Προεδρικές εκλογές στη Σρι Λάνκα 2022

Οι προεδρικές εκλογές της Σρι Λάνκα του 2022 διεξήχθησαν στις 20 Ιουλίου 2022 μετά την παραίτηση του πρώην προέδρου Γκοταμπάγια Ραγιαπάκσε στις 14 Ιουλίου. Ο πρόεδρος της Σρι Λάνκα εξελέγη από το κοινοβούλιο της Σρι Λάνκα σε μυστική ψηφοφορία για να συμπληρώσει το υπόλοιπο της θητείας του προκατόχου του. Οι υποψήφιοι προτάθηκαν στη Βουλή στις 19 Ιουλίου πριν από τις εκλογές της επόμενης ημέρας.

O Ρανίλ Γουικρεμεσίνγκε κέρδισε τις εκλογές με 134 ψήφους και εξελέγη ως ο ένατος πρόεδρος (όγδοος εκτελεστικός πρόεδρος) της Σρι Λάνκα. Οι εκλογές διεξήχθησαν εν μέσω πολιτικής κρίσης  και ήταν η πρώτη φορά στην ιστορία της Σρι Λάνκα που πραγματοποιήθηκε ψηφοφορία στο Κοινοβούλιο για την εκλογή Προέδρου.

Σύμφωνα με τον νόμο περί Προεδρικών Εκλογών (Ειδικές Διατάξεις) του 1981, «Όταν το αξίωμα του Προέδρου κενωθεί σύμφωνα με την παράγραφο (1) του άρθρου 38 του Συντάγματος, όπως προβλέπει το άρθρο 40 του Συντάγματος, το Κοινοβούλιο εκλέγει ως Πρόεδρο ένα εκ των μελών του που πληροί τα προσόντα να εκλεγεί στο αξίωμα του Προέδρου, να ασκήσει αξίωμα για την εκκρεμή περίοδο της θητείας του Προέδρου που κενώνει το αξίωμα.»  Ως εκ τούτου, μετά την παραίτηση του Gotabaya Rajapaksa στις 14 Ιουλίου, το Κοινοβούλιο κλήθηκε να εκλέξει έναν αντικαταστάτη που θα υπηρετούσε το υπόλοιπο της θητείας του Rajapaksa, η οποία υποτίθεται ότι έληγε τον Νοέμβριο του 2024. Της διαδικασίας ηγήθηκε ο ΓΓ της Βουλής . Ψήφο στις εκλογές είχε και ο πρόεδρος της Βουλής. Η ψηφοφορία έγινε μυστικά.

 Υποψηφιότητες 
Στις 19 Ιουλίου ζητήθηκαν από το Κοινοβούλιοοι υποψηφιότητες για την προεδρία. Ο αρχηγός του κόμματος Σρι Λάνκα Podujana Peramuna, Ντινές Γκουναγουαρντένα, όρισε τον Ρανίλ Γουικρεμεσίνγκε και ο υπουργός Μανούσα Ναναγιακάρα ήταν δεύτερος υποψήφιος. Ο βουλευτής Βιτζίθα Χεράθ πρότεινε την Anura Kumara Dissanayake,με δεύτερο το βουλευτή Harini Amarasuriya. Ο αρχηγός της αντιπολίτευσης Sajith Premadasa πρότεινε το όνομα του Ντάλας Αλαχαπερούμα και δεύτερος ήταν ο πρόεδρος του SLPP GL Peiris. Ο Γενικός Γραμματέας του Κοινοβουλίου Dhammika Dasanayake ανακοίνωσε τα ονόματα των υποψηφίων για την προεδρία.

 Ψηφοφορία 
Το Κοινοβούλιο συνεδρίασε στις 10:00 ( SLST ) στις 20 Ιουλίου για να εκλέξει τον πρόεδρο μέσω μυστικής ψηφοφορίας. Κάθε βουλευτής δικαιούτο μόνο μία ψήφο και η ψήφος έπρεπε να σημειωθεί με τον αριθμό «1» στο πλαίσιο μπροστά από το όνομα του υποψηφίου με δυνατότητα επισήμανσης προτιμήσεων όταν υπάρχουν πολλοί υποψήφιοι.

Μετά την ψηφοφορία, καταμετράται ο αριθμός των ψήφων που καταγράφηκαν για κάθε υποψήφιο. Εάν ένας υποψήφιος λάβει περισσότερες από τις μισές έγκυρες ψήφους, ο επανερχόμενος, δηλαδή ο Γενικός Γραμματέας της Βουλής, ανακοινώνει αμέσως ότι ο υποψήφιος έχει εκλεγεί στην Προεδρία. Εάν κανένας υποψήφιος δεν συγκεντρώσει περισσότερες από τις μισές έγκυρες ψήφους, ο υποψήφιος με τον μικρότερο αριθμό ψήφων αποβάλλεται από την εκλογή. Εάν κάθε βουλευτής που ψήφισε ως πρώτη προτίμηση για τον υποψήφιο που αφαιρέθηκε από τον διαγωνισμό έχει τη δεύτερη προτίμηση, θα προστεθεί στον αντίστοιχο υποψήφιο. Ακόμα κι αν κανένας υποψήφιος δεν έχει λάβει περισσότερες από τις μισές έγκυρες ψήφους, ο υποψήφιος που έλαβε τις λιγότερες ψήφους σε κάθε υπολογισμό αφαιρείται από την εκλογή και προστίθενται ψήφοι στους υπόλοιπους υποψήφιους στη δεύτερη, τρίτη κ.λπ. Ακόμη και μετά από αυτό, εάν κανένας υποψήφιος δεν έχει συγκεντρώσει το ήμισυ του έγκυρου αριθμού ψήφων, ο εκλογικός υπάλληλος θα δηλώσει ότι ο υποψήφιος που συγκέντρωσε την πλειοψηφία των ψήφων στο τέλος της καταμέτρησης ως ανωτέρω έχει εκλεγεί στο αξίωμα του Προέδρου. Επίσης, όταν οι ψήφοι είναι ίσες μεταξύ δύο ή περισσότερων υποψηφίων, θα γίνεται κλήρωση κατά την αποκλειστική κρίση του Υπεύθυνου.

 Εκλογικό πρόγραμμα 
Σύμφωνα με τον νόμο περί Προεδρικών Εκλογών (Ειδικές Διατάξεις) του 1981, «Όταν το αξίωμα του Προέδρου κενωθεί σύμφωνα με την παράγραφο (1) του άρθρου 38 του Συντάγματος, όπως προβλέπει το άρθρο 40 του Συντάγματος, το Κοινοβούλιο εκλέγει ως Πρόεδρο έναν των μελών του που έχουν τα προσόντα να εκλεγούν στο αξίωμα του Προέδρου, να ασκήσουν αξίωμα για την εκκρεμή περίοδο της θητείας του Προέδρου που κενώνει το αξίωμα.»  Το Σύνταγμα απαιτεί να εκλεγεί διάδοχος εντός 30 ημερών.
Ημερομηνία Ημέρα Εκδήλωση 14 Ιουλίου 2022 Πέμπτη Ο Πρόεδρος της Βουλής λαμβάνει επιστολή παραίτησης από τον Πρόεδρο Γκοταμπάγια Ραγιαπάκσα 15 Ιουλίου 2022 Παρασκευή Επιβεβαίωση της παραίτησης του Γκοταμπάγια Ραγιαπάκσε. Ο Πρόεδρος ανακοινώνει τις προεδρικές εκλογές μέσω του Κοινοβουλίου εντός επτά ημερών. 16 Ιουλίου 2022 Σάββατο Ο Γενικός Γραμματέας της Βουλής ενημερώνει επίσημα τη Βουλή ότι το αξίωμα του Προέδρου έμεινε κενό. 17 Ιουλίου 2022 Κυριακή 18 Ιουλίου 2022 Δευτέρα Ο αναπληρωτής πρόεδρος Ρανίλ Γουικρεμεσίνγκε κηρύσσει κατάσταση έκτακτης ανάγκης σε όλο το νησί. 19 Ιουλίου 2022 Τρίτη Στη Βουλή ζητήθηκαν υποψηφιότητες για την προεδρία. 20 Ιουλίου 2022 Τετάρτη Το κοινοβούλιο εξέλεξε τον νέο πρόεδρο με μυστική ψηφοφορία. 21 Ιουλίου 2022 Πέμπτη Ο εκλεγμένος Πρόεδρος ορκίστηκε ως νέος αρχηγός κράτους της Σρι Λάνκα.

 Υποψήφιοι 

 Δηλώθηκαν 
Υποψήφιος Πολιτικό αξίωμα και εκλογική περιφέρεια Ημερομηνία που δηλώθηκε Προτείνων/ υποστηρικτής προτάσεως ΣημειώσειςΠαραπομπή/ές) 109x109εσ Ντάλας Αλαχαπερούμα   Σρι Λάνκα Podujana Peramuna Δεν έχει αξίωμαΥπουργός Μέσων Μαζικής Ενημέρωσης(2021–2022)Ματαρά 15 Ιουλίου 2022 Sajith PremadasaΣολ. Λ. Πέιρις  107x107εσ Ρανίλ Γουικρεμεσίνγκε Ενωμένο Εθνικό Κόμμα Πρόεδρος(15 Ιουλίου 2022–σήμερα) πρωθυπουργός(12 Μαΐου 2022–σήμερα)Ηγέτης του Ενωτικού Εθνικού Κόμματος (από το 1994)Εθνική λίστα 16 Ιουλίου 2022 Ντινές Γκουναγουαρντένα Μανούσα Ναναγιακάρα    Ανούρα Κουμάρα Ντισαναγιάκα   Janatha Vimukthi Peramuna Δεν έχει αξίωμαΗγέτης της Janatha Vimukthi Peramuna (από το 2014)Κολόμπο 16 Ιουλίου 2022 Vijitha Herath Harini Amarasuriya 

 Αποσύρθηκε 
Υποψήφιος Πολιτικό αξίωμα και εκλογική περιφέρεια Ημερομηνία που δηλώθηκε Ημερομηνία απόσυρσης Σημειώσεις  114x114εσ Sajith Premadasa  Samagi Jana Balawegaya Αρχηγός της Αντιπολίτευσης(2020–σήμερα)Ηγέτης του Samagi Jana Balawegaya (από το 2020)Κολόμπο 15 Ιουλίου 2022 19 Ιουλίου 2022  

 Απορρίφθηκε 

 Μαϊθριπάλα Σιρισένα, ( SLFP ), βουλευτής από την Polonnaruwa, πρώην Πρόεδρος της Σρι Λάνκα (2015–2019) 

 Δεν προτάθηκαν 
 Mahinda Yapa Abeywardena, (SLPP), Πρόεδρος του Κοινοβουλίου της Σρι Λάνκα (2020–σήμερα), βουλευτής από τη Matara (2001–σήμερα) 
 Sarath Fonseka, (SJB), βουλευτής από την Gampaha (2020–σήμερα) 
 MA Sumanthiran, (ITAK), βουλευτής από την Τζάφνα (2015–σήμερα) 

 Αποτελέσματα 
Με ψήφους 134 επί συνόλου 219  (ποσοστό 61,2 %) πρόεδρος εξελέγη ο Ρανίλ Γουικρεμεσίνγκε.
+Αποτελέσματα προεδρικής εκλογής στη Σρι Λάνκα 2022ΥποψήφιοςΚόμμα στήριξηςΨήφοι Ρανίλ ΓουικρεμεσίνγκεSLPP 134 Ντάλας ΑλαχαπερούμαSJB, SLFP, TNA, TPA, SLMC, ACMC82 Ανούρα Κουμάρα ΝτισαναγιάκεJVP3Έγκυρα ψηφοδέλτια219Άκυρα ψηφοδέλτια4

 Πίεση στους βουλευτές 
Στις 18 Ιουλίου ο Πρόεδρος της Βουλής ζήτησε από την αστυνομία να διεξαγάγει έρευνες για όσους δημοσιεύουν αναρτήσεις σε δίκτυα κοινωνικής δικτύωσης απειλώντας και ασκούν πίεση στους βουλευτές σχετικά με την ψηφοφορία στις προεδρικές εκλογές  και το Αρχηγείο της Αστυνομίας έδωσε οδηγίες στο Τμήμα της Δίωξης Ηλεκτρονικού Εγκλήματος για την επιβολή του νόμου εναντίον τέτοιων ανθρώπων.

Έπειτα από αναφορές στα μέσα ενημέρωσης ότι ορισμένα πολιτικά κόμματα ζήτησαν από τους βουλευτές τους να φωτογραφίσουν τα ψηφοδέλτιά τους για να ελέγξουν αν αψηφούν τη γραμμή του κόμματος, ο πρόεδρος και ο γενικός γραμματέας του Κοινοβουλίου προειδοποίησαν τους βουλευτές να μην δείξουν τα ψηφοδέλτιά τους σε κανέναν άλλο. Επίσης απαγορεύτηκε στους βουλευτές να φέρουν τα κινητά τους στην κάλπη. Περαιτέρω ενημερώθηκε ότι τυχόν κινήσεις εξαναγκασμού βουλευτή να φωτογραφίσει το ψηφοδέλτιό του θα έχει ως αποτέλεσμα την επταετή απαγόρευση συμμετοχής στη Βουλή.

 Αντιδράσεις 
Στις 22 Ιουλίου ο Κινέζος πρόεδρος Σι Τζινπίνγκ συνεχάρη τον  Γουικρεμεσίνγκε για την εκλογή του, δηλώνοντας ότι η χώρα "θα ξεπεράσει σίγουρα τις προσωρινές δυσκολίες και θα προωθήσει τη διαδικασία οικονομικής και κοινωνικής ανάκαμψης" υπό την ηγεσία του.

 Επακόλουθα 
Αφού ο  Γουικρεμεσίνγκε ανακηρύχθηκε νικητής, αναμενόταν ευρέως ότι οι διαδηλώσεις στη Σρι Λάνκα το 2022 θα επαναρχίσουν, καθώς οι διαδηλωτές απαιτούσαν την παραίτησή του από την πρωθυπουργία.

 Παραπομπές 

2022 προεδρ
Σρι Λανκα προεδρ