Τζακ Γουόρντεν

Ο Τζακ Γουόρντεν (πραγματικό όνομα Τζον Γουόρντεν Λέμπζελτερ Τζούνιορ, αγγλικά: John Warden Lebzelter Jr. U.S. World War II Navy Muster Rolls, 1938-1949, November 12, 1942; Army Serial Number:12165797 1, giving his name as "John W. Lebzelter Junior"; accessed May 3, 2014.  18 Σεπτεμβρίου 192019 Ιουλίου 2006) ήταν Αμερικανός ηθοποιός του κινηματογράφου και της τηλεόρασης. Ήταν υποψήφιος για Όσκαρ Β' Ανδρικού Ρόλου για τις ταινίες Shampoo (1975) και Ας περιμένει ο Παράδεισος (1978). Έλαβε μια υποψηφιότητα για Βραβείο BAFTA Β΄ Ανδρικού Ρόλου για την πρώτη ταινία και κέρδισε βραβείο Emmy για την ερμηνεία του στο Brian's Song (1971).

 Τα πρώτα χρόνια 
Ο Γουόρντεν γεννήθηκε στο Νιούαρκ του Νιου Τζέρσεϊ.  Ήταν γιος της Λόρας Μ. (το γένος Κοστέλο) και του Τζον Γουόρντεν Λέμπζελτερ, ο οποίος ήταν μηχανικός και τεχνικός. 

Ήταν ολλανδικής (γερμανικής) και ιρλανδικής καταγωγής.  Μεγάλωσε στο Λούισβιλ του Κεντάκι, αποβλήθηκε από το γυμνάσιο επειδή έμπλεκε σε καβγάδες και τελικά αγωνίστηκε ως επαγγελματίας πυγμάχος με το όνομα Τζόνι Κοστέλο. Αγωνίστηκε σε 13 αγώνες, αλλά κέρδισε ελάχιστα χρήματα. 

 Β' Παγκόσμιος Πόλεμος 
Ο Γουόρντεν εργάστηκε ως μπράβος σε νυχτερινό κέντρο διασκέδασης, μέλος πληρώματος ρυμουλκών και ναυαγοσώστης, πριν ενταχθεί στο Ναυτικό των Ηνωμένων Πολιτειών το 1938. Μετατέθηκε στην Κίνα, όπου έμεινε τρία χρόνια. 

Το 1941, εντάχθηκε στον Εμπορικό Ναυτικό των Ηνωμένων Πολιτειών, αλλά γρήγορα κουράστηκε από τις μεγάλες διαδρομές και το 1942 και μεταπήδησε στον Στρατό των Ηνωμένων Πολιτειών, όπου υπηρέτησε ως αλεξιπτωτιστής στο 501ο Σύνταγμα Αλεξιπτωτιστών στον Β' Παγκόσμιο Πόλεμο . Το 1944, την παραμονή της απόβασης στη Νορμανδία (στην οποία σκοτώθηκανπολλοί από τους φίλους του), ο Γουόρντεν, λοχίας τότε, έσπασε το πόδι του όταν προσγειώθηκε πάνω σε ένα δέντρο κατά τη διάρκεια δοκιμαστικού νυχτερινού άλματος στην Αγγλία. Πέρασε σχεδόν οκτώ μήνες στο νοσοκομείο μέχρι να αναρρώσει, κατά τη διάρκεια των οποίων διάβασε ένα έργο του Κλίφορντ Όντετς και αποφάσισε να γίνει ηθοποιός. Συγκεκριμένα, ο Γουόρντεν ερμήνευσε αργότερα έναν αλεξιπτωτιστή στην ταινία Μια γυναίκα σαν κι αυτή (That Kind of Woman).  

Αφού άφησε τις ένοπλες δυνάμεις, μετακόμισε στη Νέα Υόρκη και σπούδασε υποκριτική. Εντάχθηκε στον θίασο του θεάτρου Dallas Alley όπου έπαιζε επί πέντε χρόνια. Το 1948, έκανε το τηλεοπτικό του ντεμπούτο στη σειρά The Philco Television Playhouse, ενώ εμφανίστηκε και στη σειρά Studio One. Ο πρώτος του κινηματογραφικός ρόλος, χωρίς αναφορά του ονόματός του, ήταν στην ταινία του 1951 Τορπιλάκατος 1168 (You're in the Navy Now), όπου έκαναν επίσης το ντεμπούτο τους οι Λι Μάρβιν και Τσαρλς Μπρόνσον. 

 Καριέρα 
μικρογραφία| Ο Γουόρντεν (αριστερά) ως Μάικ Χάινς με τον Φρανκ Κόρβερς ως επιθεωρητή Τζόνι Κόρσο στο NYPD του ABC (1968)
Ο Γουόρντεν εμφανίστηκε στον πρώτο του ρόλο στον κινηματογράφο το 1951 στο The Man with My Face. Από το 1952 έως το 1955, εμφανιζόταν στην τηλεοπτική σειρά Mister Peepers με τον Γουόλι Κοξ. Το 1953, ερμήνευσε τον συμπονετικό δεκανέα στο Όσο υπάρχουν άνθρωποι (From Here to Eternity). Ο κινηματογραφικός ρόλος που έκανε γνωστό τον Γουόρντεν ήταν ο ένορκος Νο. 7, ένας πωλητής που θέλει μια γρήγορη απόφαση σε μια υπόθεση δολοφονίας, στο Οι 12 ένορκοι (12 Angry Men, 1957).

Ο Γουόρντεν συμμετείχε σε πολλές τηλεοπτικές σειρές, όπως το Στάση λεωφορείου της Μέριλιν Μάξγουελ στο ABCκαι Ο φυγάς του Ντέιβιντ Τζάνσεν στο ίδιο κανάλι. Έλαβε βραβείο Emmy Β' ανδρικού ρόλου για την ερμηνεία του στον ρόλο του προπονητή των Chicago Bears Τζορτζ Χάλας στην τηλεταινία, Brian's Song (1971), και ήταν δύο φορές υποψήφιος για τον πρωταγωνιστικό του ρόλο στη σειράτης  δεκαετία του 1980 Crazy Like a Fox.

Ο Γουόρντεν προτάθηκε για Όσκαρ Β' Ανδρικού Ρόλου για τις ερμηνείες του στα Shampoo και Ας περιμένει ο Παράδεισος . Είχε, επίσης, αξιοσημείωτο ρόλο στα Bye Bye Braverman (1968), Η γάτα που χόρευε (The Man Who Loved Cat Dancing, 1973), Όλοι οι άνθρωποι του προέδρου(All the President's Men, 1976), Ο σκληροτράχηλος (The White Buffalo, 1977), Δικαιοσύνη για όλους (..and justice for all, 1979), Να είσαι εκεί, κύριε Τσανς (Being There, 1979), Τα Σαραβαλάκια (Used Cars, 1980, στο οποίο έπαιξε διπλό ρόλο), Η ετυμηγορία (The Verdict, 1982), To τρομερό παιδί (Problem Child, 1990) και το σίκουελ του, Ενώ Εσύ Κοιμόσουν (While You Were Sleeping, 1995), Ένοχος σαν αμαρτία (Guilty as Sin, 1993) και Βρόμικη δουλειά (Dirty Work, 1998).  Η τελευταία του ταινία ήταν Οι αντικαταστάτες (The Replacements) το 2000, με τον Τζιν Χάκμαν και τον Κιάνου Ριβς.

 Προσωπική ζωή 
Ο Γουόρντεν παντρεύτηκε τη Γαλλίδα ηθοποιό Βάντα Ντιπρ στις 10 Οκτωβρίου 1958. Απέκτησαν έναν γιο, τον Κρίστοφερ. Αν και χώρισαν στα τέλη της δεκαετίας του 1970, το ζευγάρι δεν πήρε ποτέ διαζύγιο. Jack Warden obituary, TimesOnline.co.uk; accessed May 3, 2014.

Ο Γουόρντεν είχε προβλήματα υγείας τα τελευταία χρόνια, κάτι που είχε ως αποτέλεσμα την αποχώρησή του από την υποκριτική το 2000. Έζησε το υπόλοιπο της ζωής του στο Μανχάταν της Νέας Υόρκης, με τη σύντροφό του, Μαρούσα Χιντς. Πέθανε από καρδιακή και νεφρική ανεπάρκεια σε νοσοκομείο της Νέας Υόρκης στις 19 Ιουλίου 2006, σε ηλικία 85 ετών. 

 Φιλμογραφία 
ΈτοςΤίτλοςΕλληνική απόδοσηΡόλος1950The Asphalt JungleΗ ζούγκλα της ασφάλτουκομπάρσος1951You're in the Navy NowΤορπιλάκατος 1168Τόμι ΜορςThe FrogmenΟι κομάντος επιτίθενταιμέλος του πληρώματοςThe Man with My FaceΓουόλτ Ντέιβις1952Red Ball ExpressΤο κόκκινο εξπρέςκομπάρσος1953From Here to EternityΌσο υπάρχουν άνθρωποιδεκανέας Μπάκλεϊ1957Edge of the CityΈσπασα τα δεσμά μουΤσαρλς ΜάλικThe Bachelor PartyΗ γυναίκα μου κι εγώΈντι Γουότκινς, ο εργένης12 Angry MenΟι 12 ένορκοιένορκος #71958Darby's RangersΚομάντος του θανάτουαρχιλογίας Σολ ΡόουζενRun Silent, Run DeepΟι εκδικηταί του Περλ ΧάρμπορΚράουτ Μιούλερ1959The Sound and the FuryΗ μανία της σάρκαςΜπεν ΚόμπσονThat Kind of WomanΜια γυναίκα σαν κι αυτήΤζορτζ Κέλι1960Wake Me When It's OverΤο χαρέμι του συντάγματοςΝτέιβ (Ντοκ) Φάρινγκτον1961The LawbreakersΜάθιου Γκάουερ1962Escape from ZahrainΔραπέται του ΖαχρέινΧιούστον1963Donovan's ReefΓροθιά και Γοητείαδρ Ουίλιαμ Ντένταμ1964The Thin Red Lineαρχισμηνίας Γουέλς1966BlindfoldΤο εξπρές των κατασκόπωνστρατηγός Πρατ1968Bye Bye BravermanΜπαρνέτ Γουάινσταϊν1971The Sporting ClubΕρλ ΌλιβSummertreeΧερμπWho Is Harry Kellerman and Why Is He Saying Those Terrible Things About Me?Ποιος είναι αυτός ο Χάρι Κέλερμαν και γιατί με κουτσομπολεύει;δρ Σόλομον Φ. ΜόουζεςWelcome to the Clubστρατηγός Στραπ1973The Man Who Loved Cat DancingΗ γάτα που χόρευεΝτόους1974Billy Two HatsΟι παράνομοισερίφης Χένρι ΓκίφορντThe Apprenticeship of Duddy KravitzΟ καταφερτζήςΜαξ1975ShampooΛέστερ Καρπφ1976All the President's MenΌλοι οι άνθρωποι του προέδρουΧάρι Μ. Ρόζενφελντ1977Raid on EntebbeΕπιδρομή στο ΈντεμπεΜόρντεχαϊ ΓκουρThe White BuffaloΟ σκληροτράχηλοςTσάρλι Ζέιν1978Heaven Can WaitΑς περιμένει ο ΠαράδεισοςΜαξ ΚορκλDeath on the NileΈγκλημα στο Νείλοδρ Λούντβιχ Μπέσνερ1979The ChampΟ πρωταθλητήςΤζάκιDreamerXάριBeyond the Poseidon AdventureΚόλαση στο ναυάγιο του ΠοσειδώναXάρολντ Μέρεντιθ...And Justice for AllΔικαιοσύνη για όλουςδικαστής Φράνσις ΡέιφορντBeing ThereΝα είσαι εκεί, κύριε Τσανςπρόεδρος "Μπόμπι" των ΗΠΑ1980Used CarsΤα σαραβαλάκιαΡόι Λ. Φουκς / Λουκ Φουκς1981The Great Muppet CaperMάικ ΤαρκάνιανCarbon CopyΛευκός γάμος, μαύρο παιδίΝέλσον ΛόνγχερστChu Chu and the Philly FlashαρχηγόςSo FineΜέσα από το τζιν μου δεν φοράω τίποταΤζακ Φάιν1982The VerdictΗ ετυμηγορίαMίκι Μόρισεϊ1984CrackersΟι διαρρήκτεςGarvey1985The AviatorΙπτάμενος κροίσοςΜοράβιαAlice in Wonderlandκουκουβάγια1986The Cosmic EyeΡόκο1987SeptemberΣεπτέμβρηςΛόιντ1988Dead Solid PerfectΧιούμπερτ ΓουίμπερλιThe PresidioΠρεζίντιο, ο τόπος του εγκλήματοςαρχιλοχίας Ρος Μακλιούρ1990Everybody WinsΗ σκοτεινή πλευρά τηςδικαστής Χάρι ΜέρντοχProblem ChildTo τρομερό παιδί"Μπιγκ" Μπεν Χίλι1991Problem Child 2To τρομερό παιδί 2"Μπιγκ" Μπεν Χίλι1992Passed AwayΚηδεία για ΓέλιαTζακ ΣκάνλανNight and the CityΗ νύχτα και η πόληΑλ ΓκρόσμανToysΠαιχνίδιαZίβο1993Guilty as SinΈνοχος σαν αμαρτίαΜο1994Bullets over BroadwayΣφαίρες πάνω από το ΜπρόντγουεϊΤζούλιαν Μαρξ1995While You Were SleepingΕνώ Εσύ ΚοιμόσουνΣολThings to Do in Denver When You're DeadOι ωραiοι δεν πεθαίνουν στο ΝτένβερΤζο ΧεφMighty AphroditeΑκαταμάχητη ΑφροδίτηΤειρεσίας1996EdΠρωταθλητής μαϊμούΤσαμπ1997The Island on Bird StreetΤο νησί της σωτηρίαςΜπορούχ1998Chairman of the BoardΟ κύριος γενικόςΑρμάν ΜακμίλανBulworthΜπούλγουορθΈντι ΝτέιβερςDirty WorkΒρόμικη δουλειάπαππούς Μακένα1999A Dog of FlandersΟ σκύλος της ΦλάνδραςΤζέχαν2000The ReplacementsΟι αντικαταστάτεςΈντουαρντ Ονίλ

 Παραπομπές 

 Εξωτερικοί σύνδεσμοι 




Κατηγορία:Αμερικανοί ηθοποιοί τηλεόρασης
Κατηγορία:Αμερικανοί ηθοποιοί θεάτρου
Κατηγορία:Αμερικανοί ηθοποιοί κινηματογράφου