Μερόη

Η Μερόη (μεροϊτική γλώσσα:  ή ,   και αραβικά σε λατινικό αλφάβητο: Meruwah/Meruwi/مروي, ) ήταν μια αρχαία πόλη στην ανατολική όχθη του Νείλου περίπου 6 χλμ. βορειοανατολικά του σταθμού Καμπούσια κοντά Σέντι, Σουδάν, περίπου 200 χλμ. βορειοανατολικά του Χαρτούμ. Κοντά σ' αυτήν την τοποθεσία βρίσκονται χωριά που σχηματίζουν μια κοινότητα με το όνομα Μπαχροβαγιά (). Αυτή η πόλη ήταν η πρωτεύουσα του Βασιλείου του Κους για αρκετούς αιώνες από περίπου το 590 π.Χ., μέχρι την κατάρρευσή της τον έκτο αιώνα μ.Χ. Το Κουσιτικό Βασίλειο της Μερόης έδωσε το όνομά του στη «Νήσο της Μερόης», που ήταν η σύγχρονη περιοχή Butana, μια περιοχή που οριοθετείται από τον Νείλο (από τον ποταμό Άτμπαραχ έως το Χαρτούμ ), τον Άτμπαραχ και τον Γαλάζιο Νείλο .

Η πόλη της Μερόης βρισκόταν στην άκρη της περιοχής Butana. Υπήρχαν δύο άλλες μεροϊτικές πόλεις στην ίδια περιοχή: η Μούσαουαρατ ες-Σούφρα (Musawwarat es-Sufra) και η Νάγκα (Naqa). Στην πρώτη από αυτές τις τοποθεσίες δόθηκε το όνομα Μερόη από τον Πέρση βασιλιά, Καμβύση, προς τιμήν της αδελφής του, η οποία είχε το ίδιο όνομα. Η πόλη είχε αρχικά την αρχαία ονομασία Σάμπα, που πήρε το όνομά της από τον αρχικό ιδρυτή της χώρας. Το επώνυμο Σάμπα, ή Σέμπα, αποδίδεται σε έναν από τους γιους του Κους (βλέπε Γένεση 10:7). Η παρουσία πολυάριθμων μεροϊτικών αξιοθέατων εντός της δυτικής περιοχής Butana και στα σύνορα της ίδιας της Butana είναι σημαντικό δείγμα ανάπτυξης για την περιοχή. Η άσκηση κρατικής εξουσίας για την παραγωγή ειδών διαβίωσης είναι εμφανής από την εκμετάλλευση αυτών των οικισμών.

Το Βασίλειο του Κους που εμπεριείχε την πόλη Μερόη αντιπροσωπεύει μια ομάδα πρώιμων κρατών που βρίσκονται στον μέσο Νείλο. Ήταν ένα από τα πρώτα και πιο εντυπωσιακά κράτη που βρέθηκαν στην αφρικανική ήπειρο (μαζί με την Αρχαία Αίγυπτο). Αν μελετήσουμε την ιδιαιτερότητα των υπόλοιπων πρώιμων κρατών στην περιοχή του μέσου Νείλου, η αντίληψή μας για την Μερόη, σε συνδυασμό με τις ιστορικές εξελίξεις άλλων ιστορικών κρατών, θα βελτιωθεί μελετώντας και τα χαρακτηριστικά της δημιουργίας σχέσεων ισχύος με άλλα κράτη της κοιλάδας του Νείλου.

Ως αξιοθέατα, η πόλη Μερόη περιλαμβάνει περισσότερες από διακόσιες πυραμίδες ταξινομημένες σε τρείς ομάδες, πολλές από τις οποίες είναι κατεστραμμένες. Έχουν το χαρακτηριστικό μέγεθος και τις αναλογίες των Νουβικών πυραμίδων.

 Ιστορία 

μικρογραφία|280x280εσ| Εγγύς Ανατολή το 200 π.Χ., που δείχνει το Βασίλειο της Μερόης και τα γειτονικά κράτη.
Η Μερόη ήταν η νότια πρωτεύουσα του Βασιλείου του Κους. Το Βασίλειο του Κους εκτείνεται κατά την περίοδο περίπου 800 π.Χ – 350 μ.Χ αλλά, αρχικά, η κύρια πρωτεύουσά του ήταν βορειότερα στη Νάπατα. Ο βασιλιάς Ασπέλτα μετέφερε την πρωτεύουσα στη Μερόη, πολύ πιο νότια από τη Νάπατα, πιθανώς γύρω στο 591 π.Χ., αμέσως μετά την λεηλασία της Νάπατας από τον Αιγύπτιο Φαραώ Ψαμμήτιχο Β'.

Ο Μάρτιν Μέρεντιθ δηλώνει ότι οι Κουσίτες ηγεμόνες επέλεξαν τη Μερόη, μεταξύ του Πέμπτου και του Έκτου Καταρράκτη του Νείλου, επειδή βρισκόταν στα όρια της ζώνης των καλοκαιρινών βροχοπτώσεων και η περιοχή ήταν πλούσια σε σιδηρομετάλλευμα και ξυλεία για την επεξεργασία σιδήρου. Η τοποθεσία παρείχε επίσης πρόσβαση σε εμπορικούς δρόμους προς την Ερυθρά Θάλασσα. Η πόλη Μερόη βρισκόταν κατά μήκος του μέσου Νείλου, σημείο υψηλής σημασίας λόγω της ετήσιας πλημμύρας της κοιλάδας του ποταμού Νείλου και της σύνδεσης με άλλους ποταμούς, όπως ο Νίγηρας, που βοήθησε στην παραγωγή κεραμικών και σιδήρου που χαρακτηρίζουν το μεροϊτικό βασίλειο το οποίο άφησε περιθώριο για αύξηση της δύναμης του λαού. Σύμφωνα με μερικώς αποκρυπτογραφημένα μεροϊτικά κείμενα, το όνομα της πόλης ήταν Medewi ή Bedewi .

 Πρώτη Μεροϊτική Περίοδος (542–315 π.Χ.) 
Οι Βασιλείς κυβέρνησαν τη Νάπατα και τη Μερόη. Η έδρα της κυβέρνησης και το βασιλικό παλάτι ήταν στη Μερόη. Ο Κύριος ναός του Amun βρίσκεται στη Nάπατα, αλλά ο ναός στη Μερόη είναι υπό κατασκευή. Βασιλιάδες και πολλές βασίλισσες θάβονται στο Νούρι, μερικές βασίλισσες είναι θαμμένες στη Μερόη, στο Δυτικό Νεκροταφείο.Dows Dunham, Notes on the History of Kush 850 B. C.-A. D. 350, American Journal of Archaeology, Vol. 50, No. 3 (July – September, 1946), pp. 378–388 Ο πρώτος βασιλιάς είναι ο Αναλμάγιε (542–538 π.Χ.), ο τελευταίος βασιλιάς της πρώτης περιόδου είναι ο Νάστασεν (335–315 π.Χ).

Ο Έλληνας ιστορικός Ηρόδοτος την περιέγραψε, τον 5ο αι. μ.Χ., ως «μια μεγάλη πόλη...που λέγεται ότι ήταν η γενέτειρα των άλλων Αιθιόπων».

Οι ανασκαφές αποκάλυψαν στοιχεία ταφών σημαντικών και υψιλόβαθμων Κουσιτών, από την Περίοδο Νάπαταν (περίπου 800 – 280 π.Χ.) στην περιοχή του οικισμού που ονομάζεται Δυτικό νεκροταφείο. Η σημασία της πόλης σταδιακά αυξήθηκε από την αρχή της Μεροϊτικής Περιόδου, ιδιαίτερα από τη βασιλεία του Αρακαμάνι (περίπου 280 π.Χ.) όταν ο βασιλικός ταφικός χώρος μεταφέρθηκε στην Μερόη από τη Νάπατα (Τζεμπέλ Μπαρκάλ). Στις πυραμίδες της Μερόης θάφτηκαν οι βασιλείς και οι βασίλισσες της Μερόης περίπου από το 300 π.Χ. έως το 350 μ.Χ..George A. Reisner, The Pyramids of Meroë and the Candaces of Ethiopia, Museum of Fine Arts Bulletin, Vol. 21, No. 124 (Apr., 1923), pp. 11–27

 Δεύτερη Μεροϊτική Περίοδος (3ος αιώνας π.Χ.) 
μικρογραφία| Ο «Βασιλιάς Τοξότης», άγνωστος βασιλιάς της Μερόης, 3ος αιώνας π.Χ. Εθνικό Μουσείο του Σουδάν 
Η έδρα της κυβέρνησης και το βασιλικό παλάτι βρίσκονται στη Μερόη. Βασιλιάδες και πολλές βασίλισσες είναι θαμμένοι εκεί, στο Νότιο Νεκροταφείο. Το μόνο σημαντικό στη Νάπατα είναι ο Nαός Amun.Dows Dunham, Notes on the History of Kush 850 B. C.-A. D. 350, American Journal of Archaeology, Vol. 50, No. 3 (July – September, 1946), pp. 378–388 Ο πρώτος βασιλιάς αυτής της περιόδου είναι ο Aktisanes (αρχές 3ου αι. π.Χ.) και τελευταίος βασιλιάς ο Sabrakamani (α' μισό 3ου αι. π.Χ.).

 Τρίτη Μεροϊτική Περίοδος (270 π.Χ.-1ος αιώνας μ.Χ.) 
Η έδρα της κυβέρνησης και το βασιλικό παλάτι βρίσκονται στη Μερόη. Οι βασιλιάδες θάβονται στην πόλη, στο βόρειο νεκροταφείο και οι βασίλισσες στο δυτικό νεκροταφείο. Η μόνη σημασία της Νάπατε είναι ο ναός Amun. Η Μερόη ανθίζει και πολλά οικοδομικά έργα αρχίζουν να εκτελούνται.Dows Dunham, Notes on the History of Kush 850 B. C.-A. D. 350, American Journal of Archaeology, Vol. 50, No. 3 (July – September, 1946), pp. 378–388 Ο πρώτος βασιλιάς της περιόδου είναι ο Arakamani (270–260 π.Χ.), ο τελευταίος ηγεμόνας είναι η βασίλισσα Amanitore (μέσα με τέλη 1ου αιώνα μ.Χ.).

Στους τάφους της περιοχής βρέθηκαν πολλά όμορφα κτερίσματα αυτής της περιόδου.

 Σύγκρουση με τη Ρώμη 
Η κατάκτηση της Αιγύπτου από τη Ρώμη προκάλεσε την αντίδραση της Μερόης με συνοριακές αψιμαχίες και επιδρομές πέρα από τα ρωμαϊκά σύνορα. Το 23 π.Χ., ο Ρωμαίος κυβερνήτης της Αιγύπτου, Πόπλιος Πετρώνιος, για να τερματίσει τις επιδρομές των Μεροϊτών, εισέβαλε στη Νουβία, ως αντίποινα σε μια επίθεση των Νουβίων στη νότια Αίγυπτο, λεηλατώντας το βόρειο τμήμα της περιοχής και τη Νάπατα (22 π.Χ.) πριν την επιστροφή του στην Ρώμη. Η απάντηση ήρθε από τους Νουβίους, οι οποίοι πέρασαν τα νότια σύνορα της Αιγύπτου και λεηλάτησαν πολλά αγάλματα (και όχι μόνο) από τις αιγυπτιακές πόλεις κοντά στον πρώτο καταρράκτη του Νείλου στο Ασουάν. Οι ρωμαϊκές δυνάμεις ανέκτησαν πολλά από τα αγάλματα άθικτα αργότερα, και άλλα μετά τη συνθήκη ειρήνης που υπογράφηκε το 22 π.Χ. μεταξύ της Ρώμης και της Μερόης, από τον Αύγουστο και τον Αμανιρένα, αντίστοιχα. Ένα λεηλατημένο κεφάλι όμως, από ένα άγαλμα του αυτοκράτορα Αυγούστου, θάφτηκε κάτω από τα σκαλιά ενός ναού. Σήμερα βρίσκεται στο Βρετανικό Μουσείο.
μικρογραφία| Ανάγλυφο του Kandake Amanitore, περίπου 50 μ.Χ.
Η επόμενη καταγεγραμμένη επαφή μεταξύ Ρώμης και Μερόης ήταν το φθινόπωρο του 61 μ.Χ. . Ο αυτοκράτορας Νέρων έστειλε μια ομάδα Πραιτωριανών στρατιωτών υπό τη διοίκηση ενός τριβούνου και δύο εκατόνταρχων. Όταν έφτασαν στην πόλη Μερόη, τους συνόδευσαν στον Λευκό Νείλο μέχρι να συναντήσουν τους βάλτους του Sudd. Με αυτόν τον τρόπο μπήκαν όρια στην ρωμαϊκή διείσδυση στην Αφρική.

Η περίοδος μετά την εκστρατεία του Πετρώνιου χαρακτηρίζεται από άφθονα εμπορικά ευρήματα σε διάφορες τοποθεσίες της Μερόης. Ο αρχαιολόγος L.P. Kirwan παρέχει μια σύντομη λίστα ευρημάτων από αρχαιολογικούς χώρους σε αυτή τη χώρα.Ωστόσο, το βασίλειο της Μερόης άρχισε να ξεθωριάζει ως δύναμη από τον 1ο ή 2ο αιώνα μ.Χ., αποδυναμωμένο από τον πόλεμο με τη Ρωμαϊκή Αίγυπτο και την επιδείνωση της παραδοσιακής της βιομηχανίας.

Η Μερόη αναφέρεται συνοπτικά στο έργο Περίπλους τη Ερυθράς Θάλασσας τον 1ο αιώνα μ.Χ. :

 Τέταρτη Μεροϊτική περίοδος (1ος αιώνας-4ος αιώνας μ.Χ.) 
μικρογραφία| Λυχνία με λαβή σε σχήμα αλόγου, από την πυραμίδα της βασίλισσας Amanikhatashan στη Μερόη (περ. 62-γ.85 μ.Χ.). Μουσείο Καλών Τεχνών, Βοστώνη
μικρογραφία| Κολιέ από τη Μερόη. 50–320 μ.Χ. Μουσείο Καλών Τεχνών, Βοστώνη.
Έτσι σβήνει ο Μεροϊτικός Πολιτισμός. Οι βασιλιάδες θάφτηκαν στη Μερόη στο βόρειο νεκροταφείο και οι βασίλισσες στο δυτικό νεκροταφείο. Το 350 μ.Χ. η Μερόη καταστράφηκε από το Αξούμ.Dows Dunham, Notes on the History of Kush 850 B. C.-A. D. 350, American Journal of Archaeology, Vol. 50, No. 3 (July – September, 1946), pp. 378–388 Ο πρώτος βασιλιάς της τέταρτης περιόδου ήταν ο Shorkaror (1ος αιώνας μ.Χ.), ενώ οι τελευταίοι ηγεμόνες θεωρείται ότι ήταν ο βασιλιάς Yesebokheamani ή ο βασιλιάς Talakhidamani τον 4ο αιώνα μ.Χ. .

Μια στήλη του Ge'ez ενός ανώνυμου ηγεμόνα του Βασιλείου του Aξούμ που θεωρείται ως Εζάνα βρέθηκε στην τοποθεσία Μερόη. Από την περιγραφή του στα ελληνικά, ότι ήταν «Βασιλιάς των Αξουμιτών και των Ομεριτών », (δηλαδή του Αξούμ και του Χιμιάρ ) είναι πιθανό ότι αυτός ο βασιλιάς κυβέρνησε γύρω στο 330 μ.Χ. . Μια άλλη επιγραφή στα ελληνικά, που βρίσκεται σε στήλη, αποδίδει τα βασιλικά δικαιώματα του Εζάνα.|quote=Moi, Ézana, roi des Axoumites, des Himyarites, de Reeidan, des Sabéens, de S[il]éel, de Kasô, des Bedja et de
Tiamô, Bisi Alêne, fils de Elle-Amida et serviteur du Christ
μικρογραφία|Ελληνική επιγραφή του Εζάνα. 
Ενώ ορισμένοι ειδικοί ερμηνεύουν αυτές τις επιγραφές ως απόδειξη ότι οι Αξουμίτες κατέστρεψαν το βασίλειο της Μερόης, άλλοι σημειώνουν ότι τα αρχαιολογικά στοιχεία δείχνουν μια οικονομική και πολιτική παρακμή στη Μερόη περίπου το 300 μ.Χ. . Επιπλέον, ορισμένοι θεωρούν τη στήλη ως στρατιωτική βοήθεια από το Αξουμ στη Μερόη για να καταπνίξουν την εξέγερση των Nuba. Ωστόσο, δεν υπάρχουν επί του παρόντος οριστικά στοιχεία και αποδείξεις για το ποια άποψη είναι σωστή.

 Η Μερόη στον εβραϊκό θρύλο 
Η εβραϊκή προφορική παράδοση υποστηρίζει ότι ο Μωυσής, όταν ήταν νέος, είχε οδηγήσει μια αιγυπτιακή στρατιωτική αποστολή στο Σουδάν (Κους), μέχρι και την πόλη Μερόη, η οποία τότε ονομαζόταν Σαβά. Η πόλη χτίστηκε κοντά στη συμβολή δύο μεγάλων ποταμών, περιβαλλόταν από ένα τρομερό τείχος και κυβερνήθηκε από έναν αποστάτη βασιλιά. Για να διασφαλίσει την ασφάλεια των αντρών του που διέσχισαν την έρημη χώρα, ο Μωυσής είχε σκεφτεί ένα τέχνασμα:  ο αιγυπτιακός στρατός θα κουβαλούσε μαζί του καλάθια με σπαθιά, το καθένα από τα οποία περιείχε και μια ίβιδα, τις οποίες θα απελευθέρωναν μόνο όταν πλησίαζαν τη χώρα του εχθρού. Ο σκοπός αυτού του τεχνάσματος ήταν τα πουλιά να σκοτώσουν τα θανατηφόρα φίδια που βρίσκονταν παντού σ' αυτή τη χώρα. Μετά από μια επιτυχημένη πολιορκία, η κόρη του βασιλιά παρέδωσε την πόλη στον Μωυσή αφού την είχε διαβεβαιώσει με όρκο ότι εάν τον βοηθούσε να υποτάξει την πόλη, θα παντρεύονταν.

 Πολιτισμός 
μικρογραφία| Μεροϊτική γραφή
Η Μερόη ήταν το κέντρο ενός ακμάζοντος βασιλείου του οποίου ο πλούτος επικεντρωνόταν γύρω από μια ισχυρή βιομηχανία σιδήρου, καθώς και γύρω από το διεθνές εμπόριο με την Ινδία και την Κίνα. Η κατεργασία μετάλλων πιστεύεται ότι γινόταν στη Μερόη, πιθανώς μέσω καμινιών και υψικάμινων, και ο Archibald Sayce, ασσυριολόγος, φέρεται να την αναφέρει ως «το Μπέρμιγχαμ της Αφρικής», λόγω της τεράστιας παραγωγής και εμπορίου σιδήρου (η διαμάχη αυτή είναι ένα θέμα συζήτησης στη σύγχρονη επιστήμη). 

Ο συγκεντρωτικός έλεγχος της παραγωγής και η κατανομή κάποιων τεχνών και βιοτεχνιών της Μεροϊτικής αυτοκρατορίας μπορεί να είχαν σημαντικό πολιτικό αντίκτυπο με την βιομηχανία σιδήρου και την κεραμική να λαμβάνουν την περισσότερη προσοχή. Οι μεροϊτικοί οικισμοί ήταν εξοικειωμένοι με τη νοοτροπία της σαβάνας, με μόνιμους και εφήμερους γεωργικούς οικισμούς, εκμεταλλεύονταν τις βροχερές περιοχές και τα μέσα επιβίωσης που τους παρείχε αυτή η νοοτροπία.

Εκείνη την εποχή, ο σίδηρος ήταν ένα από τα πιο σημαντικά μέταλλα παγκοσμίως και οι μεταλλουργοί της Μερόης ήταν από τους καλύτερους στον κόσμο. Η Μερόη εξήγαγε επίσης υφάσματα και κοσμήματα. Τα κλωστοϋφαντουργικά προϊόντα τους βασίζονταν στο βαμβάκι και η εργασία σε αυτό το προϊόν έφτασε στο ύψηστο επίπεδο στη Νουβία γύρω στο 400 π.Χ. . Επιπλέον, η Νουβία ήταν πολύ πλούσια σε χρυσό. Είναι πιθανό ότι η Νουβία πήρε το όνομά της από την αιγυπτιακή λέξη για το χρυσό, nub. Το εμπόριο «εξωτικών» ζώων σε νοτιότερες περιοχές της Αφρικής ήταν ένα άλλο χαρακτηριστικό της οικονομίας τους.

Όπως αναφέρθηκε παραπάνω, η κεραμική ήταν μια άλλη διαδεδομένη και εξέχουσα βιομηχανία στο βασίλειο της Μερόης. Μια ισχυρή παράδωση στον κεντρικό Νείλο ήταν η παραγωγή εκλεκτών και περίτεχνων διακοσμητικών ειδών. Η κοινωνική σημασία τέτοιων παραγωγών είναι σημαντική και πιστεύεται ότι τα προϊόντα χρησιμοποιούνταν σε νεκρικές τελετές. Η μακρά ιστορία των εισαγόμενων προϊόντων στη Μεροϊτική αυτοκρατορία και η επακόλουθη διανομή τους παρέχει μια εικόνα για την κοινωνική και πολιτική λειτουργία αυτού του κράτους. Ο κύριος και καθοριστικός παράγοντας της παραγωγής αποδόθηκε στην ύπαρξη εργατικού δυναμικού παρά στην κατοχή γης. Η πολιτική εξουσία και δύναμη συνδέθηκαν με τον έλεγχο των ανθρώπων και όχι με τον έλεγχο του εδάφους.

Ο υδροτροχός saqiyah χρησιμοποιούνταν για τη μετακίνηση του νερού, καθώς και για την άρδευση, για την αύξηση της παραγωγής.

Οι ηγεμόνες της Μερόης έλεγχαν την κοιλάδα του Νείλου από βορρά προς νότο, σε μια απόσταση σε ευθεία μεγαλύτερη από 1000 χλμ., την περίοδο της αιχμής της.

Ο βασιλιάς της Μερόης ήταν ένας αυταρχικός ηγέτης που μοιραζόταν την εξουσία του μόνο με τη Βασίλισσα Μητέρα ή Candace. Ωστόσο, ο ρόλος της Βασίλισσας παραμένει σκοτεινός. Η διοίκηση αποτελούνταν μεταξύ άλλων από τον ταμία, τους σφραγιδοφόρους, τους αρχιγραφείς και τους αρχηγούς αρχιγραφείς.

Αν και οι κάτοικοι της Μερόης είχαν νότιες θεότητες όπως ο Apedemak, ο γιος του με μορφή λιονταριού Σεκχμέτ (ή Μπαστέτ, ανάλογα με την περιοχή), συνέχισαν επίσης να λατρεύουν τους αρχαίους αιγυπτιακούς θεούς που είχαν φέρει μαζί τους. Μεταξύ αυτών των θεοτήτων ήταν οι Άμων, Tεφνούτ, Ώρος, Ίσις, Θωθ και Σατέτ, αν και σε μικρότερο βαθμό.

Η παρακμή της βασιλικής εξουσίας και η διάσπαση του Μεροϊτικού κράτους τον 3ο και 4ο αιώνα μ.Χ. θεωρείται ότι είχαν ως κύρια αιτία την κατάρρευση του εξωτερικού εμπορίου με άλλα κράτη της κοιλάδας του Νείλου.

 Γλώσσα 
μικρογραφία| Σφραγίδα ή δαχτυλίδι αντίχειρα σε μορφή τριών βασιλικών δέλτων (που περικλείουν μοτίβο κουκκίδων). Η καθεμία έχει στην πάνω πλευρά δύο λοφία με στρογγυλό τελείωμα. Φαγιάντσα. Από τη Μερόη. Μεροϊτική περίοδος. Μουσείο Αιγυπτιακής Αρχαιολογίας Petrie
Στη Μερόη και στο Σουδάν χρησιμοποιούσαν την μεροϊτική γλώσσα κατά τη Μεροιτική περίοδο (χρονολογείται από το 300 π.Χ.). Εξαφανίστηκε περίπου το 400 μ.Χ. Η μεροϊτική γραφή αποτελείται από δύο συστήματα γραφής: τη μεροϊκή συνεχή γραφή, όπου γινόταν χρήση γραφίδας και χρησιμοποιούνταν για τη γενική τήρηση αρχείων και τη μεροϊκή ιερογλυφική, η οποία σκαλιζόταν σε πέτρα και χρησιμοποιήθηκε για βασιλικά ή θρησκευτικά έγγραφα. Λόγω της σπανιότητας των δίγλωσσων κειμένων, η δεύτερη δεν έχει αποκρυπτογραφηθεί πλήρως. Η παλαιότερη επιγραφή σε μεροϊκή ιερογλυφική γραφή χρονολογείται μεταξύ 180–170 π.Χ. και βρέθηκε χαραγμένη στο ναό της βασίλισσας Shanakdakhete. Η μεροϊκή συνεχής γράφεται οριζόντια και διαβάζεται από τα δεξιά προς τα αριστερά όπως όλες οι σημιτικές γλώσσες.

Η αιγυπτιακή γραφή αντικαταστάθηκε τον 3ο αιώνα π.Χ., από το νέο ιθαγενές αλφάβητο, το Μεροϊτικό, αποτελούμενο από είκοσι τρία γράμματα. Η μεροϊτική γραφή είναι μια αλφαβητική γραφή με προέλευση από τα αιγυπτιακά ιερογλυφικά, που χρησιμοποιήθηκαν για τη συγγραφή της μεροϊτικής γλώσσας του Βασιλείου του Κους. Η πρώτη εμφάνιση υπολογίζεται τον 2ο αιώνα π.Χ., με ανάπτυξη από την Περίοδο Νάπαταν (περίπου το 700 – 300 π.Χ.). Για ένα διάστημα, χρησιμοποιήθηκε επίσης για τη συγγραφή της νουβικής γλώσσας των διαδόχων Νουβικών βασιλείων.

Δεν είναι βέβαιη η γλωσσική οικογένεια με την οποία σχετίζεται η μεροιτική γλώσσα. Η γλωσσολόγος Kirsty Rowan προτείνει ως θεωρία ότι η μεροϊτική, όπως και η αιγυπτιακή γλώσσα, ανήκει στην αφρο-ασιατική οικογένεια. Βασίζει αυτή την θέση στους ήχους και τη φωνοτακτική της, τα οποία παρατηρεί ότι είναι παρόμοια με εκείνα των αφρο-ασιατικών γλωσσών και ανόμοια με εκείνα των Νειλο-Σαχάριων γλωσσών. Ο γλωσσολόγος/αιγυπτιολόγος Claude Rilly, με βάση τη σύνταξη, τη μορφολογία και το λεξιλόγιο που γνωρίζουμε, προτείνει ότι η μεροϊτική, όπως και η γλώσσα Νομπιίν, ανήκει στις Ανατολικό-Σουδανικές γλώσσες της Νειλό-Σαχάριας οικογένειας γλωσσών.

 Αρχαιολογία 
δεξιά|μικρογραφία|400x400εσ| Σχέδιο του χώρου της Βόρειας πυραμίδας στη Μερόη.
Ο τόπος της Μερόης έγινε γνωστός στους Ευρωπαίους το 1821 από τον Γάλλο ορυκτολόγο Frédéric Cailliaud (1787–1869), ο οποίος δημοσίευσε μια εικονογραφημένη έκδοση μεγάλου σχήματος που περιγράφει τα ερείπια. Το έργο του περιελάμβανε την πρώτη δημοσίευση της νοτιότερης γνωστής λατινικής επιγραφής.

Όπως αναφέρει ο Margoliouth στην Εγκυκλοπαίδεια Μπριτάννικα του 1911, ανασκαφές μικρής κλίμακας πραγματοποιήθηκαν το 1834, με επικεφαλής τον Τζουζέπε Φερλίνι, ο οποίος, όπως δηλώνει ο Margoliouth, «ανακάλυψε (ή ισχυρίστηκε ότι ανακάλυψε) διάφορες αρχαιότητες, κυρίως με τη μορφή κοσμημάτων, που βρίσκονται τώρα στα μουσεία του Βερολίνου και του Μονάχου». Ο Margoliouth συνεχίζει,

 Κατάλογος Παγκόσμιας Κληρονομιάς 
μικρογραφία| Μια σύγχρονη δορυφορική άποψη της Μερόης (Οκτώβριος 2020)
Τον Ιούνιο του 2011, οι Αρχαιολογικοί Χώροι της Μερόης καταχωρήθηκαν από την UNESCO ως Μνημεία Παγκόσμιας Κληρονομιάς.

 Σημειώσεις 

 Παραπομπές 

 Περαιτέρω ανάγνωση 





 Εξωτερικοί σύνδεσμοι 


 LearningSites.com – Gebel Barkal
 UNESCO World Heritage – Gebel Barkal and the Sites of the Napatan Region
 Nubia Museum – Merotic Empire
 Voyage au pays des pharaons noirs Travel in Sudan and notes on Nubian history 
 Labelled map of the pyramids at Meroe
 Sudan's forgotten pyramids – BBC News
 Pictures of Meroë – An online slide show as part of a detailed travelogue (in German)

Κατηγορία:Βασίλειο του Κους
Κατηγορία:Ιστορία της Νουβίας
Κατηγορία:Αρχαιολογικοί τόποι στο Σουδάν
Κατηγορία:Αρχαίες πόλεις
Κατηγορία:Αφρικανικοί πολιτισμοί
Κατηγορία:Αρχαιοελληνική γεωγραφία της Ανατολικής Αφρικής