Σάροφ Ρασίντοφ

Ο Σάροφ Ρασίντοβιτς Ρασίντοφ (Ουζμπεκικά Κυριλλικά: Шароф Рашидович Рашидов, [ʃæˈrɒf ræˈʃidəvʲɪt͡ɕ ræˈʃidəf]; Ρωσικά: Шараф Рашидович Рашидов; Ρωσικά: Шараф Рашидович Рашидов; 6 Νοεμβρίου[Ι.Η. 24 Οκτωβρίου] 1917– 31 Οκτωβρίου 1983) ήταν Σοβιετικός Ουζμπέκος πολιτικός και Πρώτος Γραμματέας της Κεντρικής Επιτροπής του Κομμουνιστικού Κόμματος του Ουζμπεκιστάν από το 1959 έως το θάνατό του το 1983. Κατά τη διάρκεια της θητείας του η Ουζμπεκική ΣΟΣΔ γνώρισε σημαντική οικονομική ανάπτυξη και είχε πολύ υψηλό βαθμό αυτονομίας από την υπόλοιπη Σοβιετική Ένωση.

 Πρώιμη ζωή 
Ο Ρασίντοφ γεννήθηκε στις 6 Νοεμβρίου [O.S. 24 Οκτωβρίου] 1917, μια μέρα πριν από τη Ρωσική Επανάσταση. Γεννήθηκε σε μια οικογένεια Ουζμπέκων αγροτών στο χωριό Sovungarlik, που βρίσκεται στη σημερινή περιοχή Jizzakh του Ουζμπεκιστάν. Αν και η οικογένειά του ήταν φτωχή, και οι δύο γονείς του ήταν από τους λίγους εγγράμματους εκείνη την εποχή και ήθελαν τα έξι παιδιά τους να μορφωθούν. Ο πατέρας του Σάροφ Ρασίντοφ, Ρασίντ Καλίλοφ, ήταν αγρότης που εντάχθηκε στο κολχόζ του Qizil karvon και η μητέρα του Κουιζινόι ήταν νοικοκυρά.

Αρχικά, μετά την αποφοίτησή του από το Παιδαγωγικό Κολέγιο Jizzakh το 1935, εργάστηκε ως δάσκαλος σε σχολείο δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης πριν αρχίσει να εργάζεται για την περιφερειακή εφημερίδα της Σαμαρκάνδης Leninsky. Στη συνέχεια αποφοίτησε από τη φιλολογική σχολή του Κρατικού Πανεπιστημίου της Σαμαρκάνδης το 1941, αλλά αργότερα την ίδια χρονιά τοποθετήθηκε στο Ανατολικό μέτωπο ως κατώτερος υπολοχαγός. Πολέμησε στη Μάχη της Μόσχας και του απονεμήθηκαν δύο Τάγματα του Ερυθρού Αστέρα πριν αποστρατευτεί το 1943 αφού τραυματίστηκε βαριά στον πόλεμο. Αφού επέστρεψε στο Ουζμπεκιστάν, εργάστηκε ως εκδότης της εφημερίδας Lenin yoli της Σαμαρκάνδης από το 1943 έως το 1944, στη συνέχεια έγινε γραμματέας της περιφερειακής επιτροπής της Σαμαρκάνδης πριν εργαστεί ως εκτελεστικός συντάκτης Qizil Oʻzbekistoni από το 1947-1949. Υπήρξε επίσης μαθητής της Πανενωσιακής Κομματικής Σχολής υπό την Κεντρική Επιτροπή του Κόμματος, αποφοιτώντας ερήμην το 1948.

 Πολιτική καριέρα 
Το 1947 ξεκίνησε την καριέρα του ως βουλευτής στο Ανώτατο Σοβιέτ της ΣΣΔ του Ουζμπεκιστάν, όπου υπηρέτησε ως βουλευτής στη 2η έως την 9η σύγκληση. Υπηρέτησε επίσης ως εκπρόσωπος στο 19ο έως το 24ο Συνέδριο του Κομμουνιστικού Κόμματος. Το 1949 έγινε πρόεδρος του διοικητικού συμβουλίου της Ένωσης Συγγραφέων της Ουζμπεκικής SSR, αλλά μετακόμισε από τη θέση το 1950, καθώς έγινε πρόεδρος του Προεδρείου του Ανώτατου Σοβιέτ της Ουζμπεκικής SSR, το οποίο κράτησε μέχρι το 1959 Συνέχισε να ανεβαίνει στην εξουσία και έγινε υποψήφιο μέλος της Κεντρικής Επιτροπής του Κομμουνιστικού Κόμματος το 1956. Τον Μάρτιο του 1959 έγινε Πρώτος Γραμματέας της Κεντρικής Επιτροπής του Κομμουνιστικού Κόμματος του Ουζμπεκιστάν, θέση που κράτησε μέχρι τον θάνατό του το 1983. Το 1961 έγινε μέλος της Κεντρικής Επιτροπής του ΚΚΣΕ καθώς και υποψήφιο μέλος του Προεδρείου της Κεντρικής Επιτροπής.

 Ηγεσία του Ουζμπεκιστάν 

 Πολιτική 
Ο Ρασίντοφ ήταν ο ντε φάκτο ηγέτης της παράταξης της Σαμαρκάνδης της πολιτικής του Ουζμπεκιστάν, η οποία αντιμετώπισε ανταγωνισμό από άλλες φατρίες, ειδικά τη φατρία της Τασκένδης. Αφού ανήλθε στην εξουσία το 1959, ξεκίνησε μια σειρά εκκαθαρίσεων πολιτικών ευθυγραμμισμένων με την Τασκένδη από ηγετικές θέσεις στην Ουζμπεκιστάν ΣΣΔ. Το 1969 η Yadgar Nasriddinova της φατρίας της Τασκένδης, ο Rafiq Nishonov της φατρίας Fergana και ο Rahmonqul Qurbonov της φατρίας Μπουχάρα προσπάθησαν να τον καθαιρέσουν από τη θέση του πρώτου γραμματέα, χρησιμοποιώντας μια αντιρωσική συγκέντρωση σε αθλητική εκδήλωση ως πρόσχημα για να κάνουν τη Μόσχα να τον απορρίψει. Ωστόσο, ο Ρασίντοφ επικράτησε και οι ηγέτες της συνωμοσίας έχασαν τη δύναμή τους στην πολιτική της Ουζμπεκικής ΣΟΣΔ, με τους Nasriddinova και Nishonov να λαμβάνουν θέσεις σε επίπεδο συνδικάτων, αλλά ο Qurbonov να αντιμετωπίζει φυλάκιση.

Ο Ρασίντοφ είχε ισχυρή υποστήριξη από τον Μπρέζνιεφ, ο οποίος με τη σειρά του διέθεσε πόρους σε έργα εκβιομηχάνισης της ΣΟΣΔ του Ουζμπεκιστάν και τον προστάτευσε από έρευνες για εγκλήματα, για διαφθορά και σκάνδαλα. Για δεκαετίες, η ΣΟΣΔ του Ουζμπεκιστάν είχε εξαιρετικά υψηλό βαθμό αυτονομίας σε σύγκριση με άλλες δημοκρατίες της ένωσης. Ενώ άλλοι σοβιετικοί πολιτικοί παρόμοιας θέσης φοβούνταν ότι οι μηχανισμοί της KGB και του Κομμουνιστικού Κόμματος ασκούσαν σε τέτοιες οντότητες μεγάλο βαθμό ελέγχου, αυτοί οι ίδιοι θεσμοί που εδρεύουν στην Ουζμπεκική ΣΟΣΔ φοβούνταν τον Ρασίντοφ, του οποίου οι στενοί δεσμοί με τον Μπρέζνιεφ του επέτρεψαν να παρεκκλίνει από τα κομματικά πρότυπα πολύ περισσότερο από ότι άλλοι πολιτικοί. Οι άνθρωποι που εξέφρασαν διαφωνία με τον Ρασίντοφ αντιμετώπισαν σοβαρά αντίποινα, καθώς ο Ρασίντοφ διατηρούσε ένα δίκτυο πληροφοριοδοτών χρησιμοποιώντας τη μέθοδο «διαίρει και βασίλευε» για να εξασφαλίσει πίστη σε αυτόν από τους συνεργάτες του. Οι αντίπαλοί του τον παρομοίασαν με Χαν του προηγούμενου αιώνα για τον έλεγχο που ασκούσε στη δημοκρατία.

 Έργα 
Κατά τη διάρκεια της θητείας του Ρασίντοφ, η ΣΟΣΔ του Ουζμπεκιστάν γνώρισε ταχεία οικονομική ανάπτυξη, όχι μόνο στον αγροτικό τομέα, αλλά και αστικοποίηση και εκβιομηχάνιση. Η Ένωση Αεροπορικής Παραγωγής της Τασκένδης με το όνομα V.P. Ο Chkalov έγινε ένας από τους μεγαλύτερους παραγωγούς αεροσκαφών στον κόσμο· το 1969 το ορυχείο Muruntau ξεκίνησε την εξόρυξη χρυσού, το οποίο έγινε ένα από τα πιο σημαντικά ορυχεία στη Σοβιετική Ένωση.

Μετά τον καταστροφικό σεισμό του 1966, η πόλη της Τασκένδης ξαναχτίστηκε και γνώρισε σημαντική αστικοποίηση, με την κατασκευή του μετρό της Τασκένδης και την επέκταση της πόλης καθώς και άλλα κοινωνικά προσανατολισμένα κατασκευαστικά έργα σε όλη τη δημοκρατία.

Ένα άλλο έργο του Ρασίντοφ ήταν η ζώνη Μουμπάρεκ, ένα σχέδιο για να ωθήσει τους εξόριστους Κριμαϊκούς να «ριζώσουν» στην έρημη περιοχή Mubarek της περιοχής Qashqadaryo. Η περιοχή Μουμπάρεκ δεν έμοιαζε σε τίποτα με την παράκτια πατρίδα της Κριμαίας που λαχταρούσαν οι Τάταροι της Κριμαίας και το κλίμα ήταν αφιλόξενο. Οι περισσότεροι Τάταροι της Κριμαίας μεγάλωσαν για να δουν το έργο σαν μια ακόμη απάτη του Ρασίντοφ για να εξαντλήσει τη Μόσχα από χρήματα και βρήκαν τις προτάσεις ότι οπουδήποτε στην Κεντρική Ασία ήταν η «πραγματική» πατρίδα τους να είναι σοβινιστικές.

 Διπλωματία 
Το 1957 ο Ρασίντοφ συνόδευσε τον Κλιμέντ Βοροσίλοφ σε ένα διπλωματικό ταξίδι για να επισκεφθεί την Ινδονησία, τη Βιρμανία, την Κίνα και το Βιετνάμ, όπου συναντήθηκε με ηγέτες αντιαποικιακών κινημάτων. Αν και οι πρώτες του επισκέψεις στην Κούβα αφορούσαν αγροτικά ζητήματα, το 1962 ήταν μέρος μιας σοβιετικής αντιπροσωπείας στην Κούβα που στάλθηκε από τον Χρουστσόφ στο προοίμιο της κουβανικής πυραυλικής κρίσης.

Κατά τη διάρκεια του Ινδο-Πακιστανικού Πολέμου του 1965, ο Rashidov έπαιξε καθοριστικό ρόλο στην οργάνωση των ειρηνευτικών συνομιλιών στην Τασκένδη, όπου οι δύο χώρες υπέγραψαν την ειρηνευτική συμφωνία της Διακήρυξης της Τασκένδης το 1966. Ενώ οι διαπραγματεύσεις διεξήχθησαν επίσημα από τον Αλεξέι Κοσίγκιν, ο Ρασίντοφ συμμετείχε περισσότερο στην ειρηνευτική διαδικασία.

Κατά τη διάρκεια των πολέμων στο Αφγανιστάν, ο Ρασίντοφ καλωσόριζε Αφγανούς φοιτητές για σπουδές σε πανεπιστήμια της Ουζμπεκικής ΣΣΔ και αλληλογραφούσε συχνά με κυβερνητικά όργανα της Λαϊκής Δημοκρατίας του Αφγανιστάν, τονίζοντας την υποστήριξή του στις προσπάθειές τους.

 Πολιτισμός 
Επί Ρασίντοφ το 1966, η πρωτεύουσα της Ουζμπεκικής ΣΟΣΔ, η Τασκένδη, ξαναχτίστηκε και ανεγέρθηκαν νέα μουσεία, πάρκα, θέατρα και μνημεία. Το 1970 γιορτάστηκε η 2500η επέτειος της Σαμαρκάνδης και γι' αυτό πραγματοποιήθηκαν μεγάλες εκδηλώσεις στη Σαμαρκάνδη, άνοιξε ένα μουσείο ιστορίας της πόλης και ένα θέατρο όπερας και μπαλέτου. Το 1977, για πρώτη φορά στην Κεντρική Ασία, άνοιξε ένα μετρό στην Τασκένδη.

Το 1969 πραγματοποιήθηκε στη Σαμαρκάνδη ένα διεθνές συμπόσιο για την ιστορία της τέχνης της Τιμουριδικής περιόδου. Το 1973, η 1000η επέτειος του διάσημου λόγιου Abu Rayhan Al-Biruni γιορτάστηκε ευρέως και γυρίστηκε μια ταινία μεγάλου μήκους.

Ο αριθμός των ερευνητικών ινστιτούτων στο Ουζμπεκιστάν υπό την ηγεσία του Ρασίντοφ αυξήθηκε από 64 το 1960 σε 100 στις αρχές της δεκαετίας του 1980. Ο Ρασίντοφ ξεκίνησε το πρώτο Ινστιτούτο Αρχαιολογίας στην Κεντρική Ασία, το οποίο άνοιξε το 1970 στη Σαμαρκάνδη.

Το 1970, υπήρχαν αναλογικά 192 μαθητές για κάθε 10.000 άτομα στο Ουζμπεκιστάν.

Το διάστημα 1970-1980, με την υποστήριξη του Ρασίντοφ, γυρίστηκαν τρεις μεγάλες ιστορικές σειρές στο Ουζμπεκιστάν: "Οι θησαυροί του Ulugbek" βασισμένος στο έργο του Odil Yoqubov, μια ταινία βίντεο 10 μερών "Alisher Navoi" βασισμένη στο μυθιστόρημα του Aybek και μια σειρά 17 μερών " Δρόμοι της φωτιάς» βασισμένο στο μυθιστόρημα του Komil Yashin. Για πρώτη φορά γυρίστηκαν μεγάλες ιστορικές ταινίες μεγάλου μήκους για τις ιδιοφυΐες της παγκόσμιας επιστήμης που γεννήθηκαν στην επικράτεια του σύγχρονου Ουζμπεκιστάν: Avicenna «Youth of Genius», για τον Ούλουγκ Μπεγκ«The star of Ulugbek».

Το 1966 ιδρύθηκε ένα εργαστήριο παραγωγής κινουμένων σχεδίων στο στούντιο Uzbekfilm. Το 1968 κυκλοφόρησε το πρώτο σκίτσο του Ουζμπεκιστάν "Brave Sparrow". Στα μέσα της δεκαετίας του '70, το εργαστήριο κινουμένων σχεδίων έγινε μια ένωση κουκλοθεάτρου και ζωγραφικής, δημιουργήθηκαν κινούμενα σχέδια: "Η μπαλάντα του γερακιού και του αστεριού" του Mavzur Mahmudov και "Lake in the Desert" του Nazim Tulahojaev, "Hoja Nasreddin" .

Ο Ρασίντοφ υποστήριξε ενεργά νέους ποιητές και συγγραφείς του Ουζμπεκιστάν. Κάτω από αυτόν, στην κουλτούρα του Ουζμπεκιστάν εμφανίστηκαν εξαιρετικοί ποιητές όπως ο Erkin Vohidov (συγγραφέας του ποιήματος "O'zbegim") και ο Abdulla Oripov (συγγραφέας του ποιήματος "O'zbekiston").

Άνοιξαν μουσεία: το Κρατικό Μουσείο Λογοτεχνίας Alisher Navoi, το μουσείο Sadriddin Ayni House, το Abu Ali Ibn Sina Museum στην Afshona, το Lenin Museum στην Τασκένδη και άλλα. Το 1980, με πρωτοβουλία του Ρασίντοφ, γιορτάστηκε η 100ή επέτειος γέννησης του Ουζμπέκου και Τατζίκου ποιητή Orif Gulhani και άνοιξε το Μουσείο Gulhani στη Σαμαρκάνδη. Επιπλέον, μια σημαντική πτυχή της πολιτιστικής πολιτικής ήταν η δημιουργία τριών μουσείων-αποθεμάτων: «Itchan Kala» στην Khiva (1968), Samarkand United Historical-Architectural and Art Museum-Reserve (1982) και Bukhara State Architectural Art Museum-Preserve ( 1983).

Υπό την ηγεσία του Σάροφ Ρασίντοβιτς Ρασίντοφ, ιστορικοί έγραψαν και δημοσίευσαν την περίοδο 1967-1970 στα ουζμπεκικά και ρωσικά ένα τετράτομο "Ιστορία του Ουζμπεκιστάν". Μετά το θάνατο του Ρασίντοφ, οι πολύτομες γενικές ιστορίες του Ουζμπεκιστάν δεν δημοσιεύονταν πλέον, με εξαίρεση χωριστούς τόμους για μεμονωμένες περιόδους.

 Διαφθορά 

 Νεποτισμός 
Ενώ το ΚΚΣΕ γνώριζε καλά τη διαφθορά και τον νεποτισμό του Ρασίντοφ, αρχικά επέλεξαν να το παραβλέψουν. Με χιλιάδες επιστολές καταγγελιών που στάλθηκαν σε κεντρικά όργανα που παραπονέθηκαν για εκτεταμένη διαφθορά και δωροδοκία στην Ουζμπεκική ΣΟΣΔ, η κεντρική κυβέρνηση άρχισε να ερευνά τον Ρασίντοφ και τα στελέχη του πιο σοβαρά. Τελικά ο Ρασίντοφ κλήθηκε από τον Λιγκατσόφ, ο οποίος του έδειξε τις στοίβες των επιστολών πολιτών της ΣΟΣΔ του Ουζμπεκιστάν που διαμαρτύρονταν για τη διαφθορά του. Ο Ρασίντοφ απάντησε ρωτώντας τον Λιγκατσόφ ποιος νόμιζε ότι ήταν και ο Λιγκατσόφ τον ενημέρωσε ότι έθιγε το θέμα εκ μέρους του Γιούρι Αντρόπωφ, στον οποίο ο Ρασίντοφ απάντησε ισχυριζόμενος ότι οι επιστολές ήταν συκοφαντίες, στις οποίες ο Λιγκατσόφ τον ενημέρωσε ότι υπόκειται σε έρευνα και αν οι ισχυρισμοί ήταν ψευδείς, δεν θα είχε τίποτα να ανησυχήσει.

 Σκάνδαλο βαμβακιού 
Με τις εντολές από τη Μόσχα να αυξηθούν οι ποσότητες βαμβακιού, η κυβέρνηση της Ουζμπεκικής ΣΟΣΔ υπό τον Ρασίντοφ απάντησε αναφέροντας τεχνητά φουσκωμένα στατιστικά στοιχεία για την ανάπτυξη της αρδευόμενης και συγκομιδής γης, καυχώμενη για βελτιώσεις ρεκόρ στην παραγωγή και την απόδοση. Ωστόσο, υπήρχε τεράστια διαφορά στην ποσότητα βαμβακιού που ισχυριζόταν ότι παρήγαγε η ΣΟΣΔ του Ουζμπεκιστάν σε σύγκριση με αυτό που παρήχθη στην πραγματικότητα. Η τεράστια ώθηση από τη Μόσχα για την αύξηση της παραγωγής βαμβακιού έπαιξε τεράστιο ρόλο στην οικολογική καταστροφή που υπέστη η δημοκρατία, ειδικά η περιοχή του Καρακαλπακστάν. Τα ποτάμια που τροφοδοτούσαν τη Θάλασσα της Αράλης εκτρέπονταν για να ποτίζουν χωράφια με βαμβάκι, με αποτέλεσμα η θάλασσα να υποχωρεί. Καθώς η οικολογική κατάσταση χειροτέρευε, η παραγωγή βαμβακιού μειώθηκε, ωστόσο η Μόσχα συνέχιζε να απαιτεί περισσότερο βαμβάκι. Ένα περίπλοκο σύστημα φόρου τιμής, δωροδοκιών και πλαστογραφίας χρησιμοποιήθηκαν για να δημιουργηθεί η ψευδαίσθηση της εκπλήρωσης των ποσοστώσεων βαμβακιού. Η ηγεσία του Ουζμπεκιστάν χρησιμοποίησε αυτά τα υπερβολικά στοιχεία για να μεταφέρει σημαντικά ποσά πλούτου από κεντρικά σοβιετικά κεφάλαια στην Ουζμπεκική ΣΟΣΔ και την οικογένεια Ρασίντοφ. Ο Μπρέζνιεφ έκλεισε τα μάτια στην κατάσταση, καθώς ο γαμπρός του ενεπλάκη στο σκάνδαλο. Μετά το θάνατο του Μπρέζνιεφ, ο Αντρόπωφ, ο οποίος γνώριζε το σχέδιο, άρχισε να διαλύει τη «μαφία του βαμβακιού» και τελικά το σκάνδαλο αναγνωρίστηκε επίσημα.

 Προσωπική ζωή 

 Οικογένεια 
Ο Ρασίντοφ ήταν παντρεμένος με την Κουρσάντα Γκ'φουρόβνα Ρασίντοβα και είχαν πέντε παιδιά. Ο γιος τους Ίλκχομ ήταν παντρεμένος με την κόρη του Qallibek Kamolov, πρώτου γραμματέα του Καρακαλπακικής ΣΟΣΔ. Μία από τις κόρες του Ρασίντοφ ήταν παντρεμένη με τον ανιψιό του Ibrohim Muminov της φατρίας Μπουχάρα, ο οποίος κατείχε τη θέση του αντιπροέδρου της Ακαδημίας Επιστημών της ΣΟΣΔ του Ουζμπεκιστάν και ενδυνάμωσης των δεσμών της ομάδας Σαμαρκάνδη-Μπουχάρα. Ο αδερφός του Σαχίμπ ήταν επικεφαλής της Λαϊκής Επιθεώρησης. Ο ανιψιός της συζύγου του ήταν πρύτανης του ιατρικού ινστιτούτου της Τασκένδης. Συνολικά, ο Ρασίντοφ έβαλε τουλάχιστον δεκατέσσερις συγγενείς του σε σημαντικές θέσεις στην κυβέρνηση της ΣΟΣΔ του Ουζμπεκιστάν, αν και ο ακριβής αριθμός των συγγενών σε όλη την κυβέρνηση παραμένει ασαφής.

 Θρησκεία 
Ενώ η πλειοψηφία του πληθυσμού του Ουζμπεκιστάν είναι μουσουλμανική, ο Ρασίντοφ έζησε έναν κοσμικό τρόπο ζωής όπως αναμενόταν από τους σοβιετικούς ηγέτες και υποστήριξε ότι ήταν άθεος και αναφερόταν στη θρησκεία ως δεισιδαιμονία. Ωστόσο, ήταν πολύ ανεκτικός με τη θρησκεία στη δημοκρατία και επέτρεψε όχι μόνο την ανάπτυξη θρησκευτικών θεσμών αλλά και δημόσιων εορτασμών θρησκευτικού χαρακτήρα, καθιστώντας την Τασκένδη βασικό κέντρο του Ισλάμ στη Σοβιετική Ένωση. Τον Σεπτέμβριο του 1980 ένα σημαντικό διεθνές συνέδριο για την επέτειο του Hijra πραγματοποιήθηκε στην Τασκένδη.Κατά τη διάρκεια της θητείας του ανακαινίστηκαν και αποκαταστάθηκαν πολλά τζαμιά που μετατράπηκαν από προηγούμενες διοικήσεις σε κτίρια για κοσμικούς σκοπούς, όπως γυμναστήρια και αποθήκες.

 Λογοτεχνία 
Το πρώτο έργο του Ρασίντοφ, το έπος «Chegarachi» εκδόθηκε το 1937. Το 1945 εκδόθηκε η συλλογή ποιημάτων του για τον Μεγάλο Πατριωτικό Πόλεμο (Β' ΠΠ). Ακολούθησε το διήγημα «Gʻoliblar» για την ανάπτυξη αχρησιμοποίητων εκτάσεων. Στη συνέχεια έγραψε τα μυθιστορήματα «Boʻrondan kuchli», «Qudratli toʻlqin» και «Gʻoliblar», που εκδόθηκαν το 1958, το 1964 και το 1972 αντίστοιχα.

 Θάνατος και κληρονομιά 
Ο Ρασίντοφ πέθανε στις 31 Οκτωβρίου 1983 ενώ επισκεπτόταν την ΣΟΣΔ του Καρακαλπάκ . Οι περισσότερες πηγές αναφέρουν ότι πέθανε από καρδιακή προσβολή, με πολλές να υποδηλώνουν ότι έπαιξε ρόλο το άγχος της συνεχιζόμενης έρευνας για διαφθορά εναντίον του, αλλά ορισμένες μαρτυρίες υποστηρίζουν ότι ο θάνατός του ήταν αυτοκτονία για να μην αντιμετωπίσει κατηγορίες διαφθοράς. Τον διαδέχθηκε ο Inomjon Usmonxoʻjayev.

Ενώ αρχικά δοξάστηκε μετά τον θάνατό του, η κριτική στον Ρασίντοφ σύντομα όχι μόνο επιτράπηκε, αλλά έγινε από ανώτερους πολιτικούς τόσο στη Μόσχα όσο και στην Τασκένδη. Αν και αρχικά θάφτηκε στην Πλατεία Λένιν της Τασκένδης, μετά το σκάνδαλο με το βαμβάκι έλαβε περισσότερη προσοχή και άρχισε να αντιμετωπίζει περισσότερες damnatio memoriae, ώστε τα λείψανά του απομακρύνθηκαν από την πλατεία το 1986 και ενταφιάστηκαν ξανά στη γενέτειρά του.

Μετά την ανεξαρτησία του Ουζμπεκιστάν από τη Σοβιετική Ένωση, η εικόνα του Ρασίντοφ αποκαταστάθηκε από τον Ισλάμ Καρίμοφ και ο Ρασίντοφ έγινε σύμβολο του ουζμπεκικού εθνικισμού. Προς τιμήν του ονομάστηκε η περιφέρεια Sharof Rashidov. Ενώ το σκάνδαλο με το βαμβάκι θεωρήθηκε ντροπή από τους Ρώσους, οι Ουζμπέκοι υποστήριξαν σε μεγάλο βαθμό τον Ρασίντοφ όχι παρά το γεγονός αλλά μάλλον εξαιτίας του, καθώς θεωρήθηκε θρίαμβος επί της Μόσχας και πολλοί θεώρησαν τη διαφθορά του ως ωφέλιμη για τη δημοκρατία και τα συμφέροντα του Ουζμπεκιστάν .

Στο Jizzakh υπάρχει ένα μουσείο αφιερωμένο στη μνήμη του.

 Βραβεία 

 Δύο φορές Ήρωας της Σοσιαλιστικής Εργασίας (30 Δεκεμβρίου 1974 και 4 Νοεμβρίου 1977)
 Δέκα Τάγματα του Λένιν (16 Ιανουαρίου 1950, 11 Ιανουαρίου 1957, 1 Μαρτίου 1965, 4 Νοεμβρίου 1967, 2 Δεκεμβρίου 1971, 10 Δεκεμβρίου 1973, 30 Δεκεμβρίου 1974, 25 Δεκεμβρίου 1976, 4 Νοεμβρίου 1977, 6 Μαρτίου)
 Τάγμα της Οκτωβριανής Επανάστασης (5 Μαρτίου 1982)
 Τάγμα της Κόκκινης Σημαίας της Εργασίας (6 Δεκεμβρίου 1951)
 Δύο Τάγματα του Ερυθρού Αστέρα (28 Αυγούστου 1942 και 23 Ιανουαρίου 1946)
 Τάγμα του Σήματος της Τιμής (25 Δεκεμβρίου 1944)
 Βραβείο Λένιν (1980)
 Κρατικό Βραβείο της Δημοκρατίας του Ουζμπεκιστάν με το όνομα Alisher Navoi στον τομέα της αρχιτεκτονικής (4 Φεβρουαρίου 1994)

 Παραπομπές