Υδνόρα

Η υδνόρα (επιστημονική-λατινική ονομασία Hydnora) είναι γένος δικοτυλήδονων φυτών, ιθαγενών της Αφρικής, της Μαδαγασκάρης και της Αραβικής Χερσονήσου, το οποίο περιγράφηκε επιστημονικά για πρώτη φορά από τον Σουηδό φυσιοδίφη Καρλ Πέτερ ΤούνμπεργκThunberg, Carl Peter, 1775: Kongliga Vetenskaps Academiens Handlingar, τόμ. 36, σελ. 69Tropicos, Hydnora Thunb. το 1775. Η ονομασία του γένους προέρχεται από την αρχαία ελληνική λέξη ὕδνον, που σημαίνει «τρούφα». Οι υδνόρες ειναι παρασιτικά φυτά, που τρέφονται από τις ρίζες άλλων φυτών. Εκπέμπουν οσμή που προσελκύει τα έντομα και τους παρέχει κλειστό χώρο, όπου παραμένουν αρκετό χρόνο, ώστε να κολλήσουν πολλοί κόκκοι γύρης επάνω τους και να επικονιάσουν κατόπιν άλλες υδνόρες.

 Είδη 
Σήμερα γίνονται γενικώς δεκτά τα εξής είδη στο γένος υδνόρα:

 Hydnora abyssinica (υδνόρα η αβησσυνιακή), A.Br. – Ομάν, Υεμένη, Σαουδική Αραβία, Αφρική (από την Ερυθραία και το Σουδάν έως τη Ναμίμπια και την Επαρχία Κουαζούλου-Νατάλ)
 Hydnora africana (υδνόρα η αφρικανική), Thunb. – Ανγκόλα, Ναμίμπια, Επαρχία του Ακρωτηρίου
 Hydnora arabica (υδνόρα η αραβική), Bolin & Musselman – Ομάν & Υεμένη
 Hydnora esculenta, Jum. & H.Perrier – Μαδαγασκάρη
 Hydnora sinandevu, Beentje & Q.Luke – Κένυα, Τανζανία
 Hydnora triceps, Drège & E.Mey. – Επαρχία Βόρειου Ακρωτηρίου, Ναμίμπια
 Hydnora visseri, Bolin, E.Maass, & Musselman – Επαρχία Βόρειου Ακρωτηρίου, Ναμίμπια

Γονιδίωμα
Στην υδνόρα έχει βρεθεί ένα από τα μικρότερα πλαστιδιακά γονιδιώματα των αγγειόσπερμων φυτών. Σε σύγκριση με το αντίστοιχο γονιδίωμα των στενότερων συγγενών γενών, το γονιδίωμα των χλωροπλαστών του είδους Hydnora visseri παρουσιάζει ακραία εξελικτική συρρίκνωση, τόσο σε μέγεθος (περίπου 27 χιλιάδες ζεύγη βάσεων) όσο και σε αριθμό λειτουργικών γονιδίων (24 γονίδια).

Εθνοβοτανική
Είδη υδνόρας διατίθενται σε αγορές βοτάνων στη Μοζαμβίκη και στη Νότια Αφρική. Στη Νότια Αφρική η φυλή Imbola yesiXhosa αναφέρεται ότι παρασκευάζει μια αλοιφή του ριζώματος του φυτού ως θεραπεία για την ακμή και άλλες δερματικές παθήσεις. Στην Ουγκάντα τα εκεί είδη του φυτού αναφέρεται ότι χρησιμεύουν ως τροφή (οι καρποί) και ως φάρμακο (τα ριζώματα) για τη διάρροια, την υπέρταση και τον διαβήτη, αν και η φαρμακευτική δράση δεν έχει ακόμα επιβεβαιωθεί επιστημονικώς.

Παραπομπές

Υδνορα