Σουζάνα Γιορκ

Η Σουζάνα Γιολάντ Φλέτσερ (αγγλικά: Susannah Yolande Fletcher, 9 Ιανουαρίου 1939"Births". The Times (11 January 1939). "FLETCHER. – on Jan. 9, 1939, at 18, Walpole Street, S.W.3. to Joan, wife of Peel Fletcher – a daughter" – 15 Ιανουαρίου 2011), περισσότερο γνωστή υπό το καλλιτεχνικό ψευδώνυμό της ως Σουζάνα Γιορκ (αγγλικά: Susannah York), ήταν Αγγλίδα ηθοποιός. Οι εμφανίσεις της σε διάφορες ταινίες της δεκαετίας του 1960, όπως Τομ Τζόουνς (1963) και Σκοτώνουν τ' άλογα όταν γεράσουν (1969), αποτέλεσαν τη βάση της διεθνούς φήμης της. Ένας επικήδειος στην εφημερίδα The Telegraph τη χαρακτήριζε ως «μια πραγματική ηθοποιό εξαιρετικής συναισθηματικής εμβέλειας».

Οι πρώτες ταινίες της Γιορκ ήταν Καλοκαίρι Γκρίνγκιτζ (1961) και Φρόιντ, το κρυφό πάθος (1962). Έλαβε υποψηφιότητα για Όσκαρ Β΄ Γυναικείου Ρόλου για την ταινία Σκοτώνουν τ' άλογα όταν γεράσουν. Κέρδισε επίσης Βραβείο Γυναικείου ρόλου Φεστιβάλ Καννών το 1972 για την ερμηνεία της στην ταινία Εφιάλτες. Άλλες κινηματογραφικές της εμφανίσεις ήταν στα Στις άμμους του Καλαχάρι (1965), Ένας άνθρωπος για όλες τις εποχές (1966), 3 γυναίκες με δικό τους έρωτα (1968), Η μάχη της Αγγλίας (1969), Τζέιν Έιρ (1970), Η γυναίκα και ο Διάβολος (1972), Χρυσάφι και αίμα (1974), Οι δούλες (1975), Για την τιμή μιας γυναίκας (1975), Eliza Fraser (1976), Η κραυγή που σκοτώνει (1978), Σιωπηλός δολοφόνος (1978) και Σούπερμαν (1978). Έλαβε το αριστείο του Τάγματος των Τεχνών και των Γραμμάτων το 1991. 

 Νεανικά χρόνια 
Η Γιορκ γεννήθηκε στο Τσέλσι του Λονδίνου το 1939. Ήταν η μικρότερη κόρη του Σάιμον Ουίλιαμ Πιλ Βίκερς Φλέτσερ (1910–2002), τραπεζίτη και μεγιστάνα του χάλυβα, και της πρώτης του συζύγου, Τζόαν Νίτα Μαίρη Μπάουρινγκ. Παντρεύτηκαν το 1935 και χώρισαν πριν από το 1943.  Marriage between Joan N.M. Bowring and [Simon] William P. Fletcher listed in England & Wales, Marriage Index, 1916–2005, accessed on ancestry.com on 16 January 2011Though York claimed she was born in 1942, the birth of Susannah Y. Fletcher to a mother whose maiden name was Bowring is recorded as having occurred in 1939 in England & Wales Birth Index: 1916–2005, accessed on ancestry.com on 16 January 2011 Παππούς της από την πλευρά της μητέρας της ήταν ο Γουόλτερ Άντριου Μπάουρινγκ, Ιππότης του Τάγματος της Βρετανικής Αυτοκρατορίας, Βρετανός διπλωμάτης που υπηρέτησε ως ύπατος αρμοστής της Δομινίκας (1933–1935). Ήταν δισέγγονη του πολιτικού οικονομολόγου σερ Τζον Μπάουρινγκ.Arthur Charles Fox Davies, Armorial Families (Hurst & Blackett, 1929), page 199 Η Γιορκ είχε μια μεγαλύτερη αδερφή, καθώς και έναν ετεροθαλή αδερφό, τον Γιουτζίν Χαβιέ Τσαρλς Ουίλιαμ Πιλ Φκλέτσερ, από τον δεύτερο γάμο του πατέρα της.The London Gazette, 28 August 1942, page 3,799, gives the full maiden name of York's stepmother as Pauline Laura Aylmer Eugenie de Bearnez de Morton de La Chapelle and gives her former married name as Marsh. The Nobilities of Europe (Elbiron.com, page 327) states that she was a granddaughter of French historian Jean Joseph Xavier Alfred de La Chapelle, Count de La Chapelle and Morton.Eugene Xavier C. W. P. Fletcher was born to Simon Fletcher and his second wife, née de La Chapelle, in late 1942, in London, according to England & Wales Birth Index, 1916–2005, Volume 1a, page 435, accessed on ancestry.com on 16 January 2011. He is also listed in the same book (Volume 5c, page 5/62), same date, same location, but with the mother's maiden name being given as "Le Bearney Morton de la Chapelle".England & Wales Marriage Index, 1916–2005 (Volume 1a, page 705) states that Simon Fletcher married Pauline E.L.A. de Bearnaz de Morton de La Chapelle (formerly Mrs Marsh) in early 1943. The couple had divorced by early 1949, when Pauline Fletcher married her third husband, Richard G. Williams. 

Στις αρχές του 1943, η μητέρα του Γιορκ παντρεύτηκε έναν Σκωτσέζο επιχειρηματία, τον Άνταμ Μ. Χάμιλτον, και μετακόμισε με την κόρη της στη Σκωτία.The marriage between Joan N.M. Bowring Fletcher, and Adam M. Hamilton, took place in London, England, in early 1943, according to England and Wales Marriage Index, 1916–2005, accessed on ancestry.com on 16 January 2010  Σε ηλικία 11 ετών, η Γιορκ έγινε δεκτή στο Marr College στο Τρουν.   Αργότερα, έγινε δεκτή ως οικότροφος στο Wispers School στο Μίντχερστ του Σάσεξ. Στα 13 της, ουσιαστικά αποβλήθηκε από το Wispers αφού παραδέχτηκε ότι κολύμπησε γυμνή μετά τα μεσάνυχτα στην πισίνα του σχολείου και μεταφέρθηκε στο East Haddon Hall στο Νορθχάμπτονσιρ.

Ενθουσιασμένη με τις εμπειρίες της από την υποκριτική στο σχολείο (είχε παίξει τη μία άσχημη αδερφή στη Σταχτοπούτα σε ηλικία εννέα ετών), η Γιορκ αποφάσισε αρχικά να κάνει αίτηση στο Κολέγιο Δραματικής Τέχνης της Γλασκώβης, αλλά όταν η μητέρα της χώρισε από τον πατριό της και μετακόμισαν στο Λονδίνο, πέρασε από ακρόαση για τη Βασιλική Ακαδημία Δραματικής Τέχνης,Biography @ Yahoo! Movies όπου οι συμμαθητές της ήταν οι Πήτερ Ο' Τουλ, Άλμπερτ Φίνεϊ και ο μελλοντικός μάνατζερ των Beatles Μπράιαν Επστάιν. Αποφοίτησε το 1958.

 Σταδιοδρομία 

 Κινηματογράφος 
μικρογραφία| Η Γιορκ με τον Μοντγκόμερι Κλιφτ στην ταινία Φρόιντ, το κρυφό πάθος, 1962|260x260εσ
Η κινηματογραφική της καριέρα ξεκίνησε με την ταινία Οι αντίπαλοι (1960), συμπρωταγωνιστώντας με τους Άλεκ Γκίνες και Τζον Μιλς. Το 1961, έπαιξε τον πρωταγωνιστικό ρόλο στο The Greengage Summer, όπου συμπρωταγωνιστούσε ο Κένεθ Μορ και η Ντανιέλ Νταριέ. Το 1962 έπαιξε στο Φρόιντ, το κρυφό πάθος με τον Μοντγκόμερι Κλιφτ στον φερώνυμο ρόλο.

Η Γιορκ υοδύθηκε τη Σόφι Γουέστερν δίπλα στον Άλμπερτ Φίνεϊ στο βραβευμένο με Όσκαρ Καλύτερης Ταινίας Τομ Τζόουνς (1963). Είχε απορρίψει τον ρόλο τρεις φορές και συμφώνησε να συμμετάσχει μόνο επειδή ένιωθε ένοχη που μαγείρεψε ένα καταστροφικό γεύμα στον σκηνοθέτη Τόνι Ρίτσαρντσον, ο οποίος ήταν αποφασισμένος να μη δεχτεί την άρνησή της. Εμφανίστηκε επίσης στα Η έβδομη αυγή (1964) με τον Γουίλιαμ Χόλντεν, Ο χαρτοπαίκτης και η μίνι φούστα (1966), Ένας άνθρωπος για όλες τις εποχές (1966), 3 γυναίκες με δικό τους έρωτα (1968) και Η μάχη της Αγγλίας (1969). Το 1970 συμπρωταγωνίστησε με τον Τζορτζ Σ. Σκοτ παίζοντας τον φερώνυμο ρόλο σε μια αμερικανική τηλεταινία με τίτλο Τζέιν Έιρ και έπαιξε στο πλευρό του Πίτερ Ο' Τουλ στο Ο αμαρτωλός.

Η Γιορκ ήταν υποψήφια για Όσκαρ Β΄ Γυναικείου Ρόλου για το Σκοτώνουν τ' άλογα όταν γεράσουν (1969). Σνόμπαρε την Ακαδημία όταν, σε σχέση με την υποψηφιότητά της, δήλωσε ότι την προσβάλλει να είναι υποψήφια χωρίς να της έχει ζητηθεί. Εκτιμήθηκε ιδιαίτερα για την ερμηνεία της, αν και είπε «Δεν έχω σε μεγάλη εκτίμηση την ταινία ούτε τον εαυτό μου σε αυτήν». Παρευρέθηκε στην τελετή αλλά έχασε από την Γκόλντι Χον για τον ρόλο της στο Αγκάθι. Retrieved 13 June 2010

Το 1972 κέρδισε το Βραβείο Γυναικείου ρόλου Φεστιβάλ Καννών για την ερμηνεία της στο Images."List of 1972 Festival de Cannes Winners" Festival de Cannes. Retrieved 15 January 2011. Έπαιξε τη μητέρα του Σούπερμαν Λάρα στο Σούπερμαν (1978) και τις συνέχειές του, Σούπερμαν 2 (1980) και Σούπερμαν 4: Η αναζήτηση για την ειρήνη (1987). Η Γιορκ έκανε πολλές εμφανίσεις σε βρετανικές τηλεοπτικές σειρές, όπως Prince Regent (1979) και We'll Meet Again (1982).

Το 1984, η Γιορκ πρωταγωνίστησε στα Χριστουγεννιάτικα κάλαντα (1984), μια ταινία βασισμένη στο μυθιστόρημα του Καρόλου Ντίκενς. Συμπρωταγωνίστησε με τους Τζορτζ Σι Σκοτ, Ντέιβιντ Γουόρνερ, Φρανκ Φίνλεϊ, Άντζελα Πλέζανς και Άντονι Γουόλτερς.

Το 1992, ήταν μέλος της κριτικής επιτροπής στο 42ο Διεθνές Φεστιβάλ Κινηματογράφου του Βερολίνου.Το 1997, η Γιορκ πρωταγωνίστησε ως Ολίβια στη βρετανική κωμωδία Loop μαζί με τον Άντι Σέρκις. Το 2003, η Γιορκ είχε έναν επαναλαμβανόμενο ρόλο ως διευθύντρια νοσοκομείου στην τηλεοπτική δραματική σειρά του BBC One Holby City.

 Θέατρο 
Το 1978, η Γιορκ εμφανίστηκε στο New End Theatre του Λονδίνου στο The Singular Life of Albert Nobbs. Την επόμενη χρονιά, εμφανίστηκε στο Παρίσι, παίζοντας στα γαλλικά στο έργο του Χένρι Τζέιμς Appearances.

Στη δεκαετία του 1980, η Γιορκ έπαιξε στο For No Good Reason, μια προσαρμογή του διηγήματος του Τζορτζ Μουρ. Από το 1984 μέχρι το 1992 έκανε διεθνή περιοδεία παρουσιάζοντας τον μονόλογο Η Ανθρώπινη φωνή του Ζαν Κοκτώ. Το 1986-87, πρωταγωνίστησε ως Μαίρη στο The Women στο θέατρο Ολντ Βικ. Σημαντικό έργο της είναι ο θεατρικός μονόλογος The Loves of Shakespeare’s Women (Αγάπες Γυναικών στον Σαίξπηρ), αφιερωμένος στις ηρωίδες των έργων του Σαίξπηρ, το οποίο το 2001 έκανε αίσθηση στο Φεστιβάλ του Εδιμβούργου και τα επόμενα χρόνια παίχτηκε σε θέατρα και σκηνές του Λονδίνου, της Νέας Υόρκης, στο Φεστιβάλ Αθηνών Επιδαύρου κ.α.Το 2007, εμφανίστηκε στην περιοδεία στο Ηνωμένο Βασίλειο με το The Wings of the Dove. Το 2008, έπαιξε τον ρόλο της Νέλι σε μια προσαρμογή του Ανεμοδαρμένα Ύψη. 

Η τελευταία θεατρική παράσταση της Γιορκ ήταν στο Quartet του Ρόναλντ Χάργουντ, τον Αύγουστο του 2010.

 Συγγραφή και προσωπικές εμφανίσεις 
Στη δεκαετία του 1970, η Γιορκ έγραψε δύο παιδικά μυθιστορήματα φαντασίας, τα In Search of Unicorns (1973, επανέκδοση 1984) και το Lark's Castle (1976, επανέκδοση 1986).

Ήταν γκεστ σταρ, μαζί με τον Ντέιβιντ Πάτναμ στο ντοκιμαντέρ του BBC Radio 4 I Had The Misery Thursday, ένα αφιέρωμα στον κινηματογραφικό ηθοποιό Μοντγκόμερι Κλιφτ, το οποίο προβλήθηκε το 1986, στην 20ή επέτειο από τον θάνατο του Κλιφτ. Η Γιορκ είχε συμπρωταγωνιστήσει μαζί του στο Φρόιντ, το κρυφό πάθος, μια κινηματογραφική βιογραφία του ψυχαναλυτή του 1962 από τον Τζον Χιούστον.

 Προσωπική ζωή 
Το 1959, η Γιορκ παντρεύτηκε τον Μάικλ Γουέλς, με τον οποίο απέκτησε δύο παιδιά: τη Σάσα (1972 - ) και τον Ορλάντο (1973 - ). Χώρισαν το 1976. Στην τηλεταινία του 1984 Χριστουγεννιάτικα κάλαντα, συμπρωταγωνιστούσαν μαζί της και τα δύο της παιδιά. Το πρώτο εγγόνι της Γιορκ από τον Ορλάντο γεννήθηκε το 2007.

Πολιτικά, η Γιορκ ήταν αριστερή και υποστήριξε δημόσια τον Μορντεχάι Βανούνου, τον Ισραηλινό αντιφρονούντα που αποκάλυψε το πρόγραμμα πυρηνικών όπλων του Ισραήλ. Κατά την ερμηνεία της στο The Loves of Shakespeare's Women στο Τελ Αβίβ τον Ιούνιο του 2007, η York αφιέρωσε την παράσταση στον Βανούνου, προκαλώντας επευφημίες και ειρωνεία από το κοινό.

 Θάνατος 
Έχοντας διαγνωστεί με καρκίνο στα τέλη του 2010, η Γιορκ αρνήθηκε τη χημειοθεραπεία και τήρησε τη συμβατική της υποχρέωση να εμφανιστεί στο Quartet του Ρόναλντ Χάργουντ.  Πέθανε στο Royal Marsden Hospital στο Λονδίνο από πολλαπλό μυέλωμα στις 15 Ιανουαρίου 2011, έξι ημέρες μετά τα 72α γενέθλιά της. 

 Φιλμογραφία 
ΈτοςΠρωτότυπος τίτλοςΤίτλος στα ελληνικάΡόλος1960The Richest Man in the WorldΜαρτίν ΧερόλThere Was a Crooked ManΓκάνγκστερ του γλυκού νερούΈλενTunes of GloryΟι αντίπαλοιΜόρακγ Σενκλέρ1961The Greengage SummerΤζος ΓκρέιThe First Gentlemanπριγκίπισσα Σάρλοτ1962The Slaughter of St. Teresa's DayΘέλμα ΜαγκουάιαρFreud: The Secret PassionΦρόιντ, το κρυφό πάθοςΣέσιλι Κέρτνερ1963Tom JonesΤομ ΤζόουνςΣόφι Γουέστερν1964The 7th DawnΗ έβδομη αυγήΚάντις ΤράμπεϊScene Nun, Take Oneηθοποιός1965Sands of the KalahariΣτις άμμους του ΚαλαχάριΓκρέις Μάνκτον1966Kaleidoscope Ο χαρτοπαίκτης και η μίνι φούσταΈιντζελ ΜαγκίνιςA Man for All SeasonsΈνας άνθρωπος για όλες τις εποχέςΜάργκαρετ Μουρ1968SebastianΈνας άντρας με 100 κορίτσια σε επικίνδυνη αποστολήΡεμπέκα ΧάουαρντThe Killing of Sister George3 γυναίκες με δικό τους έρωταΆλις ΜακνάουτDuffyΝτάφι, ο αδυσώπυτοςΣέγκολιν1969Lock Up Your DaughtersΧίλαρετOh! What a Lovely WarΑυτός ο υπέροχος πόλεμοςΈλινορBattle of BritainΗ μάχη της ΑγγλίαςΜάγκι ΧάρβεϊThey Shoot Horses, Don't They?Σκοτώνουν τ' άλογα όταν γεράσουνΆλις1970Country DanceΟ αμαρτωλόςΧίλαρι ΝτάουJane EyreΤζέιν ΈιρΤζέιν Έιρ1971Happy Birthday, Wanda JuneΠενέλοπε Ράιαν1972X Y & ZeeΗ γυναίκα και ο ΔιάβολοςΣτέλλαImagesΕφιάλτεςΚάθριν1974Fallen AngelsΤζούλια ΣτέρολGoldΧρυσάφι και αίμαΤέρι Στάινερ1975The MaidsΟι δούλεςΚλερThat Lucky TouchΤυχερός παλιάνθρωποςΤζούλια ΡίτσαρντσονConduct UnbecomingΓια την τιμή μιας γυναίκαςΜάρτζορι Σκάρλετ1976Sky RidersΚαβαλάρηδες των ουρανώνΈλεν ΜπράκενEliza FraserΕλάιζα Φρέιζερ1977A Month in the CountryΝατάλια1978The ShoutΗ κραυγή που σκοτώνειΡέιτσελ ΦίλντινγκThe Silent PartnerΣιωπηλός δολοφόνοςΤζούλι ΚάρβερLong ShotηθοποιόςSupermanΣούπερμανΛάρα1979Prince RegentΜαρία ΦιτζχέρμπερτThe Golden Gate Murdersαδελφή Μπενίσια1980The AwakeningΤο ξύπνημα των φαραώΤζέιν ΤέρνερFalling in Love AgainΣου ΛιούιςSuperman IIΣούπερμαν 2Λάρα1981LoopholeΛηστείαΝτάινα Μπούκερ1982Alicjaβασίλισσα1983Nelly's Versionαφηγήτρια (φωνή)YellowbeardΤο αδελφάτο των 7 θαλασσώνλαίδη Τσόρτσιλ1984A Christmas CarolΧριστουγεννιάτικα κάλαντακυρία Κράτσιτ1985Star QualityΛορέιν ΜπάριDaemonΡέιτσελ1987PrettykillΤόνιMio min MioράφτραSuperman IV: The Quest for PeaceΣούπερμαν 4: Η αναζήτηση για την ειρήνηΛάραBarbablù, BarbablùΤερέζα1988A Summer StoryΤο καλοκαίρι του έρωτά μαςκυρία ΝάρακομJust Ask for DiamondΛόρεν Μπακάρντι1989En håndfull tidΣουζάν Γουόκερ1992Illusionsδρ Σενκλέρ1993The Higher Mortalsδεσποινίς ΘόρογκουντPiccolo Grande Amoreβασίλισσα Χριστίνα1997So This Is Romance?μητέρα του ΜάικLoopΟλίβια2000St. Patrick: The Irish LegendΟ θρύλος της ΙρλανδίαςΚονσέσα2002The Book of EveΜέι2003VisitorsΚάρολιν Πέρι2006The GigolosΤέσα ΧάρινγκτονThe StoningΤζιν Φίλντινγκ2008FranklynΠαράλληλοι κόσμοιΜάργκαρετ2009The Callingηγουμένη

 Παραπομπές 

 Εξωτερικοί σύνδεσμοι 




Κατηγορία:Αξιωματικοί των Τεχνών και των Γραμμάτων
Κατηγορία:Αγγλίδες ηθοποιοί τηλεόρασης
Κατηγορία:Αγγλίδες ηθοποιοί θεάτρου
Κατηγορία:Αγγλίδες ηθοποιοί κινηματογράφου
Κατηγορία:Απόφοιτοι της Βασιλικής Ακαδημίας Δραματικής Τέχνης
Κατηγορία:Βραβευμένες με BAFTA B' Γυναικείου Ρόλου