Μιχαήλ Ανάγνος

Ο Μιχαήλ Ανάγνος (πλήρες όνομα : Μιχαήλ Αναγνωστόπουλος, 7 Νοεμβρίου 1837 - 29 Ιουνίου 1906) ήταν διαχειριστής και αργότερα διευθυντής της Σχολής Τυφλών Πέρκινς. Ήταν συγγραφέας, εκπαιδευτικός και ακτιβιστής για τα ανθρώπινα δικαιώματα. Είναι γνωστός για το έργο που παρήγαγε μαζί με την Έλεν Κέλερ.

 Βιογραφία 
Ο Μιχαήλ Ανάγνος γεννήθηκε στις 7 Νοεμβρίου 1837 στο Πάπιγκο, ένα μικρό χωριό της ορεινής Ηπείρου που τότε ανήκε στην Οθωμανική Αυτοκρατορία. Πατέρας του ήταν ο Δημήτριος Θεόδωρος και μητέρα του η Καλλίνα Παναγιώτη. Ο πατέρας του ήταν αγρότης και βοσκός και έδινε μεγάλη σημασία στη μόρφωση του γιου του. Η περιοχή δεν διαταράχθηκε από την οθωμανική κυριαρχία και οι κάτοικοί της πλήρωναν ειδικό φόρο στο σουλτάνο. Οι Οθωμανοί στρατιώτες δεν έφτασαν ποτέ στο χωριό. Ο Ανάγνος πήγε γυμνάσιο στα Ιωάννινα και σε ηλικία 19 ετών φοίτησε στο Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών όπου σπούδασε φιλοσοφία, ελληνικά, λατινικά και γαλλικά. Έπειτα σπούδασε για τρία χρόνια νομικά ώστε να γίνει πολιτικός επιστήμονας και δημοσιογράφος. Σε ηλικία 24 ετών εντάχθηκε στην εφημερίδα Εθνοφύλακας, μια καθημερινή εφημερίδα της Αθήνας. Αργότερα έγινε αρχισυντάκτης.

Ο Ανάγνος ανέλαβε ενεργό ρόλο στην αντιπολίτευση απέναντι στο βασιλιά Όθωνα και την κυβέρνησή του. Δραστηριοποιήθηκε στην εκθρόνιση του βασιλιά Όθωνα, εισάγοντας στοές μασονίας με τη βοήθεια του Τζουζέπε Γκαριμπάλντι και ενός από τους γιους του. Ο βασιλιάς Γεώργιος διαδέχθηκε τον βασιλιά Όθωνα και ο Ανάγνος αποχώρησε από την εφημερίδα λόγω διαφωνίας σχετικά με την εξέγερση της Κρήτης το 1866. Η Ελλάδα βρισκόταν ενεργά σε πόλεμο με την Οθωμανική Αυτοκρατορία από το 1821 και ο Αμερικανός φιλέλληνας και γιατρός Σάμιουελ Γκρίντλεϊ Χάου ταξίδεψε στην Ελλάδα κατά τη διάρκεια της δεκαετίας του 1860 προκειμένου να προσφέρει βοήθεια και ανακούφιση. Ο Χάου γνώρισε τον Ανάγνο και τον προσέλαβε ως γραμματέα του. Ο Ανάγνος οργάνωσε την αρωγή και την πολεμική προσπάθεια και ήταν υπεύθυνος για τις υποθέσεις της Κρητικής Επιτροπής στην Αθήνα. Ο Χάου έπρεπε να επιστρέψει πίσω στις ΗΠΑ και το 1868 κάλεσε τον Ανάγνο στη Βοστώνη για να συνεχίσει το έργο του με τη Κρητική Επιτροπή στη Νέα Αγγλία.

Ο Ανάγνος έφτασε στις ΗΠΑ σε ηλικία 31 ετών. Εργάστηκε ως ιδιωτικός δάσκαλος της οικογένειας Χάου - ο Χάου ίδρυσε τη Σχολή Πέρκινς για τους τυφλούς. Ο Ανάγνος άρχισε να διδάσκει λατινικά και ελληνικά σε αρκετά τυφλά παιδιά. Μετά από αρκετά χρόνια στις ΗΠΑ και με τη βοήθεια του Χάου, ο Ανάγνος άρχισε να διδάσκει ελληνικά σε διάφορα κολέγια. Τον Δεκέμβριο 1890 παντρεύτηκε την κόρη του Χάου, Τζούλια Ρομάνα Χάου. Μόνιμη κατοικία του ζευγαριού έγινε η Βοστώνη.

Ο Ανάγνος ήταν βοηθός του Χάου. Όταν ο Χάου απουσίαζε, ο Ανάγνος ήταν διευθυντής της Σχολής Τυφλών Πέρκινς με αποτέλεσμα να εξοικειωθεί σε μεγάλο βαθμό με το σύστημα διδασκαλίας των τυφλών και των κωφών. Μελέτησε την επιτυχία της Λάουρα Μπρίτζμαν, πρώην μαθήτριας της Σχολής Τυφλών Πέρκινς. Αυτό συνέβαλε στο έργο του μαζί με την Έλεν Κέλερ, τον Τόμας Στρίνγκερ, την Γουίλι Ελίζαμπεθ Ρόμπιν και άλλους τυφλούς και κωφούς μαθητές. Ο Χάου πέθανε τον Ιανουάριο 1876 και ο Ανάγνος έγινε διευθυντής της Σχολής Τυφλών Πέρκινς.

Το 1882 ο Ανάγνος δημοσίευσε το βιβλίο Εκπαίδευση των Τυφλών. Περίπου την ίδια εποχή, επινόησε ένα πλάνο για ένα νηπιαγωγείο που αφορούσε τη διδασκαλία τυφλών και κωφών παιδιών. Η σύζυγός του ήταν πολύ μορφωμένη και μέχρι τότε είχε δημοσιεύσει πολλά βιβλία αλλά και βοηθούσε και ενέπνεε το έργο του συζύγου της για τους κωφούς και τους τυφλούς. Παράλληλα βοηθούσε στη συγκέντρωση χρημάτων για το νηπιαγωγείο. Ωστόσο πέθανε ξαφνικά το 1886, σε ηλικία 41 ετών. Το ζευγάρι δεν απέκτησε παιδιά. Μέσα στα επόμενα χρόνια, ανεγέρθηκε ένα νηπιαγωγείο στη Βοστώνη και δημιουργήθηκε ένα κληροδότημα. Ο Ανάγνος έχασε την αποζημίωση και εργάστηκε ακούραστα για να ολοκληρώσει το έργο του. Ένας από τους πρώτους μαθητές ήταν ο Τόμας Στρίνγκερ. Την ίδια εποχή, ο Ανάγνος έστειλε την πρώην μαθήτρια του Σχολείο Πέρκινς, Ανν Σάλιβαν, για να διδάξει την Έλεν Κέλερ.

Ο Ανάγνος ταξίδεψε στην Ελλάδα και σε άλλα μέρη της Ευρώπης για 15 μήνες το 1889. Κατά τη παραμονή του στην Ελλάδα συναντήθηκε με την βασίλισσα Όλγα της Ελλάδας, η οποία έμαθε για την ιστορία της Έλεν Κέλερ και ζήτησε να διαβάσει όλες τις επιστολές που έστελνε στον Ανάγνο. Το ενδιαφέρον της ήταν τόσο έντονο που κράτησε αρκετές από τις επιστολές ενώ το εννιάχρονο τυφλό κορίτσι έχαιρε μεγάλης εκτίμησης στην αυλή της βασίλισσας. Πολλές αμερικανικές εφημερίδες κυκλοφόρησαν την ιστορία για την δημοτικότητα της Έλεν Κέλερ σε μια βασιλική αυλή, γεγονός που εκτόξευσε την κληρονομιά της. Περίπου σε ηλικία δέκα ετών η Έλεν Κέλερ έγραψε το The Frost King και το έστειλε ως δώρο γενεθλίων στον Ανάγνο. Εκείνος δημοσίευσε την ιστορία στο The Mentor, το περιοδικό των αποφοίτων του Πέρκινς. Ύστερα η ιστορία δημοσιεύτηκε στο The Goodson Gazette, ένα περιοδικό για την εκπαίδευση των κωφάλαλων με έδρα την Βιρτζίνια. Η Έλεν Κέλερ έγινε η πρώτη κωφάλαλη γυναίκα που έλαβε πτυχίο. Η ιστορία της έγινε μία από τις πιο δημοφιλείς στην αμερικανική ιστορία.


Ο Ανάγνος περνούσε συχνά χρόνο με τον αξιοσημείωτο καθηγητή του Χάρβαρντ Σοφοκλή Ευαγγελινό Αποστολίδη. Το 1892 ο Ανάγνος έλαβε τιμητικό μεταπτυχιακό δίπλωμα από το Πανεπιστήμιο του Χάρβαρντ. Γύρω στο 1900, ταξίδεψε στο Παρίσι για να συμμετάσχει στο Διεθνές Συνέδριο Δασκάλων και Φίλων των Τυφλών. Στάλθηκε εκεί για να εκπροσωπήσει τις ΗΠΑ και τη Σχολή Τυφλών Πέρκινς. Έκανε μεγάλες οικονομικές συνεισφορές στην ελληνική εκπαίδευση και ίδρυσε σχολεία στο χωριό του, το Πάπιγκο. Ήταν πρόεδρος και ιδρυτής της Εθνικής Ένωσης Ελλήνων στις ΗΠΑ. Ίδρυσε επίσης την Εταιρεία Πλάτωνος και την Οργάνωση Μέγας Αλέξανδρος. Ήταν αντιπρόεδρος του Ιατρικού Γυμναστικού Συλλόγου της Μασαχουσέτης. Ο Ανάγνος συνέβαλε καθοριστικά στην ίδρυση τοπικών ορθόδοξων εκκλησιών στην Βοστώνη και βοήθησε τους Έλληνες μετανάστες στην περιοχή.

Το 1906, σε ηλικία 69 ετών, ταξίδεψε στην Ελλάδα και παρακολούθησε τους Ολυμπιακούς Αγώνες. Πέθανε στις 29 Ιουνίου 1906 ενώ ταξίδευε στη Ρουμανία. Η σορός του μεταφέρθηκε στην Ήπειρο, όπου και θάφτηκε. Στη Βοστώνη, 2000 άνθρωποι συγκεντρώθηκαν για την επιμνημόσυνη δέηση στον ναό Τρέμοντ. Μεταξύ των σημαντικών προσκεκλημένων ήταν ο κυβερνήτης Κέρτις Γκιλντ Τζούνιορ, ο δήμαρχος Τζον Φιτζέραλντ, η Τζούλια Γουάρντ Χάου, η Φλόρενς Χάου Χολ και ο επίσκοπος της Μασαχουσέτης Γουίλιαμ Λώρενς.

 Λογοτεχνικά έργα 

 Education of the Blind Historical Sketch of Its Origin, Rise and Progress 1882
 Kindergarten and Primary School for the Blind A Second Appeal for Its Foundation and Endowment 1884
 The Education of the Blind in the United States of America Its Principles, Development and Results; Two Addresses 1904

 Παραπομπές 

Βιβλιογραφία

Εξωτερικοί σύνδεσμοι