Ιερά Μητρόπολις Πρεσλάβας

Η Ιερά Μητρόπολις Πρεσλάβας είναι μία πρώην Μητρόπολη του Πατριαρχείου Κωνσταντινουπόλεως με έδρα την πόλη Σούμλα (σημερινό Σούμεν της Βουλγαρίας).

Ο Μητροπολίτης της έφερε τον τίτλο «Μητροπολίτης Πρεσλάβας, υπέρτιμος και έξαρχος Βουλγαρικής Μυσίας».

Ιστορικά στοιχεία
Η περιοχή άνηκε εκκλησιαστικά στην Μητρόπολη Μαρκιανουπόλεως και ακολούθησε εν πολλοίς την βουλγαρική ιστορία. Έτσι, τον 9ο αιώνα αναφέρεται ως έδρα του Βούλγαρου Αρχιεπισκόπου. Μετά από ένα διάστημα αφάνειας, μαρτυρείται ως επισκοπή υποκείμενη στη Μητρόπολη Τυρνόβου, τουλάχιστον από τον 17ο αιώνα. Τον Ιούλιο του 1831 προήχθη σε ανεξάρτητη Μητρόπολη.

Με την άνοδο του Βουλγαρικού εθνικισμού και τα επεισόδια που ακολούθησαν, ο Πρεσλάβας Άνθιμος εξελέγη Μητροπολίτης Βιδύνης στις 13 Απριλίου 1868 και η Μητρόπολη έμεινε σε χηρεία. Στις 30 Οκτωβρίου 1872 χειροτονήθηκε Μητροπολίτης Πρεσλάβας ο Προκόπιος, ο οποίος όμως εξαιτίας του Σχίσματος και της κατάστασης δεν μπόρεσε να μεταβεί στην επαρχία του και διέμεινε στην Κωνσταντινούπολη φέροντας τον τίτλο μέχρι τον θάνατό του στις
23 Ιουνίου 1874.

Παράλληλα, η Βουλγαρική Εξαρχία εγκατέστησε το 1872 τον Μητροπολίτη Συμεών (Ποπνικόλωφ) στα Σούμλα, συγχωνεύοντας την Μητρόπολη με τη γειτονική Βάρνα και ονομάζοντάς τον Μητροπολίτη Βάρνης και Πρεσλάβας. Αυτός διέμενε μέχρι το 1882 στα Σούμλα και κατόπιν μεταφέρθηκε στη Βάρνα, ποιμαίνοντας την ενιαία Μητρόπολη ως το θάνατό του το 1937.

Μετά το 1874 το Οικουμενικό Πατριαρχείο δεν χειροτόνησε άλλο Μητροπολίτη Πρεσλάβας και η επαρχία έπαψε να υπάρχει γι'αυτό. Βούλγαροι Μητροπολίτες που χειροτονούνταν από την Εξαρχία ως το 1945 θεωρούνταν σχισματικοί. Το 1937 εξελέγη Μητροπολίτης Βάρνης και Μεγάλης Πρεσλάβας ο Ιωσήφ (Λαζάρωφ Ηλίεφ), επί των ημερών του οποίου ήρθη το σχίσμα (1945) και η Βουλγαρική Εκκλησία εξυψώθηκε σε Πατριαρχείο (1953).

Επισκοπικός κατάλογος
+ Όνομα  Έτη  ΣημειώσειςΕπίσκοποι Πρεσλάβας Κωνσταντίνος  9ος αιώνας  Δωρόθεος  ~ 1360Житие и жизнь преподобнаго отца нашего Теодосия иже в Трънове постничьствовавшаго съписано светеишимь патриархомь Константина града кирь Калистомь (изд. В. Н. Златарски). – Сборник за народни умотворения, наука и книжнина, 20/II.2, 1904, 25. Λέων  15ος αιώνας  Γρηγόριος  ~ 1578Б. Христова, Д. Караджова, Е. Узунова. Бележки на българските книжовници Х-ХVIII век. Т.1 – 2. С., 2003 – 2004, № 202  Σπυρίδων  ~ Μάιος 1590 Επίσκοποι Πρεσλάβας (υπό την Μητρόπολη Τυρνόβου) Γρηγόριος  ~ 4 Νοεμβρίου 1620  Καλλίνικος  πριν τον Σεπτέμβριο του 1623 – μετά το 1643Б. Христова, Д. Караджова, Е. Узунова. Бележки на българските книжовници Х-ХVIII век. Т.1 – 2. С., 2003 – 2004, № 308  Νεκτάριος  15 Δεκεμβρίου 1680  –  Σωφρόνιος  1687 – αρχές 18ου αιώνα  Νικοφόρος  ~ 1720Тютюнджиев, Ив. Търновската митрополия през 17. и първата половина на 18 век. Велико Търново, 1999, 33 – 34.  Χρύσανθος  ~ 1733 – 1734Omont, H. Liste des métropolitains et évêques grecs du Patriarcat de Constantinople vers 1725. – Révue de l'Orient latin, 1, 1893, 315.  Παρθένιος  ; – 1747  Γεδεών  9 Νοεμβρίου 1747 – 1780Иречек, К. Пътувания по България. 2-ро изд. С., 1974, 941. †  Νεόφυτος  ~ 1781Снегаров, И. Старият търновски църковен кодекс. – Годишник на Софийския униврситет: Богословски факултет, 11, 1934, 5. – 19 Σεπτεμβρίου 1809Иречек, К. Пътувания по България. С., 1974, 941.  Άνθιμος  Οκτώβριος 1809 – Μάιος 1831  κατόπιν ΒιδύνηςΜητροπολίτες Πρεσλάβας Γρηγόριος  Ιούλιος 1831 – Απρίλιος 1833  παραιτήθηκε, αργότερα Δημητριάδος Γεράσιμος (Πουρνάρας ή Λαχόβαρης)  Απρίλιος 1833 – Ιούνιος 1840  κατόπιν Πελαγονίας Πορφύριος  Ιούνιος 1840 – 5 Μαρτίου 1847  κατόπιν Βάρνης Διονύσιος  5 Μαρτίου 1847 – Δεκέμβριος 1850  από Αργυρουπόλεως, κατόπιν Κρήτης Βενιαμίν  17 Δεκεμβρίου 1850 – 23 Μαΐου 1861  από Συνάδων, επαύθη Άνθιμος (Μιχαήλωφ Τσαλίκωφ)  23 Μαΐου 1861 – 13 Απριλίου 1868  κατόπιν Βιδύνης Προκόπιος  30 Οκτωβρίου 1872 – 23 Ιουνίου 1874 † 

 Παραπομπές 

Πηγές



Πρεσλαβας
Πρεσλαβας