Αιθυλοθειικό οξύ

Το αιθυλοθειικό οξύ είναι οργανική χημική ένωση που έχει συντακτικό τύπο CH3CH2OSO2OH. Εκτός από οργανικό οξύ καθεαυτό, από τη μία είναι ο αιθυλικός εστέρας του θειικού οξέος, ενώ από την άλλη είναι ο όξινος θειικός εστέρας της αιθανόλης. Χρησιμοποιήθηκε πολύ κατά το παρελθόν στη συνθετική παραγωγή αιθανόλης από το αιθυλένιο.

Ιστορία
Αυτή η ένωση μελετήθηκε ταυτοχρόνως με τον αιθέρα περί το έτος 1730 από τον Γερμανό αλχημιστή Άουγκουστ Ζήγκμουντ ΦρομπένιουςDr. Frobenius (1730): «An account of a spiritus vini æthereus, together with several experiments tried», Philosophical Transactions of the Royal Society, τόμος 36 (413), σσ. 283-289 και αργότερα από τους Γάλλους χημικούς ντε Φουρκρουά (1797) και Γκαι-Λυσάκ (1815).Fourcroy, A.F. & Vauquelin, L.N. (1797): «Sur l'action de l'acide sulfurique sur l'alcool et de la formation de l'éther»  (= «Επί της επιδράσεως του θειικού οξέος στην αλκοόλη και επί του σχηματισμού αιθέρος»), Annales de Chimie, τόμος 23, σσ. 203-215Gay-Lussac, L.J. (1815): «Sur l'analyse de l'alcool et de l'éther sulfurique et sur les produits de la fermentation» (= «Επί της αναλύσεως της αλκοόλης και του θειικού αιθέρος, και επί των παραγώγων της ζυμώσεως»), Annales de Chimie, τόμ. 95, σσ. 311-318 Ο Ελβετός επιστήμονας Νικολά-Τεοντόρ ντε Σωσύρ τη μελέτησε επίσηςThéodore de Saussure (1807): «Mémoire sur la composition de l'alcohol et de l'éther sulfurique»,  Journal de physique, de chimie, d'histoire naturelle et des arts, τόμ. 64, σσ. 316-354 το 1807. Το 1827 οι Φελίξ-Πολυντόρ Μπουλέ και Ζαν-Μπατίστ Ντυμά σημείωσαν τον ρόλο του αιθυλοθειικού οξέος στην παραγωγή του αιθέρα από θειικό οξυ και αιθανόλη.Dumas, J-B & Boullay, P. (1827): «Mémoire sur la formation de l'éther sulfurique», Annales de Chimie et de Physique, τόμ. 36, σσ. 294-316 Περαιτέρω έρευνες από τον Γερμανό χημικό Άιλχαρτ Μίτσερλιχ και τον Σουηδό Γιενς Γιάκομπ Μπερζέλιους υπέδειξαν ότι το θειικό οξύ δρούσε ως καταλύτης και αυτό οδήγησε τελικώς στην ανακάλυψη του αιθυλοθειικού οξέος («σουλφοβινικού οξέος») ως ενδιάμεσης ενώσεως στη διαδικασία.E. Mitscherlich (1834): «Ueber die Aetherbildung»  Annalen der Physik und Chemie, τόμ. 31(18), σσ. 273-282J.J. Berzelius: Årsberättelsen om framsteg i fysik och kemi, Βασιλική Σουηδική Ακαδημία Επιστημών, Στοκχόλμη 1835). Berzelius: page 245  Η γένεση της ηλεκτροχημείας από τους Αλεσάντρο Βόλτα και Χάμφρι Ντέιβι τον 19ο αιώνα επιβεβαίωσε τη δημιουργία αιθέρα και νερού από την αντίδραση υποστοιχειομετρικών ποσοτήτων θειικού οξέος και αιθανόλης, και τη δημιουργία σουλφοβινικού οξέος ως ενδιάμεσης ενώσεως.

Παραπομπές

Πηγές
 Το λήμμα «αιθυλοθειικόν οξύ» στη Νέα Ελληνική Εγκυκλοπαίδεια «Χάρη Πάτση», τόμος 2, σελίδα 713

Κατηγορία:Θειικοί εστέρες