Βουδδλεΐα

Η βουδδλεΐα (Buddleja) είναι γένος φυτών, με παραλλαγές της επιστημονικής (λατινικής) του ονομασίας (Buddleia ή Buddlea) και περισσότερα από 140 είδη, από τα οποία τουλάχιστον τρία καλλιεργούνται ως καλλωπιστικά φυτά. Είναι ενδημικά της Ασίας, της Αφρικής και της Αμερικής. Η ονομασία προέρχεται από το επώνυμο του αιδεσιμότατου Άνταμ Μπαντλ (A. Buddle, 1662-1715), Άγγλου βοτανολόγου και πάστορα, μετά από πρόταση του δρα. Γουίλιαμ Χούστουν στον Λινναίο. Ο Χούστουν έστειλε τα πρώτα φυτά του γένους αυτού (είδος Buddleja americana) στην Αγγλία από την Καραϊβική, περίπου 15 έτη μετά τον θάνατο του Μπαντλ. Παλαιότερα το γένος κατατασσόταν στην οικογένεια λογανιοειδή (Loganiaceae) ή και σε δική του ξεχωριστή οικογένεια, τα βουδδλεϊοειδή (Buddlejaceae, συνώνυμο: Oftiaceae).

Περιγραφή
Σχεδόν όλα τα είδη βουδδλεΐας είναι θάμνοι με ύψος μικρότερο των 5 μέτρων, αλλά κάποια είδη είναι δένδρα, με το μεγαλύτερο να φθάνει τα τριάντα μέτρα ύψος. Τα είδη της τροπικής ζώνης είναι ημιαειθαλή ή αειθαλή, ενώ εκείνα της εύκρατης ζώνης είναι φυλλοβόλα. Τα φύλλα στα περισσότερα είδη είναι λογχοειδή και «αντίθετα», δηλαδή διατεταγμένα σε αντιτιθέμενα ζεύγη (είναι εναλλασσόμενα μόνο σε ένα είδος, το B. alternifolia), με μήκος από 1 μέχρι 30 εκατοστά. Τα άνθη των ασιατικών ειδών εκφύονται κυρίως σε ακραίες ταξιανθίες βότρυος με μήκη από 10 έως 50 εκατοστά, ενώ των αμερικανικών είναι διατεταγμένα σε μικρές σφαιρικές κεφαλές. Το κάθε άνθος έχει σωληνοειδές σχήμα και υποδιαιρείται σε 4 πέταλα με πλάτος 3 έως 4 χιλιοστόμετρα, ενώ το περιάνθιο έχει μήκη που διαφέρουν πολύ: περί τα 10 χιλιοστόμετρα στα ασιατικά είδη και από 3 έως 30 στα αμερικανικά. Η ευρεία κλίμακα στα δεύτερα οφείλεται στο ότι κάποια νοτιοαμερικανικά είδη έχουν εξελιχθεί έτσι ώστε να έχουν μακριά κόκκινα άνθη προκειμένου να προσελκύουν κολίβρια αντί έντομα ως αποκλειστικούς επικονιαστές.

Το χρώμα των λουλουδιών ποικίλλει επίσης πολύ, από κυρίως παστέλ ρόδινα και γαλανά στην Ασία σε ζωηρά κίτρινα και κόκκινα στην Αμερική, ενώ καλλιεργούμενες ποικιλίες έχουν επιτύχει βαθύτερες αποχρώσεις. Τα άνθη είναι γενικώς πλούσια σε νέκταρ και συχνά έχουν έντονη μυρωδιά μελιού. Ο καρπός είναι μικρή κάψα, με μήκος περί το 1 εκατοστό και διάμετρο 1 έως 2 χιλιοστόμετρα. Περιέχει πολλούς μικρούς σπόρους. Σε λιγοστά είδη (που παλαιότερα κατατάσσονταν στο ξεχωριστό γένος νικοδημία, Nicodemia) η κάψα είναι μαλακή και σαρκώδης, σχηματίζοντας μια ράγα.

Εικόνες

Παραπομπές

Πηγές
 Το ομώνυμο λήμμα στη Νέα Ελληνική Εγκυκλοπαίδεια «Χάρη Πάτση», τόμ. 8, σελ. 768

Βουδδλεια