Λάλο Σίφριν

Ο Μπόρις Κλαούντιο «Λάλο» Σίφριν (ισπαν. Lalo Schifrin, 21 Ιουνίου 1932 – 26 Ιουνίου 2025) ήταν Αργεντινοαμερικανός πιανίστας, συνθέτης, ενορχηστρωτής και μαέστρος. 

Ήταν περισσότερο γνωστός για τις πολλές κινηματογραφικές και τηλεοπτικές μουσικές του από τη δεκαετία του 1950, που ενσωματώνουν τζαζ και λάτιν μουσικά στοιχεία παράλληλα με παραδοσιακές ενορχηστρώσεις. Είναι πέντε φορές νικητής βραβείων Grammy έχει προταθεί για έξι βραβεία Όσκαρ και τέσσερα βραβεία Έμμυ.

Οι πιο γνωστές συνθέσεις του Σίφριν είναι: "Theme from Mission: Impossible" και τα σάουντρακ των ταινιών Ο μεγάλος δραπέτης (1967), Μπούλιτ (1968), THX 1138 (1971), Ο κίτρινος πράκτωρ του Χονγκ Κονγκ (1973), Η εκδίκηση της μυλαίδης (1974), Το ταξίδι των καταραμένων (1976), Τη νύχτα που γεννήθηκε ο τρόμος (1979) και της τριλογίας Αλεξίσφαιροι ντετέκτιβ (1998–2007). Ο Σίφριν είναι επίσης γνωστός για τις συνεργασίες του με τον Κλιντ Ίστγουντ από τα τέλη της δεκαετίας του 1960 έως τη δεκαετία του 1980, ιδιαίτερα για τη σειρά ταινιών Επιθεωρητής Κάλαχαν. Συνέθεσε το σήμα της Paramount Pictures που χρησιμοποιήθηκε από το 1976 έως το 2004.

Το 2019 έλαβε τιμητικό Όσκαρ «σε αναγνώριση του μοναδικού μουσικού του ύφους, της συνθετικής του ακεραιότητας και της σημαντικής συνεισφοράς του στην τέχνη της κινηματογραφικής μουσικής».

 Πρώτα χρόνια 
Ο Σίφριν γεννήθηκε στο Μπουένος Άιρες από Εβραίους γονείς.  Ο πατέρας του, Λουίς Σίφριν, ήταν δεύτερο βιολί στην ορχήστρα του Θεάτρου του Κολόμβου επί τρεις δεκαετίες.  Σε ηλικία έξι ετών, ο Σίφριν ξεκίνησε εξαετείς σπουδές πιάνου με τον Ενρίκε Μπάρενμποϊμ, πατέρα του πιανίστα και μαέστρου Ντάνιελ Μπάρενμποϊμ. Ο Σίφριν έχει συγγένεια με την Αμερικανίδα αλπική σκιέρ Μικαέλα Σίφριν. Ο Σίφριν άρχισε να σπουδάζει πιάνο με τον Ελληνορώσο ομογενή Ανδρέα Καραλή, πρώην επικεφαλής του Ωδείου του Κιέβου, και αρμονία με τον Αργεντινό συνθέτη Χουάν Κάρλος Παζ. Κατά τη διάρκεια αυτής της περιόδου, ο Σίφριν άρχισε να ενδιαφέρεται και για την τζαζ.

Αν και ο Σίφριν σπούδασε κοινωνιολογία και νομικά στο Πανεπιστήμιο του Μπουένος Άιρες, η μουσική τράβηξε την προσοχή του.  Σε ηλικία 20 ετών, υπέβαλε με επιτυχία αίτηση για υποτροφία στο Κονσερβατόριο του Παρισιού. Το βράδυ έπαιζε τζαζ στα κλαμπ του Παρισιού. Το 1955, ο Σίφριν έπαιξε πιάνο με τον Αργεντινό γίγαντα του μπαντονεόν Άστορ Πιατσόλα και εκπροσώπησε τη χώρα του στο Διεθνές Φεστιβάλ Τζαζ στο Παρίσι.

 Συνθέτης τζαζ 
Αφού επέστρεψε στην Αργεντινή στα είκοσί του, ο Σίφριν ίδρυσε μια 16μελή ορχήστρα τζαζ, που έγινε μέρος ενός δημοφιλούς εβδομαδιαίου σόου στην τηλεόραση του Μπουένος Άιρες. Άρχισε να δέχεται άλλες κινηματογραφικές, τηλεοπτικές και ραδιοφωνικές δουλειές. Το 1956, γνώρισε τον Ντίζι Γκιλέσπι και προσφέρθηκε να γράψει ένα εκτεταμένο έργο για την μπάντα του Γκιλέσπι. Ο Σίφριν ολοκλήρωσε το έργο Gillespiana, το 1958,  το οποίο ηχογραφήθηκε το 1960. Αργότερα το 1958, ο Σίφριν άρχισε να εργάζεται ως ενορχηστρωτής για τη δημοφιλή ορχήστρα λάτιν χορών του Ξαβιέ Κουγκάτ.

Ενώ βρισκόταν στη Νέα Υόρκη το 1960, ο Σίφριν συνάντησε ξανά τον Γκιλέσπι, ο οποίος είχε διαλύσει την μπάντα του για οικονομικούς λόγους. Ο Γκιλέσπι κάλεσε τον Σίφριν να παίξει πιάνο στο κουιντέτο του. Ο Σίφριν δέχτηκε αμέσως και μετακόμισε στη Νέα Υόρκη. Έγραψε μια δεύτερη εκτεταμένη σύνθεση για τον Γκιλέσπι με τίτλο The New Continent, η οποία ηχογραφήθηκε το 1962.

Στις 26 Μαΐου 1963 ηχογράφησε το άλμπουμ Buenos Aires Blues, με τον άλτο σαξοφωνίστα του Ντιουκ Έλινγκτον Τζόνι Χότζες. Ο Σίφριν έγραψε δύο συνθέσεις για το άλμπουμ, το Dreary Blues και το ομώνυμο κομμάτι BA Blues. Την ίδια χρονιά, η Metro-Goldwyn-Mayer, η οποία είχε συμβόλαιο με τον Σίφριν, πρόσφερε στον συνθέτη την πρώτη του ταινία στο Χόλιγουντ με την αφρικανική περιπέτεια Rhino!  Ο Σίφριν μετακόμισε στο Λος Άντζελες και έγινε κάτοικος ΗΠΑ το 1963. Πολιτογραφήθηκε πολίτης των ΗΠΑ το 1969. 

 Μουσική ταινιών 
Μία από τις πιο αναγνωρίσιμες και ανθεκτικές συνθέσεις του Σίφριν είναι η θεματική μουσική για τη μακροχρόνια τηλεοπτική σειρά Επικίνδυνες αποστολές. Είναι μια χαρακτηριστική μελωδία γραμμένη στο ασυνήθιστο τέμπο 5/4. Ομοίως, το θέμα του Σίφριν για την εξαιρετικά επιτυχημένη τηλεοπτική εκπομπή Μάνιξ γράφτηκε έναν χρόνο αργότερα σε τέμπο βαλς 3/4. Ο Σίφριν συνέθεσε πολλά άλλα τζαζ και μπλουζ κομμάτια όλα αυτά τα χρόνια για αυτήν την εκπομπή.

Το "Tar Sequence" του Σίφριν για την ταινία Ο μεγάλος δραπέτης (επίσης γραμμένο σε 6/4) έγινε το θέμα για τις εκπομπές Eyewitness News στον σταθμό WABC-TV της Νέας Υόρκης και σε άλλες θυγατρικές του ABC, καθώς και στο Nine News στην Αυστραλία. Η τηλεόραση του CBS χρησιμοποίησε μέρος του θέματος του σάουντρακ της ταινίας Ο ακαταμάχητος για τις μεταδόσεις γκολφ της τη δεκαετία του 1970 και τις αρχές της δεκαετίας του 1980.

Η μουσική του Σίφριν για την ταινία του 1968 Το δίκιο σου το παίρνεις με αίμα ήταν η αρχή μιας μακροχρόνιας σχέσης με τον Κλιντ Ίστγουντ και τον σκηνοθέτη Ντον Σίγκελ. Τα δυνατά τζαζ-μπλουζ θέματα του Σίφριν ήταν εμφανή στον Επιθεωρητή Κάλαχαν. Το 1973 έγραψε μουσική για το Ο κίτρινος πράκτωρ του Χονγκ Κονγκ με φάνκι ήχο. Payne, D. Lalo Schifrin discography Retrieved 23 March 2022

Η δουλειά του Σίφριν για την ταινία Ο εξορκιστής του 1973 απορρίφθηκε από τον σκηνοθέτη της ταινίας, Γουίλιαμ Φρίντκιν. Ο Σίφριν είχε γράψει έξι λεπτά δύσκολης και βαριάς μουσικής για το αρχικό τρέιλερ της ταινίας, αλλά το κοινό φέρεται να τρόμαξε από τον συνδυασμό εικόνων και ήχων. Όπως ανέφερε ο Σίφριν σε συνέντευξή του, τα στελέχη της εταιρείας Warner Bros είπαν στον Φρίντκιν να δώσει εντολή στον Σίφριν να γράψει πιο απαλή μουσική, αλλά ο Φρίντκιν δεν μετέφερε το μήνυμα. Ο Σίφριν είπε επίσης ότι η δουλειά στην ταινία ήταν μια από τις πιο δυσάρεστες εμπειρίες στη ζωή του.  Αργότερα ξαναχρησιμοποίησε τις συνθέσεις αυτές σε άλλες παρτιτούρες.

Το 1976 κυκλοφόρησε ένα σινγκλ με το όνομα "Jaws", μια εκδοχή του θέματος του Τζον Γουίλιαμς από την ταινία Τα σαγόνια του καρχαρία της Universal Pictures, σε δίσκους της CTI (Creed Taylor Incorporated). Το σινγκλ έμεινε εννέα εβδομάδες στα βρετανικά chart, φτάνοντας στο νούμερο 14. Συνέθεσε επίσης το σήμα του 1976 της Paramount Pictures.

Το 1981 ο Σίφριν έγραψε τη μουσική για την αμερικανική φαρσοκωμωδία του 1981 Ο ατσίδας των σπηλαίων.

Στη δεκαετία του 1990 έγραψε πολλές από τις διασκευές για τις συναυλίες των Τριών Τενόρων.

Στην ταινία Tango του 1998 ο Σίφριν επέστρεψε στη μουσική tango, με την οποία είχε εξοικειωθεί ενώ εργαζόταν ως πιανίστας του Άστορ Πιατσόλα στα μέσα της δεκαετίας του 1950. Έφερε παραδοσιακά τραγούδια τάνγκο στην ταινία, καθώς και εισήγαγε δικές του συνθέσεις, στις οποίες το τάνγκο συνδυάζεται με στοιχεία τζαζ. 

Το 1997, ο συνθέτης ίδρυσε την Aleph Records. 
μικρογραφία|240x240εσ|Το σινγκλ με το θέμα της σειράς Επικίνδυνες αποστολές
Έγραψε επίσης το κύριο θέμα για το βιντεοπαιχνίδι Tom Clancy's Splinter Cell: Pandora Tomorrow.

Ο Σίφριν έκανε μια καμέο εμφάνιση στην ταινία Ο κόκκινος δράκος (2002) ως διευθυντής ορχήστρας.

Κομμάτια του έχουν συμπεριληφθεί σε τραγούδια hip-hop και trip-hop, όπως το "Prowl" των Heltah Skeltah ή το "Sour Times" των Portishead. Και τα δύο τραγούδια ενσωματώνουν μέρος του "Danube Incident" του Σίφριν, ενός από τα πολλά θέματα που συνέθεσε για συγκεκριμένα επεισόδια της τηλεοπτικής σειράς Επικίνδυνες αποστολές.

Το 2003 ανατέθηκε στον Σίφριν να συνθέσει ένα κλασικό έργο με τίτλο Symphonic Impressions of Oman από τον σουλτάνο του Ομάν Καμπούς μπιν Σαΐντ. Ο ίδιος ο σουλτάνος ήταν φανατικός θαυμαστής του εκκλησιαστικού οργάνου και της κλασικής μουσικής. 

Στις 23 Απριλίου 2007 ο Σίφριν έκανε μια συναυλία κινηματογραφικής μουσικής για το Festival du Film Jules Verne Aventures (Φεστιβάλ Ιουλίου Βερν), στην αίθουσα Le Grand Rex στο Παρίσι, το μεγαλύτερο σινεμά της Ευρώπης. Αυτή η συναυλία ηχογραφήθηκε σε ένα σιντί διάρκειας 73,5 λεπτών με το όνομα Lalo Schifrin: Le Concert à Paris.

Το 2010 μια φανταστική αφήγηση της δημιουργίας της μελωδίας "Theme from Mission: Impossible" από τον Λάλο Σίφριν προβλήθηκε σε μια τηλεοπτική διαφήμιση της Lipton που προβλήθηκε σε πολλές χώρες σε όλον τον κόσμο.

Το εναλλακτικό χιπ χοπ γκρουπ Blue Scholars με έδρα το Σιάτλ ηχογράφησε ένα κομμάτι με τίτλο "Lalo Schifrin" στο τρίτο του άλμπουμ με τίτλο Cinemetropolis (2011).

Βραβεία
Ο Λάλο Σίφριν έχει κερδίσει πέντε βραβεία Grammy (τέσσερα Grammy και ένα Latin Grammy), με είκοσι δύο υποψηφιότητες, ένα βραβείο CableACE, έξι βραβεία Όσκαρ και τέσσερις υποψηφιότητες για Βραβεία Έμμυ Ζώνης Υψηλής Τηλεθέασης. Έχει ένα αστέρι στη Λεωφόρο της Δόξας στο Χόλιγουντ. Το 2016, ανακοινώθηκε ότι το θέμα της σειρά Επικίνδυνες αποστολές θα ενταχθεί στο Hall of Fame βραβείων Grammy. 

Ο Αργεντινός συνθέτης έλαβε τιμητικό Όσκαρ τον Νοέμβριο του 2018, ως αναγνώριση της επιτυχημένης σταδιοδρομίας του, όπως ανακοίνωσε η Αμερικανική Ακαδημία Κινηματογραφικών Τεχνών και Επιστημών σε δελτίο τύπου. 

 Προσωπική ζωή και θάνατος 
Ήταν παντρεμένος και είχε τρία παιδιά.

Ο Σίφριν πέθανε στις 26 Ιουνίου 2025 σε νοσοκομείο του Λος Άντζελες, από επιπλοκές πνευμονίας, σε ηλικία 93 ετών.

Παραπομπές

 Εξωτερικοί σύνδεσμοι 


 Aleph Records Discography
 Δύο συνεντεύξεις με τον Λάλο Σίφριν
 Συνέντευξη του Σίφριν στο WeirdMusic.net / UKtop40Charts.com 

Κατηγορία:Βραβευμένοι με Grammy
Κατηγορία:Αργεντινοί συνθέτες μουσικής ταινιών
Κατηγορία:Αργεντινοί διευθυντές ορχήστρας
Κατηγορία:Τιμητικό Όσκαρ (παραλήπτες)
Κατηγορία:Κλασικοί συνθέτες του 20ού αιώνα