Χουσεΰν Αραμπλίνσκι

Ο Χουσεΰν Αραμπλίνσκι (αζερ. Hüseyn Ərəblinski) ήταν το καλλιτεχνικό ψευδώνυμο του Αζέρου ηθοποιού Χουσεΰνμπαλα Μαμάντ ογλού Χαλάφοφ (1881 – 17 Μαρτίου 1919), που γεννήθηκε και πέθανε στο Μπακού.

 Βίος και σταδιοδρομία 
Ο Χουσεΰν γεννήθηκε σε φτωχή οικογένεια, χάνοντας και τον πατέρα του σε μικρή ηλικία. Η μητέρα του τον έστειλε σε ένα θρησκευτικό σχολείο, αλλά μετά από λίγο καιρό το άφησε, καθώς δεν μπορούσε να πληρώσει τα δίδακτρα. Ωστόσο με τη βοήθεια ενός δασκάλου της περιοχής που στήριζε τις σπουδές των φτωχόπαιδων, του Χαμπίμπ μπέη Μαχμουντμπέγιοφ, ο Αραμπλίνσκι έγινε δεκτός στο Γ΄ Ρωσο-μουσουλμανικό Σχολείο. Ο προοδευτικός Μαχμουντμπέγιοφ ήταν επίσης και εκείνος που προκάλεσε το ενδιαφέρον του νεαρού για την ηθοποιία. Κάποιο θέατρο συμφώνησε να εμπιστευθεί σε μαθητές του Μαχμουντμπέγιοφ μικρούς ρόλους σε παραστάσεις. Η πρώτη ερμηνεία του Αραμπλίνσκι, παρά την επιμελή προετοιμασία του, δεν ήταν επιτυχημένη, πάντως από το 1897 έως το 1900 συνέχισε να παίζει σε μικρούς ρόλους.«Huseyn Arablinski: A Tragedian on Stage and in Life»  της Βέτα Ναντίροβα, 12 Μαΐου 2005, ανακτήθηκε στις 29/7/2007.

Το αληθινό ταλέντο του Αραμπλίνσκι αποκαλύφθηκε το 1905, όταν ο περιοδεύων χορευτικός θίασος Αζέρων όπου ανήκε παρουσίασε στην πόλη Λανκαράν το έργο Η θλίψη του Φαχρεντίν (Musibat-i Fakhraddin) μια τραγωδία του σύγχρονού τους τότε συγγραφέως Νατζάφ μπέυ Βαζίροφ. Καθώς ο πρωταγωνιστής ασθένησε και δεν μπορούσε να συμμετάσχει στις πρόβες, ο ρόλος δόθηκε στον 24χρονο τότε Χουσεΰν, που έδωσε μια θαυμάσια ερμηνεία, ώστε τα επόμενα έτη να επιλέγεται συχνά για τον πρωταγωνιστικό αυτόν ρόλο. Σύντομα άρχισε να παίζει και άλλους μεγάλους ρόλους, όπως του Σάχη στο έργο Αγάς Μοχάμεντ Χαν Κατζάρ του Α. Χαγκβερντίγιεφ, του Χλεστάκοφ στον Επιθεωρητή του Νικολάι Γκόγκολ, τον ομώνυμο ρόλο στον Οθέλλο του Σαίξπηρ και άλλους. Το ψετυδώνυμο «Αραμπλίνσκι» ήταν το επώνυμο μιας νεαρής που παρακολουθούσε τις παραστάσεις του, την οποία είχε ερωτευθεί ο ηθοποιός σε περιοδεία στο ΝτερμπέντHuseynbala Arablinski . Axtar.az το 1906.

Από το 1907 και μετά ο Αραμπλίνσκι εργάσθηκε και ως θεατρικός σκηνοθέτης. Το έτος 1916 πρωταγωνίστησε στην ταινία του βωβού κινηματογράφου Β τσάρστβε νέφτι ι μιλιόνοφ (= «Στο βασίλειο του πετρελαίου και των εκατομμυρίων», σκηνοθεσία Μπαρίς Σβετλόφ) στον ρόλο του Λουτφαλί μπέη.

Παραπομπές

Πηγές
 Το λήμμα «Αραμπλίνσκη Χουσεΐν Μαμέτ-ογλού» στη Νέα Ελληνική Εγκυκλοπαίδεια «Χάρη Πάτση», τόμ. 6

Κατηγορία:Αζέροι ηθοποιοί θεάτρου
Κατηγορία:Αζέροι ηθοποιοί κινηματογράφου
Κατηγορία:Ηθοποιοί βωβών ταινιών
Κατηγορία:Σκηνοθέτες θεάτρου
Κατηγορία:Σκηνοθέτες όπερας