Ιάσονας Αποστολόπουλος

Ο Ιάσονας Αποστολόπουλος είναι Έλληνας ακτιβιστής υπέρ των ανθρωπίνων δικαιωμάτων και διασώστης προσφύγων. 

Από το 2015 συμμετέχει ενεργά σε επιχειρήσεις διάσωσης προσφύγων στο Αιγαίο και την κεντρική Μεσόγειο μεταξύ Ιταλίας και Λιβύης ενώ αυτή την περίοδο είναι ο συντονιστής επιχειρήσεων έρευνας και διάσωσης της ιταλικής οργάνωσης Mediterranea Saving Humans στο διασωστικό καράβι «Mare Jonio» και στο «Mediterranea» που επιχειρούν στην κεντρική Μεσόγειο.

Στις 6 Ιουλίου 2019, ως επικεφαλής διάσωσης του σκάφους Alex, παραβίασε την απαγόρευση πρόσβασης που είχε αποφασίσει ο τότε υπουργός Εσωτερικών της Ιταλίας, Ματέο Σαλβίνι, και μπήκε στη Λαμπεντούζα αποβιβάζοντας 46 διασωθέντες πρόσφυγες. 

Έχει διατυπώσει πληθώρα καταγγελιών για τις πρακτικές του ελληνικού κράτους και της Ευρωπαϊκής Ένωσης απέναντι στους πρόσφυγες και έχει κατηγορήσει το Λιμενικό Σώμα για βίαιες επαναπροωθήσεις και εμβολισμούς βαρκών. Για τη στάση του αυτή έχει στοχοποιηθεί από κυβερνητικά στελέχη, τα οποία τον έχουν κατηγορήσει ότι προσβάλει την χώρα του με τις απόψεις του.

 Βιογραφικά στοιχεία 
Γεννήθηκε και μεγάλωσε στην Αγία Παρασκευή Αττικής. Σπούδασε πολιτικός μηχανικός στο Εθνικό Μετσόβιο Πολυτεχνείο και πραγματοποίησε μεταπτυχιακές σπουδές στην Επιστήμη και Τεχνολογία Υδατικών Πόρων στο ίδιο πανεπιστήμιο. Υπήρξε συνδημιουργός της Ανοιχτής Συνέλευσης κατοίκων Αγίας Παρασκευής και εργάστηκε ως μηχανικός κατασκευής νοσοκομείων με τους Γιατρούς Χωρίς Σύνορα στο Νότιο Σουδάν.

 Ακτιβιστική δράση στο Αιγαίο και τη Μεσόγειο 
Είναι ενεργό μέλος του αντιρατσιστικού κινήματος και έχει συμμετάσχει σε πολλές αποστολές διάσωσης μεταναστών. 

Τον Οκτώβριο 2015, στο απόγειο της προσφυγικής κρίσης, πήγε στο νησί της Λέσβου και συνδημιούργησε μια δομή αλληλεγγύης στην παραλία της Σκάλας Συκαμίας που παρείχε ρούχα, φαγητό και ιατρική περίθαλψη στους αφιχθέντες πρόσφυγες (Platanos Refugee Solidarity Lesvos). Μετά το πολύνεκρο ναυάγιο της 28ης Οκτωβρίου 2019, έφερε το φουσκωτό του σκάφος από την Αθήνα και δημιούργησε ομάδα θαλάσσιας διάσωσης. Ήταν το πρώτο διασωστικό σκάφος της κοινωνίας των πολιτών που έφτασε στο νησί και ο Αποστολόπουλος ήταν ο κυβερνήτης του για τους επόμενους επτά μήνες, εθελοντικά. Στη Λέσβο διέμενε στο σπίτι της Αιμιλίας Καμβύση, της εμβληματικής γιαγιάς που έγινε παγκόσμιο σύμβολο αλληλεγγύης και προτάθηκε για το Νόμπελ Ειρήνης.

Έκτοτε, συμμετέχει ενεργά σε επιχειρήσεις έρευνας και διάσωσης στο Αιγαίο πέλαγος και την Κεντρική Μεσόγειο σε εθελοντικές διασωστικές ομάδες και ανθρωπιστικές οργανώσεις. Στις 6 Ιουλίου 2019, ως επικεφαλής διάσωσης του σκάφους Alex, έσπασε τον ναυτικό αποκλεισμό που είχε επιβάλλει ο τότε υπουργός Εσωτερικών της Ιταλίας, Ματέο Σαλβίνι, και μπήκε στη Λαμπεντούζα αποβιβάζοντας 46 διασωθέντες πρόσφυγες.

Στις 5 Απριλίου 2024, το διασωστικό σκάφος στο οποίο επέβαινε δέχτηκε επίθεση με σφαίρες από λιβυκές συμμορίες σε διεθνή ύδατα, 100 μίλια από τις ακτές της Λιβύης.

Υπήρξε μάρτυρας υπεράσπισης στη δίκη των εννέα Αιγυπτίων που κατηγορήθηκαν από τις ελληνικές αρχές ως διακινητές για το πολύνεκρο Ναυάγιο στα ανοικτά της Πύλου (2023) και οι οποίοι αθωώθηκαν ομόφωνα από το Τριμελές Εφετείο Κακουργημάτων Καλαμάτας.

 Αλληλεγγύη στην Παλαιστίνη 
Τον Ιούνιο 2025, ο Αποστολόπουλος ήταν ένας από τους συντονιστές της ελληνικής αποστολής March to Gaza που ταξίδεψε στην Αίγυπτο με χιλιάδες ανθρώπους από όλο τον κόσμο. Στόχος τους μια διεθνής πορεία προς το συνοριακό πέρασμα της Ράφα για να σπάσει ο ισραηλινός αποκλεισμός και να περάσει η ανθρωπιστική βοήθεια.

Στις 22 Αυγούστου 2025 ο Δήμος Αμοργού ζήτησε την ποινική δίωξη του Αποστολόπουλου για μία σειρά αξιόποινων πράξεων, μεταξύ των οποίων και αυτό της διατάραξης κοινής ειρήνης, λόγω συμμετοχής του σε ειρηνική παρέμβαση υπέρ της Παλαιστίνης κατά τη διάρκεια πανηγυριού στο νησί. Ο ίδιος σχολίασε ότι είναι η πρώτη φορά που ένας δήμος επιχειρεί να ποινικοποιήσει μία ειρηνική παρέμβαση υπέρ της Παλαιστίνης. Ωστόσο, μετά από μερικές ημέρες ο Δήμος με νέα του ανακοίνωση διευκρίνισε ότι «δεν διώκει ποινικά και δεν ασκεί καμία καταγγελία κατά του κ. Ιάσονα Αποστολόπουλου ή τρίτου, παρά μόνο εισφέρει αποδεικτικό υλικό στη δικογραφία, που αυτεπάγγελτα έχει σχηματισθεί για τα γεγονότα της 26/07/2025 στα Κατάπολα Αμοργού». Ο Αποστολόπουλος χαρακτήρισε ως εξευτελιστικό το κείμενο του δήμου Αμοργού αναφέροντας ότι «Μπροστά στην γενική κατακραυγή, ο Δήμος Αμοργού τα μαζεύει, και λέει οτι απλώς έστειλε την ανάρτηση μου στην δικογραφία. Αυτό ειναι ψέμα. Δεν έκανε μόνο αυτο».

Στις 14 Σεπτεμβρίου 2025 ο Αποστολόπουλος αναχώρησε από τη Σύρο με το ελληνικό καράβι "Οξυγόνο", μέλος της παγκόσμιας αποστολής Global Sumud Flotilla, με τελικό προορισμό τη Γάζα. Σκοπός της αποστολής είναι να σπάσει ο αποκλεισμός που έχει επιβάλει το Ισραήλ στη Γάζα.

 Απόψεις και στοχοποίηση 
Έχει διατυπώσει καταγγελίες για βίαιες επαναπροωθήσεις και εμβολισμούς βαρκών από το ελληνικό λιμενικό και έχει μιλήσει ανοιχτά για τις συνθήκες σκλαβιάς των μεταναστών στη Λιβύη. Αντίστοιχα έχει κατηγορήσει την Ευρωπαϊκή Ένωση για απάθεια και για κάλυψη των κυβερνητικών αρχών. 

Τον Μάιο 2022, μετά από μια ομιλία του σε εκδήλωση του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, κατηγόρησε την ελληνική κυβέρνηση ως υπεύθυνη παράνομων και απάνθρωπων πρακτικών στο Αιγαίο. Ανέφερε μεταξύ άλλων ότι «οι ελληνικές αρχές απαγάγουν πρόσφυγες που έχουν ήδη φτάσει στις ελληνικές ακτές και τους πετάνε πάλι στην ανοικτή θάλασσα», δηλώσεις που προκάλεσαν την αντίδραση κυβερνητικών στελεχών, με τον Έλληνα κυβερνητικό εκπρόσωπο Γιάννη Οικονόμου να αποκαλεί τον Ιάσονα Αποστολόπουλο «προδότη». Αντίστοιχα ο Νότης Μηταράκης, ως υπουργός μετανάστευσης, είχε δηλώσει ότι οι κατηγορίες του προς την ελληνική κυβέρνηση προσβάλλουν την χώρα και ότι είναι ντροπή να κατηγορεί την Ελλάδα.

Λόγω της δράσης του έχει στοχοποιηθεί ως «εχθρός της Ελλάδας» από κυβερνητικά στελέχη και έχει γίνει αποδέκτης ρητορικής μίσους, απειλών θανάτου και συκοφαντιών. Μάλιστα, ανώνυμοι λογαριασμοί στο ίντερνετ έφτασαν στο σημείο να δημοσιοποιήσουν την διεύθυνση της κατοικίας του, καλώντας σε δολοφονίες.

Έχει υποστηρίξει ότι «το ναυάγιο της Πύλου είναι ρατσιστικό έγκλημα, το φονικότερο στη μεταπολεμική Ελλάδα» καθώς και ότι η πάγια τακτική του ελληνικού κράτους είναι να τους ενθαρρύνει να συνεχίσουν το ταξίδι του προς την Ιταλία παρέχοντάς τους τροφή και καύσιμα και όχι να τους διασώζει.

 Διεθνής υποστήριξη 
Πληθώρα ατόμων και συλλογικοτήτων έχουν εκφράσει δημόσια την αλληλεγγύη τους προς τον Ιάσονα Αποστολόπουλο αναφορικά με την στοχοποίηση που δέχεται από την ελληνική κυβέρνηση και ακροδεξιούς κύκλους.

Τον Ιούλιο του 2022, ο ΟΗΕ απέστειλε στην ελληνική κυβέρνηση μια αναλυτική επιστολή για την προστασία του, με την οποία τρείς ειδικοί εισηγητές για τα ανθρώπινα δικαιώματα ζητούσαν να μάθουν τα μέτρα που η ελληνική κυβέρνηση είχε λάβει για την προστασία του.

 Διεθνείς και εγχώριες βραβεύσεις 
Έχει βραβευθεί για την ανθρωπιστική του δράση και έχει αναγνωριστεί διεθνώς για το έργο του. Ο Δήμαρχος του Παλέρμο τον ανακήρυξε επίτιμο δημότη, ενώ το Υπουργείο Ναυτιλίας της Δανίας του απένειμε το Ναυτικό Βραβείο 2021 για τις διασώσεις που έκανε με την ομάδα του στην περιοχή της Μάλτας.

Στις 14 Σεπτεμβρίου 2022 ο αθλητικός σύλλογος, Πανιώνιος Γυμναστικός Σύλλογος Σμύρνης, βράβευσε τον Ιάσονα Αποστολόπουλο σε επίσημη εκδήλωση στο στάδιο της Νέας Σμύρνης για τα 100 χρόνια Μικρασιατικής Καταστροφής.

 Ακύρωση παρασημοφόρησης από την Προεδρία της Δημοκρατίας 
Τον Ιούλιο 2021, η Πρόεδρος της Δημοκρατίας της Ελλάδας, Κατερίνα Σακελλαροπούλου, ανακοίνωσε την πρόθεση της να παρασημοφορήσει τον Ιάσονα Αποστολόπουλο για το ανθρωπιστικό του έργο με τον Χρυσό Σταυρό του Τάγματος του Φοίνικα. O Αποστολόπουλος έλαβε επίσημη πρόσκληση να παραστεί στο Προεδρικό Μέγαρο στην εκδήλωση για την 47η επέτειο της Αποκατάστασης της Δημοκρατίας στη χώρα.

Ωστόσο, η παρασημοφόρηση ακυρώθηκε 12 ώρες πριν την επίσημη τελετή στο Προεδρικό Μέγαρο, με τον βουλευτή της Νέας Δημοκρατίας, Κωνσταντίνο Μπογδάνο να το ανακοινώνει δημόσια, αποκαλώντας τον Αποστολόπουλο «επιθετικό επικριτή της συνοριακής πολιτικής».

Η ακύρωση προκάλεσε πολιτική θύελλα τόσο εντός όσο και εκτός του κοινοβουλίου, αφού θεωρήθηκε ότι η παρασημοφόρηση ακυρώθηκε με κυβερνητική παρέμβαση λόγω της κριτικής που ασκούσε ο Αποστολόπουλος στις τακτικές που εφάρμοζε η ελληνική κυβέρνηση στα σύνορα.  Ο αρχηγός της αξιωματικής αντιπολίτευσης, Αλέξης Τσίπρας, υποστήριξε ότι «η ακύρωση της ανακοινωμένης παρασημοφόρησης του Ιάσονα Αποστολόπουλου ήταν ξεκάθαρα αποτέλεσμα παρέμβασης του Πρωθυπουργού, Κυριάκου Μητσοτάκη».

Ο Αποστολόπουλος, δήλωσε, λίγες ημέρες αργότερα, ότι δεν θα παραλάμβανε το παράσημο ούτως η άλλως όσο το «ελληνικό κράτος διεξάγει καθημερινά έναν κανονικό πόλεμο απέναντι στους κατατρεγμένους».

 Δημόσιες παρεμβάσεις και συμμετοχή σε ντοκυμαντέρ 
Έχει πραγματοποιήσει πληθώρα ομιλιών σε εκδηλώσεις, σχολεία και πανεπιστήμια ενώ άρθρα και συνεντεύξεις του έχουν φιλοξενηθεί στον ελληνικό και διεθνή τύπο, μεταξύ των οποίων στις εφημερίδες The Guardian, Le Monde και il manifesto.

Το έργο του Ιάσονα Αποστολοπούλου απεικονίζεται στο βραβευμένο ντοκιμαντέρ του Στέλιου Κούλογλου “142 χρόνια”, στο οποίο είναι ο βασικός αφηγητής. Η ταινία βραβεύτηκε στο φεστιβάλ Βερολίνου και Παρισιού.

 Παραπομπές 

 Εξωτερικοί σύνδεσμοι 
 Ο «παρ’ ολίγον βραβευθείς» διασώστης προσφύγων Ιάσων Αποστολόπουλος μιλά στη LIFO

Κατηγορία:Ακτιβιστές ανθρωπίνων δικαιωμάτων
Κατηγορία:Έλληνες ακτιβιστές
Κατηγορία:Έλληνες πολιτικοί μηχανικοί
Κατηγορία:Απόφοιτοι του Εθνικού Μετσόβιου Πολυτεχνείου