Αλ-Μουτί

Ο Αμπού Αλ-Κασίμ αλ-Φαντλ ιμπν αλ-Μουκταντίρ (913/4 - Σεπτέμβριος/Οκτώβριος 974), γνωστός περισσότερο με το βασιλικό όνομα αλ-Μουτί λι-λάχ (αραβικά: المطيع لله, ερμηνεύεται ως 'υπάκουος στον Θεό'), ήταν ο 23ος χαλίφης των Αββασιδών στη Βαγδάτη από το 946 έως το 974, που κυβερνούσε υπό την επίβλεψη των Μπουγιδών εμιρών του.

Η βασιλεία του Αλ-Μουτί αντιπροσώπευε το ναδίρ στη δύναμη και την εξουσία του Χαλιφάτου των Αββασιδών. Στις προηγούμενες δεκαετίες η κοσμική εξουσία των χαλιφών είχε συρρικνωθεί στο Ιράκ, και ακόμη και εκεί είχε περιοριστεί από ισχυρούς στρατιωτικούς· με την κατάκτηση της Βαγδάτης από τους Βουγίδες, καταργήθηκε εντελώς. Ο Αλ-Μουτί ανέβηκε στον θρόνο από τους Βουγίδες και η εξουσία του μειώθηκε στην πραγματικότητα σε μια σφραγίδα, με κάποια ίχνη εξουσίας eπάνω σε δικαστικούς και θρησκευτικούς διορισμούς στο Ιράκ. Το ίδιο το γεγονός της υποταγής και της ανικανότητάς του βοήθησε στην αποκατάσταση κάποιας σταθερότητας στον θεσμό του χαλίφη: σε έντονη αντίθεση με τους -με βραχείς βασιλείες και βίαιες αναστατώσεις- προκατόχους του, ο Αλ-Μουτί απολάμβανε μια μακρά και σχετικά ανεπιφύλακτη βασιλεία, και ήταν σε θέση να παραδώσει τον θρόνο στον γιο του αλ-Ταΐ ως 24ο χαλίφη.

Το κύρος του Αλ-Μουτί ως ονομαστικού ηγέτη τού μουσουλμανικού κόσμου, μειώθηκε δραματικά κατά τη διάρκεια της θητείας του. Οι περιφερειακοί ανταγωνιστές των Boυγιδών καθυστέρησαν την αναγνώριση της χαλιφείας του αλ-Μουτί, βλέποντας σε αυτόν μόνο μια μαριονέτα Μπουϊντ, και η αδυναμία του να ανταποκριθεί αποτελεσματικά στις Ρωμαϊκές ανακατακτήσεις, υπέσκαψε τη φήμη του. Το πιο σημαντικό, η άνοδος των Σιιτικών καθεστώτων σε όλη τη Μέση Ανατολή, αμφισβήτησε άμεσα την κυριαρχία των Σουνιτών Αββασιδών. Οι Μπουϊδες ήταν Σιίτες, αλλά διατήρησαν το Χαλιφάτο των Αββασιδών για λόγους σκοπιμότητας. Πιο δυτικά, το διευρυμένο Χαλιφάτο των Φατιμιδών έθεσε άμεση ιδεολογική και πολιτική πρόκληση στους Αββασίδες: κατά τη διάρκεια της βασιλείας τού αλ-Μουτί, οι Φατιμίδες κατέκτησαν την Αίγυπτο και άρχισαν να επεκτείνονται στην Εγγύς Ανατολή, απειλώντας την ίδια τη Βαγδάτη.
εναλλ.=Map of the Middle East with countries and cities shown, and the Buyid domains highlighted in light blue|δεξιά|μικρογραφία|Οι περιοχές της δυναστείας των Βουγιδών, που έλεγχαν το Ιράκ και μεγάλα τμήματα του Ιράν, και τα άλλα κράτη της Μέσης Ανατολής περί το 970.
εναλλ.=Obverse and reverse of a gold coin with Arabic lettering|μικρογραφία|Χρυσό ντινάρ του κυβερνήτη των Ιχσιδιδών Αμπού αλ-Μισκ Καφούρ, που κόπηκε το 966 στη Ράμλα της Παλαιστίνης, στο όνομα του αλ-Mουτί.

 Σημειώσεις 

 Αναφορές 

 Πηγές 













Κατηγορία:Χαλίφηδες