Ιάρβας της Νουμιδίας

Ο Ιάρβας, λατιν.: Hiarbas (απεβ. το 82/81 π.Χ.) ήταν ο βασιλιάς της ανατολικής Νουμιδίας από το (ή λίγο μετά το) 88 Π.Χ. μέχρι το τέλος του. Το όνομά του μερικές φορές δίνεται ως Χιάρβας, Χιάρτας ή Χιάρβαλ. Ο Ιάρβας μπορεί να είναι η ιστορική έμπνευση για την θρυλική μορφή του Ιάρβα, απορριφθείς μνηστήρας της Διδούς, που περιγράφεται από τον Βηργίλιο ως ένας των Γαιτούλων.

Η προέλευσή του είναι ασαφής. Μπορεί να ήταν από τους Γαιτούλους. Πιθανότατα δεν ήταν συγγενής της κυβερνώσης οικογένειας της Νουμιδίας, η οποία είχε εξαλειφθεί σε μεγάλο βαθμό μετά τον Πόλεμο του Ιουγούρθα το 106. Με το τέλος του Γαύδα το 88 μ.Χ., η Νουμιδία διαιρέθηκε σε (μικρότερο) δυτικό και (μεγαλύτερο) ανατολικό βασίλειο. Ο Ιεμψάλ Β ́ κληρονόμησε το ανατολικό βασίλειο, αλλά αντιμετώπισε αμέσως μια εξέγερση υπό την ηγεσία του Ιάρβα. Εκθρονίστηκε, και ο Ιάρβας -που θα θεωρούταν ως σφετεριστής από τους Ρωμαίους- κατέλαβε τον θρόνο.   

Μετά την ήττα τους στον Ρωμαϊκό Εμφύλιο Πόλεμο του Σύλλα των ετών 83-82, οι υποστηρικτές του Μάριου έφυγαν ή εξορίστηκαν στη Ρωμαϊκή επαρχία της Αφρικής. Κάτω από τον Δομίτιο Αηνόβαρβο κατάφεραν να καταλάβουν την επαρχία και συμμάχησαν με τον Ιάρβα.  Ο Πομπήιος Μάγνος στάλθηκε στην Αφρική για να αποκαταστήσει τον Ρωμαϊκό έλεγχο. Σε μια εκστρατεία που διήρκεσε μόλις σαράντα ημέρες, νίκησε και σκότωσε τον Δομίτιο και ανάγκασε τον Ιάρβα να φύγει. Ο τελευταίος σύντομα συνελήφθη κοντά στη Βούλλα Ρέγια και εκτελέστηκε. Ο Ιεμψάλ αποκαταστάθηκε στον θρόνο και οι Γαίτουλοι τιμήθηκαν επίσημα υπό την εξουσία του. Σύμφωνα με τον Πλούταρχο, ο Πομπήιος πήρε τη Νουμιδία από τον Ιάρβα και την έδωσε στον Μασινίσα Β΄. Αυτό φαίνεται να δείχνει ότι το μικροσκοπικό βασίλειο της δυτικής Νουμιδίας (που ανήκε στον Μασινίσα Β΄) αναγνωρίστηκε επίσης επίσημα από τους Ρωμαίους εκείνη την εποχή, έχοντας ίσως βρεθεί υπό την εξουσία του Ιάρμπα. Αυτά τα γεγονότα συνέβησαν είτε το 82, είτε το 81 Π.Χ..

 Νομισματοκοπία 
Αρκετοί τύποι νομισμάτων έχουν αποδοθεί διστακτικά στον Ιάρβα.For images of the coins, see Camps 2000. Στερούνται επιγραφών και η αποδοχή τους βασίζεται σε μεγάλο βαθμό στην έλλειψη άλλων γνωστών νομισμάτων του Ιάρβα. Αυτά τα νομίσματα, αν ανήκουν στην βασιλεία του Ιάρβα, περιέχουν τα πρώτα δείγματα προσωποποίησης από τη Νουμιδία. Η εμπρός όψη των τριών δείχνει έναν με μακριά μαλλιά και γένιο να κοιτά στα δεξιά με έναν με μακριά μαλλιά αγένιο, που φέρει το δέρμα κεφαλιού ελέφαντα, να κοιτά στα δεξιά. Αυτή η τελευταία εικόνα θεωρείται ως μια προσωποποίηση της Αφρικής. Το άλλο νόμισμα απεικονίζει ένα άλογο με χαλινάρια στην πλάτη. 

 Αναφορές 

 Περαιτέρω ανάγνωση 

Κατηγορία:Βασιλείς της Νουμιδίας