 24 Ιανουαρίου 1927 †  Μιχαήλ (Τοντόρωφ Τσαβντάρωφ)  3 Απριλίου 1927 – 8 Μαΐου 1961  από Βελίκης, θεραπεία του σχίσματος το 1945Μητροπολίτες Δοροστόλου και Τσερβένου, έδρα Ρούσε (Βουλγαρική Ορθόδοξη Εκκλησία) Σωφρόνιος (Στόιτσεφ Κόεφ)  4 Μαρτίου 1962 – 19 Ιανουαρίου 1994  από Προβάτας, παραιτήθηκε Νεόφυτος (Νικόλωφ Δημητρώφ)  3 Απριλίου 1994 – 17 Δεκεμβρίου 2001  από Λεύκης, μετέπειτα Πατριάρχης ΒουλγαρίαςΜητροπολίτες Δοροστόλου (Βουλγαρική Ορθόδοξη Εκκλησία) Ιλαρίων (Ντραγκάνωφ Τσώνεφ)  12 Οκτωβρίου 2003 – 28 Οκτωβρίου 2009 †  Αμβρόσιος (Αλεξάνδρωφ Παρασκεύωφ)  24 Ιανουαρίου 2010 – 18 Αυγούστου 2020 †  από Βρανίτσης Ιάκωβος (Στόικοφ Ντόντσεφ)  25 Οκτωβρίου 2020 – σήμερα 

 Μονές 
 Μονή Αναλήψεως του Κυρίου, χωριό Καμέντσι
 Μονή της Υπεραγίας Θεοτόκου, χωριό Aydemir

 Υποσημειώσεις και παραπομπές 
Υποσημειώσεις

Παραπομπές

 Πηγές 







 Εξωτερικοί σύνδεσμοι 




Δοροστολου
Κατηγορία:Σιλίστρα